Filmjaarboek 2012/2013: Een lapje voor het bloeden
De film is dood, leve de film
door Eva Baaren
Met een vloer vol genodigden, nieuwsgierige bioscoopbezoekers en een trotse Oscarwinnaar werd vrijdag 12 april in het Amsterdamse filmmuseum EYE het Filmjaarboek 2012/2013 gepresenteerd.
Naast een compleet overzicht van producties, bezoekersaantallen, prijzen, waarderingen, trends en auteurs besteedt het jaarboek aandacht aan de financiële status van de Nederlandse filmwereld. En die is, ondanks de grote aantallen Nederlandse bioscoopbezoekers, niet al te best.

Krimpende budgetten
Door 200 miljoen euro aan bezuinigingen op de kunstensector is ook de Nederlandse filmindustrie flink getroffen. Met name de veranderende financiering en krimpende budgetten van het filmfonds en de Nederlandse Publieke Omroep dragen hier flink aan bij. De gevolgen moeten we nog gaan merken: het leeuwendeel van de huidige producties is lang geleden al betaald.
Volgens filmjournalist Jan Pieter Ekker zijn de krimpende filmbudgetten niet alleen een gevolg van nationale bezuinigingen op omroepen en fondsen: Het verdwijnen van gelden heeft ook een internationale oorzaak. In tegenstelling tot veel Europese landen voorziet de Nederlandse overheid niet in economische stimuleringsmaatregelen voor film, waardoor Nederlandse postproducties vaak worden gedaan in het fiscaal aantrekkelijke buitenland. Van de gelden die daar worden uitgegeven vloeit weinig naar Nederland terug. Het gevolg is aldus Ekker een “neerwaartse spiraal die onherstelbare schade aanricht in de Nederlandse Filmsector” (Filmjaarboek 2012/2013, p. 21).
Crowdfunding en sponsoring
In een live interview met de VPRO Radio droeg Ekker twee oplossingen aan. De eerste: filmmakers moeten op zoek naar alternatieve geldbronnen door crowdfunding en sponsoring. Maar of je daar in ons kleine land een fatsoenlijk budget aan over houdt, is zeer de vraag. En dan hebben we het nog niet eens over het behoud van een sponsorbelangen vrije kunstzinnige filmindustrie.

Het tweede devies lijkt een stuk steviger: ga met beleidsmakers om de tafel. En dat is dan ook gebeurd, een dag voor de presentatie van het Filmjaarboek. Tijdens een filmtop met producenten, distributeurs en de ministers van Economische Zaken en OC & W werd volgens Filmfonds-directeur Doreen Boonenkamp eindelijk naar de industrie geluisterd. Dat er een vervolg op deze eerste filmtop komt lijkt zeker, maar of en welke maatregelen genomen worden weet voorlopig niemand.
Tevreden terugkijken
Hoe het verder gaat met de Nederlandse filmindustrie blijft onduidelijk. Laten we hopen dat Den Haag snel spijkers met koppen slaat. Ondertussen ligt er, als lapje voor het bloeden, een 264 pagina’s tellend jaarboek waarmee we tevreden kunnen terugkijken op al het moois van Nederlandse én buitenlandse filmbodem. Met veel passie geproduceerd, gedistribueerd, gerecenseerd en door velen met veel dankbaarheid bekeken.
17 april 2013
