****
recensie Eagles of the Republic
Sterk slotluik Cairo-trilogie
door Jochum de Graaf
“Maar hij lijkt helemaal niet op mij, ik ben 1,85. Ik zou Abdel Nasser kunnen spelen, hij was 1,83 meter. Of Anwar el Sadat, die was 1,79. Of met wat fantasie zelfs Mubarak, die was 1,70. Maar die man is 1,66!” George Fahmy is Egypte’s meest gevierde filmster, de ‘Farao van het witte doek’, zijn portret siert de enorme wand van de belangrijkste filmstudio. Hij speelde in alle grote rolprenten zoals The first Egyptian in Space, ontving alle prijzen die er maar te winnen zijn.
Hij leidt zeker voor Egyptische begrippen een decadent luxueus leven, fraai ingericht appartement, gescheiden, heeft een maîtresse half zo oud als hijzelf. Een narcistische figuur, die ongekend populair is. Als hij zwaar vermomd naar de apotheek gaat om viagra te kopen, hij kan zijn jonge vriendin niet meer bevredigen, herkent de apotheker de ongemakkelijk zwetende steracteur gelijk. “Ah, mister George, dat bent u toch, ik heb alle films van u gedownload.”
Met zoon Ramy heeft hij een moeizame relatie die hij goed probeert te houden door hem een kostbaar horloge cadeau te doen. Als hij met hem uit eten gaat, flirt hij openlijk met zijn vriendin. Hij permitteert zich openlijk ruzie te maken met de streng islamitische commissie die alle Egyptische films nauwkeurig langs de censuurlat legt.
Maar nu wordt hij vriendelijk doch dringend uitgenodigd de rol te spelen van Abdel Fattah Al-Sisi, de met een militaire machtsgreep aan de macht gekomen president van de republiek. De dictator heeft hem persoonlijk uitverkoren. “Niemand kan nee tegen hem zeggen, zelfs jij niet”, zegt zijn manager.
Satire op hypocriete cultuur
In eerste aanleg is Eagles of the Republic een fijne satire op de hypocriete cultuur in het huidige Egypte, waarin de seculier westerse normen en waarden worden afgewezen en alle belangrijke ontwikkelingen worden herleid tot de Arabische cultuur met haar roemrijke verleden. Tijdens een receptie waar de politiek culturele elite van Cairo is verzameld, komt een generaal met de bizarre complottheorie dat William Shakespeare oorspronkelijk Arabisch was en Sheikh Zoupir heette, hetgeen zou verklaren dat Shakespeare een pesthekel aan Joden had, zie de beschrijving van het personage Shylock in De Koopman van Venetië.
George Fahmy, als koptisch christen geen aanhanger van het militaire regime, wil niet voor politieke propaganda gebruikt worden. Maar als hij tijdens een nachtelijke autorit wordt aangehouden door een onbekende militair die hem een foto van zoon Ramy vastgebonden op de achterbank van een auto laat zien, gaat hij overstag.
Bij de ondertekening van het contract staat op de achtergrond een geheimzinnige figuur die Fahmy strak aan blijft kijken. Deze Dr. Mansour is tijdens de opnamen continu op de set aanwezig. Hij vindt dat de acteur een te karikaturale Al-Sisi neerzet.
George Fahmy wordt langzaam maar zeker in de politieke intriges meegezogen. Op een gegeven moment wordt hij uitgenodigd voor een exclusief diner bij de minister van Defensie. Om de tafel een gezelschap van de machtigste mannen van het land die zich de ‘adelaars van de republiek’ noemen, de hoeders van de natie, beschermers van de Egyptische cultuur. Feitelijk maken zij deel uit van de entourage van Al-Sisi die met elkaar in allerlei machtsspelletjes verwikkeld is. Fahmy denkt dat hij wel weet hoe hij zijn eigen positie daarin kan veiligstellen en knoopt een relatie met de mondaine westers georiënteerde vrouw van de minister aan. Maar dat blijkt een misrekening.
Grimmige politieke thriller
En dan wordt Eagles of the Republic een spannende soms grimmige politieke thriller. George Fahmy krijgt de opdracht om op 6 oktober bij de jaarlijkse herdenking van de aanval op Israël in 1973, het begin van de Jom Kipoer-oorlog, de grote toespraak te houden. Het is een grote militaire parade, met op het podium de president omringd door alle militaire en politieke kopstukken. De overeenkomst met 6 oktober 1981, de parade waarbij president Anwar El Sadat door extremistische islamitische militairen werd vermoord, is onmiskenbaar. Wanneer Fahmy zijn mond opent, is dat het startsein voor een orgie van geweld. De president wordt nu ternauwernood in veiligheid gebracht. De verwikkelingen volgen elkaar in sneltreinvaart op en leiden tot een onverwacht spannende ontknoping.
De Zweeds-Libanese acteur Fares Fares speelt als George Famy opnieuw een uitstekende hoofdrol, net als in de andere films van de eveneens vanuit Zweden opererende regisseur Tarik Saleh. Eagles of the Republic is het slotstuk van de zogenaamde Caïro-trilogie, films die in Egypte verboden zijn. Hoewel The Nile Hilton Incident (2017) en Cairo Conspiracy (2021) heel goed als afzonderlijke thrillers te zien zijn, schetsen ze met een zelfde thematiek van corruptie en perfide dictatuur een heel sterk beeld van het in oude reflexen teruggevallen Egypte na de Arabische Lente.
22 juli 2026