Categorie: S

Sin City: A Dame to Kill For

Posted on

****

recensie  Sin City: A Dame to Kill For

Film als ‘beeld’verhaal

door Alfred Bos

De Amerikaanse tekenaar en stripauteur Frank Miller is een fenomeen. In 2005 maakte hij met coregisseur Robert Rodriguez van zijn jaren negentig strip Sin City een visueel verbluffende film. De opvolger – nu in 3D – is wederom een studie in vorm.  

Toen Sin City in 2005 wereldwijd in de bioscoop debuteerde was er verbazing. Nimmer was een stripverhaal zo authentiek en ‘stripachtig’ vertaald naar het filmdoek; nog niet eerder waren live action, computer graphics en ouderwetse grimeurtechnieken zo radicaal geïntegreerd; en zelden was er zoveel bruut geweld over de kijker uitgestort.

Recensie Sin City: A Dame to Kill For

Sin City toonde een archetypische verteltrant in een unieke beeldtaal en was de visueel verbluffende filmvertaling van Frank Millers gelijknamige reeks hoogst eigenzinnige (contrastrijk zwart-wit, met een enkel detail in kleur) en vernieuwende comics. De filmversie was bijna een nieuw genre, iets tussen strip en film in, die de filmadaptatie uit 2003 van Millers Daredevil strips naar de kleuterklas verwees.

Film noir is sinds het begin van zijn loopbaan als stripschrijver en -tekenaar de voornaamste inspiratiebron voor Miller en Will Eisner, de man die in de jaren veertig de stripfiguur The Spirit bedacht, zijn grote voorbeeld. Drie jaar na Sin City  waagde Miller zich aan een filmadaptatie van The Spirit, maar dat draaide uit op een commerciële en artistieke flop. Kennelijk had hij toch de helpende hand van Robert Rodriguez, de coregisseur van Sin City, nodig om de beelden van het tekenvel naar het grote scherm over te brengen.

Levensmoede rechercheur
Negen jaar na hun eerste werkstuk (en acht jaar later dan aangekondigd) verschijnt het vervolg, Sin City: A Dame to Kill For. Wie zich heeft vergaapt aan de voorganger, kan met een gerust hart gaan kijken naar de nieuwe avonturen van Marv, de bruut met het kleine hart (een onherkenbaar geschminkte Mickey Rourke), de nachtclubdanseres Nancy (Jessica Alba) en de totaal corrupte politicus Senator Roark (Powers Boothe). Al is de schok er na de eerste film wel een beetje af en figureert een van de hoofdpersonages van de vorige film, de levensmoede rechercheur John Hartigan (Bruce Willis), slechts in een enkele scène als geest. De indrukwekkende visuele stijl, het nihilistische wereldbeeld en het cartooneske ultrageweld zijn gebleven.

Sin City heet eigenlijk Basin City, maar de eerste twee letters van het naambord zijn door kogelgaten onleesbaar gemaakt. Het is een denkbeeldige stad in Amerika, waarin Miller alle clichés van de Amerikaanse hard boiled misdaadromans uit de jaren dertig en veertig heeft samengebald tot een (letterlijk in zijn strips) inktzwarte cocktail van verloedering, corruptie en geweld, inclusief de aan het genre eigen voice over. Ook in de films is het immer nacht en als het niet stort van de regen worden de straten bevolkt door gespuis, snollen en losers. Sin City is de metafoor voor een samenleving waarin recht en orde niet (meer) bestaan en gevoel is vervangen door sensatie. Heel eigentijds, dus.

Recensie Sin City: A Dame to Kill For

Femme fatale
Nieuw in deze aflevering zijn Joseph Gordon-Levitt en Josh Brolin, die respectievelijk de bravouretiener Johnny en Dwight McCarthy, het centrale karakter van de serie, spelen; Brolin neemt de rol over die Clive Owen in de vorige film vertolkte. Johnny krijgt aan het aan de stok met Senator Roark, Dwight moet zich een femme fatale, Ava (Eva Green, die de boosaardige Artemisia speelde in 300: Rise of an Empire, de verfilming van Millers striproman Xerxes) van het lijf houden. Naast revolvers blijken snel ladende kruisbogen en vlijmend scherpe samoeraizwaarden populair onder de bewoners van Sin City.

Fans maken zich druk over de chronologie van de stripverhalen (zes romans en elf korte verhalen, gepubliceerd tussen 1991 en 2000) en bijbehorende verfilmingen, maar Miller heeft nooit de bedoeling gehad een rechttoe rechtaan relaas te vertellen; Sin City is een fictief universum waarin een reeks karakters figureren. Net als de eerste film combineert A Dame to Kill For een aantal episodes van de stripreeks tot een min of meer samenhangend geheel. Wie wil weten hoe het allemaal zit kan op Wikipedia terecht voor alle achtergronden en details van Millers diverse malen bekroonde werk. Sin City: A Dame to Kill For is film zoals film bedoeld is, als ‘beeld’verhaal.

 

25 augustus 2014

 
ALLE RECENSIES

Sex Tape

Posted on

*

recensie  Sex Tape

Full Frontal Fake

door Cor Oliemeulen

Het moet gezegd: Cameron Diaz ziet er appetijtelijk uit op rolschaatsen. Net zo bijzonder is dat ze figureert in de slechtste komedie van het decennium.  

Twee jaar geleden verscheen A Good Old Fashioned Orgy in de bioscoop. Het uitgangspunt was niet oninteressant: kun je wel intiem worden met al je beste vrienden? Het was geen dramatische verhandeling, noch een ouderwetse zwelgpartij waar de seksuele vonken van af vliegen, maar een puberale komedie met de diepgang van een vingerhoedje. Ook een komedie over het uitlekken van een zelfgemaakte seksfilm biedt bij voorbaat reële kansen, echter niet onder het kwijl van matige scriptschrijvers en regisseurs.

Recensie Sex Tape

Filmtitels
Soms is het plakken van een ‘pakkende’ titel op een productie kennelijk voldoende om bioscooppubliek te trekken. Dat is van alle tijden. Zo heeft Everything You Always Wanted to Know About Sex * But Were Afraid to Ask in 1972 ongetwijfeld bijgedragen aan een versnelde doorbraak van Woody Allen. En onlangs werd voor de release van Neighbours nog snel even de kwalificatie Bad toegevoegd. Als vervolgens blijkt dat de buren daadwerkelijk slechte bedoelingen hebben, is dat natuurlijk geen probleem. In het geval van Sex Tape zijn juist álle bedoelingen het probleem.

Jake Kasdan maakte eerder het eveneens weinig verheffende Bad Teacher met Cameron Diaz en Jason Segel. Zoals dat vaak gaat, is het stel in het begin zeer actief als copulerend koppel, maar moet ze tien jaar en twee kinderen later de agenda trekken om van bil te kunnen gaan. Vroeger liep het stel nog regelmatig rond in hun blote kont – wie full frontal naked verwacht komt bedrogen uit – tegenwoordig moet de kroost worden ondergebracht bij oma en is het maar afwachten of hij zijn jongeheer nog overeind kan houden.

Recensie Sex Tape

Hitsig
Sommige mensen raken hitsig van yoghurt met aardbeien op naakte lijven, centrifugerende wasmachines, exotische postzegels of rolschaatsen. En als dat niet helpt, kun je nog altijd besluiten om jezelf te gaan filmen terwijl je alle standjes uit The Book of Joy praktiseert. Wel lullig als de drie uur durende video per ongeluk terecht komt bij familie, vrienden, werkgever en pornosites. Dan moet je alle capriolen uithalen om eeuwig schaamrood op de kaken te vermijden.

Het terugkrijgen van de seksfilm op cadeau gegeven iPads is niet alleen één schaamteloze Apple-commercial, alle actie en dialoog is jatwerk van jatwerk van producties met een afgrijselijk niveau. De ‘gevaarlijke’ achtervolging door een grote hond, die in werkelijkheid stokoud is en ingeblikt gromt en blaft, zal zelfs de gemiddelde kleuter als infantiel betitelen. Ook Rob Lowe en zelfs Jack Black zijn niet grappig en zakken weg in de zomp van treurnis. De enige opwinding in Sex Tape bestaat uit ergernis en mededogen. Het zou niet verbazen als bioscoopoperateurs déze film per ongeluk kwijtraken.

 

1 augustus 2014

 
ALLE RECENSIES

Starred Up

Posted on

****

recensie  Starred Up

Koning van de tralies

door George Vermij

Starred Up is een intens gevangenisdrama dat je gelijk al in de openingsscènes naar de strot vliegt en niet loslaat. Voor regisseur David Mackenzie is het gelukkig een terugkeer naar rauwe cinema die in Engeland een lange traditie heeft.

Gewelddadig straatschoffie Eric wordt in de eerste beelden van Starred Up een Britse gevangenis ingeleid. Hij lijkt nog een rustige en stille jongen als hij zich uitkleedt om gecontroleerd te worden door een cipier. Acteur Jack O’Connell is echter al bekend van het nare Eden Lake  waar hij als agressieve puber een koppel terroriseert. Nu komt de dreiging tot uiting als Eric tot brute uitersten gaat om zijn machtspositie binnen de bajes te bewijzen.

Recensie Starred Up

Daar is vervolgens een maatschappelijk werker, gespeeld door Rupert Friend, die gelooft dat hij tot Eric kan doordringen. Probleem is wel dat Erics vader in dezelfde bajes zit waardoor er een machtsstrijd tussen vader en zoon ontstaat. Een nerveuze gevangenisdirecteur probeert ondertussen de orde te handhaven met behulp van gevangenen die niet schuwen om geweld te gebruiken.

Brutaal en agressief
Starred Up is een brutale en agressieve film die wonderbaarlijk genoeg ook ruimte openlaat voor emoties in zijn tweede helft. Als kijker heb je dan wel al wat brute scènes voorbij zien trekken die je niet in de koude kleren gaan zitten. Regisseur David Mackenzie maakte eerder de meer absurde en surrealistische films Hallam Foe en Perfect Sense. Die laatste is een pretentieus en symbolisch relaas over de kracht van zintuigen en heeft een sensuele Eva Greene om dat te benadrukken.

Die wereld is ver te zoeken in Starred Up. Mackenzie hanteert met zijn op-de-huid-van camera een realistische stijl die overtuigt. Het geweld is rauw in beeld gebracht in de traditie van Britse regisseurs zoals Alan Clarke, wiens Scum wat gelijkenissen vertoont met de film. Verder doet de film in zijn focus op het leven binnen de muren ook denken aan Un prophète.

Recensie Starred Up

Beklemmend en intens
Mackenzie kan terugvallen op een solide en charismatische cast. O’Connell weet moeiteloos over te gaan van keiharde bajesklant naar een getroebleerd persoon met familieproblemen. Zijn vader wordt gespeeld door Ben Mendelsohn die sinds Animal Kingdom een indrukwekkende reputatie heeft opgebouwd door zijn dreigende aanwezigheid waarnaar je kunt blijven kijken.

Intens en beklemmend is wat je uiteindelijk krijgt. Geen makkelijke of vermakelijke film, maar een oprecht en compromisloos beeld van het leven achter de tralies en de vieze machtsspelletjes die er plaatsvinden.

 

20 mei 2014

 
ALLE RECENSIES

Sacro GRA

Posted on

****

recensie  Sacro GRA

De poëzie van de periferie

door Alfred Bos

De Grande Raccordo Anulare (GRA) is de grote ringweg rond Rome. De Amerikaans-Italiaanse filmer Gianfranco Rosi maakte over de rafelrand van de eeuwige stad een bekroonde documentaire die de achterkant van ‘de grote schoonheid’ toont. 

Rome figureert in menige film als personage, recentelijk nog in Woody Allens To Rome with Love en de Italiaanse verrassingsshit La grande bellezza. De eeuwige stad blijkt een schier onuitputtelijke bron van inspiratie voor filmmakers en niet alleen regisseurs van fictie. Gianfranco Rosi filmde het leven rond de ringweg van Rome, de Grande Raccordo Anulare, kortweg GRA. Het levert een fraaie documentaire met een woordspelige titel (een variatie op ‘heilige graal’) op.

Recensie Sacro GRA

Sacro GRA is het soort film dat je krijgt wanneer je het neorealisme van Roberto Rossellini’s Rome Open Stad (Roma città aperta) kruist met de fictie-zonder-verhaal van Fellini’s Roma: een conceptuele documentaire. Het is een droog – maar met belangstelling, soms zelfs compassie – gefilmde aaneenschakeling van stukjes werkelijkheid, die fungeren als contrapunt van La grande bellezza want aan de rafelrand van Rome vinden we het tegendeel van schoonheid. Het leven in de periferie is precies dat, een chaotische verzameling van naamloos overleven.

“Overgeleverd aan onnozelen”
Als symbolische rode draad fungeert de ambulance die zicht bekommert om de verkeersslachtoffers van de ring. In de strakke nieuwe torenflat precies onder de aanvliegroute van de luchthaven Fiumicino huizen migranten en sociaal zwakkeren. In de heuvels langs de GRA lopen schapen en in de Tiber vangt een visser zijn aal. “We zijn overgeleverd aan onnozelen”, foetert hij en bedoelt journalisten. Op de parkeerplaats tutten hoeren op leeftijd zich op en in een sjofele bar dansen twee rijk getatoeëerde dames voor zich vergapende puistenkoppen.

In een door de ringweg bijna opgeslokte villa prepareert verarmde adel zich voor een potsierlijk inwijdingsritueel van een Litouwse ridderorde en een boomchirurg met dichterlijke inborst maakt zich druk over de oprukkende rode palmkever. Hoe kan het anders in een film over Rome, religie ontbreekt niet: we zien een bijeenkomst waarop vrouwen de zon koppelen aan vruchtbaarheid. De beelden zijn overbelicht.

Rosi registreert zonder oordeel, al proef je zijn compassie wanneer de personages tegen de camera praten. Veel scènes zijn gedraaid in het gouden strijklicht vlak voor de schemering of het blauwe zilver van het ochtendgloren. Op de overgang van dag en nacht ritselt het verborgen leven. De film toont wat anders duister blijft of over het hoofd wordt gezien.

Recensie Sacro GRA

360 Graden shots
Het is de poëzie van de goot. Zo laat Sacro GRA de keerzijde zien van het ‘toeristische’ Rome dat doorgaans op het filmdoek schittert. Wie niet blind is voor de absurdistische kanten van het leven zal geboeid kijken naar dit mozaïek van menselijk tekort, door Rosi fraai gestileerd in beeld gebracht. Zijn reportageaanpak wordt afgewisseld met 360 graden shots en panorama’s vanuit de helikopter. De abstracte openingsbeelden van onscherpe autolichten op de snelweg zijn van grote schoonheid.

De regisseur maakte enkele jaren geleden furore met El Sicario, Room 164, een documentaire over een Mexicaanse huurmoordenaar en professionele folteraar die ook in de Nederlandse bioscopen was te zien. Met deze documentaire over de Romeinse marge heeft hij zijn naam definitief gevestigd, want Sacro GRA won vorig jaar – als eerste documentaire – de Gouden Leeuw op het filmfestival van Venetië.

 

13 mei 2014

 
ALLE RECENSIES

Sabotage

Posted on

**

recensie  Sabotage

Arnie is onsterfelijk

door Wouter Spillebeen

End of Watch-regisseur David Ayer heeft de eer om actieheld Arnold Schwarzenegger in de herfst van zijn leven op te voeren in een rol met meer inhoud dan spierbundels. 

Wat heeft Arnold Schwarzenegger toch een indrukwekkende en gevarieerde carrière. De Oostenrijkse bodybuilder zette in de jaren ’60 meermaals de titel Mister Universe achter zijn naam. Daarna acteerde hij in actieklassiekers zoals The Terminator, Predator, Total Recall… Hij ambieerde een politieke carrière en schopte het in 2003 zomaar eventjes tot gouverneur van California, zowat het hoogste ambt dat een niet-Amerikaan in de VS kan bekleden. Als politicus voerde hij vreemd genoeg strijd tegen al te gewelddadige films en games. Enkele jaren geleden keerde hij met The Expendables terug naar het grote scherm en in Sabotage, alweer een ultragewelddadige en soms ziekelijke actiefilm die hij als politicus nooit zou goedkeuren, is hij weer de enige leading man.

Recensie Sabotage

Vuurwapens en gevloek
John ‘Breacher’ Wharton is de leider van een excentriek Special Operations Team dat geregeld undercover gaat bij drugbaronnen, gangsterbendes en misdaadfamilies, om hen dan met veel  vuurwapengeweld en gevloek neer te halen. Op een van Breachers laatste missies probeert hij een paar miljoen te stelen van de misdadiger die ze in het vizier hebben. Alles lijkt volgens plan te gaan, maar wanneer ze het geld wil ophalen, is het al verdwenen. De dienst interne zaken krijgt lucht van de louche praktijken en schort het team op. Erger nog: de collega’s komen een voor een op gruwelijke wijze aan hun eind. Iemand jaagt op de losgeslagen Special Ops en Breacher lijkt in zijn onderzoek naar de dader gedreven te worden door iets anders dan geldzucht of kameraadschap.

Paranoia
Voor een keer is Schwarzenegger niet de tank die moeiteloos honderden vijanden tegelijk neermaait. Hij is een kwetsbare, oudere man met angst voor de dood, die zichzelf constant moet omringen met zijn teamgenoten, wil hij een kans hebben om te overleven. Wanneer dat team alsmaar kleiner wordt, groeit zijn paranoia.

Recensie Sabotage

Jammer genoeg is Arnie met de jaren geen betere acteur geworden, zijn performance is nog altijd even emotieloos als in Terminator, waar die karaktertrek veel beter geschikt was. Het acteerwerk van de andere acteurs varieert van overacting (Joe Manganiello en Mireille Enos) tot beladen en sympathiek (Sam Wothington), tot relatief ingehouden en sereen (Terrence Howard).

Sabotage  is keihard en zeer grafisch in het tonen van opengereten lichamen, verwijderde darmkanalen en Schwarzeneggers botoxgezicht, niet voor zwakke magen dus. Het is leuk om te zien dat de verouderde actiefiguur rollen met inhoud krijgt, nu moet hij die enkel nog overtuigend weten te brengen.

 

12 mei 2014

 
ALLE RECENSIES

Snowpiercer

Posted on

****

recensie  Snowpiercer

Actiefilm met hersens

door Alfred Bos

Gebaseerd op een Franse strip uit de jaren tachtig, naar het filmdoek gebracht door een filmtalent uit Zuid-Korea, gevuld met Engelse en Amerikaanse acteurs van naam – Snowpiercer geeft alle recente sciencefictionfilms het nakijken. 

Snowpiercer is de eerste (voornamelijk) Engelstalige film van de Zuid-Koreaanse regisseur Bong Joon-ho, die geldt als een van de grootste talenten van de – op zich al boeiende en innovatieve – Koreaanse cinema. In deze SF-film is een trein, de Snowpiercer uit de titel, de metafoor voor een gesloten samenleving. Het geeft de regisseur alle gelegenheid zijn flair voor visueel spektakel én zijn aandacht voor karakters te demonstreren.

Recensie Snowpiercer

Snowpiercer speelt in een postapocalyptische wereld die tot een ijswoestenij is vervallen, nadat een experiment om het broeikaseffect te minimaliseren té goed is gelukt. Wat er nog rest van de mensheid overleeft in een enorme trein, die is ingericht als een strikt gesegregeerde klassenmaatschappij. Het is een dystopische fantasie die meer dan één politiek thema belicht: milieu, het gat tussen arm en rijk, de corrumperende werking van macht. Het is ook een actiethriller met meer dan gemiddelde zeggingskracht.

Visueel imponerend
Bong Joon-ho maakte in 2003 internationaal naam met zijn subliem gefotografeerde en psychologisch sterke Memories of Murder. De horrorkomedie slash actiethriller The Host (2006) brak in Zuid-Korea alle bezoekrecords en was ook in de Nederlandse bioscoop te zien, evenals Joon-ho’s voorlaatste, Mother (2009), een psychologisch drama over een moeder die haar valselijk van moord beschuldigde zoon in bescherming neemt. Allemaal originele films waarin humor, drama, satire, actie en horror elkaar afwisselen in scenario’s die plot én personages recht doen, en bovendien visueel imponeren. Dat geldt eveneens voor Snowpiercer.

Een film van dik twee uur die in een trein speelt, die moet wel claustrofobisch zijn. Het mini-universum werkt als een hogedrukketel; daarin komt de onderklasse in opstand tegen de proto-fascistische overheersers. Chris Evans, bekend van Captain America, blijft als rebellenleider Curtis vrij vlak, het acteergeweld komt van de bijrollen: John Hurt als de filosoof Gilliam, Tilda Swinton (wederom geweldig) als minister Mason en Ed Harris als Wilford, de baas van de trein. De Koreaanse acteur Song Kang-ho, die de verslaafde sleutelmeester Minsu speelt, werkte al verschillende malen met de regisseur.

Alfred Hitchcock
Joon-ho staat er om bekend in zijn films politiek commentaar te verwerken zonder dat het de vaart van het verhaal of de diepgang van de karakters in de weg zit. Ook Snowpiercer heeft die gelaagdheid, het is een actiefilm die tevens de hersens prikkelt. In de nauwe gangen en wagons van de megatrein is er – zogenaamd – nauwelijks ruimte voor de camera, wat de regisseur oplost met vindingrijke camerastandpunten en originele shots. Hij zuigt de kijker aldus zijn filmruimte binnen.

Recensie Snowpiercer

De momenten waarop de camera de trein verlaat en over het adembenemende sneeuwlandschap zwenkt, werken als ‘zwarte schermen’ in de cavalcade van spanning. Het doet denken aan de manier waarop Alfred Hitchcock in The 39 Steps of Strangers on a Train de toeschouwer als een jojo laat stuiteren tussen beklemming en ontspanning.

Het is aan een protestactie van hoofdrolspeler Evans te danken dat Snowpiercer door de Amerikaanse distributeur, althans voor de Amerikaanse markt, niet is voorzien van een voice-over en met twintig minuten is ingekort; de prijs daarvoor: een beperkte release in de States. De Nederlandse kijker hoeft zich geen zorgen te maken: die kan de door de regisseur bedoelde versie zien op meer dan dertig schermen.

Snowpiercer is de openingsfilm van het Cinemasia Festival, van 1 tot 6 april in De Balie te Amsterdam, en draait vanaf 3 april in de Nederlandse bioscoop.

 

31 maart 2014

 
ALLE RECENSIES

Selfish Giant, The

Posted on

****

recensie  The Selfish Giant

In het grauwe Britse noorden

door George Vermij

In bepaalde landschapsshots uit The Selfish Giant contrasteert het ruwe Britse landschap met de grauwheid van industriële architectuur. Het doet denken aan de Britse dichter William Blake die ooit de woorden ‘Dark Satanic Mills’ gebruikte om de onnatuurlijke monsterlijkheid van de industriële revolutie in Engeland te typeren. 

Recensie The Selfish Giant

Maar de beelden zijn toch echt van het Engeland van nu en in dat landschap trekken de jongens Arbor en Swifty te paard erop uit om schroot te stelen en te verkopen. De vriendschap tussen de twee is er een van tegengestelden. De kleine en opvliegerige Arbor is een brok boze energie. Een adhd-er die geen moment stil kan zitten, maar ook beschikt over scherpe humor en een sterke drang om te overleven. Hij neemt de zachtaardige Swifty keer op keer mee op strooptochten. Swifty vormt de gewetensvolle tegenpool van de impulsieve en op geld beluste Arbor, maar hun vriendschap blijft ondanks dat contrast sterk en voortbestaan.

Dat de jongens zo gedreven zijn in hun gevaarlijke werk komt vooral door hun uitzichtloze situatie. Swifty komt uit een groot gezin waar de vader werkloos is en de moeder wanhopig elk dubbeltje moet omdraaien voordat de deurwaarders die komen ophalen. Arbor wordt geterroriseerd door zijn broer die het heeft voorzien op zijn adhd-medicatie. Het is daarom niet verwonderlijk dat de jongens troost vinden bij elkaar en in het avontuur van het schroot zoeken.

Lood om oud ijzer
Dat dit niet zonder gevaren is, wordt wel het sterkst gepersonifieerd in de figuur van Kitten, een keiharde schroothandelaar waar Arbor en Swifty hun oud ijzer verkopen. Dreigend wordt hij neergezet door acteur Sean Gilder die met een blik al genoeg heeft om te overtuigen. Het is door zijn toedoen dat de jongens worden gedwongen om een gevaarlijke klus aan te nemen en kostbare koperdraad gaan stelen op een industrieterrein.

The Selfish Giant past in de realistische filmtraditie van de Brit Ken Loach (in de band die Swifty opbouwt met een racepaard van Kitten zit een knipoog naar de hoofdpersoon in Loachs Kess en zijn valk) en de Belgische Dardenne-broers. Regisseuse Clio Barnards vorige film, The Arbor, was wel meer gewaagd en vernieuwend. In The Arbor speelde Barnard voortdurend met fictie en realiteit waardoor een spanning werd veroorzaakt die je als kijker deed nadenken over wat een realistische stijl nu precies betekent als je de werkelijkheid op film wil vastleggen.

Recensie The Selfish Giant

Die vraag stel je niet bij The Selfish Giant en Barnard laat je opgaan in het harde leven van Arbor en Swifty. Dat dit lukt, komt vooral door de indrukwekkende vertolkingen van beide hoofdrolspelers en een vriendschap die mooi en onsentimenteel in beeld wordt gebracht door Barnard. Hierdoor begeef je je als kijker in het grauwe Britse noorden waar de hardheid van de industriële revolutie nog niet verdwenen is.

 

24 januari 2014

 
ALLE RECENSIES

Shell

Posted on

***

recensie  Shell

Stil leven

door Wouter Spillebeen

Schots regisseur en scenarioschrijver Scott Graham cast in zijn eerste speelfilm Shell Chloe Pirrie, ook debuterend op het grote scherm. In alle stilte drukken beiden hun stempel op het drama. 

De zeventienjarige Shell (Chloe Pirrie) baat samen met haar vader Pete (Joseph Mawle) een pompstation en schroothandel uit in de Schotse Highlands. Gelegen tussen groene heuvels en een pittoresk meer ligt een lange weg waar in de winter soms weken geen auto’s rijden. Dit prachtig stukje afgelegen natuur vormt het decor van Shell. De moeder van Shell is jaren geleden vertrokken en dat valt Pete nog steeds zwaar. De oorverdovende stilte waarin de twee leven wordt slechts sporadisch onderbroken door de enkele klanten die het pompstation heeft. Shell zegt geen probleem te hebben met het gebrek aan menselijk contact, maar haar epileptische en depressieve vader maakt het samenleven niet makkelijk.

Recensie Shell

Liefdesbrief aan de hooglanden
Chloe Pirrie kreeg voor haar rol in Shell de British Independent Film Award voor meest beloftevolle nieuwkomer. Haar prestatie is meeslepend, wat moet in een film als deze. Shell draait immers niet om de schaarse dialogen, maar om de gelaatsuitdrukkingen van Shell en Pete. Hun ogen communiceren oneindig veel meer dan hun stemmen. Ze tonen niet bepaald een groot spectrum aan emoties, maar zonder de blikken die variëren van mistroostig tot zwaar gedeprimeerd, zou er helemaal geen communicatie zijn. Het zou leuk zijn om te zien wat Pirrie nog meer kan.

Graham kiest duidelijk voor een minimalistische aanpak. Er wordt maar op één locatie gefilmd, weliswaar binnen en buiten, de hele cast bestaat uit elf mensen en er is slechts tweemaal muziek te horen: van de radio. Shell neemt de tijd om ieder detail uitvoerig in beeld te brengen, van de zonsopgang boven de Schotse heuvels tot het villen van een aangereden hert. Over ieder shot is zorgvuldig en met veel liefde nagedacht. Het camerawerk is een liefdesbrief aan de simpele schoonheid van de Highlands.

Recensie Shell

Verhaal
Waar Shell jammer genoeg tekort schiet, is het verhaal. De personages worden helemaal niet uitgediept en alle gebeurtenissen in de film kunnen in minder dan vijf minuten verteld worden. De rest van de tijd is opgevuld met lange stille shots van de bergen en het meer, of Shell die mijmerend een kop koffie drinkt. Het gebrek aan muziek en dialogen zorgt voor een zekere spanning, de kijker weet dat iets te gebeuren staat. Wanneer het eindelijk zo ver is, voelt de climax niet aan alsof die de moeite waard was. In plaats van een zoveelste shot van de lege weg in de bergen te zien, leren we liever wat meer over de personages. Niet dat alles voorgekauwd moet worden, maar de kijker heeft vaak het raden naar wat echt gaande is.

Shell is sfeervol, deprimerend, uitstekend geacteerd en zeer mooi gefilmd, maar soms ook ronduit saai. Het verhaal over liefde en verlaten is te eenvoudig om de hele film te vullen.

 

12 januari 2014

 
ALLE RECENSIES

Samsara

Posted on

****

recensie  Samsara

Onmetelijke kracht van het beeld

door Wouter Spillebeen

‘Eerst zien, dan geloven’, zegt de criticus. Wie Samsara ziet, heeft zelfs moeite om zijn eigen ogen te geloven. Dit is een beeldschone documentaire die haar boodschap zonder woorden overbrengt.  

Bijna vijf jaar lang reisde de ploeg van Ron Fricke en Mark Magidson over vijf continenten om in vijfentwintig landen de meest opmerkelijke, zeldzame en ontzagwekkende taferelen te filmen. Het resultaat is een technisch indrukwekkend stukje minimalisme met de naam Het Eeuwig Draaiende Rad van het Leven, of gewoon Samsara.

Recensie Samsara

Net als Baraka (1992), de voorganger van dezelfde makers, bestaat de film enkel uit beelden en ondersteunende muziek, geen enkel woord – geschreven of gesproken – geeft uitleg. Beide films zijn volledig vastgelegd op 70mm-film, een zeldzaam formaat dat een dubbel zo hoge resolutie heeft dan de meeste andere analoge films.

De reis begint in een Tibetaans klooster, brengt ons naar een verwoest dorp, gaat verder naar een Christelijke kathedraal… Contrasten steken overal de kop op, oud tot jong, dag tot nacht, mooi tot lelijk, orde tot chaos en licht tot schaduw. Er bestaan waarschijnlijk evenveel manieren om Samsara te interpreteren als er mensen zijn die de film bekijken.

Gelijkenissen
Terwijl Samsara schijnbaar verschillende culturen en gebruiken in beeld brengt, legt de film de nadruk op de gelijkenissen. Een getooide en geverfde vrouw uit een Afrikaanse primitieve stam die een baby vasthoudt wordt gevolgd door een getatoeëerde westerse man die zijn kind liefkoost. Overal ter wereld staan standbeelden van mensen en overal barsten ze van de symboliek, zij het religieus of werelds.

In Japan wordt gedanst om voorouders te vereren, in een gevangenis aan de andere kant van de aardbol om fit te blijven. De volgorde van de beelden mag er soms willekeurig uitzien, maar er zit wel degelijk een boodschap achter. ‘We willen een gevoel van verbondenheid weergeven met het fenomeen dat we allemaal ondergaan: het leven’, aldus Magidson.

Muziek
De ondersteunende geluiden in Samsara bestaan vooral uit wereldmuziek. Langgerekte etherische tonen, doorspekt met opzwellingen van koperorkesten, zeldzame instrumenten en zangstemmen die een trance kunnen veroorzaken. De zoveelste ‘hayé hayé’ begint best wel vervelend te worden, maar het geluid ondersteunt de waanzinnige beelden perfect. De muziek zorgt voor een gepast gevoel bij het zien van een oneindige woestijn of een drukke stad. De liederen worden opzwepender naarmate de film vordert, wat perfect past bij de nieuwe locaties. Bij de versnelde beelden van een vleesverwerkingsfabriek pikt de muziek haar hoogste tempo op.

Recensie Samsara

Woordeloos
Het woordeloze karakter van Samsara is tegelijk de grootste sterkte en het grootste nadeel. Het gebrek aan uitleg bij wat te zien is, doet de kijker zich constant afvragen waar de beelden genomen zijn en wat er gaande is. Na een tijdje kan de interesse verminderen en dwalen de gedachten vrij makkelijk af, vooral wanneer een volle minuut alleen de schaduw op het gelaat van een standbeeld te zien is.

Wie de ogen opent en de interesse vasthoudt, komt tot de conclusie dat het woord deze film alleen maar zou schaden. Het hele idee achter een documentaire als deze is net om aan te tonen dat het beeld alleen zo ongelooflijk krachtig en meeslepend kan zijn, dat de rest overbodig wordt. Het fantastische staaltje camerawerk, dat met licht speelt als geen ander maakt van Samsara een ongezien kunstwerk dat veel meer is dan een gewone documentaire.

 

16 december 2013

 
ALLE RECENSIES

Saving Mr. Banks

Posted on

***

recensie Saving Mr. Banks
De onttovering van Mary Poppins

door Joan Gebraad

Wie kent Mary Poppins nu niet? Dankzij de klassieker met Julie Andrews uit 1964 maakten velen kennis met Pamela Travers eigenzinnige nanny. Saving Mr. Banks laat zien dat het ontstaansproces van deze film alles behalve supercalifragilisticexpialidocious was. Een film over de mooie en minder mooie kanten van Disney.  

Saving Mr. Banks vervlecht twee verhaallijnen met elkaar. Travers jeugd en haar onderhandelingen met Disney. Schrijver Pamela Travers ziet het Australische levenslicht als Helen Lyndon Goff (Emma Thompson). Haar vader (Colin Farrell) is een charmante man met weinig succes in zijn werk. Hij wordt van bankbediende gedegradeerd tot klerk. Dit doet hem pijn. Gedurende haar jeugd worstelt de jonge Goff met haar ambivalente houding ten opzichte van haar vader. Kon ze hem maar redden. Uit haar fantasie ontspringt Mary Poppins, een creatie die later een succes wordt. De wereld is dol op de bijzondere nanny.

Recensie Saving Mr. Banks

Zo ook Walt Disney (Tom Hanks), die zijn dochters heeft beloofd een film over Mary Poppins te maken. Met moeite krijgt hij Travers zover om te onderhandelen over een verfilming. In Los Angeles ontvlamt dan ook een met vlagen komische strijd tussen de charmante Disney en de stijve, gedistingeerde Travers. Weet Disney de kritische Travers tevreden te stellen?

Mary Poppins: betere versie van Travers
Saving Mr. Banks toont de wortels en diepgang van de figuur Mary Poppins. Dat is een goede zaak, want Poppins heeft ook een verdrietige kant. Wie goed naar Travers kijkt, ziet Poppins. Haar gedistingeerde, formele taalgebruik, haar stijve houding en haar klassieke uiterlijk zeggen genoeg. Hoewel gebaseerd op Travers tante, is Poppins uiteindelijk een geïdealiseerde versie van Travers.

Mary Poppins schiet de kinderen van de familie Banks te hulp, maar uiteindelijk komt zij niet om hen  te redden. De nanny komt voor hun vader, merkt Walt Disney op, terwijl Travers in tranen schiet. Travers slaagt als Mary Poppins in de fictieve wereld iets te doen wat haar in werkelijkheid niet lukte: haar vader redden.

Komisch samenspel
Emma Thompson en Tom Hanks leveren een goede acteerprestatie. Door hun samenspel zijn de onderhandelingen tussen Disney en Travers plezierig om naar te kijken. Hun karakters verschillen als dag en nacht. Een Australische conservatieve dame met een ‘stiff upper lip’ en een charmante, vrolijke, nonchalante man. Bij hun eerste ontmoeting begroet Disney Travers warm, joviaal en slaat op haar arm. Koeltjes, en op een wat bekakte, strenge toon wijst ze hem erop dat zij ‘Mrs Travers’ is en hij ‘Mr Disney’. Disney trekt zich hier niks van aan en spoort haar aan hem Walt te noemen. Ook Travers beruchte afkeer van Disney’s ideeën voor de Poppins-verfilming wordt duidelijk neergezet.

Haar starre houding versus Disney’s spot zorgt voor grappige contrasten in hun dialogen.
Travers: ‘Mary Poppins is not for sale. I won’t have her turned into one of your silly cartoons!’
Disney: ‘Says the woman who sends a flying nanny with a talking umbrella to save the children.’

Recensie Saving Mr. Banks

Verdraaid einde
Saving Mr. Banks is een leuke film met al het goede wat Disney te bieden heeft. Humor, mooie filmbeelden, goede acteurs, een interessant verhaal. Maar Disney is ook: zoetsappigheid en dus een happy ending. Ondanks de strubbelingen over de verfilming tussen Walt Disney en Pamela Travers, gaat Mary Poppins in 1964 in première. De film toont Travers op de openingsavond, gearmd met Mickey Mouse. In werkelijkheid was de schrijfster vanwege haar kritiek aanvankelijk niet welkom op de première. Ze moest Walt Disney smeken om een uitnodiging. Op de bewuste avond klaagde ze over de cartoongedeelten in de film. In de jaren daarna weigerde ze Disney toestemming tot verdere verfilming van haar boeken. Maak de realiteit niet mooier dan hij is.

 

8 december 2013

 
ALLE RECENSIES