Spring Breakers

**
recensie  Spring Breakers

Power girls met YOLO mentaliteit

door Eva Baaren

Seks, drugs, rock ’n roll, gewelddadige meisjes in neonkleurige bikini’s en een klein vleugje onschuld. Spring Breakers is een vermakelijke achtbaan die je automatisch meeneemt, maar weinig schokkends biedt.

Als de voorjaarsvakantie aanbreekt in een klein stadje in het midden van de V.S., besluiten vier verveelde studentes (Vanessa Hudgens, Selene Gomez, Ashley Benson en Rachel Korine) om op vakantie te gaan. Met behulp van een grote mond en een paar waterpistolen overvallen ze de plaatselijke hamburgertent en vervolgen ze hun weg naar de stranden van zonovergoten Florida voor hun welverdiende portie zon, zee, strand en ruige feestjes. Al snel komen ze in aanraking met de jonge drugsbaas Alien (James Franco) en slaat hun spring break om in een gevaarlijk spelletje dat ze niet langer in de hand lijken te hebben.

Popcultuur en girl power
Op het eerste gezicht lijkt Spring Breakers een oppervlakkige film met weinig uitgediepte karakters en veel seks, drugs en geweld. De film is echter meer dan dat. Regisseur Harmony Korine (Gummo, Julien Donkey-Boy, Trash Humpers en scenario Kids)  verwijst in zijn laatste werk regelmatig naar de hedendaagse jongerencultuur en de problematische situaties waaraan ouders hun kinderen liever niet blootstellen.

Recensie Spring Breakers

Zo zien we MTV-achtige dancefeesten op het strand, blanke rappers met zilveren voortanden en een hoop neonkleurige colorblocking. Deze elementen zijn niet alleen herkenbaar, maar ook verontrustend. Onder onheilspellende trancemuziek en met vertraagde beelden van vlezige blote lijven volgen de drank- en drugsfeesten elkaar in hoog tempo op en maakt de onbegrensdheid van de vier meisjes het vakantieoord tot een hedonistisch paradijs waar werkelijk alles kan, maar ook alles mis kan gaan.

Met het verhaal over uitgelaten studentes die niet goed lijken te weten hoever ze kunnen gaan voordat het niet meer leuk is, slaagt Korine erin om een spannende tegenstelling tussen naïeve kwetsbaarheid en keiharde girl power te creëren. Zo wordt er vlak voor de uitvoering van een gewelddadig plan nog even snel naar een aantal moeders gebeld om te zeggen dat alles goed gaat. Ook het geknuffel en gegiechel van de meisjes hand in hand met meedogenloze uitspraken en acties, waarin ze geen enkele twijfel tonen. De afwisseling tussen kwetsbaarheid, verstandigheid en gewelddadigheid zet de kijker meer dan eens op het verkeerde been en houdt deze tot op het einde bezig met het bijstellen van zijn of haar verwachtingen.

YOLO
Dat de film succesvol speelt met verwachtingen rondom de keuzes van de hoofdpersonen betekent niet dat Spring Breakers echt vernieuwend is. Met de bekende werken van o.a. regisseur Quentin Tarantino (Pulp Fiction, Django Unchained)  zijn we heel wat gewend op het gebied van interculturele verwijzingen, gewelddadige scènes en onvoorspelbare over the top karakters. De film is dan ook vooral een lange achtbaan met felle kleuren en onverwachte wendingen, waar je aan het eind van de rit tijdelijk gedesoriënteerd maar ongeschonden vandaan komt.

Wat nadien nog het meest blijft hangen is de timing van de bioscooprelease. In Spring Breakers draait alles om het doorbreken van verveling, en met het rapport over de rellen in Haren nog vers in het geheugen is deze rolprent vooral symptomatisch voor deze tijdsgeest. Net als het rapport van Job Cohen kan ook deze film geschaard worden onder het motto ‘YOLO’ (you only live once). Op de vraag of dit eigenlijk een goed motto is, geeft het spektakel van Korine spijtig genoeg geen enkel antwoord.

 

11 april 2013

 
ALLE RECENSIES

Sweeney, The

***

recensie  The Sweeney

Sneller, harder en groffer

door Alfred Bos

Tussen 1975 en 1978 was de door de commerciële zender ITV uitgezonden serie The Sweeney het kijkcijferkanon van Engeland en er volgden twee spin-offs voor het witte doek. De serie katapulteerde de carrières van John Thaw (Inspector Morse) en Dennis Waterman (New Tricks). Na een pauze van 35 jaar is The Sweeney terug, als bioscoopfilm met een glansrol voor Ray Winstone.

In de dagen dat The Sex Pistols het Britse establishment uitdaagden, maakten Jack Regan en zijn tien jaar jongere sidekick George Carter jacht op het geboefte van de Londense onderwereld. Met hun baas Frank Haskins, een bureaucraat die op zijn tijd niet vies was van wat actie, vormden ze een cel van de Flying Squad, alias The Sweeney, een speciale politie-eenheid die zware misdaad bestreed. Al is alles in de wereld sneller, harder en groffer geworden, de originele serie is nog steeds het aankijken waard.

The Sweeney

Dat moet Nick Love, Brits regisseur van stoere mannenfilms als The Business, Outlaw en The Firm, ook hebben gedacht en hij blies Jack Regan en George Carter nieuw leven in middels een script waaraan hij zelf meeschreef. Een remake kun je deze film niet noemen, want het verhaal is nieuw. Gebleven zijn de personages en die zijn in Love’s versie groffer, harder en sneller dan voorheen, net als het 21ste-eeuwse Londen waarin zowel de criminaliteit als de wapens van een zwaarder kaliber zijn.

Explosieve cocktail
De ex-bokser Ray Winstone (aan het begin van zijn acteursloopbaan speelde hij een bijrol in een aflevering van de originele serie) zet Jack Regan neer als een vuilbekkende zuipschuit met een lage geweldsdrempel. Zijn rechterhand Carter, een rol van Ben Drew, is ditmaal een gewezen boef die heeft gekozen voor de actie van de wetshandhaving; zijn accent is niet cockney, maar het patois van de sociale onderklasse. De Amerikaanse tv-ster Damian Lewis (bekend van onder meer de serie Homeland) blijft als bureauchef Haskins in de schaduw, het lukt hem nauwelijks om het projectiel Jack Regan op koers te houden.

Regans eenheid is een succes, zijn team plukt met grof geweld de schurken van de straat, maar de vijand komt – is het een teken des tijds? – van binnenuit. Ivan Lewis van de interne dienst komt klagen dat Regan en zijn team bij hun arrestaties teveel geweld gebruiken en teveel interieurs slopen. Wat ook niet helpt is dat Regan een affaire heeft met zijn teamlid Nancy Lewis, de vrouw van zijn opponent. Het is een explosieve cocktail met een lange lont, maar de knal is er niet minder om.

Snelle auto’s
Ray Winstone, eerder dit jaar 56 geworden, speelt Jack Regan als een ontembare oerkracht en laat daarmee weer een ander facet van zijn talent zien, na recentelijk te hebben overtuigd in komische rollen (Snow White and the Huntsman, The Hot Potato) en als Alzheimerpatiënt in het psychodrama Ashes. Als actieheld-op-leeftijd is Winstone zeker zo geslaagd als Bruce Willis en deze film is minstens zo onderhoudend als de laatste Die Hard-variatie, waarmee hij de vader-zoonrelatie gemeen heeft.

Naast een filmgenieke held biedt The Sweeney veel actie. Een diamantroof ontaardt in een publieke schietpartij waarbij het marmer van de beelden op Trafalgar Square wordt geknald en de specialiteit van de oorspronkelijke tv-serie, achtervolgingen met snelle auto’s, wordt tot twee keer toe uit het vet gehaald. Zelfs de finale lijkt een eerbetoon aan de inspiratiebron. Maar dan sneller, harder en groffer. Missie geslaagd.

 

13 maart 2013

 
ALLE RECENSIES

Silver Linings Playbook

***

recensie Silver Linings Playbook

Gek is wie gek doet

door Wouter Spillebeen

Silver Linings Playbook is een film over mentale stoornissen, American football, dans en uiteraard: de liefde. Gelukkig is dit geen alledaagse romantische komedie.

Wanneer Pat Jr. (Bradley Cooper) na acht maanden uit een psychiatrisch instituut ontslagen wordt, wil hij alleen zijn vrouw terugwinnen. Hij heeft een plan: sporten om gewicht te verliezen, boeken lezen om haar te tonen dat hij geïnteresseerd is in haar werk en vooral constant een positieve houding aannemen. Er zit namelijk een zilveren rand aan iedere grijze wolk. Al snel wordt duidelijk dat Pat nog niet de mentaal stabiele man is die hij wil zijn en wanneer hij weduwe Tiffany (Jennifer Lawrence) leert kennen gaat zijn toestand van kwaad naar erger. Ook zijn directe omgeving, waar iedereen wel een beetje gek lijkt, werkt zijn plan danig tegen.

Mentale stoornissen
Alledaagse gekkigheid wordt uitgespeeld tegen gediagnosticeerde mentale stoornissen. Pat Jr. mag dan bipolair zijn, zijn vader (Pat Sr., gespeeld door Robert De Niro) lijkt er nog erger aan toe dan hij. Die is ervan overtuigd dat zijn favoriete American Footballploeg alleen kan winnen als zijn zoon supportert met een zakdoek in de ene en de afstandsbediening in de andere hand. Ondertussen laat de depressieve Tiffany zich door iedere man bespringen die maar avances maakt. Wie is hier de echte gek?

Recensie Silver Linings Playbook

Op de acteerprestaties valt nauwelijks iets aan te merken, zoals te verwachten met een cast als deze. Vooral Bradley Cooper brengt de wanhoop van zijn personage tot leven. Robert De Niro speelt op dezelfde manier als altijd en hij doet dat met glans. De interacties tussen de verschillende figuren zijn niet altijd hilarisch, dit is geen bulderlachkomedie, maar altijd op een of andere manier amusant.

Ongewone gedachtegangen
Silver Linings Playbook begint sterk. De ongewone gedachtegangen van de hoofdpersonages illustreren de mentale toestanden die ze proberen te overwinnen. Ondersteund door een heerlijke soundtrack (Led Zeppelin en The Eagles of Death Metal tot Johannes Brahms en Dave Brubeck) zie en voel je levens die ondanks alle verwoede pogingen niet op het juiste spoor geraken.

Jammer genoeg vervalt de derde en laatste akte in alle mogelijke clichés van deze chickflick. Van de worsteling is bijna geen sprake meer en het happy end is van kilometers ver te ruiken. Niet dat dat noodzakelijk slecht is: het is feelgood zonder schroom, toegeven aan de nood van de kijker om met de glimlach naar huis te gaan. Silver Linings Playbook is een atypische romantische komedie met een einde dat enkel dient om de kijker gerust te stellen. Maar laat dat je niet afschrikken. De eerste twee delen maken deze film de moeite waard.

 

23 februari 2013

 
ALLE RECENSIES

Scabbard Samurai

***

recensie  Scabbard Samurai

Samoerai zonder zwaard wordt joker

door Alfred Bos

Schede zonder zwaard
Samoerai verliest zijn eer
De grap brengt redding

Komiek en regisseur Hitoshi Matsumoto is wereldberoemd in Japan, daarbuiten is hij alleen bekend bij een cult-publiek. Het is de vraag of de release van zijn derde film, die in Nederland wordt uitgebracht onder de Engelse titel Scabbard Samurai (Samoerai Zonder Zwaard, scabbard = schede), daar veel verandering in zal brengen. Humor is cultureel bepaald en de filosofische ondertoon van de film is Oosters. De wereld die de film toont, is exotisch.

In het Westen beleven we tijd als een rivier; hij heeft een richting. In Japan ziet men dat anders. Daar zijn de tijd en het leven geen lijn, maar een cirkel. ‘Alles gaat rond en meer is er niet’, zoals een anonieme buitenstaander aan het slot van de film declameert/zingt.

Lachen om vernedering
Nomi is een samoerai op leeftijd, wiens vrouw tijdens een epidemie is overleden. Uit wanhoop werpt hij zijn zwaard weg en laat zijn meester in de steek. Plichtsverzaak is strafbaar en bovendien verliest een samoerai met zijn zwaard ook zijn eer. Nomi wordt opgepakt, maar kan zich redden wanneer hij de 30 dagentaak volbrengt. De samoerai zonder zwaard krijgt die periode dagelijks de gelegenheid om de depressieve prins, die treurt om zijn tijdens dezelfde epidemie overleden moeder, aan het lachen te maken. Faalt hij als komiek, dan wacht hem seppuku, de rituele zelfmoord.

Recensie Scabbard Samurai

Die dertig pogingen om de apathische prins in beweging te krijgen vormen de romp van de film. Het idee is dat je je eer kunt redden door jezelf te vernederen. Nomi is, net als de prins, passief. De invallen voor zijn komische kunsten komen van zijn beide cipiers en van zijn dochtertje. Niet alle grollen zijn in westerse ogen om te schateren, maar de herhaling werkt komisch (‘alles gaat rond’) en tijdens de voorpremière waren er een aantal lachmomenten in de zaal.

Kop van Jut
De samoerai als joker, het is Matsumoto’s bespiegeling over de rol van de komiek in de samenleving. Hij bestaat dankzij de lach die hij opwekt. Redt Nomi zijn eer en daarmee zijn leven? Het slot van de film biedt een troostrijke filosofische boodschap, die een kijkje geeft in de Japanse geest en cultuur: de vader wordt het kind van zijn dochter. Tip: sta niet direct op zodra de (Japanse) aftiteling begint.

De samoerai zonder zwaard wordt met onverwoestbare lijdzaamheid gespeeld door Takaaki Nomi, die regelmatig de kop van Jut is in het razend populaire tv-programma van komiek Matsumoto. Anders dan in zijn beide vorige films staat hijzelf in Scabbard Samurai (2010) alleen achter de camera. De film draait in een beperkt aantal Nederlandse bioscopen. Big Man Japan (2007) en Matsumoto’s tweede, Symbol (2009), komen gelijktijdig met de filmrelease van Scabbard Samurai uit op dvd. EYE, Amsterdam en De Keizer, Deventer vertonen alle drie de films van de regisseur.

 

14 juni 2013

 
ALLE RECENSIES

Searching for Sugar Man

****

recensie  Searching for Sugar Man

Verrassende zoektocht naar volksheld

door Mirthe van Lieshout

Searching for Sugar Man is het alom geprezen regiedebuut van de Zweed Malik Bendjelloul over de zoektocht van twee fans naar een Amerikaanse singer/songwriter die in Zuid-Afrika immens populair was in de jaren zeventig.

In Zuid-Afrika vond je in elk huishouden met platen van de Beatles en de Stones ook een lp van Sixto Rodriguez. Twee beroemde producenten hadden de zanger in 1968 ontdekt in een bar in Detroit. Zijn charismatische uitstraling, de melodieën en de anti-establishment-teksten raakten hen diep. Ze dachten een van de grootse artiesten aller tijden gehoord te hebben. Ze maakten twee albums maar beide flopten in Amerika. Ondertussen belandde een witte plaat in Zuid-Afrika en Rodriguez werd daar ongekend populair.

Mysterie
Maar niemand wist er iets van de man. Niemand had hem ooit live gezien, wist waar hij was geboren, wat zijn voornaam precies was en hoe hij was overleden. Er werd gezegd dat hij zelfmoord had gepleegd, op het podium, door zichzelf in brand te steken. Maar ook dat is niet zeker. De man die nog het meest van hem weet, is de Zuid-Afrikaanse eigenaar van een platenzaak: Stephen ‘Sugar’ Segerman. Hij schrijft in de begeleidende tekst bij een opnieuw uitgebrachte cd van Rodriguez hoe weinig er van de zanger bekend is. Hij sluit af met: ‘Any musicologist detectives out there?’

En met die vraag begint de zoektocht naar de volksheld. Een zoektocht die keer op keer een verrassende wending krijgt. Het wekt geen verbazing dat de film op het True/False Documentary Film Festival in Colombia draaide. Bendelljoul heeft ervoor gekozen het verhaal chronologisch te vertellen waardoor de ontwikkelingen onverwachts en spannend blijven. De keuze voor deze vertelwijze geeft de plot een zware rol.

Recensie Searching for Sugar Man

Volksheld als Dylan
De soundtrack van de film bestaat uit nummers van Rodriguez zelf. Zijn muziek en teksten worden vergeleken met die van Bob Dylan. Maar er zijn allerlei stijlen in te herkennen: vooral folk, maar ook rock, pop en disco. In Zuid-Afrika werd Rodriguez omarmd als anti-apartheidprotestzanger. Waarom zijn muziek in Amerika zelf niet aansloeg, blijft een raadsel. De documentaire heeft dat inmiddels veranderd: de soundtrack van Searching for Sugar Man, samengesteld uit de albums Cold Fact (1970) en Coming from reality (1971), staat er al in de Top Heatseekers Albums.

Bendjelloul had moeite om zijn film gefinancierd te krijgen en deed daarom zelf de editing. Ook de animaties die de muziek in de film ondersteunen, maakte de regisseur zelf. Aanvankelijk was het idee dat zijn krijttekeningen de beoogde animator later zouden helpen. Maar toen de uiteindelijke producers Simon Chinn en John Battsek ze zagen, dachten ze dat die al door een professionele animator gemaakt waren en besloten de animaties te gebruiken. Het resultaat is heel mooi, de kleuren zijn prachtig.

Must-see en must-listen
Meer dan drie jaar heeft Bendjelloul zonder hulp van investeerders aan de film gewerkt. Hij dacht dat het een korte tv-documentaire zou worden maar omdat hij verliefd werd op het verhaal kon hij niet ophouden. De film won vele prijzen, waaronder de publieksprijs van het IDFA. Niet verwonderlijk, want de publiekslieveling is onvergetelijk. Wie de muziek nog niet kent, moet de albums van Sixto Rodriguez zeker een keer luisteren. Het is niet voor te stellen dat iemand geen van de nummers mooi vindt.

 

17 december 2012

 
ALLE RECENSIES

Seven Psychopaths

****

recensie  Seven Psychopaths

Meer lagen dan de sjiekste bruidstaart

door Karina Meerman

Stel dat Quentin Tarantino en Danny Boyle het op een zuipen hadden gezet en samen een filmscript hadden bedacht, dan had het resultaat Seven Psychopaths kunnen zijn. Regisseur Martin McDonagh (In Bruges) presteerde het in zijn eentje.

‘Eén alcoholistische schrijver en zijn gestoorde vrienden’ bekt minder lekker maar dekt ook de lading van Seven Psychopaths. De trailer doet vermoeden dat het om zeven personages gaat met een gelijkwaardige rol, die ergens in het verhaal toch wel samen zullen komen. Niet echt. Een paar van hen verdwijnt eigenlijk weer net zo snel als ze verschijnen en samenkomen – tsja. Als je een schema zou proberen te maken van de verbanden tussen de verhaallijnen in deze film, dan kwam er een heel warrig tekeningetje uit. Maar wel een heel komische tekening. Het gevatte script doet een hoop zijpaden vergeven en is in feite de ster van deze film.

Seven Psychopaths

Shih Tzu Bonnie
De grote lijnen dan maar. Colin Farrell speelt de Ierse Marty, een zware drinker die een filmscript probeert te schrijven. Zijn beste vriend Billy (een fantastische rol van Sam Rockwell) helpt hem daarbij, maar op een manier die je je grootste vijand niet toewenst. Marty wil een verhaal maken over zeven psychopaten en Billy adviseert hem hierin, met name door echte psychopaten in Marty’s leven te brengen. Een van hen is de gestoorde maffiabaas Charlie, gespeeld door een wijdogige Woody Harrelson, tevens eigenaar van Shih Tzu Bonnie.

Billy en zijn maat Hans (Christopher Walken) ontvoeren (‘lenen’) honden, die ze dan terugbrengen zodra er een beloning voor ze is uitgeloond. Dan kidnapt (‘leent!’) Billy de Mogwai-achtige Bonnie. Charlie is ontroostbaar. De kille moordenaar houdt meer van zijn hond dan van wie dan ook en baant zich een bloederig pad naar zijn geliefde pluizenbol.

De psychopaat met het konijn
Naast de vriendschap tussen mannen en de liefde tussen man en hond, spelen nog wat andere verhaallijnen, zoals die van ‘de psychopaat met het konijn’ (Tom Waits), een wraakzuchtige Vietnamees (Long Nguyen) en de zoektocht naar innerlijke vrede (je verzint het niet).

Seven Psychopaths

Het mooiste is dat de psychopaten zelf natuurlijk niet door hebben hoe gestoord ze zijn, maar ze zien dat wel aan een ander. Hoe anders kan je – met pistool in de hand – je maat verwijten dat hij iets aan zijn drankprobleem moet doen want ‘van te veel drinken ga je dood’. Het geeft Colin Farrell in ieder geval genoeg gelegenheid om die energieke wenkbrauwen te laten acteren.

Je meest angstaanjagende vrienden
Seven Psychopaths is een film in een film, een plakboek met anekdotes van je meest angstaanjagende vrienden. Het voelt als een privé-project van regisseur McDonagh, maar eentje waar je als kijker gelukkig wel deelgenoot van gemaakt wordt. De mannen in de film zijn hilarisch. De vrouwen: daar hebben Billy en Hans zelf kritiek op, wanneer ze Micky helpen met zijn filmscript. Billy vat het wel goed samen: ‘Je kunt geen dieren vermoorden in films, maar wel vrouwen.’ Niet dat McDonagh zich daartoe beperkt. Wie In Bruges heeft gezien, weet dat.

Al met een al een fijne duistere film, met meer lagen dan de sjiekste bruidstaart. Een extra ster voor de openingsdialoog van de film, ook omdat die blonde engerd (Michael Pitt) uit Boardwalk Empire hier dan eindelijk zijn verdiende loon krijgt.

 

8 december 2012

 
ALLE RECENSIES

Sol LeWitt

***

recensie  Sol LeWitt

Nederland gek op Amerikaanse minimal artist

door Mirthe van Lieshout

Nederlandse kunstliefhebbers waren gek op Sol LeWitt. De Amerikaanse kunstenaar werd al in 1968 gevraagd door onze grote musea en de tentoonstellingen waren een enorm goed bezocht succes. Waarom had Nederland zo’n bijzondere band met deze grondlegger van minimal art?

In de documentaire van Chris Teerink wordt dit langzaam duidelijk aan de hand van gesprekken met Nederlandse curatoren, museumdirecteuren en bevriende kunstenaars. LeWitt (1928-2007) was een invloedrijke kunstenaar die wordt beschouwd als grondlegger van de conceptuele kunst, in het bijzonder minimal art. Zowel inhoudelijk als in omvang ging hij verder dan we voorheen ooit gezien hadden. De film besteedt veel aandacht aan wat voor klus het was de gigantische werken te vervaardigen. En dat geeft een buitengewoon charmant kijkje achter de schermen van de moderne kunstwereld.

Ongelooflijk geduld
Alleen al de instructies waarmee LeWitt zijn assistenten aan het werk zette, zijn een welkome toevoeging. Bijvoorbeeld bij de muur waarop ze lijnen moesten tekenen: ‘Not straight not touching’. Vervolgens het proces: het aanbrengen van de kunstwerken kostte zo’n drie maanden, en het verwijderen nog eens twee. Met een ongelooflijk geduld zien we LeWitts team puzzelen met de instructies, lijnen aanbrengen en inkleuren. Maar geen enkele wanklank van de assistenten die aan het woord komen: met veel lof spreken ze over de kunstenaar en zijn werk. Ze genieten van het monnikenwerk dat ervoor nodig is om het tot stand te brengen. De beelden van de vervaardiging verrijken de werken.

Sol Lewitt

Over de kunstenaar zelf leren we mondjesmaat wat meer. Hij zocht de publiciteit nooit op: hij kwam niet naar openingen en deed geen televisieoptredens. Daardoor moeten we het hebben van één audio-opname uit 1974, enkele foto’s en de gesprekken met vrienden en collega’s. Die vertellen ons zijn visie op kunst, en op zijn eigen rol daarin. Die beschouwingen zijn soms moeilijk met elkaar te verbinden want ze zijn schijnbaar tegenstrijdig. Zo vertellen bevriende kunstenaars dat hij de ideeën belangrijker vond dan de uitvoering. Maar van de assistenten horen we dat de aandacht voor de uitvoering juist bijzonder groot was en dat esthetiek voor LeWitt de reden was dat hij het ‘nodig’ vond zijn werken te maken.

Exact geformuleerde opdracht
Die esthetiek wordt heel mooi duidelijk gemaakt in de film. De scènes zijn verweven met beelden van het aanbrengen van een van LeWitts grootste projecten: muurtekening #801, Spiral, dat in 2010 voor de derde keer in het Bonnefantenmuseum te zien is. Twee officiële assistenten uit New York en zes kunstenaars voeren de exact geformuleerde opdracht uit. Aan de binnenkant van de koepelzaal (‘de citruspers’) brengen ze met blauwe tape een dunne spiraal op de muren aan. De afstand tussen de lijnen is 10 cm, 143 omwentelingen maakt het kilometerslange plakband. Een heel precies ‘werkje’ dat niet in één keer goed gaat. Daarna wordt de hele zaal twee keer zwart geverfd. Het tape wordt weggehaald en een witte spiraal op de zwarte muur wordt zichtbaar. Vervolgens worden witte, hoekige sculpturen (Complex Forms no. 8), een gift van de royale LeWitt aan het museum, uitgepakt en in de zaal gezet. Zodra deze ijsschotsen zijn uitgepakt tegen de achtergrond van de spiraal zie je het esthetisch prachtige resultaat.

 

2 december 2012

 
ALLE RECENSIES

Sister

****

recensie  Sister

Familiedrama zonder familie

door Cor Oliemeulen

Simon steelt van de rijken, zodat hij en zijn oudere zus Louise niet verhongeren. Het meeslepende drama Sister schakelt subtiel tussen florerend toerisme op een bergtop en uitzichtloosheid beneden in het dal.

Ursula Meier is een nieuwe regisseur die we mogen koesteren. In haar debuutfilm Home (2008) leeft een familie geïsoleerd in een huis naast een onvoltooide snelweg. In haar nieuwe film Sister (L’enfant d’en haut) vormt een deprimerend dal aan de voet van de Zwitserse Alpen de woonomgeving van de 12-jarige Simon. De regisseur maakt, net als in Home , dankbaar gebruik van het natuurlijke acteertalent van Kacey Mottet Klein. Hij toont nauwelijks emoties, maar gaat volkomen op in zijn rol als de kleine, iele Simon en tilt de film letterlijk en figuurlijk naar grote hoogte.

Bloedneus op de koop toe
Simon heeft een seizoenspas waarmee hij elke dag met de lift naar het wintersportwalhalla boven op de alp gaat. Hij steelt ski’s, jassen, brillen, mutsen en handschoenen van rijke toeristen en verkoopt de buit ter plekke aan hotel- en restaurantwerknemers en leeftijdsgenootjes beneden. Simon is specialist op zijn vakgebied en gedraagt zich als een ondernemer die kan (onder)handelen als de beste. Hoewel hij glad als een aal is, wordt hij wel eens gesnapt. Maar dan kletst hij zich handig uit de situatie of neemt een bloedneus op de koop toe.

Recensie Sister

Tijdens een van zijn dagelijkse strooptochten maakt hij kennis met een Engels gezinnetje: een aardige moeder met twee zoontjes. De vrouw beschouwt hem als verloren ziel, Simon ziet haar als moederfiguur. Hij zegt dat zijn ouders op reis zijn, een andere keer dat ze bij een auto-ongeluk om het leven zijn gekomen. In werkelijkheid zorgt Simon zelf dat hij en zijn zus niet van honger omkomen. Louise (Léa Seydoux, debuut Inglourious Bastards) is de helft van de tijd spoorloos. De enkele keren dat ze thuis komt, wil ze geld. Of ze neemt een vriend mee, zodat Simon is veroordeeld tot slapen in de woonkamer van het appartementje, met sigarettenfilters in zijn oren.

Schokkend conflict zorgt voor wending
Sister  is geen Griekse tragedie maar een sociaalrealistische vertelling over de dagelijkse beslommeringen van Simon en zijn relatie met Louise. Zoals het een drama betaamt, worden de verhoudingen op scherp gezet. Een schokkend conflict halfweg de film zuigt je nog verder het verhaal in en mondt uit in een aandoenlijke scène: de zeer kwetsbare Simon hunkert naar warmte, maar voor een simpele omhelzing moet hij diep in de buidel tasten.

Beelden zeggen vaak meer dan woorden. De mooie cameravoering toont het schrille contrast tussen twee werelden. De triestigheid van de desolate appartemententoren in het donkere dal tussen tientallen hoogspanningsmasten met elektriciteitskabels tegen de achtergrond van hoge rotsbergen. En boven op de alpentoppen het idyllische paradijs van sneeuw, zonnige terrassen en warme chocolademelk. Dat maakt deze humanistische film winnaar van de Zilveren Beer in Berlijn en een goede keuze als Zwitserse inzending voor de Oscars.

 

31 oktober 2012

 
ALLE RECENSIES

Simple Life, A

****

recensie  A Simple Life (Tao jie)

Oud, maar niet vergeten

door Cor Oliemeulen

Een huishoudelijke hulp verkast na zestig jaar dienstverband en een beroerte naar een verzorgingstehuis. A Simple Life is een sterk geacteerd, aangrijpend drama over de veranderende sociale status van de ouder wordende mens.

Als jonge wees komt Ah Tao terecht bij de welgestelde familie Leung in Hong Kong. Sindsdien staat haar leven in het teken van onbaatzuchtige dienstbaarheid. De meeste familieleden zijn dood of geëmigreerd naar Amerika. Alleen filmproducer Roger woont er nog. Ah Tao maakt schoon en kookt de meest fantastische maaltijden voor hem. Dat hij het kleine appartement uit loopt zonder een begroeting is normaal, beiden kennen hun plaats. Na een beroerte acht de hulp zich niet langer geschikt om haar baan voort te zetten.

Recensie A Simple Life

Waardigheid behouden
Ouder worden is een dankbaar thema voor filmmakers. In de hartverscheurende Japanse film The Ballad of Narayama (Narayama-bushi kô)  wordt iedereen die binnenkort de 70-jarige leeftijd bereikt op een bergtop achtergelaten om daar te sterven. Een andere manier om het bejaardentehuis te ontlopen, is te zien in de recente Franse komedie Et si on vivait tous ensemble, waarin vijf oude vrienden met gezondheidsproblemen een woongemeenschap oprichten. In A Simple Life (Tao jie) besluit de hoofdpersoon zelf te vertrekken naar een tehuis om haar waardigheid te behouden.

Lichamelijk en geestelijk verval wordt vaak als lastig ervaren. Regisseur Ann Hui, die ongeveer even oud is als haar protagonist Ah Tao, schetst met rake observaties, subtiele details, warmte en humor het nieuwe milieu. Hier varieert de staat van de bewoners van dementerend tot luid zingend. De een vertoont katatoon gedrag, terwijl de ander van iedereen geld leent om stiekem naar de hoeren te kunnen. De kamers lijken op kantoorboxen met dunne wandjes waar je ’s nachts wordt getrakteerd op gerochel en geschreeuw. De wc’s stinken zo erg dat je er maar beter toiletpapier in je neus kunt stoppen.

Rollen zijn nu omgedraaid
Begeleid door enkel een piano en soms een blaasinstrument lijkt het middenstuk van de film wat traag. Het is echter een functionele opmaat naar gebeurtenissen in de tijd die elkaar snel opvolgen. De filmproducer ontfermt zich meer en meer over de meid. Zo realiseert ook zij zich langzaam dat ze meer is dan alleen een hulp in de huishouding. De rollen zijn nu omgedraaid. Roger zorgt voor haar, komt op bezoek wanneer hij kan en neemt Ah Tao mee uit eten en naar zijn filmpremière. Hun prachtige, ingehouden samenspel mondt uit in een hartverwarmende en ontroerende finale.

Andy Lau is bekend van martial arts films als House of the Flying Daggers en Internal Affairs (Mou gaan dou). Hij past moeiteloos in het rijtje coryfeeën Bruce Lee, Jackie Chan, Jet Li en Chow Yun-Fat, maar ontstijgt als Roger de beperkte kwaliteiten van vechtsportvirtuoos. Het enige dat in A Simple Life aan martial arts doet denken is het korte optreden van genregenoten Sammo Hung Kam-Bo als filmproducer en Anthony Wong als Grasshopper, de eigenzinnige eigenaar van het verzorgingstehuis.

Deannie Yip, die de rol van Ah Tao zo fantastisch inkleurt, was op het filmfestival van Venetië beste actrice. Het is niet vaak dat Aziatische vrouwen zo krachtig op het witte doek verschijnen. Haar geweldige spel doet denken aan Jeong-hie Yun in de Koreaanse film Poetry (Shi) die een oudere dame met Alzheimer speelt. Maar Yip presteert het om het realistische verhaal nog beter over te brengen. Als vrouw die zich schikt in haar lot en niets anders wenst dan een simpel leven.

 

12 augustus 2012

 
ALLE RECENSIES

Seeking Justice

**

recensie  Seeking Justice

Eigen rechter

door Cor Oliemeulen

Wat hebben Robin Hood, Batman en de A-Team gemeen? Zij rekenen af met misdadigers waar de autoriteiten dit niet doen. Met Seeking Justice krijgt het fenomeen wraakfilm een spannend, maar dubieus, vervolg.

Nicolas Cage (geboren als Nicholas Kim Coppola, neef van regisseur Francis Ford Coppola) geniet al ruim een kwart eeuw een grote schare fans. Met schijnbaar gemak scoort hij twee films per jaar en in 2011 mocht hij maar liefst vijf hoofdrollen op zijn curriculum schrijven. Boze tongen beweren dat zijn arbeidsdrift te maken heeft met zijn belastingschuld en exorbitante levensstijl. In Seeking Justice (salaris twaalf miljoen dollar) speelt hij een leraar die te maken krijgt met vigilantisme: een groep burgers rekent af met criminelen die de dans dreigen te ontspringen.

Seeking Justice

Wraakfilm
Het recht in eigen hand nemen, is ook het thema van Magnum Force (1973) waarin onorthodoxe politie-inspecteur Dirty Harry jacht maakt op motoragenten die zelf korte metten maken met geboefte wanneer de wet faalt. Met Death Wish (1974) maakt het grote publiek kennis met een burger die op rigoureuze wijze revanche neemt op de moordenaars van zijn vrouw. Onderweg schroomt hij niet om overig gespuis naar de andere wereld te helpen. Het genre wraakfilm is geboren.

In Seeking Justice krijgt Will Gerard (Nicolas Cage) ook te maken met types die maar al te graag de taak van rechter én executeur op zich willen nemen. Nadat zijn lieftallige echtgenote Laura (January Jones) bruut is mishandeld en verkracht, wordt Will in het ziekenhuis benaderd door een man die zich Simon noemt (Guy Pearce). Deze werpt zich op als wreker. Zijn organisatie zal de schuldige laten boeten, in ruil voor een gunst op een later tijdstip. Na enig aarzelen, stemt Will in. Een half jaar later wordt hij benaderd om deze man een wederdienst te bewijzen. Vanaf dat moment lopen de zaken anders dan gepland.

Charme
Onder de regie van Roger Donaldson (The Bank Job, 2008) weet Cage niet geheel te overtuigen. Serieuze pogingen om zich in te leven in een personage kun je de Hollywood-ster niet ontzeggen. Of hij nu in de huid kruipt van politieagent, gangster, Vietnam-veteraan, Elvis-imitator, engel, ambulancebroeder, autodief, alcoholist, familieman, schrijver, wapenhandelaar, schatzoeker, brandweerman, stuntrijder of gemaskerde held, bijna zonder uitzondering is zijn optreden vanuit dramatisch oogpunt beperkt en ‘over the top’. De gemiddelde acteur komt hier niet mee weg, maar de ‘overacting’ van Cage heeft vaak toch een bepaalde charme vanwege zijn aandoenlijke karakter.

Seeking Justice

Die eigenschap zie je deels terug in Seeking Justice. Nadat zijn vrouw is gemolesteerd, lukt het Cage helaas iets te weinig de pijn van een intens verscheurde man te tonen. Maar als geen ander kan hij een ernstige frons opzetten en emotie in de stem leggen. Het is echter wel spijtig dat de emoties tussen Will en Laura vóór en na het traumatische incident hetzelfde lijken. De onderlinge chemie is ver te zoeken in het script dat geen plaats biedt aan karakterontwikkeling en persoonlijke diepgang. Jammer dat Cage het niveau van Leaving Las Vegas (1995) en Adaptation. (2002) nooit meer haalt. Of is het gewoon pech dat hij louter films kiest waarin hij te weinig ruimte krijgt om zijn dramatische talent ten toon te spreiden?

Orkaan Katrina
Seeking Justice is een doorsnee thriller met wisselende spanningsbogen. Een geschiedenis die aanvangt tijdens het festival Mardi Grass in New Orleans enkele maanden na Katrina en zijn apotheose vindt in een door de orkaan verwoest winkelcentrum. Direct na het natuurgeweld wordt de gehavende stad geconfronteerd met plundering, verkrachting en moord. Burgerwachten schieten als paddenstoelen uit de grond. De film verzaakt jammerlijk de orkaan Katrina als achtergrond van het wraakverhaal te benutten. De beweegredenen en activiteiten van Simon en zijn bende zouden dan wellicht beter te begrijpen zijn.

 

3 mei 2012

 
ALLE RECENSIES