5 personages met een obsessie

Vijf filmpersonages met een obsessie

migliore-

In het recente avonturendrama Everest zijn bergklimmers bezeten om de top van de gelijknamige Himalaya-reus te bereiken. Obsessie is een gewild thema van filmmakers, omdat dwangmatigheid tot intrigerende conflicten leidt. Vijf voorbeelden.

door Cor Oliemeulen

1. – La migliore offerta (Italië 2013, Giuseppe Tornatore)

Het is een blunder van de eerste orde dat dit mooie misdaadmysterie van Giuseppe Tornatore (Nuovo Cinema Paradiso, 1988) geen Nederlandse bioscooprelease kreeg. Niet alleen vanwege de internationale doorbraakrol van Sylvia Hoeks, het puike acteerwerk van Geoffrey Rush, de schitterende cinematografie, maar vooral vanwege het intrigerende verhaal dat Tornatore zelf schreef, stemmig begeleid door Ennio Morricone.

Rush speelt de beroemde, tikkeltje verwaande veilingmeester Virgil Oldman, die onder een hoedje speelt met een bieder (Donald Sutherland), zodat hij een zeer bijzondere privécollectie kan opbouwen. Op een dag raakt Oldman in de ban van de mysterieuze dame Claire Ibbetson (Hoeks) die een omvangrijke kunstverzameling wil laten veilen, maar zich niet in het openbaar durft te vertonen. Oldman krijgt een nog grotere obsessie voor haar dan voor de mechanische onderdelen van een achttiende-eeuwse robot die hij aantreft in de kelder van het immense landhuis en zijn eigen privécollectie. Tornatore zou Tornatore niet zijn als hij niet aan het eind met een verrassende plottwist komt.

2. – Whiplash (USA 2014, Damien Chazelle)

Fletcher heeft de ambitie om zijn pupillen te laten excelleren tot een dubieuze vorm van fanatisme verheven. Hij gelooft dat je talenten over hun limieten moet jagen, zodat ze nog harder gaan oefenen. Fletcher schuwt geen middel om hen te prikkelen: beledigen, kleineren, slaan. Hij onderkent direct de potentie van nieuweling Andrew (Miles Teller) en pusht hem tot het uiterste om een geweldige jazzdrummer te worden. Andrew luistert ondertussen veel naar zijn grote voorbeeld Buddy Rich en oefent totdat de blaren op zijn handen zitten en het bloed op zijn drumstel druppelt. Maar zelfs dat is niet genoeg voor Fletcher.

Whiplash was een van de filmverrassingen van 2014 door het sterke spel van J.K. Simmons, die een Oscar voor Beste Mannelijke Bijrol won als de tirannieke leraar van ’s lands beste conservatorium. Prachtig en verontrustend drama over ambities en obsessies om de beste te worden, van zowel leraar als leerling.

3. – Cutter’s Way (USA 1981, Ivan Passer)

John Heard, het bekendst geworden als vader van Kevin in Home Alone, is nauwelijks herkenbaar als hij in het begin van zijn carrière misschien wel zijn sterkste rol speelt. Tijdens de oorlog in Vietnam heeft zijn personage Alex Cutter een oog, een arm en een been verloren. Alex is alcoholist, cynisch, bijdehand, paranoïde, luidruchtig, maar heeft het hart op de goede plaats. Zijn huwelijk met zijn vrouw Mo (Lisa Eichhorn) stelt niet veel meer voor, aangezien zij allebei depressief en zelden nuchter zijn. Hun vriend Richard Bone (Jeff Bridges) is vaak in hun huis en betrekt het duo ongewild in een moordmysterie. Met zijn complot denken weet Alex natuurlijk snel wie de dader moet zijn: een rijke, machtige zakenman.

Het wordt een ware obsessie, die uitmondt in spectaculair gestunt met een paard in dit vergeten meesterwerk van de Tsjechische regisseur Ivan Passer dat zich afspeelt in een bijna paradijselijk kustgebied van Californië waar volgens Alex de rijken per definitie fout zijn.

4. – Obsession (USA 1976, Brian De Palma)

Ook zakenman Michael Courtland (Cliff Robertson) heeft over geld niet te klagen. Dat perspectief verandert nadat zijn vrouw Elizabeth (Geneviève Bujold) en dochtertje Amy worden ontvoerd. Na een politieachtervolging ontploft de auto met ontvoerders en gijzelaars. Zestien jaar later vertrekt Michael vanuit New Orleans voor een zakenreis naar Italië. In een kerk in Florence waar hij destijds Elizabeth ontmoette, ziet hij de jonge vrouw Sandra (eveneens Geneviève Bujold) die grote gelijkenis met zijn overleden echtgenote vertoont.

In deze door Brian De Palma en Paul Schrader geschreven dramatische thriller trouwt Michael met Sandra, die geobsedeerd raakt om zoveel mogelijk op Michaels grote liefde Elizabeth te gaan lijken. De auteurs schudden vervolgens een onwaarschijnlijke wending uit hun mouw, waardoor er een complete tragedie dreigt te ontstaan. De nagelbijtende spanning wordt zoals vanouds functioneel ondersteund door Bernard Herrmann die zojuist de score van Taxi Driver had gecomponeerd.

5. – All About Eve (USA 1950, Joseph L. Mankiewicz)

Iemand die ook volledig in de ban raakt van haar rolmodel is Eve Harrington (Anne Baxter), direct vanaf het moment dat zij idolaat de kleedkamer van de grote theaterster Margo Channing (Bette Davis) betreedt. Eve schopt het tot regelnicht en vriendin van Margo, die na een tijdje achterdochtig wordt naar Eve’s motieven, zeker nadat zij Margo’s verloofde probeert in te pikken. Ook op het toneel blijkt Eve een groot acteertalent en zij zal er alles aan doen om haar grote voorbeeld Margo van de troon te stoten.

Dit klassieke verhaal, geschreven en geregisseerd door Joseph L. Mankiewicz, is een schoolvoorbeeld van obsessie en zustermoord. Het tijdloze thema, de magnifieke opbouw, het perfecte productontwerp en het uitstekende acteerwerk – Bette Davis is meer dan ooit op haar plaats als stijlvolle, gevatte en aandoenlijke diva – maken van All About Eve een van de beste drama’s uit de filmgeschiedenis.

17 september 2015

 

Alle leuke filmlijstjes

Underdog

***

recensie  Underdog

Iedereen kan een winnaar zijn

door Cor Oliemeulen

Underdog is een licht drama over liefde, verlangen, macht en onzekerheid. Een klein verhaal over emoties met een rauw randje als ingrediënt van een groot politiek-maatschappelijk verhaal dat zich in Scandinavië voltrekt.

Vroeger was Noorwegen het kleine broertje van Zweden, maar sinds de oliewinsten zich opstapelen zijn de rollen omgedraaid. Zeker nu ook Zweden gebukt gaat onder een economische crisis en de hoge jeugdwerkloosheid jongeren aanspoort om in Noorwegen (ongeschoold) werk te vinden. De Zweden zijn de bedienden van de Noren geworden. De 23-jarige Dino is één van de honderdduizenden die de grens oversteekt in een poging om de uitzichtloosheid te ontlopen.

Recensie Underdog

Heimelijke liefde en affectie
Een baantje vinden met een gebroken arm, als uitwas van dronkenschap, valt niet mee. Dat blijkt als Dino (Bianca Kronlöf) solliciteert bij het sushirestaurant van Steffen (Henrik Rafaelsen), die uiteraard een voorkeur heeft voor iemand die wel beide handen uit de mouwen kan steken. Met haar innemendheid lukt het Dino om een keer op te passen op Steffens dochtertje Siri, en voor ze het weet verblijft ze de halve zomer als au-pair bij het middenklassegezin in Oslo. Het klikt namelijk goed met Siri en Ida, haar introverte zus, maar vooral met Steffen, die Dino voor haar diensten betaalt.

Met Steffen ontstaat een onvermijdelijke, heimelijke liefdesrelatie, terwijl een voorzichtige vriendschap met zijn tienerdochter op de loer ligt. Ida durft op school niet mee te doen met gym, heeft eetproblemen en staat opvallend vaak op een brug naar beneden te kijken. Ida raakt geïntrigeerd door de portrettekeningen die Dino maakt en hunkert in alle stilte naar haar affectie. Dat wordt gecompliceerder als Ida vermoedt dat er zich onder hetzelfde dak seksescapades afspelen.

Gelukkig biedt het realistische script ook wat luchtigheid, bijvoorbeeld als Steffen tijdens een etentje met vrienden met Dino wil pronken en tijdens discussies stiekem met haar aan tafel zit te appen. Een (Noorse) vriend zegt: “Mijn ontbijt en mijn lunch smaken een stuk beter sinds een Zweed die serveert.” Dino reageert gehaaid: “Wij Zweden zien jullie als het achterlijke neefje dat de loterij heeft gewonnen.”

Recensie Underdog

Persoonlijke groei
Op de casting van Underdog valt niets aan te merken. Bianca Kronlöf, die de zoekende Dino speelt, werd in Zweden zeer populair op YouTube door haar radicale stand-up comedy over seksisme en racisme en blijkt ook in een speelfilm te kunnen overtuigen. Henrik Rafaelsen als Steffen is een van de bekendste Noorse acteurs die net als in Happy Happy (2010) en Blind (2014) een bepaalde kwetsbaarheid etaleert en graag in zijn blote kont mag rond paraderen. Mona Kristiansen maakt een prima debuut als buitenbeentje. Drie personages die vast zitten in hun ontwikkeling en emoties.

Een underdog is iemand die weinig kans heeft om te winnen. Deze kwalificatie slaat op Dino: haar toekomst blijft onbestemd, maar er gloort perspectief. In haar hoedanigheid van vervloekte Zweed (de vrije vertaling van de oorspronkelijke Noorse filmtitel Svenskjævel) is het haar in deze onalledaagse driehoeksverhouding in ieder geval wel gelukt de vastgeroeste patronen van zichzelf en de andere twee te doorbreken. Dat is de verdienste van debuterend speelfilmregisseur Ronnie Sandahl die met zijn evenwichtige script de netelige situatie subtiel weet op te lossen.

 

11 september 2015

 
ALLE RECENSIES

Vacation

*

recensie  Vacation

De filmrecensent: ‘the unbearable lightness of being’

door Cor Oliemeulen

De vader van een Amerikaans gezin neemt zijn vrouw en twee zoontjes mee op een trip naar een pretpark. Onderweg beleven ze tal van avonturen en is de lol voor de kijker ver te zoeken.

Als recensent kun je te maken krijgen met films die in drie letters zijn samen te vatten. Zo’n confrontatie kwijt je van een dankbare taak, want het kan heerlijk opluchten om een gedrocht inhoudelijk de grond in te stampen. Het biedt bovendien creatieve kansen om weinig gebruikte woorden te bezigen, zoals kwakkelig, horribel of honteus. Tegelijkertijd is het bespreken van flepse, hulpbehoevende wanproducties ondankbaar, want hoe kun je een sprankje hoop putten uit zoveel indolente, infantiele ellende?

Recensie Vacation

Vrieskast
Het is niet ondenkbaar dat de debuterende scenarioschrijvers van Vacation (we zullen hun namen niet noemen) tijdens hun eigen vakantie zich in laveloze en bedwelmde toestand bij het kampvuur suf lachten, zich niet realiserend dat ze zo genadeloos hun vingers zouden branden aan de kansloze reanimatie van een dertig jaar oude komedie. Vacation was destijds de beste aflevering van de Lampoon-serie: Harold Ramis regisseerde, John Hughes schreef het originele verhaal en Chevy Chase was op zijn best als het hoofd van het gezin Griswold.

Chase, gezegend met zijn typische meligheid en onbeholpen mimiek, wist zich met een niet te versmaden potje slap geouwehoer uit elke situatie te kletsen. De arme Ed Helms (The Hangover), die het hoofd van de nieuwe generatie Griswold in deze zogenoemde sequel speelt, bezit niets van de timing en charme waarmee Chase elke vrieskast kon ontdooien. En met zo’n verschrikkelijk script vol clichés, platvloersheid en genitaliën kan zelfs Al Pacino (ook ooit actief in een *-sterrenfilm, zie onderaan) niets aanvangen.

Onderbroek
De chemie tussen Ed Helms en Christine Applegate (Anchorman) is nul komma nul vergeleken met Chevy Chase en Beverly D’Angelo; de bijrollen van Leslie Mann (17 Again) en Chris Hemsworth (Thor) zijn bedroevend, en niet alleen omdat laatstgenoemde als watergegolfde macho in onderbroek ongemakkelijke poses in de slaapkamer moet uitvoeren. Het meest teleurstellend is dat Chase en D’Angelo zich voor de finale van de jongste Vacation hebben laten strikken.

Als opa en oma zijn ze wel zo aardig om de familieleden na alle onfortuinlijke reisavonturen richting Walley World hun originele Wagon Queen Family Truckster beschikbaar te stellen. De aanblik van de omgebouwde avocadogroene Ford-stationwagen met nephouten panelen en acht koplampen doet direct terug verlangen naar het oorspronkelijke gezin Griswold met hun veel leukere en beschaafdere belevenissen, zoals de hilarische ontmoetingen met Randy Quaid als de onbehouwen neef en John Candy als de zenuwachtige bewaker van Walley World. Die begrepen wat comedy is.

Vacation: slechte comedy's

Dogma
Er is niets tegen grove en politiek incorrecte humor. Echter de slomp hersenloze pulpkomedies die de laatste jaren de bioscopen overspoelt, rechtvaardigt de spoedige oprichting van een comité in de geest van Joseph McCarthy. Studio’s, producenten, scenaristen, regisseurs, acteurs en distributeurs onderwerpen zich aan een nieuw Dogma-manifest waarin het begrip gereproduceerde wansmaak puntsgewijs zal worden gedefinieerd om vervolgens aan de toegangsdeuren van alle Pathé-theaters te worden gespijkerd. Anders blijft het lichtvoetige lot van de recensent om soms de alarmbel te luiden voortbestaan.

Voor lezers die graag hun woordenschat willen uitbreiden, volgen hier wat misbaksels die het beoogde comité vast niet zouden hebben overleefd: Blended * A Good Old Fashioned Orgy * A Haunted House 2 * The Heat * Identity Thief * Jack and Jill * Our Idiot Brother * Pixels * Sex Tape * Ted 2 * This is 40 * We’re the Millers *. Kandidaten voor de ballotagecommissie kunnen zich melden bij de redactie.

 

24 september 2015

 
ALLE RECENSIES

Straight Outta Compton

***

recensie  Straight Outta Compton

Verbaal geweld als kunstvorm

door Cor Oliemeulen

Bitches, dope, guns… De gangsta rap zorgde medio jaren tachtig voor veel onrust en creatief talent. Straight Outta Compton is de boeiende biografie van een hiphop-generatie die door iets teveel romantisering geleidelijk wat aan kracht verliest.

De muzikale beschouwing lijkt vooral een eerbetoon aan voormalig drugsdealer Eric “Eazy-E” Wright die in Compton, een voorstad van Los Angeles, met Ice Cube en Dr. Dre de rapgroep N.W.A. vormde en samen met zijn blanke compagnon Jerry Heller het label Ruthless Records oprichtte. Als antwoord op de East Coast-hiphop zetten deze ‘Niggaz Wit Attitudes’ met muzikale steun van MC Ren en DJ Yella aan de westkust de gangsta rap definitief op de kaart.

Recensie Straight Outta Compton

De grote doorbraak kwam na het uitbrengen van het album Straight Outta Compton: niet eerder verscheen het rauwe straatleven van gewelddadige buurten zo realistisch en voorzien van een vette beat op het vinyl. Niet zozeer het expliciete taalgebruik als wel het over de top neerzetten van vrouwen (‘alleen goed voor seks, schiet ze anders maar dood’), maar de openlijke afkeer van de politie werd het onderwerp van nationale controverse.

Fuck de politie
Als Eazy-E (Jason Mitchell), Jerry Heller (Paul Giamatti), Ice Cube (O’Shea Jackson Jr., zoon van de echte rapper!) en Dr. Dre (Corey Hawkins) in een brief van de FBI hebben gelezen dat zij het nummer Fuck tha Police alleen nog maar geheel op eigen risico kunnen spelen, raakt de groep vastbesloten niet te zwichten voor ‘intimidatie en discriminatie’. Vrijheid van meningsuiting staat hoog in het vaandel en bovendien zal de extra publiciteit geen windeieren leggen, denkt Dr. Dre. (Het gevolg was wel dat grote muziekstations, inclusief MTV, de rapband gingen boycotten)

Tijdens het eerstvolgende concert van N.W.A. in Detroit loopt het dan ook danig uit de hand: nadat rappers en publiek uit volle borst en met opgestoken middelvinger de gewraakte titeltekst zingen, klinken schoten, veegt de halve plaatselijke politiemacht de zaal leeg en verdwijnen de artiesten tijdelijk achter de tralies. “Hoezo verheerlijken wij geweld?”, aldus de rappers tijdens een persconferentie. “Our art is a reflection of our reality.”

Het thema van politiegeweld tegen minderheden ligt er in Straight Outta Compton soms dik bovenop. Bijvoorbeeld als de leden van N.W.A. tijdens studio-opnames even op het trottoir een luchtje gaan scheppen en ze binnen een paar minuten door de politie hard tegen de grond worden gewerkt. En als later in het verhaal de overbekende beelden van de dood gemepte Rodney King opduiken en na de onthutsende vrijspraak van de verantwoordelijke agenten in veel steden brandstichtende en plunderende menigten door de straten trekken.

Straight Outta Compton

Wannabe gangsters
F. Gary Gray begon in 1995 als regisseur met de videoclip Natural Born Killaz van Snoop Doggy Dog, wiens schrandere personage in Straight Outta Compton in een grappige flits voorbijkomt. Ook leuk is de scène waarin Dr. Dre, inmiddels actief als producent van het beruchte Death Row Records, ene Tupac voor het eerst de muziek van de latere klassieker California Love laat horen. Voor een film over legendarische rappers gebruikt Gray (die zijn vorige speelfilm Law Abiding Citizen in 2009 maakte) opvallend weinig langere muziekfragmenten, maar de liefhebber kan zich laven aan een grote hoeveelheid bekende samples.

Naast een leerzame muziekgeschiedenis is Straight Outta Compton vooral een biografie over vriendschap en conflicten (met Ice Cube als spil) tussen rebellerende talentvolle jongens die maar al te graag stoer gevonden willen worden. Hoewel ze zich omringen met gangsterachtige types en zelf een enkele keer het geweld niet schuwen, worden de rapartiesten in de film soms bijna als ideale schoonzonen afgeschilderd. Zo komt pas na bijna twee uur de eerste joint voorbij en van wit poeder is helemaal geen sprake. In de gecensureerde versie die bij ons in de bioscoop draait, fungeren de vermaarde pool party’s met schaars geklede bikinidames eerder als gelegenheidsbehang dan als uitzinnige orgies. De weggeknipte seksscènes zouden wel beter hebben verklaard waarom Eazy-E geen lang leven was beschoren.

 

31 augustus 2015

 
ALLE RECENSIES

Pixels

*

recensie  Pixels

Opgeruimd staat netjes

door Cor Oliemeulen

Pixels is ouderwets popcornvermaak als je je hersens thuislaat, verslaafd aan videogames bent of heimwee naar de eighties niet kunt onderdrukken. Helaas kunnen alleen special effects een film niet maken, noch redden.

Het gaat misschien wat ver te veronderstellen dat regisseur Chris Columbus zijn commerciële successen niet direct aan zichzelf heeft te danken. De inmiddels klassieke kerstfilm Home Alone (1990) is gezegend met het uitstekend gecaste inventieve jochie Kevin en de twee ideale domme inbrekers; Mrs. Doubtfire (1993) was zonder Robin Williams vast al spoedig in de vergetelheid geraakt en zijn lucratieve regieklussen voor The Sorcerer’s Stone (2001) en The Chamber of Secrets (2002) waren mogelijk het gevolg van het feit dat Columbus voor deze twee Harry Potter-films optrad als executive producer.

Recensie Pixels

Familiefilms
Chris Columbus is vast een aardige man en we gunnen hem het behaalde succes natuurlijk van harte. Steven Spielberg ontdekte zijn landgenoot. Hij zag als enige wel wat in Columbus’ script van The Gremlins (1984) en verfilmde direct daarna ook diens The Goonies (1985). Alle hierboven genoemde films tonen de belevingswereld en avonturen van kinderen en zijn stuk voor stuk onderhoudende familiefilms. Hoewel Columbus sinds Harry Potter niets noemenswaardig meer heeft gemaakt, leek hernieuwd succes bij voorbaat verzekerd met zijn jongste film Pixels, omdat hij hierin nostalgisch teruggrijpt naar begin jaren ’80 – ook al speelt het grote kind Adam Sandler de hoofdrol.

De sfeer van de toenmalige spelletjeshallen waarin de jeugd zich stortte op 16 bits videogames als Pacman, Centipede, Donkey Kong en Space Invaders roept misschien heel even zowel heerlijk archaïsche herinneringen op bij degenen die toen opgroeiden als verwondering bij de huidige generatie gamers die met de overdaad aan gewelddadige spellen de onschuld allang voorbij is. Desalniettemin hebben intergalactische aliens destijds de klassieke games beschouwd als een oorlogsverklaring en achten zij nu, ruim dertig jaar later, de tijd rijp om de aarde aan te vallen. Dat doen ze met de populaire spellen uit die tijd, waarbij alles wat ze raken, verandert in pixels die oplossen in de ruimte.

Recensie Pixels

Non-conformist
Dat onze planeet wordt bestookt met klassieke videospellen is een prima uitgangspunt voor een originele, spannende hedendaagse film. Maar omdat Chris Columbus Pixels beschouwt als ‘Gremlins meets Goonies meets Harry Potter’ gaat het bij voorbaat mis. Met alleen wat nostalgie, een vriendengroepje en goede special effects maakt zelfs zijn ontdekker Steven Spielberg geen goede film. Het script is ronduit belabberd en de cast loopt er bijna continu verveeld bij.

Adam Sandler speelt de gebruikelijke loser die met zijn typische non-conformisme zijn tegenspelers aan de lopende band te kijk mag zetten. Hij speelt een technicus die zowaar bevriend is met de Amerikaanse president (Kevin James) en samen met de spelletjeskampioenen van weleer de strijd met de boosaardige aliens aangaat om de wereld voor de ondergang te behoeden. Wat Pixels echt uniek en aangenaam zou hebben gemaakt, is als de aarde voor de verandering eens een keer niet zou worden gered, maar wanneer ze in triljoenen spikkels zou verdwijnen in de kosmos waar een nieuwe wereld ontstaat. Een wereld waarin zelfs Adam Sandler een nieuwe kans krijgt.
Eén pixel voor de moeite.

 

15 augustus 2015

 
ALLE RECENSIES

Theeb

****

recensie  Theeb

Moreel dilemma in fascinerende Arabische western

door Cor Oliemeulen

Alles klopt aan Theeb: verhaal, cinematografie, geluidsband, authenticiteit en niet in de laatste plaats het acteren. Zie hier een heuse western uit Jordanië, met weinig actie maar grote zeggingskracht.

Naji Abu Nowar wilde al lang een bedoeïnen-western maken, het liefst in de geest van de spaghettiwesterns van Sergio Leone. Hij vond zijn eerste script een fiasco. Uiteindelijk schreef de half Jordaans-half Engelse regisseur, die in Oxford studeerde, het buitengewone verhaal over het jongetje Theeb samen met een bedoeïne.

Recensie Theeb

De nomaden moesten zo authentiek mogelijk worden geportretteerd en zeker niet clichématig zoals dat in Arabische soaps vaak het geval is. Het duo verbleef een jaar in een bedoeïnengemeenschap om de gebruiken te leren kennen en vertrouwen te winnen. Dat ging zo goed dat de acteurs werden gerekruteerd uit de lokale bevolking – naar wat zou blijken een voorwaarde voor dit authentieke filmjuweeltje, dat hopelijk zal fungeren als aanjager voor nog meer prachtige Arabische films.

Gevaarlijke missie
Nadat de vader van Theeb (Jacir Eid Al-Hwietat) is overleden, helpt zijn oudere broer Hussein hem onafhankelijk en zelfstandig te maken. Zo leert Theeb water uit de put te halen en schieten met een geweer, maar een schaap slachten met een mes vindt hij voorlopig nog wat te bloederig. De komst van een Britse legerofficier zal zijn weg naar volwassenheid versnellen. De vreemdeling zoekt een gids om hem te begeleiden op een oude pelgrimsroute, die berucht is vanwege de vele bandieten. Een wet van de bedoeïnen schrijft voor dat je een gast altijd moet helpen en beschermen, ongeacht de omstandigheden. Na het vertrek van de Brit, zijn Arabische begeleider en Hussein, volgt Theeb het trio stiekem en zal later met hen de gevaarlijke missie vervolgen.

De tocht loopt door prachtige locaties in Wadi Rum, de Jordaanse woestijn, waar David Lean destijds Lawrence of Arabia opnam. Bijna voortdurend omringd door bergen, waardoor een dreigende, claustrofobische sfeer ontstaat. Aangekomen in een kloof wordt het viertal door een roversbende in een hinderlaag gelokt en lukt het Theeb als enige aan de aanvallen te ontsnappen. Later verschijnt een zwaargewonde bandiet op een kameel en blijken de twee tegenpolen elkaar nodig te hebben om de ellende te doorstaan.

Recensie Theeb

Bedoeïnen zijn gastvrij omdat je in de harde leefomstandigheden van de woestijn altijd op elkaar bent aangewezen. Als klein jongetje ontwikkel je een krachtig karakter, de sterksten worden ‘Wolf’ (Theeb) genoemd. En als je net als onze hoofdpersoon al bij je geboorte Theeb heet, worden er grote daden van je verwacht. Hoe groter de uitdaging, hoe meer aanzien. De lotsverbondenheid met de bandiet, die (mede)verantwoordelijk is voor het trieste lot van zijn broer, stelt Theeb voor een moreel dilemma: moet je je grootste vijand helpen? En zo ja, moet Theeb hierna de eer van zijn familie redden?

Arthouse-hit
Het meeslepende Theeb werd terecht opgemerkt tijdens de filmfestivals van Venetië en Londen en heeft de potentie om een grote arthouse-hit te worden. Dat het verhaal zich afspeelt tijdens de Eerste Wereldoorlog op het moment dat het Ottomaanse Rijk grote scheuren begint te vertonen, is minder relevant dan de trein (“ijzeren ezel”) die Theeb aan het eind (onder de sfeervolle westernklanken van een Arabische Ennio Morricone) in de verte door de woestijn ziet rijden. Een symbool van veranderende tijden waarin Theeb zal moeten beslissen of hij vasthoudt aan de oude tradities.

 

10 augustus 2015

 
ALLE RECENSIES

Ted 2

*

recensie  Ted 2

Beer wil iemand zijn

door Cor Oliemeulen

Een pratende beer – grof en recht voor zijn raap – die alles kan zeggen wat een mens niet kan, zonder op zijn muil te worden geslagen, gaat in Ted 2 op zoek naar zijn identiteit. De melige bromance tussen de thunder buddies bestaat nog, maar daarmee is bijna alles gezegd.

Drie jaar geleden maakten we voor het eerst kennis met de blowende, seksistische Ted die wel degelijk over een aaibaarheidsfactor bleek te beschikken. Vooral de jeugd bleek erg gecharmeerd van het absurde gegeven, zijn subversieve gedrag en expliciete taalgebruik. Aangezien Ted de meest succesvolle comedy met een R-rating (16+ overzee) werd, volgde natuurlijk direct de gedachte: hoe kunnen we er nog meer aan verdienen?

Recensie Ted 2

Piece of shit?
Nu is dat voor sommige bioscoopbezoekers een principe om sequels te mijden, behalve als het verhaal zich in beginsel leent voor een flitsende komedie, met misschien wel een filosofische knipoog. We zijn een jaar verder waar we waren geëindigd. Ted is getrouwd met Tami-Lynn, de leuke, wat dommige kassière van de supermarkt, waar Ted inpakt en vakken vult. Thuis is de sleur toegeslagen. Het stel krijgt ruzie, gooit met servies naar elkaar en wil gaan scheiden. Totdat iemand oppert om een kind te nemen. Vanwege Teds (gebrek aan) fysiek begint een lange, onzinnige zoektocht naar een geschikte spermadonor. Adoptie is ook een optie, maar dan blijkt Ted volgens de wet opeens geen persoon maar een ding, of zoals John het formuleert: “a piece of shit”.

Niet alleen de gigantische douche van afgekeurde kwakjes in de spermakliniek maakt van Ted 2 een zwak aftreksel van de eerste film en een nieuw dieptepunt in comedyland. Regisseur/schrijver Seth MacFarlane zet zowel zijn eigen personage (Ted) als dat van thunder buddy John (Mark Wahlberg) nog banaler, maar vooral beduidend zwakker, neer dan in Ted. Van die flitsende komedie met misschien wel een filosofische knipoog komt niets terecht, of het moet zijn dat Teds leven heel even dreigt in te storten als zijn huwelijk niet geldig blijkt, hij wordt ontslagen, zijn creditcard moet inleveren en simpelweg niet bestaat.

Recensie Ted 2

Armoedig
De gang naar de rechter is onvermijdelijk. Allereerst komen ze terecht bij de jonge pro deo advocaat Samantha L. Jackson (Amanda Seyfried) die waarschijnlijk alle liedjes van Frozen uit het hoofd kent, maar zich direct kwalificeert als ze aan een waterpijp begint te lurken. En na deze hopeloze zaak mag een topadvocaat (Morgan Freeman) trachten het bestaan van Ted bij de hoogste rechter aan te tonen.

De leukste rol in Ted 2 komt echter op naam van Giovanni Ribisi als de merkwaardige Donny, die net als in het eerste deel Ted obsessief graag wil hebben. Cameo’s (meestal een poging om een mislukte comedy van de totale ondergang te redden) van Jay Leno en Liam Neeson zijn de twee andere (ultrakorte) hoogtepunten van de film. De anticlimax van deze gemakzuchtige puberale komedie is het optreden van de coke snuivende spermadonor Flash Gordon tijdens de armoedige apotheose op de Comic-Con in New York.

Meisjesnamen
Wahlberg en MacFarlane waren onlangs te gast in de Graham Norton Show. De regisseur vertelde dat ze heel veel scènes uit de film hadden moeten knippen, anders werd hij te lang… Helaas sneuvelde Johns opsomming van filmtitels op de montagetafel. Tot hilariteit van het publiek deed het duo nog maar eens ‘The Thunder Song’ en bleek Mark Wahlberg drie jaar na dato nog steeds het spervuur van trashy meisjesnamen uit zijn hoofd te kennen: “Brandy, Heather, Channing, Brianna, Amber, Serena, Melody, Dakota, Sierra, Bambi, Crystal, Samantha, Autumn, Ruby, Taylor, Tara, Tammy, Lauren, Charlene, Chantelle, Courtney, Misty, Jenny, Krista, Mindy, Noel, Shelby, Trina, Reba, Cassandra, Nikki, Kelsey, Shawna, Jolene, Urleen, Claudia, Savannah, Casey, Dolly, Kendra, Kylie, Chloe, Devon, Emmalou, fuckin’ Becky?” Het zat in de grappigste dialoog van de eerste Ted – leuker zou het niet meer worden.

 

7 augustus 2015

 
ALLE RECENSIES

6 Amerikaanse klassiekers waarin een hittegolf voor heisa zorgt

Zes Amerikaanse klassiekers waarin een hittegolf voor opwinding zorgt

The-Hot-Spot

Als de mussen van het dak vallen, kun je beter rustig binnen blijven en een film kijken. In deze zes Amerikaanse klassiekers zorgt een hittegolf vervolgens voor een heleboel opwinding.

door Cor Oliemeulen

1. – The Seven Year Itch (Billy Wilder, 1955)

Als in Manhattan ‘s zomers de mussen van het dak vallen, gaan de vrouwen met de kinderen op vakantie en blijven de mannen achter om door te ‘werken’. Zo ook in deze onvervalste Billy Wilder-comedy, die vooral beroemd is geworden door Marilyn Monroe, die haar witte jurk laat opwaaien als ze op een luchtrooster van de metro staat. De film is veel meer dan dat iconische beeld: de sterke, grappige dialogen en leuke karakters vormen de opmaat voor nog meer onvergetelijke Wilder-klassiekers met als hoogtepunt The Apartment (1959).

In The Seven Year Itch speelt Tom Ewell de zakenman (een herhaling van zijn succesvolle rol op Broadway), die na zeven jaar huwelijk jeuk krijgt als hij ontdekt dat hij een nieuwe sexy buurvrouw heeft. Zijn amoureuze affaire speelt zich vooral af in zijn hoofd, terwijl Marilyn als zwoel dom blondje voor de nodige opwinding zorgt.

2. – Rear Window (Alfred Hitchcock, 1954)

Fotograaf Jeff (James Stewart) heeft zijn been gebroken en kijkt uit verveling naar buiten vanuit zijn appartement. Greenwich Village wordt geteisterd door een hittegolf en iedereen heeft de ramen en deuren wijd opengeslagen. Sommige mensen slapen op hun balkon, een pianist speelt een deuntje, een meisje doet balletpasjes tijdens het strijken en een man zorgt voor zijn bedlegerige vrouw. Vanuit zijn rolstoel volgt Jeff de activiteiten van zijn overburen, terwijl hij af en toe bezoek krijgt van zijn mooie vriendin Lisa (Grace Kelly).

Op een dag ontdekt Jeff dat de bedlegerige vrouw van tegenover is verdwenen en dat haar man rondloopt met een zaag, een stuk touw en een kist. We laten het graag aan ‘master of suspense’ Alfred Hitchcock over om van dit gegeven een bloedstollend avontuur te maken. Jeff lokt de overbuurman weg met een telefoontje, waarna Lisa in diens appartement poolshoogte gaat nemen. Dan ziet Jeff tot zijn grote schrik dat de man weer thuiskomt. Vanaf hier zit ook de kijker aan zijn stoel gekluisterd. Tijdloos spannend topamusement.

3. – In the Heat of the Night (Norman Jewison, 1967)

De gemoederen raken verhit in het duffe stadje Sparta, Mississippi waar de airco’s en ventilatoren overuren maken. Het met vijf Oscars bekroonde In the Heat of the Night was destijds vooral baanbrekend omdat men voor het eerst kon zien hoe een zwarte man direct een mep teruggeeft nadat een blanke hem heeft geslagen. Nog maar enkele jaren daarvoor had de blanke hem gewoon kunnen laten doodschieten.

De Afro-Amerikaan in kwestie is Virgil Tibbs (Sidney Poitier), die op het treinstation wordt opgepakt als verdachte van de moord op een zakenman uit Chicago die hier een fabriek wilde bouwen. Nadat blijkt dat Tibbs politieagent is, gespecialiseerd in moordzaken, wordt hij tegen de zin van de lokale politiechef Gillespie (een onvergetelijke Rod Steiger) belast met het onderzoek. Tibbs krijgt te maken met extreem racisme en ontsnapt een paar keer ternauwernood aan een lynchpartij van plaatselijke rednecks. Langzaam krijgt Gillespie wat respect voor zijn zwarte collega. In the Heat of the Night is een confronterende studie over vooroordelen (ook van Tibbs) en als misdaadmysterie geenszins gedateerd.

4. – Do the Right Thing (Spike Lee, 1989)

Op de warmste dag van het jaar lopen in een wijk van Brooklyn de raciale spanningen langzaam op tot een kookpunt. Sal (Danny Aiello) runt er al 25 jaar een goedlopende pizzatent en krijgt problemen met Radio Raheem die het niet kan uitstaan dat er binnen aan The Wall of Fame alleen maar Italiaans-Amerikaanse helden hangen, maar geen enkele zwarte grootheid. Het feit dat de jonge Afro-Amerikaan altijd rondloopt met een gettoblaster waaruit ‘Fight the Power’ van Public Enemy knalt, maakt de sfeer er niet beter op.

Spike Lee, die zelf ook een rol speelt, maakte met Do the Right Thing een van zijn beste en belangrijkste (cult)films. Aanvankelijk met de nodige knipogen schetst hij het straatleven – bijna choreografisch geënsceneerd, zonder belerend of drammerig te zijn – met mensen die verbaal met elkaar in de clinch liggen. Zo sneert Sals zoon Pino (John Turturro): “You gold-teeth-gold-chain-wearin’, fried-chicken-and-biscuit-eatin’, monkey, ape, baboon, big thigh, fast-runnin’, high-jumpin’, spear-chuckin’, three-hundred-sixty-degree-basketball-dunkin’ titsun spade Moulan Yan. Take your fuckin’ pizza-pizza and go the fuck back to Africa.” De vlam slaat in de pan als een zwarte jongen omkomt door politiegeweld.

5. – Barton Fink (Joel en Ethan Coen, 1991)

Een fantastische hoofdrol speelt John Turturro als de succesvolle maar bescheiden en verlegen toneelschrijver Barton Fink in de gelijknamige vierde speelfilm van Joel en Ethan Coen. Na de laaiende recensies van zijn Broadway-drama over visverkopers nodigt een Hollywood-producer hem uit om een filmscript te komen schrijven. Fink heeft zijn bedenkingen omdat hij alleen maar voor ‘de gewone man’ wil werken. Toch gaat hij de uitdaging aan en belandt in LA in een zelf gekozen eenvoudige hotelkamer waar de verstrengende hitte het behang van de muren krult. Het lukt hem maar niet een verhaal voor een tweederangs worstelfilm te schrijven.

Barton Fink is een typisch zwartkomisch Coen-drama, waarin satire en misdaad subtiel samenkomen. De sfeer wordt geleidelijk verontrustend vanaf het moment dat Fink de liefde ontdekt en kennismaakt met de huurder naast hem. Deze andere bekende Coen-acteur, John Goodman, speelt de rol die hem het best ligt: een luidruchtige, latent agressieve goedzak met een klein hartje. Hij wil Fink wel even helpen met zijn verhaal door samen wat worstelgrepen te oefenen en alcohol te nuttigen om hem uiteindelijk te inspireren tot een bloederig filmscript.

6. – The Hot Spot (Dennis Hopper, 1990)

In Texas kan het zo heet zijn dat er spontaan een gebouw in brand vliegt. Dat merkt Harry Maddox, die uit het niets in het dorp is opgedoken en een baan krijgt als autoverkoper bij George Harshaw. Als iedereen, ook de politie, naar de brand is vertrokken, wordt het ineens interessant om de plaatselijke bank te beroven. Maar voordat het zover is, stort Maddox zich in broeierige hartstocht met zowel de vrouw van Harshaw (Virginia Madsen) als diens medewerkster (Jennifer Connelly), en ontvouwt zich een romantisch misdaaddrama waarin iedereen elkaar probeert te belazeren. De lekkere soundtrack met John Lee Hooker en Miles Davis pas perfect bij het trage tempo.

Don Johnson was na zes seizoenen Miami Vice wereldberoemd geworden en gebruikte zijn zwierige zelfingenomenheid uitstekend in de rol van manipulerende mooie jongen Maddox. Het bleek zijn laatste grote wapenfeit. Dat geldt ook voor wijlen de regisseur Dennis Hopper die met The Hot Spot zijn tweede klassieker afleverde nadat hij in 1969 had gedebuteerd met het legendarische Easy Rider.

 

6 augustus 2014

 

Alle leuke filmlijstjes

Masaan

****

recensie  Masaan

Het leven buiten Bollywood

door Cor Oliemeulen

De moderne wetenschap en technologie in India mogen dan wel een enorme vlucht hebben genomen, de emancipatie van de maatschappij blijft hopeloos achter.

India is China gepasseerd als snelst groeiende economie ter wereld, maar desondanks heerst er nog veel armoede in het Aziatische land. Meer dan tachtig procent van de bevolking is Hindoeïstisch. Dit betekent dat het leven van geboorte tot dood in het teken staat van religie en traditionele (lees: ouderwetse) opvattingen. De samenleving kent het kastenstelsel en je karma bepaalt in welke hoedanigheid je na je dood terugkomt op aarde.

Recensie Masaan

Realistische relaties
Veel mensen proberen te ontsnappen aan hun beslommeringen door zich onder te dompelen in de opwindende, kleurrijke wereld vol zang en dans van Bollywood – niet zomaar dus de grootste filmindustrie ter wereld. Tegelijkertijd verschijnen er steeds meer filmmakers die juist het realistische Indiase leven van alledag als thema kiezen. Zo ook regisseur Neeraj Ghaywan, die ruim twee jaar aan het vak mocht ruiken als assistent van het vernieuwende talent Aurag Kashyap tijdens de opnames van diens grandioze Gangs of Wasseypur. Debutant Ghaywan situeert twee verhalen in de heilige stad Benares aan de heilige rivier Ganges. Normaliter hebben filmmakers hier alleen maar oog voor de vele priesters en religieuze rituelen, in Masaan staan interpersoonlijke relaties centraal.

We volgen het meisje Devi, die stiekem afspreekt met de student Piyush om seks te hebben, wat in India strikt verboden is als je niet getrouwd bent. De getipte politie doet een brute inval in hun kamer en de jongen, die de bui al ziet hangen, snijdt zijn pols door. Vervolgens zet een politieofficier Devi’s vader, een ex-universiteitsprofessor en nu verkoper bij de Ganges, onder druk: er moet flink in de buidel worden getast, anders zet de politieman het door hem zelf gemaakte filmpje van Devi in bed op het internet en is de schade en schande niet te overzien.

Masaan

Seks in het huwelijk
Ergens anders in Benares wordt Deepak smoorverliefd op Shaalu. Hij cremeert lijken aan de oever van de Ganges en is veroordeeld tot de laagste kaste. Zij is weliswaar een ruim denkend meisje, maar weet dat haar welgestelde ouders hun relatie nooit zullen accepteren. Een huwelijk wordt immers gearrangeerd door de ouders en de gegadigde moet tot dezelfde kaste behoren. Shaalu zegt pas voor Deepak te kunnen kiezen als hij een goede baan met aanzien heeft. Tot die tijd is het moeilijk afspreken, want zelfs flirten buiten het huwelijk is niet toegestaan.

De twee verhalen illustreren perfect eenvoudig het ingewikkelde maatschappelijke systeem in India waarin de meeste vrouwen nog steeds als minderwaardig worden beschouwd. De meeste mannen zijn volgens de filmmaker seksistisch en hebben vaak juist moeite met intelligente vrouwen. Ook modern opgeleide, liberaal denkende en financieel onafhankelijke vrouwen zijn genoodzaakt de traditionele paden te bewandelen.

Aan het begin van Masaan zien we dat de progressieve Devi porno kijkt, een bezigheid waartoe ongehuwde vrouwen zijn veroordeeld omdat ze seksueel niet aan hun trekken komen. Ook het fragment waarin Deepak steeds als hij de lijken in brand steekt de schedel moet verbrijzelen – om de ziel van de overledene te kunnen bevrijden – is veelzeggend. Zo is ieder personage in Masaan gebonden aan zijn uitzichtloze lot en een gevangene in zijn eigen leefomgeving.

 

3 augustus 2015

 
ALLE RECENSIES

Tu dors Nicole

***

recensie  Tu dors Nicole

Hoe geweldig om futloos te zijn

door Cor Oliemeulen

Het is veel te gemakkelijk om Tu dors Nicole een tikkeltje slaapverwekkend te noemen. Ogenschijnlijk gebeurt er niet veel in dit Canadese opgroeidrama, maar juist daardoor weet het regelmatig op subtiele wijze de futloosheid van een generatie bloot te leggen.

In het vluchtige en opgefokte leven van dit nog prille millennium, waarin niets zeker is, lijkt het alsof steeds meer jongvolwassenen met hun ziel onder de arm lopen. Een dankbaar thema voor talloze filmmakers. Zo draait het bijvoorbeeld in Spring Breakers om stoere meiden die hun ultieme kicks zoeken met zon, zee, strand, drank en drugs, terwijl in het Griekse Attenberg twee vriendinnen in een bijna uitgestorven stadje niets anders kunnen verzinnen dan rare loopjes en de een de ander leert tongzoenen. Qua hoofdpersonage, sfeer en zwart-wit fotografie doet Tu dors Nicole ook enigszins denken aan Frances Ha, echter elk verveeld mens laat zijn eigen unieke verhaal schrijven.

Recensie Tu dors Nicole

Geen zin in experimenten
Het titelpersonage van Tu dors Nicole (Jij slaapt, Nicole) is veel te lamlendig voor thrill seeking of absurde experimenten. Daarvoor is het, hier in Quebec, ook veel te heet deze zomer. De ouders van Nicole (overtuigende rol van Julianne Côté) zijn op vakantie en zij past op het huis. Het zwembad moet af en toe chloor hebben, de planten water. Geen zin! Gelukkig arriveert haar nieuwe creditcard per post en kan Nicole samen met haar beste vriendin Véronique doen wat ze willen (naar IJsland bijvoorbeeld), in theorie althans. Lopend met hun fietsen aan de hand door een stuk ongecultiveerde natuur met op de achtergrond een batterij hoogspanningsmasten realiseren ze zich dat ze niet weten waarheen ze lopen.

Het is heerlijk om niks te doen of om dingen te doen die niet hoeven. Regisseur Stéphane Lafleur presenteert deze gemoedstoestand met enkele droogkomische fragmenten. Bijvoorbeeld als iemand tegen Nicole zegt dat je onvruchtbaar kunt worden als je zo dicht bij een actieve magnetron gaat staan. Nicole laat die opmerking even bezinken en schuifelt vervolgens langzaam nog dichterbij het keukenapparaat. Of als je ’s nachts heerlijk midden op straat loopt in het aangezicht van de maan, even denkt dat je wordt achtervolgd door een psychopaat, maar blijkt dat ook een baby de slaap niet kan vatten.

Recensie Tu dors Nicole

Slapeloze nachten
De uiterst sfeervolle cinematografie, met veelvuldig gebruik van natuurlijke lichtbronnen, creëert een heilspellende bijna-duisternis van Nicole’s slapeloze nachten en glijdt overdag geleidelijk van de zwoele nazomer naar de eerste voortekenen van de herfst. Hoe functioneel de cameravoering haar verveling illustreert, zie je aan de statische kaders waarin Nicole nooit het middelpunt vormt, maar net wel of net niet in beeld is – alsof ze zich unheimisch voelt in het huis van haar ouders.

Wanneer Nicole’s oudere broer met zijn rockband op bezoek komt, is de kalmte voorbij en de slaap blijvend verstoord. Het gezelschap wil een muziekalbum opnemen, wat de vriendschap tussen Nicole en Véronique danig onder druk zal zetten. Net als in het absurde en leukere Frank zoekt de band naar de juiste sound, maar meer dan een herhaling van eentonigheid voegt dit gegeven niet toe aan Tu dors Nicole van Stéphane Lafleur, die zelf in zijn vrije tijd actief is als singer-songwriter van de alternatieve folk/country band Avec pas d’casque. Wel memorabel is het tienjarige hoogblonde jochie Martin op zijn kinderfietsje. Hij is openlijk verliefd op Nicole en accentueert dit met zijn donkere, sensuele en beschouwende stem van een volwassen man. Onbetaalbaar.

 

3 augustus 2015

 
ALLE RECENSIES