Marina

**

recensie Marina

Vlaamse bio-pic bijt niet

door Alfred Bos

De gerespecteerde Vlaamse regisseur Stijn Coninx, wiens Daens (1992) goed was voor een Oscar-nominatie, verfilmt de aanloop naar het wereldsucces van het Belgische entertainment-icoon Rocco Granata. Diens debuutsingle Marina is een eeuwiggroene klassieker. 

In België wordt deze biopic over de jeugdjaren van de van oorsprong Italiaanse charmezanger Rocco Granata door de bioscoopbezoekers – al meer dan 300.000 keer – met applaus onthaald, terwijl de filmcritici zuinigjes glimlachen. Het is Stijn Coninx, regisseur van het in Vlaanderen immens populaire Koko Flanel (1990), eerder overkomen.

Evenals Coninxs voorgaande rolprent, Soeur Sourire (2009), belicht Marina de achterkant van een succesverhaal uit de Vlaamse entertainmentgeschiedenis. Na de werdegang van Jeannine Deckers, de zingende non die in 1963 de eerste plaats van de Amerikaanse hitparade stevig in haar greep hield met het lied Dominique (nique, nique), staat ditmaal het verhaal achter het meest succesvolle Belgische popliedje aller tijden (miljoenen exemplaren verkocht; honderden malen gecovered, tot Louis Armstrong aan toe) centraal. Rocco Granata werd er in het najaar van 1959 een wereldster mee.

Recensie Marina

Niet vrij van racisme
Marina was aanvankelijk de B-kant van Rocco Granata’s in eigen beheer uitgebrachte debuutsingle, Manuela. Het internationale succes van de 21-jarige immigrantenzoon vormt de climax van de voornamelijk in het Italiaans gesproken (en Nederlands ondertitelde) film, waar enkele gekende Italiaanse acteurs aan meewerken: Luigi Lo Cascio speelt de stugge en trotse vader Granata, Donatella Finocchiaro de begripvolle moeder. Naast de klassieke vader versus rebellerende zoon-tegenstelling kleurt het wantrouwen van de lokale bevolking de onderlinge verhoudingen.

Het klinkt als een rijk verhaal, de jonge Rocco moet strijd leveren op drie fronten: thuis, op school en straat, en in de – in de jaren vijftig nog in zijn kinderschoenen staande – Belgische vermaaksindustrie. Zijn vader gaf een loopbaan als accordeonist op om als gastarbeider in de Belgische mijnen de kost te verdienen en frustreert de muzikale ambities van zijn zoon. De lokale middenstand en bourgeois van het mijnstadje Genk zijn niet vrij van racisme jegens de Italiaanse medeburgers. En al krijgt Rocco de steun van een gesoigneerde talentscout, geen enkele platenmaatschappij is in zijn eerste plaatopname geïnteresseerd. Maar Rocco blijft geloven.

Recensie Marina

Skinnydippen
Dat de twee uur van het filmverhaal ondanks de van conflicten opbollende stof niettemin traag voorbijtrekken komt op het conto van de regisseur. Hij weet het provinciale jaren vijftig-milieu weliswaar authentiek op te roepen, maar blijft steken in sentimentele nostalgie die voor de meer cynisch ingestelde eenentwintigste-eeuwse kijker tamelijk suf overkomt. Bovendien lijkt het in Genk, in Belgisch Limburg, eeuwig herfst, wat de scène waarin Rocco (Matteo Simoni) en zijn vriendin Helena (Evelien Bosmans) tussen de bruine blaadjes gaan skinnydippen en een potje al fresco vrijen geen geloofwaardigheid geeft.

Marina, de film, is keurig, braaf en voorspelbaar. Dat waren de jaren vijftig wellicht ook, maar deze vorm van authenticiteit doet het hart niet sneller kloppen. Het verhaal over de eigenwijze migrantenzoon die tegen de klippen op assimileert en zijn droom verwezenlijkt zit vol conflict, maar wordt te knus verteld. Na Vlaamse klassefilms als Loft, Rundskop en The Broken Circle Breakdown is dit een relatieve domper. Voor de liefhebber: Rocco Granata zelf speelt een gastrolletje.

 

3 februari 2014

 
ALLE RECENSIES

Dallas Buyers Club

****

recensie  Dallas Buyers Club

Cowboy met AIDS weigert op te geven

door Alfred Bos 

Sociaal drama over een stoere Texas-cowboy die te horen krijgt dat hij HIV-positief is en op zoek gaat naar veilige geneesmiddelen. Matthew McConaughey is imponerend in het verfilmde levensverhaal van de in Amerikaanse AIDS-kringen legendarische Ron Woodroof. 

Dallas Buyers Club is gebaseerd op het verhaal van Ron Woodroof, een elektricien en rodeocowboy uit Dallas die in 1985 als HIV-positief werd gediagnosticeerd. De film toont diens persoonlijke gevecht tegen de ziekte, de maatschappelijke vooroordelen, het medische establishment en de farmaceutische industrie. Door die ongelijke strijd verandert Woodroof van een onbehouwen macho tot een bevlogen vechter voor een menselijke én medisch verantwoorde behandeling van AIDS-patiënten.

Recensie Dallas Buyers Club

Woodroof wordt indrukwekkend vertolkt door Matthew McConaughey, die voor deze rol menige kilo afviel en als een naald onder stroom door de twee uur durende film schicht; zijn lijzige zuidelijke accent (McConaughey is Texaan van geboorte) komt hem daarbij goed van pas. Ook de dragende bijrollen zijn sterk ingevuld. De eveneens in Texas geboren Jennifer Garner vertolkt ingehouden de met Woodroof sympathiserende arts Eve, terwijl rockzanger Jared Leto meer dan overtuigt als de travestiet Rayon, die Woodroofs onwaarschijnlijke strijdmakker wordt.

Oscar-waardig
In een film over zware emoties en doodernstige zaken moet er ook ruimte zijn voor een lichte toets en die komt van Woodroofs extraverte persoonlijkheid. Hij is een flierefluiter, maar ook een vechter; een lomperik die tevens elegant kan charmeren; een bekrompen geest die zich ontwikkelt tot onverschrokken activist. Woodroof is het hart en de ziel van de Dallas Buyers Club, een juridische constructie waarmee AIDS-patiënten de wetgeving rond niet-goedgekeurde AIDS-medicijnen weten te omzeilen. En ook van de gelijknamige film, bijna iedere scène draait rond de onverzettelijke AIDS-cowboy.

Matthew McConaughey excelleert in deze veeleisende rol en ontwikkelt zich tot een van de beste acteurs van zijn generatie. De zelfverklaarde bewonderaar van Paul Newman dreigde na een veelbelovende start in de jaren negentig – zo is hij te bewonderen in John Sayles’ fenomenale Lone Star (1996) – zijn loopbaan te saboteren, maar na sterke rollen in recente producties als The Lincoln Lawyer, Mud en The Wolf of Wall Street kan niemand meer om zijn talent heen. Deze vertolking van een ansich onsympathieke protagonist is Oscar-waardig; je gaat als kijker gaandeweg voor Woodroof voelen. Het doet onwillekeurig denken aan de doorbraak van Tom Hanks via het AIDS-drama Philadelphia (1993).

Farmaceutische industrie
En passent krijgt de kijker ook een kijkje in de mores van de jaren tachtig, toen AIDS nieuw en onbekend was, en de vooroordelen nog talrijk waren. AIDS krijg je als je een homo een hand heeft, dat werk. Woodroof vindt geen enkele steun in zijn voormalige milieu van handarbeiders en stoere cowboys; hij moet ook de congsi van FDA (het overheidsorgaan dat bepaalt welke medicijnen zijn toegestaan) en farmaceutische industrie weerstaan. Die zijn meer geïnteresseerd in winst dan in het genezen van AIDS-patienten en schromen niet om de belastingdienst op hem af te sturen. Ze krijgen Woodroof er niet onder, hij weet telkens een manier te vinden om de in Amerika niet-verkrijgbare of illegaal verklaarde drugs uit het buitenland (waaronder Amsterdam) te betrekken.

Recensie Dallas Buyers Club

Woodroof levert een uitzichtloos gevecht tegen vooroordelen en almachtige instituties, en groeit uit tot de onwaarschijnlijke held van de lokale AIDS-gemeenschap. Dit waar gebeurde verhaal is door de in sociaal drama gespecialiseerde regisseur Jean-Marc Vallée (Café de Flore, The Young Victoria, C.R.A.Z.Y.)  vlot, pregnant en vol medeleven tot speelfilm vertaald. De echte Ron Woodroof kreeg bij de diagnose te horen dat hij dertig dagen had, maar leefde nog zeven jaar. Dit is een waardig eerbetoon.

21 januari 2014

 
ALLE RECENSIES

Wolf of Wall Street, The

****

recensie  The Wolf of Wall Street

Scorsese in topvorm

door Alfred Bos

Leonardo DiCaprio en Martin Scorsese werken voor de vijfde maal samen in een drie uur durende zwarte komedie, die bijna uit zijn voegen barst van levenslust en hilariteit. 

Er zijn zo overdonderend veel krankzinnige scènes, zoveel geestige – veelal geïmproviseerde – dialogen, zoveel absurde situaties en zoveel briljante momenten dat de drie uur die Martin Scorsese’s The Wolf of Wall Street duurt, geen verloren minuut kent. In een ongenadig tempo vertelt deze zwarte komedie het waar gebeurde verhaal van de effectenmakelaar Jordan Belfort (Leonardo DiCaprio), die begin jaren negentig absurd veel geld verdiende met illegale praktijken in de wereld van Wall Street en uiteindelijk achter de tralies belandde.

Recensie The Wolf of Wall Street

Belfort is een schurk, maar een charmante schurk. Hij komt als broekje op Wall Street en wordt ingewijd in de mores van het geldwezen door een cynische veteraan (Matthew McConaughey). Het is niet eens de hebzucht die hem drijft, het is de uitdaging om vlees te verkopen aan vegetariërs. Bij dat spel is alles geoorloofd en Belfort kent geen scrupules. Die mentaliteit en (gebrek aan) moraal kennen we uit Scorsese-films als Goodfellas (1990) en het ondergewaardeerde Casino (1995).

Mannenvriendschappen
Ook The Wolf of Wall Street is een film over de vriendschap tussen mannen die in hun eigen fantasiewereld leven naar hun eigen regels. Zoals Goodfellas de doorbraak betekende voor acteur Joe Pesci, zo fungeert deze film als het podium waarop het talent van Jonah Hill kan schitteren. Hij speelt de rol van Donnie Azoff, de adjudant van Belfort die uitgroeit tot zijn beste vriend. Zowel Belfort als Azoff zijn uitzinnige personages en ze stuwen elkaar op tot hallucinante hoogtes. Scorsese heeft extra moeten snijden om de NC-17 (voorheen X) rating te ontwijken, wat niet wegneemt dat er meer drugs en vrouwelijk naakt voorbij komen dan in al zijn voorgaande films tezamen.

The Wolf is geproduceerd door DiCaprio, die de biedingsoorlog om de rechten van Belforts autobiografie won van Brad Pitt, en kende een moeizame ontstaansgeschiedenis. Tussendoor maakten DiCaprio en Scorsese Shutter Island (2010) en Ridley Scott liet de regie van het door Terence Winter (Boardwalk Empire, The Sopranos) geschreven script aan zich voorbij gaan. Dankzij onafhankelijke financiering ging Scorsese alsnog aan de slag, met als resultaat een van de beste films uit zijn toch al imposante oeuvre. Voor DiCaprio is het na The Great Gatsby en Django Unchained zijn derde glansrol binnen een jaar. Als slagroom op de taart is er een bijrol voor Joanna ‘Absolutely Fabulous’ Lumley.

Remmen-los soundtrack
Om het filmfeest compleet te maken tekende Robbie Robertson voor de soundtrack, waarop rhythm & blues-klassiekers van Howlin’ Wolf, John Lee Hooker, Willie Dixon en Cannonball Adderley figureren naast de alternatieve rock van The Dead Weather, Me First and The Gimme Gimmes en The Lemonheads. Het is remmen-los muziek die het filmverhaal ironisch becommentarieert en de grenzeloze energie van de personages verklankt. Zo horen we Mrs. Robinson – in een punk-cover van The Lemonheads – wanneer Belfort zijn Engelse schoontante Emma (Lumley) dreigt te kussen.

Recensie The Wolf of Wall Street

Anders dan Goodfellas en Casino gaat The Wolf of Wall Street over witte boorden-criminaliteit en dat betekent: geen brute moorden of psychopathisch geweld. Al is de geestesgesteldheid van de Wall Street-bluffers even gestoord als die van hun maffioso evenknieën uit vroegere Scorsese-films, ze halen maximaal plezier uit iedere situatie. Het is die ontembare levenslust die van het filmdoek spat en van The Wolf een hilarische rollercoaster maakt. Na drie uur stap je suf gebeukt, maar intens voldaan uit de bioscoop.

 

24 januari 2014

 
ALLE RECENSIES

Mandela: Long Walk to Freedom

***

recensie  Mandela: Long Walk to Freedom

Trailer van Madiba’s leven

door Karina Meerman

Televisiefilm schetst een overzicht van het leven van Nelson Mandela en creëert meer sympathie voor Winnie Mandela dan de geschiedenis dat deed.  

Een film maken over een man die bij leven al heilig is verklaard en dan overlijdt vlak voor jouw film uitkomt. Is dat een droom of een nachtmerrie? Mandela: Long Walk to Freedom is het levensverhaal van Nelson Mandela, gebaseerd op diens autobiografie. Een leven van 95 jaar samenvatten in 146 minuten, dan moeten er duidelijke keuzes worden gemaakt. Regisseur Justin Chadwick heeft niet gekozen voor vals sentiment, maar voor een registratie van gebeurtenissen.

Recensie Mandela: Long Walk to Freedom

Marginale rol voor de gevangene
Chadwick legt de nadruk op het begin en het einde, met een bijna marginale rol voor de 27 jaar gevangenschap die Mandela maakte tot wie hij was. We leren de jeugdige Mandela kennen als een rokkenjager, een levenslustige man die liever studeerde en werkte als advocaat dan harde actie voerde tegen de absurditeiten van apartheid. Een man met uitstraling en charme, wat ook te zeggen is van acteur Idris Elba, die geen kopie speelt van Mandela maar zijn essentie uitstekend neerzet.

De groeiende betrokkenheid bij de anti-apartheidsstrijd is logisch in beeld gebracht. Het is een glijdende schaal. De strijd begint op papier, met woorden, dan met eenvoudige daden: ergens gaan zitten waar het niet mag vanwege je huidskleur.  Het beginnend verzet trekt de aandacht van de blanke autoriteiten en geleidelijk aan wordt de strijd harder en feller. Mandela blijft zijn afkeur voor geweld uitspreken, maar escalatie is onvermijdelijk. Terwijl Nelson op Robbeneiland zit, grijpt Zuid-Afrika naar de wapens.

Winnie
Long Walk to Freedom is ook het verhaal van de relatie tussen Nelson en Winnie Mandela, vurig vertolkt door Naomie Harris. Terwijl Nelson zijn persoonlijke strijd voert in de gevangenis, afgesloten van de buitenwereld, staat Winnie er middenin. Invallen in haar huis, meermaals opgepakt worden vlak voor haar jonge dochters thuis komen van school, zodat die in een leeg huis komen. Zestien maanden eenzame opsluiting, mishandeling, verkrachting. Het is geen wonder dat Winnie zoveel woede in zich heeft en niet heeft kunnen vergeven.

recensie Mandela: Long Walk to Freedom

Doordat het verstrijken van Nelson’s gevangenschap in de film redelijk snel voorbij gaat, lijkt het bijna alsof hij het aanzienlijk makkelijker heeft gehad dan de vrouw die dagelijks de gevolgen van apartheid bevocht. Hij had tenminste zijn vrienden in de buurt en later zelfs tijd om tomaten te kweken. Zij lijkt geen moment rust te hebben gehad.

Dit is misschien niet helemaal wat Long Walk to Freedom beoogt te vertellen. De film lijkt vooral een geschiedenisles en schreeuwt om verdieping. Alsof dit de trailer is voor een leven dat te groot bleek voor een filmscript.

 

19 december 2013

 
ALLE RECENSIES

Lovelace

**

recensie  Lovelace

Vrouw in de hel

door Wouter Spillebeen

Pornografie mag in vele woonkamers een taboe zijn, maar in de jaren ‘70 was Linda Lovelace in alle Amerikaanse huishoudens bekend. Lovelace is de eerste van twee films die dit jaar haar levensverhaal vertellen.  

Linda “Lovelace” Boreman (Amanda Seyfried) is een typisch, ietwat bescheiden tienermeisje uit een zeer katholiek gezin. In 1970 leert ze Chuck Trainor (Peter Sarsgaard) kennen, met wie ze een relatie begint en trouwt. Wanneer blijkt dat Chuck niet genoeg geld heeft om hem en Linda te onderhouden, stelt hij voor haar in een pornofilm te laten meespelen. Linda heeft namelijk een oraal talent dat nooit eerder op film is vastgelegd: het zogenaamde ‘deepthroaten’. Producers happen toe en Deep Throat wordt de meest succesvolle film voor volwassenen. Tien jaar lang kan het Amerikaanse publiek in reguliere bioscopen naar Linda’s kunsten kijken.

Linda feest met sterren als Hugh Hefner (James Franco) en Sammy Davis Jr. (Ron Pritchard). Achter alle glamour en extravagantie gaat een donkere waarheid schuil: Chuck slaat en verkracht Linda regelmatig en prostitueert haar aan hele groepen mannen. Hij dwingt haar porno te maken. Linda zoekt toevlucht bij haar ouders, maar de verontwaardigde katholieken geven haar geen gehoor.

Recensie Lovelace

Pathologische leugenaar
Lovelace is gebaseerd op Ordeal, de autobiografie van Linda die na haar carrière in de porno-industrie het kamp van feminisme en anti-pornoactivisme koos. Voordat Citadel Press het wilde uitgeven, moest Linda haar verhaal door een leugendetector laten controleren. Er waren twijfels over haar oprechtheid. Haar entourage noemt haar een seksuele freak en een pathologische leugenaar die porno de schuld voor haar eigen foute keuzes geeft. Niemand ontkent dat Chuck een sadist was die Linda vaak sloeg, maar het is onduidelijk of de folteringen die ze beschrijft ook echt gebeurd zijn. Toch wordt ze op haar woord geloofd in Lovelace. Bovendien reppen de filmmakers met geen woord over de pornografische films die Linda maakte vóór Deep Throat. De juistheid van de film, die bijna op het laatste moment werd opgeschort door een copyrightprobleem, is op z’n zachtst gezegd dubieus.

Rommelige vertelstructuur
Lovelace wil een aangrijpend verhaal vertellen over een vrouw in een persoonlijke hel, maar slaagt er niet altijd in dat te verwezenlijken. Het acteerwerk is niets bijzonders, voor een film met zo’n obsceen onderwerp zijn de expliciete scènes zeer braaf (verwacht geen waterige pornofilm) en de vertelstructuur is rommelig. Flashbacks tonen soms tweemaal hetzelfde moment, de tweede maal met een lugubere uitbreiding of vanuit een andere ooghoek. Zo proberen de filmmakers over te brengen dat de afranselingen achter gesloten deuren gebeurden en dat niemand op de hoogte was van de gruwelen die Linda doorstond, net zoals de kijker die het eerst niet zag. Het idee is niet slecht, maar de uitvoering is verwarrend en mist doel.

Met producerervaring in documentaires als Sex in ’69: The Sexual Revolution in America en Real Sex lijkt het regisseursduo Rob Epstein en Jeffrey Friedman geknipt om het leven van Linda Lovelace te verfilmen. Toch is Lovelace niet de aangrijpende biografie die ze had kunnen zijn. Hopelijk is het toekomstige Inferno: A Linda Lovelace Story beter.

 

18 september 2013

 
ALLE RECENSIES

Look of Love, The

***

recensie  The Look of Love

De koning van Soho

door Alfred Bos 

Michael Winterbottoms biopic van Engelands meest succesvolle zakenman van na de oorlog – een pornobaas die zijn geld stak in vastgoed – toont de tragiek van een man die alles had, maar de belangrijkste vrouw in zijn leven, zijn dochter, niet kon geven wat ze vroeg. 

De Engelse regisseur Michael Winterbottom is een manusje-van-alles. Tv-series, documentaires, thrillers, sociale drama’s, sciencefiction, biografieën – het rolt met imponerende regelmaat uit zijn handen en zit allemaal tussen de kleine veertig titels die hij de afgelopen 24 jaar bij elkaar filmde. Een gedreven, om niet te zeggen werkverslaafde vakman. 

The Look of Love is Winterbottoms weergave van leven en loopbaan van Paul Raymond (1925-2008), een door zijn vader verlaten arbeiderszoon die zich opwerkt tot een van de meest succesvolle zakenlieden van Engeland. Raymond, in Liverpool geboren als Geoffrey Quinn, verdiende zijn fortuin als uitgever van een reeks erotische magazines. Daarnaast exploiteerde hij een aantal stoute nachtclubs. Hij was de koning van Soho, de derde oksel van Londen.  Alles wat hij aanraakt lijkt een succes te worden. In de liefde kon hij geen maat houden. 

recensie The Look of Love

Seks als lifestyle
Raymond (vertolkt door Steve Coogan) is een intrigerende figuur, die zich een leven lang wist te omringen met de meest fantastische vrouwen, maar daar eigenlijk niet mee om kon gaan. Winterbottom psychologiseert niet en portretteert de man die seks als lifestyle verkocht ook niet als de heraut van nieuwe vrijheden – zoals Milos Forman deed met Larry Flint, uitgever van het Amerikaanse blootblad Hustler, in The People vs. Larry Flint (1996). Hij toont zonder te (ver)oordelen een man met humor en charme, die diep in zijn hart het verlaten kind blijft. 

Het verhaal kent genoeg drama van zichzelf, want Raymonds tweeslachtige relatie met vrouwen – bron van verlossing én verwisselbaar decorstuk – heeft verregaande consequenties voor zijn persoonlijke leven. Voor de buitenwereld is hij de(boe)man; achter de voordeur waadt hij door drijfzand. Hij verruilt zijn liefhebbende echtgenote Jean (Anna Friel) voor een jonger exemplaar, het naaktmodel Fiona Richmond (Tamsin Egerton), die hem uiteindelijk verlaat omdat ze geen figurant op zijn seksfeesten wil zijn. Erger is dat zijn relatie met dochter Debbie (Imogen Poots), die een loopbaan als entertainer in pa’s clubs en revues ambieert, ongezonde trekjes vertoont. Hij adoreert en verpest haar. 

Overdosis
Voor vader noch voor Debbie zelf wordt haar gedroomde toekomst werkelijkheid. Haar artistieke talent is beperkt en pa ziet in zijn favoriete dochter zijn troonopvolger. Zijn vaderliefde is onbegrensd, zelfs wanneer Debbie’s zelfdestructieve gedrag excessief wordt. Een maand voor Paul Raymond wordt uitgeroepen tot de rijkste man van Engeland overlijdt Debbie, op 5 november 1992, aan een cocktail van coke en heroïne.  

Winterbottom vertelt het verhaal met veel aandacht voor uiterlijk vertoon, maar een kitschkermis van borsten en billen à la Verhoevens Showgirls wordt het nimmer. Ieder tijdsgewricht – de film opent in de jaren ’50 – heeft zijn eigen filmische uiterlijk en met kordate montage springt The Look of Love door de tijd, geholpen door een sterke soundtrack met onder meer Uma Sumac, Donovan, T. Rex en Soft Cell. De titel is ontleend aan een jaren ’60 compositie van Burt Bacharach, vereeuwigd door Dusty Springfield. Het leven van Paul Raymond was één grote act, een vlucht voor de leegte die zijn gemankeerde jeugd had achtergelaten. Hij kon alleen maar doorgeven wat hij had georven, niet wat hij had verworven.

 

20 augustus 2013

 

ALLE RECENSIES

Behind the Candelabra

****

recensie  Behind the Candelabra

Steenrijk en seksverslaafd

door Alfred Bos 

In Behind the Candelabra toont regisseur Stephen Soderbergh de surrealistische wereld achter de zorgvuldig geconstrueerde façade van het showbizzfenomeen Liberace, de man die de uitdrukking ‘laughing all the way to the bank’ bedacht. De acteerprestaties van Michael Douglas (Liberace) en Matt Damon (diens geliefde, Scott) zijn Oscar-waardig. 

Tijdens zijn leven was Liberace (1919-1987) een fenomeen: de best verdienende performer ter wereld, verguisd door de critici maar aanbeden door dames van middelbare leeftijd. Achter de piano, gehuld in uitzinnige kostuums, versuikerde hij klassieke werken én boogie woogie tot edelkitsch. In de vroege jaren ’50 werd hij dankzij de televisie een ster door recht in de camera te kijken en zich bij de kijker te presenteren als huisvriend. Zijn Vegas-shows waren van een oogverblindende praal. Elton John zag in hem zijn grote voorbeeld.

Recensie Behind the Candelabra

‘Teveel van het goede is geweldig’ was een motto van de zelfverklaarde Mr. Showmanship en Michael Douglas spreekt ze uit aan het slot van Stephen Soderberghs twee uur durende biopic, Behind the Candelabra. Douglas speelt op meer dan overtuigende wijze de gevierde ster, die buiten de blik van het adorerende publiek hunkert naar intimiteit en liefde. Die vindt hij bij Scott Thorson (Matt Damon), een biseksuele dierenarts in spe.  De film, gebaseerd op Thorsons memoires, vertelt hun affaire die sneuvelt in exces.

Seksverslaafd
Liberace heeft altijd volgehouden nooit te zijn getrouwd omdat hij de juiste vrouw – die op zijn moeder moest lijken – niet was tegengekomen. Tegenover de Engelse rechter, tijdens een proces tegen een Brits tabloid over smaad, ontkende hij homoseksueel te zijn. Behind the Candelabra toont de werkelijkheid achter de showbizzfaçade, in al zijn krankzinnige kitsch en emotionele behoeftigheid.

Liberace is psychisch getekend door een overdominante moeder. Scott heeft een verleden in pleeggezinnen en mist een vaderfiguur. Lee (voor zijn vrienden) wil Scott adopteren en laat hem door zijn plastische chirurg, de totale engerd Dr. Starz (een glansbijrol van Rob Lowe), ombouwen tot een jongere kopie van zichzelf. In die totaal verknipte waanwereld komen barsten, want de libidineuze entertainer is bezitterig en de tot chauffeur gepromoveerde bijslaap gaat rebelleren. De een is verslaafd aan seks, de ander aan coke. Teveel van het goede blijkt teveel.

Behind the Candelabra

Constructie
Michael Douglas is weinig minder dan fenomenaal als de temerig pratende, behoeftige übernicht. Van de karikatuur die Liberace was kun je geen vileine spotprent meer maken en Douglas’ portret is de treffende typering van een man die voor alles een constructie was, iemand die zichzelf had uitgevonden en die rol met ijzeren consequentie tot zijn sterfbed bleef spelen. Matt Damon doet daarvoor nauwelijks onder als de zachtaardige, maar met realiteitszin behepte Scott. De scènes tussen de twee in bad en bed zijn benauwend echt.

Behind the Candelabra is door regisseur Soderbergh aangekondigd als voorlopig zijn laatste film. Voor de liefhebber is het te hopen dat hij op dat besluit terug komt, maar mocht dit zijn afscheid blijken, dan is hij met fanfare en tromgeroffel van het podium gestapt. De film overtuigt op alle fronten, niet in de laatste plaats door de opvallende acteerprestaties, Het is dat deze door HBO geproduceerde – en in Amerika op tv vertoonde – film niet in aanmerking komt voor de Academy Awards, anders waren de  Oscars voor mannelijke hoofd- en bijrol reeds vergeven.

 

5 augustus 2013

 
ALLE RECENSIES
 

Hitchcock

***

recensie  Hitchcock

Hoe fameuze regisseur ons het slasher-genre gaf

door Alfred Bos

Psycho is de beroemdste en meest succesvolle film uit het omvangrijke oeuvre van de even omvangrijke Hollywood-legende Hitchcock. De gelijknamige film vertelt hoe Hitch en diens vrouw Alma reputatie en villa-met-zwembad op het spel zetten om een tegendraads idee te verwezenlijken. Hollywood gruwde, het publiek smulde. En het is (bijna) allemaal waar gebeurd.

Psycho (1960) is een van de meest legendarische films ooit gemaakt. De douchescène, begeleid door de ijzingwekkende violen van filmcomponist Bernard Herrmann, is iconisch. Het verhaal – gebaseerd op de gelijknamige roman van Robert Bloch, naar de levensgeschiedenis van de necrofiele moordenaar Ed Gein – breekt met conventies: welke regisseur laat zijn leading lady al na dertig minuten vermoorden? Het Hollywood establishment moest er niets van hebben en de filmcensuur uiteraard ook niet, maar Hitch zette met eigen geld door en werd door het publiek beloond. Psycho maakte hem financieel onafhankelijk.

Hitchcock

Alfred Hitchcock is 59 jaar oud en een zwaargewicht als in de zomer van 1959 zijn meesterwerk North by Northwest in première gaat. De gevierde regisseur staat op de piek van zijn kunnen en zijn macht. Maar hij verveelt zich, wil zichzelf niet herhalen en ziet een uitdaging in de verfilming van een pulproman over een gestoorde moordenaar. Verwarring bij Hitchs assistenten en de bazen van de filmstudio’s waarvoor hij werkt. Alleen zijn agent en zijn vrouw Alma steunen hem onvoorwaardelijk.

Dodelijk understatement
Deze debuutfilm van de net als Hitch in Londen geboren, maar in Hollywood werkende regisseur Sacha Gervasi (hij maakte eerder een documentaire over heavy metalband Anvil) zoomt in op de relatie tussen de gevierde maar eigenzinnige regisseur (gespeeld door Anthony Hopkins) en diens wederhelft, een verrukkelijke rol van Helen Mirren. Het echtpaar is onmiskenbaar Brits, zoals blijkt uit de spitsvondige dialogen tussen de echtelieden, waarin Alma zich de kampioene van het dodelijke understatement toont. Hitchcock  vertelt een stukje filmgeschiedenis, maar is vooral een acteursfilm. De Anthony Perkins (schurk in het origineel) van James D’Arcy is griezelig echt.

Al draait Hitchcock  om Hitchcock, de ware held van deze film is Alma Reville, die uit de schaduw treedt van haar legendarische echtgenoot. Ze is Hitchs klankbord, met een scherp oog voor continuïteitsfouten, en heeft zelf vele filmscripts geschreven of bewerkt. Terwijl Hitch zich op zijn Psycho-project stort, helpt Alma een bevriende maar niet bijster getalenteerde schrijver (Whitfield Cook, gespeeld door Danny Huston op zijn gladst) zijn script te polijsten. Wanneer Hitch ziek van stress op bed ligt, neemt ze zijn rol op de studiovloer over en trekt de gestrande verfilming vlot.

Hitchcock

Droomscènes
De regisseur die beroemd is geworden door de schaduwkant van de mens in zijn films centraal te stellen, heeft zelf ook rare trekjes. Hij fantaseert over zijn leading lady (Scarlett Johansson in de rol van Janet Leigh, de oorspronkelijke hoofdrolspeelster van Psycho) en meent dat Alma vreemd gaat met ‘Whit’. Die donkere fantasieën worden verbeeld in droomscènes waarin Hitch praat tegen Ed Gein. Bepaald geestig is de wijze waarop Hitch de filmcensuur – die zelfs iets tegen toiletpotten heeft – buitenspel weet te zetten.

Hitchcocks spel met fantasie en werkelijkheid wordt op merkwaardige wijze gespiegeld in deze film-over-een-film. De kern van het verhaal is historisch correct; de decors, kostuums en filmsets roepen de laatste gloriejaren van het klassieke Hollywood in herinnering; de verlate erkenning voor de rol die Alma Reville heeft gespeeld in de loopbaan van de Master of Suspense is terecht. Maar het beste moment van Hitchcock, wanneer Hitch tijdens de première van zijn Psycho in de bioscooplobby Herrmanns strijkers bij de douchescène dirigeert, is pure fantasie. Want het blijft film.

 

13 maart 2013

 

ALLE RECENSIES

Imposter, The

****

recensie  The Imposter

Terugkeer van de verloren zoon

door Wouter Spillebeen

In juni 1994 verdwijnt de dertienjarige Nicholas Barclay spoorloos. In oktober 1997 duikt hij weer op, of toch niet? De documentaire The Imposter brengt het absurde en meeslepende verhaal van een Fransman die zich uitgeeft voor een vermiste Texaanse jongen.

Door middel van interviews en reconstructies vertelt The Imposter het verhaal van Frédéric Bourdin, een drieëntwintigjarige Fransman die, in een poging zich een andere identiteit aan te meten, beweert de drie jaar vermiste Nicholas Barclay te zijn. Liegend overtuigt hij iedereen ervan dat hij ontsnapt is van een plaats waar hij door mannen in uniform bijna iedere dag fysiek en seksueel mishandeld werd. Zelfs het gezin van de vermiste jongen schijnt er geen graat in te zien dat de blonde jongen met de blauwe ogen er nu helemaal anders uitziet. Geleidelijk aan ontrafelt zich een groter verhaal, een regelrechte thriller.

The Imposter

Waarom?
Hoe is het mogelijk dat niemand merkt dat Bourdin nauwelijks iets met Nicholas Barclay gemeen heeft? Waarom probeert hij de identiteit van de jongen te stelen? Hoe kan het dat de Fransman zo makkelijk een Amerikaans paspoort krijgt? En vooral: Waarom ziet een moeder geen verschil tussen haar eigen zoon en een bedrieger? Regisseur Bart Layton biedt op een beklijvende manier antwoord op deze vragen.

De documentaire is spannend van begin tot eind. De kijker puzzelt mee terwijl de personages vertellen hoe ze zelf de stukjes in elkaar passen. De gereconstrueerde scènes maken van The Imposter een belevenis, waarin je je helemaal kunt inleven. De film blijft interessant doordat de situaties in beeld komen terwijl de interviews hoorbaar zijn. De keuze van de regisseur om zelf niet in beeld te komen, in tegenstelling tot bijvoorbeeld Michael Moore (Bowling for Columbine, Sicko), geeft het gevoel dat de filmmaker niet het tempo bepaalt, maar enkel het verhaal zelf.

Zwaar Frans accent
Het zware Franse accent van Bourdin wordt na een tijd bijna onuitstaanbaar en soms ziet de film er meer uit als een Hollywood-interpretatie van een echt gebeurd verhaal dan als een waarheidsgetrouwe documentaire. Desondanks is The Imposter zeer boeiend en vaak ontroerend op zijn eigen manier. Het camerawerk is op niveau, het verhaal pikt een comfortabel tempo op, de vertelstijl is elegant en het geheel past geweldig samen. Layton slaagt met deze prent in zijn opzet: het publiek meezuigen in een spannend verhaal met zoveel lagen en kronkels dat iedereen er het zijne van kan denken. Een absolute aanrader voor liefhebbers van documentaires, thrillers en een goed absurd verhaal.

 

22 februari 2013

 

ALLE RECENSIES

Lincoln

****

recensie  Lincoln

Daniel Day-Lewis for president

door Cor Oliemeulen

Voormalig blockbuster-regisseur Steven Spielberg kan ook met ‘politieke’ avonturen goed uit de voeten. In Lincoln concentreert hij zich op de wilskrachtige strijd van een geliefde president die eindigt als martelaar.

Wie denkt dat Lincoln een biografie van de zestiende president van de Verenigde Staten van Amerika is, komt bedrogen uit. De film beslaat slechts enkele maanden uit het leven van deze vrijzinnige republikein die ten koste van de Burgeroorlog de slavernij wil afschaffen. Nadat in de openingsscène soldaten van noordelijke en zuidelijke staten elkaar de hersens inslaan, zien we de immens populaire Lincoln gemoedelijk zitten aan het front. Hij ontvangt zowel blanke als zwarte soldaten voor een praatje en blijkt niet wars van grapjes, anekdotes en dichterlijke wijsheden.

Lincoln

Lange geschiedenisles
Direct hierna volgt een trage geschiedenisles met lange scènes vol politieke dialogen en monologen over het wel of niet afschaffen van de slavernij. Aan de teksten en het spel ligt het niet, maar de introductie van bijna een uur had wat korter gemogen. Het is wel opletten geblazen, zeker voor Europeanen, want soms denk je: wie is wie? Lincoln is in ieder geval vanaf het eerste moment goed te herkennen. Zoals we hem zien op foto’s: rijzige gestalte met hoge hoed en snorloze baard.

Als hij in 1860 wordt gekozen, scheiden de zuidelijke staten (de Confederatie) zich af van de Unie vanwege Lincolns moderne beleid, afschaffing van de slavernij inbegrepen. Het knappe script van Tony Kushner (gebaseerd op het boek Team of Rivals: The Political Genius of Abraham Lincoln van Doris Kearns Goodwin) schetst een aimabele Lincoln die ook een groot politiek tacticus is. Een staatsman die vanuit menselijk oogpunt de slavernij wil afschaffen en niet te beroerd is om politici te laten chanteren of omkopen om dit nobele doel te bereiken.

13e Amendement
De achterliggende politieke reden komt nauwelijks aan bod. Lincoln wilde namelijk ook Engeland en Frankrijk paaien. Deze landen hadden allang de slavernij afgeschaft en wilden dat Amerika spoedig hetzelfde zou doen. Zodra alle slaven in heel het land vrij zouden zijn, zou het buitenland volgens Lincoln geen morele reden hebben zich in de burgeroorlog te mengen. In feite gaat bijna de hele film over de poging om de nieuwe grondwet door middel van het zogenaamde 13e Amendement in te voeren. Krijgt Lincoln in 1865 de vereiste twee derde meerderheid in het Huis van Afgevaardigden voor elkaar?

Lincoln

Blijft over een boeiende en bij vlagen uiterst spannende en geestige queeste. Een heerlijk sarcastische Tommy Lee Jones als Thaddeus Stevens, leider van de radicale vleugel van de Republikeinen die fel tegen slavernij is. Rake, emotionele debatten tussen voor- en tegenstanders (‘Stel je voor: straks krijgen ook vrouwen nog stemrecht!’ ), ruzies en paniekreacties in het kabinet (‘We verliezen alles!’ ) worden afgewisseld door familieperikelen in Huize Lincoln (‘Onze enig overgebleven zoon mag niet naar het front!’ ).

Subliem acteren
Daniel Day-Lewis steelt op imponerende wijze de show en bevestigt dat hij een van de grootste acteurs van zijn tijd is. Hij speelt niet Lincoln, hij ís Lincoln. Zijn sublieme ingehouden manier van acteren is nog intenser dan hij tentoonspreidt als verlamde artiest in My Left Foot (1989), sadistische slachter in Gangs of New York (2002) en hebberige oliedelver in There Will be Blood (2007). Je weet het nooit zeker met die grijze koppen van de Academy, maar als Daniel Day-Lewis geen Oscar wint, eet deze recensent zijn hoed op (inderdaad, die hoge van Lincoln)!

 

25 januari 2013

 
ALLE RECENSIES