Avant l’hiver

**

recensie Avant l’hiver
De leegte achter de façade

door Annika Wubbolt

Als je morgen iets zou kunnen doen waar je altijd van gedroomd had, wat zou je dan doen? Alles anders doen? Of zou je alles hetzelfde laten? Getroffen door een midlifecrisis weet de zestigjarige neurochirurg Paul zich in Avant l’hiver geconfronteerd met deze existentiële vragen. Een drama met thrillertrekjes die de beloftes niet waarmaakt.  

Paul (Daniel Auteuil) is al dertig jaar samen met zijn prachtige vrouw Lucie (Kristin Scott Thomas). Samen lijken ze het helemaal voor elkaar te hebben. Ze hebben een zoon, een kleinkind, een kast van een huis en een sociaal leven. Toch knaagt er iets. Is dit wel wat ze wilden? Paul werkt zich te pletter en Lucie brengt haar lange, lege dagen voornamelijk door tussen de planten in de tuin of met haar kleinkind.

Recensie Avant l'hiver

De conversaties van het echtpaar blijven beperkt tot de uitwisseling van minieme frasen. Wanneer een anonieme aanbidder plotseling een reeks boeketten rode rozen aflevert op Paul’s kantoor, en daarna ook aan zijn huisadres, begint hij zijn leven te overdenken. Een intrigant, in de verschijning van de mysterieuze dame Lou (Leïla Bekhti), zet de verhoudingen op scherp.

Schijn bedriegt
Schrijver en cineast Philippe Claudel (Il y a longtemps que je t’aime, Tous les soleils) toont met zijn derde film dat schijn bedriegt. Het ‘goede leven’ van Lucie en Paul blijkt een façade; een dekmantel voor de leegte die zich in de herfst van hun huwelijk tussen hen heeft genesteld. De regisseur speelt met de paradox en laat deze symbool staan voor de misleiding: niets is wat het lijkt. Zo veinst het grote, lichte huis van het echtpaar, met de vele ramen, een transparantie die het in wezen niet heeft: het verhult de nodige geheimen over het gezin.

Ook de film zelf zet ons op het verkeerde been: Claudel speelt met genrewisselingen, voert mysterieuze karakters op en gebruikt plotwendingen, daar waar we dat niet verwachten.

Gevangen
De Franse regisseur werkt voor Avant l’hiver de tweede maal samen met actrice Kristin Scott Thomas. In zijn veel bekroonde debuutfilm Il y a longtemps que je t’aime vertolkt ze de rol van Juliette, die na vijftien jaar gevangenisstraf haar leven weer probeert op te pakken. Ditmaal speelt Thomas de weemoedige Lucie, die op een bepaalde manier ook gevangene is van haar verveelde leven als upperclass doktersvrouw. Ze heeft geen werk, en dus veel tijd om na te denken en zich zorgen te maken. Zo zien we haar, meer dan ons lief is, in de eenzame vervreemdende omgeving van haar enorme tuin, fronsend en verdrietig in de verte turen. Het grote niets dat ze uitstraalt; de machteloosheid waarmee ze lijkt te concluderen dat ze tot haar leven veroordeeld is, werkt ergerniswekkend.

Recensie Avant l'hiver

Geen climax
Met Avant l’hiver weet de maker helaas niet zo te vervoeren als met zijn debuutfilm en het tweede, humoristische Tous les soleils. Dat hij het schrijversambacht goed beheerst en dus weet hoe de spanning in een verhaal op te bouwen, mag duidelijk zijn. Maar de climax blijft uit. De belofte van een ontknoping of dramatische wending, wordt steeds niet ingelost. Zelfs de thrillerelementen die hij toevoegt om de boel wat gekruider te maken, helpen het verhaal niet naar een hoger level te tillen. Net als het huwelijk tussen Lucie en Paul ontbreekt het de film aan passie en dramatische diepte- en hoogtepunten. Het schrijdt voort zonder grote gebaren of gebeurtenissen en doet de kijker zich afvragen, net als Lucie en Paul: ‘Had ik iets anders moeten kiezen?’

 

17 december 2013

 

Amazonia

**

recensie Amazonia
Verrassend saai apendrama

door Karina Meerman

Het had zo mooi kunnen zijn, het avontuur van een hulpeloos jong kapucijnaapje dat leert zich staande te houden in het Amazonegebied. Het werd een bewegend fotoalbum.  

Braziliaans circusaapje Shaï reist mee in een vliegtuigje dat neerstort in het Amazonegebied. Piloot stapt ongeschonden uit, maar laat aapje achter in zijn kooi. Neusberen peuteren het slot los en aapje begint aan een avontuur door de jungle. Huilend in het gebladerte of jammerend op een vlot ziet hij een reeks onwaarschijnlijke dieren, die vooral geselecteerd lijken op kleur en vormgeving.

recensie Amazonia 3D

Op het hoogtepunt van zijn eenzaamheid ontmoet aapje andere aapjes, trekt met hen op, overweegt nog even terug te gaan naar de mensheid en kiest uiteindelijk voor de liefde. Want mensen zijn slecht en het oerwoud is goed en moet in stand gehouden worden. Dat we die boodschap wel even meekrijgen.

Wondere wereld voelt geënsceneerd
Amazonia 3D is een visueel en auditief kunststukje, dat staat vast. Regisseur Thierry Ragobert had een set van zes miljoen vierkante kilometer om in te werken. Gedurende achttien maanden filmde hij met zijn team de wondere wereld van het regenwoud. De majestueuze grootheid van de jungle glijdt voorbij, van bovenaf gefilmd lijkt het bladerdak zich over de hele wereld uit te strekken.

Op de grond en in de bomen zit de camera bovenop de dieren. Het geluid is haarfijn vastgelegd, het klikken van mierenpoten, het kloppen van toekans, het geschuifel van slangen. Ragoberts camera’s zitten zó dicht op het leven in de Amazone, dat het allemaal geënsceneerd voelt. Misschien is het vanwege de technische hoogstandjes, dat het brein voortdurend bezig is zich af te vragen hoe de film is gemaakt, in plaats van mee te leven met het aapje.

Dierentuin
Er zit nauwelijks verhaal in de beelden terwijl de film zich presenteert als een kruising tussen een documentaire en een avontuur. Het lijkt meer een reeks videoclipjes van bijzondere dieren die we uit de dierentuin kennen, terwijl dierentrainers net buiten beeld staan te wachten om iedereen weer in zijn hok te doen. Blauwe ara: check. Zee-arend: check. Jaguar: check. Amazonedolfijn: check. Toegegeven, de luiaard was een blijde verrassing voor wie van luiaards houdt en een zwemmend gordeldier zien we ook niet iedere dag. Ja, het zijn prachtige beelden, begeleid door de oorstrelende muziek van Bruno Coulais, maar is het een onderhoudende film?

Recensie Amazonia 3D

Nee. Amazonia is verrassend saai. Ondanks 3D. Aapjes zijn geen acteurs, ze hebben beperkte gezichtsuitdrukkingen, en laten we wel zijn: ze maken rotgeluiden. Ze piepen, krijsen, jammeren, fluiten, loeien en schreeuwen. Shaï ziet er vaak uit of hij doodsbang is of ongelukkig; dat is waarschijnlijk ook het idee, maar dat voelt toch ook als dierenleed. Wat uiteindelijk overblijft is vooral bewondering voor de technische kwaliteiten van de filmmaker en een milde bezorgdheid over het geluk van een kapucijnaapje.

 

13 december 2013

 
ALLE RECENSIES
 

Tendresse, La

***

recensie  La Tendresse

Genegenheid in de Franse Alpen

door Daniel Singelenberg

La Tendresse is een sympathieke, niet-pretentieuze film over een vijftien jaar geleden gescheiden Brussels paar, dat opnieuw genegenheid voor elkaar vindt door het skiongeluk van hun zoon, die ze in het ziekenhuis in de Haute Savoie gaan bezoeken. De toon is steeds lichtvoetig, met het accent op de alom aanwezige tederheid. Geen zware kost, dus. 

De regisseuse, Marion Hänsel, (The Quarry, Il Maestro) verklaarde in de pers met de film iets ‘heel simpels’ voor ogen te hebben gehad, dat dicht bij zichzelf staat, gebaseerd op eigen ervaringen, lineair verteld. Een roadmovie  die zich uitstrekt over twee dagen. Dat is ook precies wat de kijker krijgt voorgezet.

Recensie La Tendresse

Weer samen
Frans (Olivier Gourmet) en Lisa (Maryline Canto) zijn indertijd zonder veel strijd uit elkaar gegaan, en koesteren geen enkele wrok. Hij heeft op een dag het huis verlaten, en zij verwijt hem dat kennelijk niet. De relatie was gewoon voorbij. Lisa wordt geschetst als een nerveuze, gevoelige vrouw, onhandig met de dingen om haar heen, en voortdurend rokend.

Frans lijkt de rust zelve, een goedzak, die de dingen neemt zoals ze zijn en op een positieve, warme manier in het leven staat.

De film opent met een prachtig long shot van een besneeuwde Alpenhelling, waar we in de verte twee skiënde figuurtjes ontwaren, in een ongerepte idylle. Tot we op de soundtrack horen dat er een ongeluk plaatsvindt, en in een close-up zien dat Jack (Adrien Jolivet), de zoon van het gescheiden paar, iets gebroken heeft. Zijn vriendin Alison (Margaux Chatelier) buigt zich bezorgd over hem heen.

Vervolgens belt ze de moeder van haar vriend, die we thuis in haar appartement in Brussel bezorgd in bed de telefoon zien beantwoorden. En belt de moeder met haar gewezen echtgenoot, die zeer meelevend is en kordaat besluit hun zoon in het ziekenhuis in de Franse Alpen te gaan ophalen, een autorit van zo’n negen uur. Dan zijn ze ineens, na al die jaren, weer langdurig samen en groeien naarmate de reis langer duurt steeds meer naar elkaar toe.

Geen dramatische ontwikkeling
Eenmaal aangekomen in het ziekenhuis blijkt zoonlief een paar dagen na de operatie het bed al te hebben verlaten en wordt er afgereisd naar het geheel in beton uitgevoerde wintersportoord Flaine. De nacht wordt doorgebracht in de jeugdherberg waar ook hun zoon en diens vriendin domicilie hebben gekozen. Er blijkt een kamer voor ze te zijn gereserveerd met een tweepersoons bed. Na vijftien jaar is dat ineens te veel intimiteit, afgezien van het feit dat ze allebei blijken te snurken. Lisa prefereert de enige lege kamer, zelfs zonder matras. Na een ferme slok whisky zien we haar ’s nachts op de besneeuwde hellingen een uitgelaten ritje maken achterop het sneeuwmobiel van een man die de piste onderhoudt. De volgende dag zit ze moe achter het stuur en is blij is wanneer een liftende visser het autorijden een poosje van haar overneemt en ze een dutje kan doen.

Ook deze gebeurtenis leidt niet tot enige dramatische ontwikkeling. En tussen vader en zoon speelt zich evenmin iets af dat enige ophef kan wekken.

Recensie La Tendresse

Bij de aankomst ’s avonds in Brussel tenslotte worden er voorbereidingen voor de nacht getroffen en blikken vol genegenheid gewisseld. En dat was het dan. Een film licht als schuimgebak, zonder veel beet, plezierig om naar te kijken, maar na afloop vraag je je af wat je nou feitelijk hebt gezien.

Ontknoping
Lang geleden, in 1965, maakte de grote wegbereider van de Franse Nouvelle Vague Agnès Varda een film die Le Bonheur heet. Ook daarin niets dan geluk, met volop Mozart op de soundtrack. Een driehoeksverhouding, waarin iedereen zeer liefdevol met elkaar omgaat. Helemaal de jaren zestig. Alleen, en dat is het enorme verschil met La Tendresse, in Le Bonheur ligt een adder onder het gras die aanleiding is voor een zeer heftige ontknoping. Waardoor het ook een beroemde en onvergetelijke film is geworden. Dat is van La Tendresse met de beste wil van de wereld niet te zeggen.

 

2 december 2013

 
ALLE RECENSIES

Grand Central

***

recensie  Grand Central

Liefde en straling in de Ardèche

door Daniel Singelenberg 

Grand Central is een aardige, warme film, die ondanks wat gebreken in het scenario, waarin óók de plot- en karakterontwikkeling wat aangrijpender hadden gekund, toch van begin tot eind blijft boeien door de uitstekende acteerprestaties. 

Veel filmliefhebbers zullen nog een scherp beeld voor ogen hebben bij de indrukwekkende rol van Tahar Rahim (1981, Belfort, Frankrijk) als beginnend boefje in Jacques Audiart’s Un Prophète (2009), die in de gevangenis van Brécourt verstrikt raakt in het web van de Corsicaanse maffiabaas César Luciani. 

Maar dat Tahar Rahim ook heel goed in staat is een dragende romantische rol te spelen bewijst hij overtuigend in het nucleaire liefdesdrama Grand Central van Rebecca Zlotowski (1980), die tot nu toe vooral als scenarioschrijfster haar sporen verdiende en als regisseuse in 2010 debuteerde met Belle Épine, een adolescentendrama waarin we een aantal dezelfde acteurs tegenkomen die in Grand Central  spelen, zoals Léa Seydoux (La Vie d’Adèle) en Johan Libérau  (Douches froides ). 

Recensie Grand Central

Contractarbeider
Gary (Tahar Rahim) is werkloos en reist, na allerlei problemen thuis, naar het Franse Cruas in de Ardèche. Onderweg wordt zijn portefeuille gerold door Tscherno (Johan Libérau), met wie hij later bevriend raakt. Die wijst hem op de mogelijkheid er een baan te vinden, en via het arbeidsbureau kan hij als ongeschoold werker aan de gang in de plaatselijke kerncentrale. Het werk is niet zonder gevaar, en hij moet nauwkeurig bijhouden aan hoeveel doses straling hij maandelijks wordt blootgesteld. Als dat een bepaalde grens overstijgt, zal hij het werk weer moeten neerleggen. 

Het is echter niet alleen werk dat hij in Cruas gevonden heeft, maar tevens een hele familie van collega’s in de nucleaire reactor, die hem liefderijk opnemen en onderdak bieden op een nabije camping. Daar raakt hij verliefd op Karole (Léa Seydoux), de vrouw van zijn vriend en collega Toni  (Denis Menochet) die onvruchtbaar is en aanvankelijk onwetend van de verhouding lijkt te zijn. Tot de zwangerschap van zijn vrouw, als ongezocht product van haar buitenechtelijke relatie, tenslotte de emoties een hoge vlucht doen nemen. 

Verstopte stralingsmeter
Uit angst bij ontslag vanwege het bereikte maximale stralingsniveau ook zijn huisvesting te verliezen, en daarmee tevens zijn geliefde Karola, besluit hij wanneer de grenswaarden bereikt zijn dit niet naar buiten te brengen maar in plaats daarvan zijn stralingsmeter op het werk te verstoppen. Langzaam maar zeker raakt hij hierdoor radioactief besmet. 

De film trekt een parallel met het in gelijke mate besmet raken door de liefde voor Karole en daar even onontkoombaar aan overgeleverd te zijn.  Zoals ook voortdurend de kille, technologische binnenruimtes van de nucleaire reactor geplaatst worden tegenover de prachtige, ongerepte natuurscènes van de Ardèche, waar zich aan de oever van een meer de geheime ontmoetingen van Gary en Karole grotendeels afspelen. 

Invloed van Jean Renoir
Heel overtuigend en natuurlijk wordt de gemeenschap van arbeiders in de nucleaire reactor geschilderd, zowel op het werk als in hun vrije tijd, in de realistische traditie die verwijst naar de films van de grote Franse regisseur Jean Renoir (1894-1979), zoon van de impressionistische schilder Auguste Renoir (1841-1919) aan wiens idyllische landschapscènes de film soms lijkt te refereren. 

Recensie Grand Central

En het is ook geen toeval, dat de hoofdpersoon luistert naar de naam Gary Manda, vernoemd naar het karakter Jo Manda  in Casque d’Or (1952) van Jacques Becker (1906-1960). De naam van de bedrogen echtgenoot, Toni, is rechtstreeks afkomstig uit de gelijknamige film (1935) van Jean Renoir, óók handelend in een gemeenschap van immigrantenwerkers, en in feite de inleiding tot het latere neorealisme in de Italiaanse cinema, vooral teweeggebracht door zijn zeer begaafde leerling en vriend Luchino Visconti (1906-1976), die met zijn meesterwerk Ossessione (1943) de gehele filmgeschiedenis revolutioneerde. 

Olivier Gourmet
Tenslotte moet vooral ook nog de gelauwerde Olivier Gourmet genoemd worden (Le Fils, La Promesse), die als de goedaardige Gilles de nieuwkomer Gary wegwijs maakt op zowel de camping als in de nucleaire fabriek, en in zijn natuurlijke interpretatie van het arbeidersbestaan rechtstreeks voortborduurt op zijn rollen uit de films van de gebroeders Dardenne. 

Over de wenselijkheid van atoomenergie doet de film verder geen uitspraak, al kan Grand Central ook nauwelijks worden opgevat als een reclame ervoor.

 

24 november 2013

 

 

ALLE RECENSIES

 

Young and Prodigious T.S. Spivet, The

****

recensie  The Young and Prodigious T.S. Spivet

Betoverende roadmovie

door Ralph Evers

Tucsemsah Sparrow Spivet is een jochie met een verbazingwekkende creatieve geest die een perpetuum mobile weet uit te vinden. Voor het in ontvangst nemen van een prestigieuze prijs van het Smithsonian moet hij in Washington D.C. zien te geraken.  

Spivet vormt samen met zijn broer Layton een twee-eiige tweeling. Layton heeft de lengte meegekregen en Spivet de hersens. Layton is de oogappel van hun vader. Spivet wordt niet geliefd door zijn ouders. Hij heeft een zwijgzame vader en een moeder die op zoek is naar een niet bestaande krekel. En naast Layton is er nog Gracie, de zus die alleen bezig lijkt te zijn met het winnen van de Miss America-wedstrijd.

Recensie The Young and Prodigious T.S. Spivet 3D

Spivet zoekt zijn toevlucht in uitvindingen en wetenschap. Een terrein waar Jean-Pierre Jeunet wel raad mee weet. Hij trekt flink wat uit de kast om een onderhoudende film te maken. Een film die het midden houdt tussen een sprookje en een roadmovie met een prachtige soundtrack, kleursetting en aangenaam gebruik van 3D-effecten.

Countryside
De odyssee van Spivet is van een zeldzame schoonheid. De landschappen die hij doorkruist zijn adembenemend mooi in beeld gebracht, ondersteund door de dromerige, folky muziek van Denis Sanacore. De weidsheid doet denken aan de grenzeloze fantasie van de jongen. De natuur herbergt een lyriek, die erotiserend werkt voor de creatieve geest. De kleurstelling geeft een magisch tintje aan de landschapsheroïek.

De film, die is gebaseerd op het boek The Selected Works of T.S. Spivet van Reif Larsen, doet qua tederheid en timbre denken aan The Straight Story van David Lynch. Wanneer Washington D.C. bereikt wordt, is het alsof je als kijker ontwaakt uit een vredige slaap. De stad die met haar geometrische strengheid weinig ruimte voor de fantasie overlaat, is in handen van Jeunet nog altijd lieflijk. De wolkenkrabbers lijken eerder versteende reuzen en de op geld beluste inwoners lijken marionetten in een groteske komedie.

Recensie The Young and Prodigious T.S. Spivet 3D -

Bijzondere karakters, mooie vondsten
Jeunet zou Jeunet niet zijn, wanneer er niet een overdaad aan mooie vondsten in zijn film verstopt zitten. Tijdens de uitbeelding van het leven van Spivet worden we voortdurend getrakteerd op kleine kaders waarin door animaties nadere uitleg wordt gegeven. De wetenschapsdocent van Spivet lijkt op de starre wetenschapsdocent uit Frankenweenie. De vertegenwoordiger van het Smithsonian, mevrouw Jibsen, is vermakelijk met al haar neurotische trekjes. Ze lijkt zo weggelopen te zijn van de set van de Britse sitcom Bottom.

Met de consequente voering van de thematiek en bijpassende soundtrack, herpakt Jeunet de charme die zijn meesterwerk Amélie ook heeft. Al haalt deze film net niet dat niveau.

 

12 november 2013

 
ALLE RECENSIES

Zarafa

****

recensie  Zarafa

Aaibare aimabele langnek

door Ralph Evers

Vrij naar het waargebeurde verhaal over de eerste giraffe in Parijs. Met oog voor detail en liefde gemaakt.  

Het verhaal wordt verteld door een dorpsoudste, die met houten poppen de kinderen vermaakt. Maki is samen met zijn vriendinnetje Soula geketend door de boosaardige slavendrijver, Moreno. Op een nacht ontdekt Maki dat de ketens te groot zijn en dat hij kan ontsnappen. Wanneer Moreno de achtervolging inzet weet Maki ternauwernood aan hem te ontsnappen en wordt hij gered door een giraffe. Moreno geeft niet op. Hij komt Maki op het spoor en schiet de giraffe, die Maki probeert te beschermen, dood. Dan springt een illustere vreemdeling, Hassan, tussenbeide. Maki belooft de stervende giraffemoeder dat hij voor haar kalf Zarafa zal zorgen.

Diepere lagen
Tegen de achtergrond van dit avonturenverhaal spelen thema’s als slavernij, oorlog, vriendschap, dierenliefde en vrijheid. Het belangrijkste thema lijkt het individuatieproces van Maki. De jongen op weg naar volwassenheid tegen een achtergrond waarin de wereld uit de onderdrukkende blanke slavendrijver emancipeert. Hassan, die als een vader voor Maki is, geeft hem de raad de sterren te volgen wanneer hij mocht verdwalen.

Recensie Zarafa

Een andere belangrijke rol in dit avontuur is voor Malaterre, een ontdekkingsreiziger. Hij verzorgt het noodzakelijke oriëntatiepunt. Malaterre is overigens een leuk gevonden naam: ‘mal à terre’, slechte grond. Hij verblijft dan ook het liefst in zijn luchtballon, van waaruit hij veilig overzicht houdt over de aarde.

Wanneer de baai voor Alexandrië belegerd is door de Turken, vraagt de Pasha van Egypte een gunst aan de Franse koning om hem te hulp te schieten. Als gift stuurt de Pasha een giraffe naar Parijs. Zo begint een vrolijk makend, doch onwaarschijnlijk avontuur over een giraffe, twee Tibetaanse koeien, Hassan, Malaterre en Maki in een luchtballon.

Progressief
Regisseur Rémi Bezançon heeft een goed gevoel voor subtiliteit en dosering. Hij weet de gevoelige snaar te raken, zonder te overdrijven. Dit deed hij eerder in het overtuigende familiedrama Le premier jour du reste de ta vie (2008). In Zarafa, zijn eerste animatiefilm, ontgint hij nieuw terrein op overtuigende manier.

De animatie doet denken aan een mix tussen Sylvain Chomets Les Triplettes de Belleville (2003) met de karakters van de Japanse animatiegrootmeester Hayao Miyazaki. Dit is niet heel gek, wanneer je weet dat Jean-Christophe Lie de grafische regie in handen heeft. Hij werkte eerder mee als animator aan Les Triplettes de Belleville. De afwisseling tussen de stijlen werkt goed. Tegen een prachtig getekende achtergrond komen de kleurrijk en simpeler getekende personages meer tot leven. Als een levend stripboek. Door in de personages de nadruk op emoties en persoonlijkheid te leggen en in de achtergrond de details, versterkt dit elkaar. De film weet zich te bevrijden uit de ketens van computeranimaties en 3D. In die vrijheid ontstaat een levendige film die voor jong en oud zeer te genieten valt.

 

6 oktober 2013

 
ALLE RECENSIES

Controverse rond lesbisch drama

Controverse rond lesbisch drama 

door Cor Oliemeulen

Op 26 mei knuffelden regisseur Abdellatif Kechiche en actrices Léa Seydoux en Adèle Exarchopoulos elkaar nog bijna dood toen ze voor hun drie uur durende lesbische romance La Vie d’Adèle in Cannes alle drie een Gouden Palm in ontvangst mochten nemen. Enkele maanden en vele positieve recensies later is een felle woordenstrijd ontstaan tussen Kechiche en Seydoux.  

‘Naar mijn mening zou de film niet moeten worden uitgebracht. Ik voel me vernederd, onteerd en afgewezen – alsof ik vervloekt ben’, zo laat de regisseur in een Frans magazine weten.

De 52-jarige Frans-Tunesisch regisseur Abdellatif Kechiche baseerde zijn film op een komisch stripverhaal van Julie Maroh. Het leven van het 15-jarige meisje Adèle (Adèle Exarchopoulos) wordt op zijn kop gezet als ze Emma (Léa Seydoux), een jonge vrouw met blauw haar, ontmoet. Ze wordt verliefd, ontdekt haar verlangens en beleeft het geluk en verdriet van haar eerste grote liefde.

Mening bijgesteld
Voordat de opnames begonnen, was ook de regisseur nog danig onder de indruk van de uitstraling van Seydoux: ‘Toen ik haar ontmoette, deelde ze de schoonheid van haar karakter, stem, intelligentie en vrijheid’, aldus Kechiche. ‘Ze is goed afgestemd op de wereld om haar heen. Ze bezit een echte sociale betrokkenheid, die ik nog meer ontdekte vanaf het moment dat ze was gekozen voor de rol tot het eind van de opnames een jaar later.’

La Vie d'Adele

De regisseur krijgt nu vast het schaamrood op de kaken als hij zijn mening over Seydoux moet bijstellen. De actrice vertelde de Amerikaanse nieuwssite The Daily Beast van haar verschrikkelijk slechte ervaringen tijdens de filmopnames. Als klap op de vuurpijl noemde ze dat Kechiche een woedeaanval kreeg nadat een scène, waarin Emma en Adèle tot bloedens toe vechten, wel honderd keer moest worden overgedaan. Maar er is nog meer kritiek op de veeleisende regisseur. Hij zou enkele crewleden onheus bejegend hebben. Beide hoofdrolspelers hebben verklaard nooit meer met Kechiche te willen samenwerken.

Gouden lepel in de mond
Léa Seyoux is niet alleen actrice, maar ook model én kleindochter van Jérôme Seydoux, voorzitter van het internationale bioscoopketen Pathé. Abdellatif Kechiche slaat hard terug door de actrice gebrek aan respect te verwijten. Volgens hem is Seydoux geboren met een gouden lepel in de mond. ‘Ze is onderdeel van een systeem dat niets met mij te maken wil hebben’, vertelde hij aan journalisten in Los Angeles.  Op een Franse tv-zender doet hij er een schepje bovenop: ‘Vanwege mijn economische en etnische achtergrond heb ik het altijd moeilijk gehad om mensen me te laten beoordelen als een artiest.’

Duidelijk is dat Kechiche met zijn Arabische afkomst zeker zijn nek heeft uitgestoken voor homoseksualiteit. Nadat de film gereed was, zei hij: ‘Dit gaat de Tunesische jeugd goed doen. Een revolutie is niet compleet als het ook geen seksuele revolutie is.’ Nu is de thematiek sinds Brokeback Mountain (2005) van Ang Lee voor Hollywood al lang geen discussiepunt meer. De lengte van de film en de vele seksscènes in La Vie d’Adèle zou je voor lief kunnen nemen. Maar de ontstane polemiek rond de film laat je mogelijk met andere ogen naar de film kijken en maakt de kans op een Oscar bij voorbaat nagenoeg kansloos.

La Vie d’Adèle draait vanaf 10 oktober in de Nederlandse bioscoop.

 

5 oktober 2013

 

Alle nieuws

Michael Kohlhaas

***

recensie   Michael Kohlhaas

De wrange smaak van gerechtigheid

door Joan Gebraad

Een machtsgeile baron ontneemt de Duitser Michael Kohlhaas zijn paarden. Die begint een privéoorlog voor gerechtigheid. Ingrediënten voor een snelle en spannende actiefilm. Dus niet!  

Michael Kohlhaas  is een verfilming van de gelijknamige roman. In 1811 pende Heinrich von Kleist het waargebeurde verhaal neer van de zeventiende-eeuwse koopman Kohlhaas. Na onrechtmatig beroofd te zijn van zijn paarden zoekt hij gerechtigheid. Eerst via de rechtbank, daarna door een persoonlijke wraakqueeste. Regisseur Arnaud des Pallières situeerde dit drama op het Franse platteland, terwijl het oorspronkelijke verhaal zich afspeelt in Duitsland.

Als het maar geen Hollywood is
De Pallières doet er alles aan de genreverwachtingen van Hollywood te breken. Michael Kohlhaas bevat weinig actiescènes We zien slechts Kohlhaas en zijn kornuiten (inclusief een Sancho Panchez op een ezel) dood en verderf zaaien op de woonhoeve van de baron. Ook plunderen ze een dorp. Met zwaard en kruisboog. Verwacht dus geen Game of Thrones-achtige scènes.

Recensie Michael Kohlhaas

De film heeft een slakkentempo. De regisseur verkent liever Kohlhaas’ innerlijke dilemma’s dan dat hij focust op suspense, actie en karakterontwikkeling van personages. Hierdoor is de films soms behoorlijk saai. Het is vooral Mads Mikkelsens (Michael Kohlhaas) sterke acteerwerk dat de film overeind houdt.

Ook in de cinematografie weerklinkt een anti-mainstreamprotest. De Pallières filmde in natuurlijk licht. Dit levert een aantal prachtige en sfeervolle scènes bij dag op. De nachtscènes daarentegen zijn erg donker. Acties zijn slecht zichtbaar. Bovendien bevat de film shots vanuit ongebruikelijke hoeken. De bewegende beelden tonen vaak wat een personage ziet. Zo is het alsof je letterlijk door iemands ogen kijkt.

Wat is gerechtigheid?
Michael Kohlhaas  verkent vragen over gerechtigheid en welke rol macht hierin speelt. De baron jat Kohlhaas’ paarden. Ook sterft door zijn toedoen Kohlhaas’ vrouw die voor haar man wilde bemiddelen. De baron komt hier mee weg. In een verhandeling over christelijke vergiffenis en genade drukt een geestelijke Kohlhaas op het hart de baron te vergeven, zijn vijanden lief te hebben. Kohlhaas verkiest echter eigen rechter te spelen. Zijn paarden krijgt hij uiteindelijk terug. De prinses, die meer macht heeft dan de baron, zorgt daarvoor. Kohlhaas krijgt zijn gerechtigheid, maar betaalt hiervoor een hoge prijs. Hij heeft zijn wraak, maar de smaak is erg zuur. Angst – doodsangst en vrees voor God –  dat is de straf van zijn geweten.

 

29 september 2013

 
ALLE RECENSIES

Jeune & Jolie

***

recensie  Jeune & Jolie

Lolita ontwaakt

door Joan Gebraad

Regisseur François Ozon staat bekend vanwege zijn vrije visie op seksualiteit. Hij oordeelt niet en laat de kijker vaak in het ongewisse. In de seksuele Coming of Age film Jeune & Jolie doet hij dat te sterk.  

Jeune & Jolie volgt het zeventiende levensjaar van de scholiere Isabelle aan de hand van vier jaargetijden. Ieder seizoen wordt ingeluid met de mierzoete liederen van Françoise Hardy over idyllische liefde. Deze romantiek staat in schril contrast met Isabelle’s tienerleven. Alizee’s Moi, Lolita (een hit uit 2001 over een vroeg seksueel rijp meisje dat stiekem de aandacht van (oudere) mannen zoekt) zou een goede muzikale metafoor voor haar zijn. Tijdens haar ontmaagding, breekt bij Isabelle de koppeling tussen liefde en seks. Seks wordt een doel op zich. Lolita is ontwaakt.

Hotel in, hotel uit, gaat Isabelle, de verlangens van de Humbert Humberts van deze wereld bevredigend in ruil voor geld. Prostitutiewerk windt haar op. Op een dag ontmoet Isabelle George, een oudere man die oprecht om haar geeft. Wanneer George tijdens de daad sterft, stopt Isabelle. Als uiteindelijk haar geheim bekend wordt, moet Isabelle de pijnlijke confrontatie met haar familie en George’s weduwe aangaan. Daarnaast probeert ze haar ‘normale’ leven als tiener weer op te pakken. Ook dat blijkt niet zo gemakkelijk te zijn.

Recensie Jeune & Jolie

Mysterieuze lolita
Het 23-jarige model en actrice Marine Vacth zet Isabelle interessant neer. Een tikkeltje diabolisch, vastberaden, slim, teruggetrokken, maar tegelijkertijd in staat de aandacht van degenen rondom haar te trekken. Kortom een echte Lolita.

Storend is dat Ozon weigert inzicht te geven in Isabelle’s motieven. Vooral verderop in de film wringt dit. Wat drijft Isabelle? Spanning en seksuele ontdekking van zichzelf, zo hint de film. Maar welke rol speelt de afwezigheid van een vader in Isabelle’s leven? Of het feit dat haar moeder vreemdgaat? Deze verhaallijnen worden niet uitgewerkt. Wat moet ze met al die oude mannen en wat is de oorzaak van haar apathie? Ozon wil de kijker bewust in het ongewisse laten. Maar bij een film over een controversieel onderwerp als jeugdprostitutie kunnen motieven juist belangrijk zijn voor oordeelsvorming.

Mannelijke fantasie
Met Jeune & Jolie schept Ozon een mannenfantasie. Dit komt niet alleen naar voren door Isabelle’s perspectief, maar uit zich op de manier waarop het mannelijke geslacht op Isabelle reageert. Het broertje dat haar begluurt met zijn verrekijker, Isabelle’s cliënten die maar wat graag met haar van bil gaan, de stiefvader die het normaal acht dat oudere mannen zo’n mooi, jong meisje als Isabelle geld aanbieden in ruil voor seks. En dan is daar nog George’s weduwe, die bekent jaloers te zijn op Isabelle. O, wat had zij ook graag in haar jonge jaren zichzelf geprostitueerd.

Isabelle mag dan nieuwsgierig zijn naar haar seksualiteit, ze is ook nog een kind. Ze is slechts zeventien. Lichamelijk en geestelijk nog volop in ontwikkeling, en minderjarig voor de wet. Ze heeft recht te leren genieten van liefdevolle seks, niet alleen van lustenbevrediging met onbekende mannen.

Berekenend en diabolisch
In een wereld waarin nog veel minderjarige meisjes ongewild in de prostitutie belanden en vrouwen dagelijkse geconfronteerd worden met macho- en jeugdculturen die vrouwen neerzetten als minderwaardige lustobjecten, heeft deze romantisering van prostitutie iets beangstigends. Lolita is niet langer het slachtoffer, maar een berekende vrouw met diabolische trekken. Humbert Humberts seksuele fantasieën over tienermeisjes veranderen van pervers in normaal. En zo belanden we weer bij het middeleeuwse beeld van de vrouw als duivelse en wulpse verleider.

Al met al is Jeune & Jolie een intrigerende film met controversiële thematiek en goed acteerwerk. Ozon’s gebrek aan een duidelijk oordeel of uitleg van motieven, moet je maar net kunnen waarderen.

 

13 september 2013

 
ALLE RECENSIES

Passé, Le

***

recensie  Le Passé

Moeizame gezinsrelaties

door Joan Gebraad

Asghar Farhadi won in 2011 de Oscar voor de beste buitenlandse film voor A Separation. De verwachtingen voor Le Passé waren hooggespannen. Helaas struikelt de Iranese regisseur over zijn eigen vertelambities.  

Le Passé is net als A Separation een familiedrama over menselijke relaties. Na vier jaar keert de Iranese Ahmed (Ali Mosaffa) op verzoek van zijn vrouw Marie (Bérénice Bejo, The Artist) terug naar Frankrijk. Of hij de scheidingspapieren wil ondertekenen. En met haar puberdochter Lucie (Pauline Burlet) wil praten. Lucie verzet zich namelijk om onbegrijpelijke redenen tegen Marie’s voorgenomen huwelijk met stomerijeigenaar Samir (Tahar Rahim: Un prophète).

In Parijs belandt Ahmed in een web van moeizame onderlinge gezinsrelaties en neemt onbedoeld de rol van bemiddelaar op zich. Niet alleen tussen Lucie en Marie, maar ook tussen Faoud (Elyes Aguis), het zoontje van Samir en zijn vader. Beetje bij beetje wordt niet alleen duidelijk wat Lucie’s grote geheim is, ook hoe dit de gemoedstoestanden en stroeve relaties tussen iedereen in de film verklaart.

Recensie Le Passé

Ingetogen acteerspel
De emotionele vlakheid van de personages in bepaalde situaties springt erg in het oog. Zowel Ahmed als Samir heeft een zweem van depressie over zich heen hangen. Marie, overigens een uitstekende rol, zwengelt heen en weer tussen heftige emotionele uitbarstingen en passiviteit. Geen van hen lijkt in staat liefde voor de ander te tonen. Er brandt nog wat liefdesvuur tussen Ahmed en Marie, net zoals tussen haar en Samir, maar Farhadi laat hen heel bewust geen enkele affectie tonen. Hij instrueerde zijn acteurs duidelijk hun emoties in te tomen. Toch is affectie nodig voor identificatie met de personages. Het is moeilijk om je als kijker te kunnen identificeren met zwaar depressieve personages die emotioneel verlamd zijn.

Intrigerende verhalen, maar te veel verhaallijnen
De persoonlijke verhalen van de personages zijn stuk voor stuk menselijk en aangrijpend. Over het mozaïek van de onderlinge relaties tussen de personages niets dan lof. Stuk voor stuk zijn ze intrigerend. De gespannen driehoeksverhouding tussen Samir, Ahmed en Marie. De moeizame relatie van de volwassenen hoofdpersonen met die van de kinderen.

Farhadi begaat echter een blunder qua storytelling. Hij besteedt aandacht aan de perspectieven van alle personages. Dat zijn er gewoonweg te veel voor een film van twee uur. Daardoor mist Le Passé een duidelijk perspectief en dwaalt soms te ver af. Gedurende het tweede uur vraag je je af wat de functie van Ahmed nog is en waarom hij in vredesnaam helemaal uit Iran over moest komen om zich met de problemen van Marie, Samir en hun samengestelde gezin te bemoeien. Hun problemen spelen zich af in het hier en nu, Ahmed behoort tot Marie’s verleden. Geen van de personages kan echter het verleden achter zich laten, is Farhadi’s boodschap. Dat kan hij echter ook prima duidelijk maken met minder verhaallijnen.

Spanningsdosering
Een ander mankement van Le Passé is de spanningsopbouw. De eerste helft is het verteltempo erg traag. Pas in het tweede deel komt de film goed op gang en geeft Farhadi ineens zoveel interessante informatie weg dat het je overdondert. Toch geeft hij geen antwoord op alle vragen. En dat knaagt. Waarom in het eerste uur niet meer vragen beantwoorden en in het tweede uur de rest invullen?

Al met al is Le Passé een mooie film met intrigerende verhaallijnen en goed acteerspel. Jammer van de spanningsopbouw en het gebrek aan keuze voor een duidelijk perspectief. Anders had Le Passé net als A Separation een geweldige film kunnen zijn.

 

3 augustus 2013

 

ALLE RECENSIES