Categorie: SUZAN

LIFF 2016 – Deel 2

Posted on

Deel 2: Van de Nieuw-Zeelandse bush tot moordende rolstoelrijders

door Suzan Groothuis

In het tweede deel van ons verslag van het LIFF gaan we naar Nieuw-Zeeland voor een knotsgekke avonturenfilm met lekker stekelige randjes, maken we kennis met de eenzaamheid en stille verlangens van Amerikaanse vrouwen en zien we in Hongarije een gangster in een rolstoel.

 

Hunt for the Wilderpeople

Hunt for the Wilderpeople
Taika Waititi kennen we van de hilarische vampier-mockumentary What We Do in the Shadows en de komedie Eagle vs Shark. Zijn nieuwste film Hunt for the Wilderpeople is wederom een mix van komedie en absurdisme, ditmaal gevat in een avonturenfilm. We volgen de weesjongen Ricky die al een hele rits pleeggezinnen achter de rug heeft. Niemand wil de jongen, want hij steelt, zet de boel in brand en trekt er steeds op uit. Een soort laatste kansbeleid dus en bij wie is hij beter af dan de eigenzinnige Bella en Hec? Het echtpaar leeft afgezonderd in de Nieuw-Zeelandse bush. En alhoewel de eerste kennismaking wat onwennig is, vindt Ricky al snel zijn thuis. Bella blijkt namelijk een behendige zwijnenjager en de introverte Hec (Sam Neill) wekt mysterie op bij de zwaarlijvige jongen, steevast gehuld in dollarteken-hoodie.

Waititi zou Waititi niet zijn door een eigenzinnige draai te geven aan het verhaal: dit is niet alleen een get together movie waarin een onthechte jongen weer een plek krijgt, maar mede een knotsgekke avonturenfilm met lekker stekelige randjes. Want wat krijg je als met je pleegvader de wildernis intrekt en niet meer terugkeert? Heel Nieuw-Zeeland is naar je op zoek, met in de voorhoede een keiharde maatschappelijk werkster die alles op alles zet om de brutale jongen terug te vinden.

Naast het originele scenario is er visueel wat te halen: Hunt for the Wilderpeople is een lust voor het oog dankzij de mooie enscenering van het landschap. Waititi zet met zijn vierde speelfilm Nieuw-Zeeland wederom op de filmkaart. We wachten in spanning af op zijn nieuwste productie, Thor: Ragnarök.

 

Certain Women

Certain Women
Certain Women is een film met diverse verhaallijnen, waarin de vrouwelijke personages elkaar subtiel passeren zonder dat ze in relatie staan tot elkaar. Maar er zijn wel overeenkomstige thema’s: eenzaamheid en stille verlangens.
Zo is er Laura (Laura Dern), een advocate met een lastige casus. We zien hoe ze na een nacht met haar minnaar naar haar werk gaat, waar ze opgewacht wordt door haar cliënt (Jared Harris). De man dwingt een regeling af vanwege een ongeval op zijn werk, maar hij heeft er geen recht op. Met escalatie tot gevolg, waarbij de man achter de tralies belandt. In een confrontatie met zijn advocaat blijkt dat zijn behoefte vooral ligt in menselijk contact. Loneliness kills.

Dan is er het verhaal van Gina (Michelle Williams) die haar zinnen heeft gezet op de bouw van een nieuw huis. En blijkt de minnaar van advocate Laura haar man te zijn. Ook bij Gina spelen onderhuidse verlangens, wat zorgt voor verwijdering tussen haar en haar man en dochter.

Het laatste verhaal is dat van de introverte, simpele Jamie. In een afgelegen dorpje werkt ze in een wasserette en spendeert verder de tijd met het verzorgen van haar paarden. Haar routine wordt doorbroken met de komst van Beth (Kristen Stewart) die lessen geeft over rechten in het onderwijs. Een doodsaai onderwerp, maar voor Jamie een kans om iets nieuws aan te grijpen. Het samenzijn met Beth na de les bij de plaatselijke diner wakkert bovendien gevoelens aan.

Het is dit slotstuk dat van Certain Women een bescheiden pareltje maakt: ondanks het fragmentarische en observerende karakter laat Reichardt (bekend van Night Moves, Meek’s Cutoff en Wendy and Lucy) zien oog te hebben voor diepere gevoelens en verlangens. Eenzaamheid, wilskracht en tragiek worden tastbaar en gaan samen met de verstilde beelden van het landschap in Montana. Het is een film die na het zien ervan nog in beelden in je hoofd blijft zitten: zoals het prachtige shot van Jamie die Beth op haar paard naar de diner rijdt, of het gezicht van Laura weerspiegeld in de spiegel van haar slaapkamer, als een schilderij.

 

Kills on Wheels

Kills on Wheels
Ook Hongarije is vertegenwoordigd op het LIFF met het verrassende Kills on Wheels. De film draait om hoofdpersoon Zolika, een twintiger die vanwege zijn lichamelijke handicap gebonden is aan zijn rolstoel. Samen met maatje Barba Papa woont hij in een instelling voor mensen met een lichamelijke beperking. Ze brengen hun tijd voornamelijk door met het tekenen van een comic, waarin de hoofdrol voor henzelf is weg gelegd. Zolika’s lichamelijke conditie is zorgelijk. Hij is wat je een menselijke tijdbom kan noemen: zonder operatie zullen zijn organen gaan botsen met de dood tot gevolg. Er is een uitweg in de vorm van een dure operatie. Maar Zolika’s trots staat hem in de weg: hij weigert het geld voor de operatie van zijn vader, die al jaren uit beeld is, aan te nemen.

Met deze beschrijving klinkt Kills on Wheels misschien als een drama, maar de film is een mix van verschillende stijlen. Zolika en Barba Papa laten de bad ass in zichzelf naar boven komen en sluiten zich aan bij een criminele bende. Wat volgt is een hilarische gangstermovie waarin werkelijkheid en fantasie door elkaar heen lopen, met een verrassende twist op het einde. Originele film die ook diepere thema’s als acceptatie en vriendschap belicht.

 

4 november 2016

 

DEEL 1

DEEL 3

DEEL 4

 

MEER FILMFESTIVALS

Don’t Breathe

Posted on

****

recensie Don’t Breathe

Happen naar adem

door Suzan Groothuis

Je denkt het ultieme plan bedacht te hebben. Inbreken bij een blinde oude man die over flink wat geld beschikt. O ja, hij is een afgetrainde veteraan en heeft een bloeddorstige waakhond. Ofwel: hoe een makkelijke klus volledig uit de hand loopt.

Een trio jonge dieven is succesvol met inbreken. Dankzij Alex’ vader die bij een bedrijf voor alarmsystemen werkt, komt het drietal gemakkelijk woningen in. Bosje sleutels mee, code kraken en gaan maar. En dan wordt één van hen getipt. Een oude man die alleen woont heeft een slordige 30.000 dollar in contanten liggen. Er is niet veel informatie over hem, buiten het feit dat hij oorlogsveteraan is en zijn dochter is omgekomen tijdens een auto-ongeluk.

Don’t Breath

Verlaten en dichtgetimmerd Detroit
Het drietal is echter verdeeld over deze klus. Money is zelfverzekerd dat het gaat lukken. Makkie toch, inbreken bij een oude man? Rocky staat op het punt haar leven te beteren en met haar jonge zusje haar benarde thuissituatie te ontvluchten. Deze inbraak is haar laatste. Alex is de enige die het niet ziet zitten. Helemaal wanneer het drietal uit voorzorg het huis en zijn bewoner bespiedt en erachter komt dat de man blind is. Een blinde bestelen, dat zit moraal toch niet helemaal goed.

Maar Alex laat zich overhalen door Rocky en zo geschiedde. Goed voorbereid begeeft het trio zich naar het huis in een verlaten, in duisternis gehuld Detroit. Het huis van de man is omringd door leegstand. In de duisternis is de aanblik van de dichtgetimmerde aangrenzende woningen een onheilspellend teken. Maar wat kan er misgaan als je een verdovend hapje hebt voor de hond en narcosegas voor de man?

Eenmaal binnen komt het antwoord al snel: nou, alles. De blinde oude man blijkt niet zo hulpeloos als gedacht. We hebben het namelijk over een afgetrainde, wraakzuchtige oorlogsveteraan. En wie in zijn huis komt zal het bezuren.

Beklemmende rit in minimale setting
Wat volgt is een beklemmende rit. Het drietal moet opboksen tegen een oersterke vent en zijn inmiddels ontwaakte, bloeddorstige hond. Zonder teveel te verraden werkt Don’t Breathe toe naar een zinderende climax, waarbij de kijker meerdere malen op het verkeerde been gezet wordt. Regisseur Fede Alvarez (die eerder al overtuigde met zijn remake van Evil Dead) weet te verrassen met goed ingezette schrikeffecten in een minimale setting.

Don’t Breath

De film speelt zich grotendeels in het huis van de man af, dat aanvoelt als een menselijke val. Denk aan de scène waarin Jodie Foster als Clarice Starling in The Silence of the Lambs in het huis van de seriemoordenaar rondwaart en hij haar met een nachtkijker bespiedt. Of aan Panic Room, waarin (eveneens) Jodie Foster gevangen zit in haar eigen huis, belaagd door inbrekers. In Don’t Breathe zitten de drie jonge inbrekers echter gevangen, met alle gevolgen van dien. Niet de oude man (ijzersterke rol van een doodenge, psychopathische Stephen Lang) maar de inbrekers zijn slachtoffer.

Er zijn eveneens overeenkomsten met het bloederige en claustrofobische Green Room van Jeremy Saulnier, waarin een punkband gevangen zit in een neonazi-skinhead bar.

Don’t Breathe is niet alleen sterk met plotse schrikmomenten, maar laat ook een knap staaltje bloedvergieten zien. Tel daar nog een bloedstollende scène met de waakhond bij op (Cujo verbleekt erbij) en de film doet wat ie belooft: je zit op het puntje van je stoel en je houdt je adem in. Want denk er om, die oude man hoort alles, al ziet ie geen steek.
 

26 september 2016

 
MEER RECENSIES

Bodkin Ras

Posted on

***

recensie Bodkin Ras

Vreemdeling in de Schotse Hooglanden

door Suzan Groothuis

De komst van een jonge vreemdeling in het Schotse plaatsje Forres roept vragen op. Wie is hij en waarom is hij naar Forres gekomen? De inwoners van het stadje ontvangen hem met gemengde gevoelens, want dat Bodkin iets met zich meedraagt moge duidelijk zijn. Met een mix van fictie en documentaire worden we in de schemerige wereld van een voortvluchtige getrokken.

De openingsscène toont een jonge man die zich een weg baant door de Schotse Hooglanden. Een donkere, gejaagde blik in zijn ogen. Zijn tocht gaat gepaard met een duister gedicht over innerlijke angst en onrust. “Hell is here. It’s in your torment, your misery, your suffering and pain. Yes, it’s a place of extreme anguish that can make you go insane”.

Bodkin Ras

Een donkere introductie met Bodkin Ras, de fictieve hoofdpersoon van de gelijknamige film, en tevens de enige echte acteur. Als hij aankomt in het pittoreske plaatsje wordt hij met gemengde gevoelens ontvangen. Niet geheel onterecht, want deze introverte vreemdeling heeft iets mysterieus en duisters over zich.

Gedeeld leed
Ondertussen maakt de kijker kennis met de inwoners van het plaatsje. Zoals een oude man die midden op straat een oude Schotse traditional zingt. Alleen raakt hij steevast zijn tekst kwijt. En ontmoeten we Eddie, een alcoholist die zo’n beetje alles wat hem dierbaar was in het leven is verloren. Niet verwonderlijk dat juist hij zich ontfermt over de mysterieuze Bodkin.

Opvallend genoeg dragen de meeste inwoners, die zichzelf spelen, leed met zich mee. Ze komen samen in café Eagle, een plek die bekend staat om zijn “negativity and ill will”, maar waar niemand een masker hoeft op te houden. In Eagle kan je jezelf zijn en ben je er voor elkaar. Zo ook Bodkin, die hier niet met argusogen wordt aangekeken. Wel vragen de inwoners zich verwonderd af wat de reden is van zijn komst en waarom hij op de vlucht is. Want Bodkin kan niet meer terug naar huis.

Hybride van documentaire en fictie
Bodkin Ras, het speelfilmdebuut van de Nederlandse filmmaker Kaweh Modiri, is met zijn mengeling van fictie en documentaire gefragmenteerd van opzet. Beelden van Bodkin die zich een plek probeert toe te eigenen in het stadje wisselen zich af met inwoners met overpeinzingen over hun moeilijke leven en de komst van de mysterieuze vreemdeling. Ondertussen zien we Bodkin bellen met ene Sean, die niet opneemt. Bodkin in het Nederlands: “Ik moet weten wat er gebeurd is man”. Dus toch, er klopt iets niet.

Helemaal nieuw is de hybride van documentaire en fictie niet: in Richard Linklaters Bernie zien we ook een vermenging van acteurs en inwoners die over de charmante begrafenisondernemer vertellen en tevens zichzelf spelen in bepaalde scènes. Maar waar Jack Black als Bernie de gave had om mensen aan zich te binden, blijft Bodkin op afstand. Ondanks Eddie die hem aan werk helpt en ondanks de mooie Lily die wel iets in hem ziet.

Bodkin Ras

Sociaal experiment
Je zou Bodkin Ras een sociaal experiment kunnen noemen. Wat gebeurt er als een vreemdeling, die duidelijk iets op zijn kerfstok heeft, een kleine gemeenschap binnentreedt om weer een nieuwe start te maken? Het roept een vergelijking op met Lars von Triers Dogville, waarin een vrouw op de vlucht wordt opgenomen in een vergeten stadje. Forres, hoog in het Schotse noorden, is ook zo’n uithoek.

Het observerende karakter van de film krijgt een gekunstelde wending wanneer duidelijk wordt wat Bodkin dreef om naar Forres te komen. In een geforceerde scène komen zijn demonen aan het licht, waarna het thriller-element de overhand krijgt. De film werkt toe naar een gezocht einde, waarbij de kijker nog wat nodeloos geweld krijgt voorgeschoteld- de belichaming van Bodkins onmacht en woede. Ondanks dat zijn er bemoedigende woorden van een van de inwoners: “I don’t believe in total negativity of any human being. I believe that we are governed by good and bad. Not just by bad”. Geef mensen een kans, lijkt de boodschap van de film te zijn, hoewel het personage van Bodkin het tegendeel bewijst.
 

5 september 2016

 
MEER RECENSIES

Angry Indian Goddesses

Posted on

***

recensie Angry Indian Goddesses
Vrouwen bijten van zich af

door Suzan Groothuis

Een aantal vriendinnen komt bij elkaar, nadat ze elkaar lange tijd niet gezien hebben. De gastvrouw gaat over een paar dagen trouwen en dat moet gevierd worden! Regisseur Pan Nalin opent zijn Angry Indian Goddesses luchtig, om geleidelijk meer drama en diepgang in het verhaal te brengen. Het levert een vermakelijke film met wat verrassende wendingen en maatschappijkritiek.

De eerste shots van de film tonen vrouwen in een door mannen gedomineerde maatschappij. Een Bollywood-actrice moet vooral lekker met haar heupen zwaaien en niet de heldin spelen, want ze is geen held. Een zangeres wordt uitgejouwd, omdat ze in het Engels zingt en haar mannelijke publiek Hindi wil horen. En in de sportschool wordt de opmerking geplaatst dat alle “hotties” er vet verbranden. Probeer je daar meer eens van af te sluiten als je serieus op de loopband aan het trainen bent.

Angry Indian Goddesses

Vervolgens komen de verschillende vrouwen, die net een onprettige ervaring hebben gehad met het mannelijk geslacht, bij elkaar. Ze zijn uitgenodigd door fotografe Freida, die iets te vieren heeft. Ze stapt namelijk in het huwelijksbootje, alleen met wie blijft nog geheim.

Lick my lollipop
Tijdens hun verblijf in Goa delen de vriendinnen lief en leed. Het begin van de film heeft een luchtig karakter en heeft met zijn ontboezemingen en seksueel getinte grappen wel iets weg van een Indiase Sex and the City. Ware het niet dat we ons hier in India bevinden, waar de culturele en kaste-verschillen gevoelig liggen en vrouwen een ondergeschikte positie hebben. Geleidelijk aan brengt regisseur Pan Nalin (bekend van Samsara) meer diepgang én maatschappijkritiek in het verhaal.

Wordt er in het begin van hun samenzijn nog gegrapt over Bollywood-vriendin Pammy die in ‘Lick My Lollipop’ heeft gespeeld, later gaat het over serieuzere zaken als de rol van de vrouw, het kastenstelsel en de vader van de bruid, die zijn redenen heeft om niet bij de bruiloft aanwezig te zijn. Drama sluipt geleidelijk aan in het verhaal en laat zien dat deze mooie Indiase dames niet zo’n eenvoudig leven leiden. Ieder heeft haar strubbelingen, of je nou gevierd actrice bent of succesvol zakenvrouw.

Angry Indian Goddesses

Gewaagde Bollywood-tegenhanger
Die strubbelingen leiden uiteindelijk tot een dramatische gebeurtenis, door Nalin aangegrepen om de ongelijke verhoudingen tussen mannen en vrouwen in India te bekritiseren. Maar dan wel met zijn Angry Indian Goddesses (een verwijzing naar de afschrikwekkend uitziende godin Kali) aan het front, die autoriteiten én mannen die niet deugen een koekje van eigen deeg geven.

Angry Indian Goddesses kijkt met zijn mix van komedie, drama en actie lekker weg, hoewel vooral de tweede helft overtuigt. Het begin – waar de humor de boventoon voert – kabbelt wat voort. Daarbij zijn vrijwel alle hoofdpersonen “hotties met booties”, een beetje dubbelzinnig voor een film die schoonheidsidealen aan de kaak stelt. Desalniettemin schotelt Nalin de kijker een vermakelijke film voor met een diepere laag en wat verrassende wendingen. In India ongetwijfeld een gewaagde tegenhanger van de “shake your booty and belly” Bollywood-industrie.
 

22 augustus 2016

 

MEER RECENSIES

Shallows, The

Posted on

***

recensie The Shallows

Verraderlijk paradijs

door Suzan Groothuis

Een tripje naar een afgelegen, mystiek strand mondt uit in een ware hel, wanneer een witte haai de kustlijn onveilig maakt. Daar zit je dan als vrouw alleen in het water, met de kust in zicht en de haai als barrière. Het vraagt moed, creativiteit en wat hi-tech hulp om tegen het dodelijke monster op te boksen. Haai, eat your heart out!

In The Shallows volgen we de jonge Nancy (Blake Lively) die in Mexico haar innerlijke rust probeert te vinden. Hoewel een gedreven student geneeskunde, twijfelt ze aan haar toekomst. Temeer omdat haar moeder, met wie ze een nauwe band had, net is overleden. Op haar surfboard, ook een geliefde hobby van haar moeder, vindt Nancy haar rust en uitdaging. En om het plaatje compleet te maken vindt ze met hulp van een lokale gids een afgelegen, voor toeristen verborgen gehouden strand. Voor Nancy heeft het strand een bijzondere betekenis: het was het speciale plekje van haar moeder. De naam ervan blijft echter in het ongewisse. Dus bedenkt Nancy er zelf één: ‘mom’s beach’.

The Shallows

Van paradijs naar hel
Het wonderschone en verscholen strand is een paradijselijk plaatje. Eenmaal aangekomen volgen vlotte montages van Nancy’s strakke lijf dat zich in een surfpak hijst en golven waaraan alleen een gedisciplineerde surfer zich kan wagen. Wanneer Nancy twee lokale surfers tegenkomt, geven ze haar goedbedoelde adviezen mee. Niet surfen als het donker wordt, want het tij keert snel. Waarop Nancy als gedreven surfer natuurlijk voorbereid is dankzij een hi-tech surfhorloge. Na wat flitsende beelden van de drie onder torenhoge golven gaan ze uiteen en besluit Nancy na een droogbeurt op het strand nog eenmaal het water in te gaan.

Het is zo’n zet waarvan je als kijker weet dat het niet handig is. Neem talloze horrorfilms waarin naïeve tieners het nachtelijk donker verkennen na het horen van een plots luid gekraak buiten. Lang duurt het niet voordat de dreiging toeslaat. In The Shallows is dat niet anders, want Nancy ziet zichzelf al snel geconfronteerd met een bloeddorstige witte haai. De spanning naar die eerste confrontatie is fraai opgebouwd en in beeld gebracht. Nancy weet zichzelf na een bloedstollende aanval in veiligheid te brengen, waarna een ware overlevingsstrijd volgt.

Tot het uiterste
Vanaf dat moment draait het om Nancy en de haai en doet de film denken aan ‘overlevingsvoorgangers’ als Cast Away en All Is Lost. Films waarin de hoofdpersonen psychisch en fysiek tot het uiterste gaan om te overleven. Zo ook Nancy, die na een fikse haaienbeet haar heil zoekt op een uitstekende rots en de wond moet zien te hechten. Het levert een nagelbijtende scène op, niet wetende dat oorringen ook een andere functie kunnen hebben. En ze vindt zowaar troost in een eenzame gestrande zeemeeuw, gewond aan een vleugel en haar gezelschap houdend. Ondertussen is de kust slechts op een paar honderd meter afstand van Nancy’s rots, met een immer aanwezige haai die er omheen cirkelt. Vastberaden om de kust te bereiken, volgen de acties en de confrontaties met de haai zich in rap tempo op.

The Shallows

Chick met ballen versus bloeddorst
Blake Lively (The Age of Adaline, Café Society) speelt vaak veilige, weinig opzienbarende rollen. In The Shallows zien we een andere Lively, want hier is ze een chick met ballen die uit al haar creativiteit en krachten put om het op te nemen tegen het grote, dodelijke witte monster. Dat het een blonde schone betreft wordt door de camera opzichtig in beeld gebracht, met name de shots wanneer ze zich klaarmaakt om te surfen. Hey, het oog wil ook wat!

En dan de haai: Lively’s tegenstander. Regisseur Jaume Collet-Serra, vooral bekend van horrors House of Wax en Orphan, lijkt het uiterste uit zijn haai – een digitale creatie – te willen halen. Is in de eerste kennismaking alleen de vin van het beest zichtbaar, dan zien we ‘m later in volle glorie met opengesperde bek uit het water springen. Er ontstaat zowaar een persoonlijke vete, waarbij de haai niets liever wil dan de blonde schone verslinden. Hoe slimmer zij ‘m af is, hoe bozer hij wordt. Het haalt een stukje geloofwaardigheid en realisme weg, waarop de film zich eerder met zijn ‘lonely survive’-thema nog zo beroept.

Overdaad boven suggestie en spanning
Een ander storend element in de film is het gebruik van digitale media en technologie. Appjes op de telefoon, aankondigingen van hoog- en laagtij en het inzetten van de timer worden apart in het beeld gemonteerd. De shots van het mooie landschap en de woeste overlevingsstrijd krijgen daardoor iets kunstmatigs. En roept de vraag op in hoeverre we tegenwoordig echt in staat zijn om te overleven. In het geval van The Shallows helpen de digitale hulpmiddelen, naast moed, creativiteit en vergezocht geluk, in ieder geval goed mee.
 

16 augustus 2016

 
MEER RECENSIES

Imagine 2016 – Deel 3

Posted on

Imagine Filmfestival 2016: deel 3

door Suzan Groothuis

In dit derde en laatste verslag van Imagine 2016 gaan we op heksenjacht in New-England, eindigt een Poolse bruiloft in bezetenheid, ervaren we een ongemakkelijk etentje met Michiel Huisman en dreigende sciencefiction in Texas.

Van 14 tot 24 april was het weer zover in het hippe Eye in Amsterdam: elf dagen lang was de verbeelding van kracht. De toeschouwer werd getrakteerd op een duizelingwekkend programma (film in, film uit!) vol duistere krachten, cyborgs, aliens en de post-Apocalyps. Het festival voor de genrefilmliefhebber, waarin ook dit jaar bewijst dat Imagine zich steeds meer op het snijvlak van arthouse begeeft. Hardcore gore naast verstilde zombiefilm. Hier volgen vier films die op zijn minst verwonderen.

The Witch: zwarte magie, onschuld en kwaad smelten samen
De verwachtingen rondom The Witch zijn hooggespannen. Maar liefst vijf schedels in Schokkend Nieuws, het filmmagazine over horror, sciencefiction, fantasy, anime en cult. The Witch, voluit The Witch: A New-England Folktale is het debuut van Robert Eggers.

Wat direct opvalt zijn de prachtige vormgeving en de beklemmende sfeer. De film laat zien hoe een gezin een nieuw bestaan tracht op te bouwen in de bossen van New England, zeventiende eeuw. Verstoten van hun thuis vanwege de religieuze opvattingen van de vader. Het onheil blijft niet lang uit: plots verdwijnt hun pasgeboren baby. Waren het wolven of heksen? En heeft de oudste dochter er iets mee te maken?

De film bouwt zorgvuldig op naar een verontrustende climax, waarin zwarte magie, onschuld en het kwaad samensmelten. Met mooie rollen van Ralph Ineson en Kate Dickie, beiden bekend van hitserie Game of Thrones. Maar het is vooral Anya Taylor-Joy in haar rol van oudste dochter Thomasin, die imponeert met haar mengeling van puurheid en mysterie.

Het lukt Eggers de kijker mee te voeren in zijn duistere sprookje vol religieuze verwijzingen, waarbij het enige minpunt van de vertoning is dat er geen ondertiteling is en de dialogen in Oudengels moeilijk te volgen zijn.

Demon: huwelijksfeest gedrenkt in wodka
Meer duistere krachten zijn er in het Poolse Demon. Van een heel ander kaliber dan The Witch, waar de bossen plaatsmaken voor een joods huwelijksfeest gedrenkt in wodka. Wat een feestelijke plechtigheid zou moeten zijn, verwordt tot een feest vol rampspoed, regen en bezetenheid.

De jonge Piotr en Zaneta lijken een gelukkig jong stel, maar de grond rondom hun toekomstig huis herbergt een dode ziel die een uitweg wil. En zo krijgt de legende van de dubbyk, een geest die niet tot rust is gekomen, gestalte. Terwijl de bruiloftsgasten zich te goed doen aan spijzen en alcohol zien we hoe de bruidegom zijn duistere lot tegemoet gaat.

Deze originele vertelling is prachtig gefilmd en zou gezien kunnen worden als de zwanenzang van regisseur Marcin Wrona. De regisseur pleegde vorig jaar namelijk vlak voor een festivalscreening zelfmoord. Het geeft zijn psychologische horror, met verwijzingen naar de gruwelijkheden die in de Tweede Wereldoorlog hebben plaatsgevonden, een extra duister randje.

The Invitation: onverwachte gasten
Van demonen gaan we over naar een etentje in de beklemmende psychologische thriller The Invitation. Hoewel hoofdpersoon Will ook nagejaagd lijkt te worden door demonen uit het verleden: er hangt iets donkers aan het etentje waarvoor hij en zijn vriendin Kira uitgenodigd zijn. Ze bezoeken namelijk Wills ex-vrouw Eden, die samen met haar nieuwe vriend David (een rol van Nederhunk Michiel Huisman) in Wills oude huis woont. De ontvangst is gastvrij, maar er hangt een vreemd luchtje aan. Eden en David zijn nét iets te opzichtig vriendelijk en charmant. En Will en Kira blijken niet de enige gasten: Wills volledige vriendenkring, die hij om onbestemde redenen al een paar jaar niet gezien heeft, is aanwezig.

The Invitation herbergt verschillende genres: thriller, horror en drama vloeien in elkaar over en regisseuse Karyn Kusama, eerder verantwoordelijk voor de verdienstelijke horror Jennifer’s Body, weet de kijker steeds weer op het verkeerde been te zetten. Als kijker gluur je mee vanuit het perspectief van Will, die de intenties van de gastheer en gastvrouw niet vertrouwt en constant op zijn hoede is. Maar is zijn achterdocht wel terecht?

De film houdt de aandacht van de kijker goed vast en is vooral onderhoudend te noemen. Voor liefhebbers van films als The Gift, waarbij de ongemakkelijkheid en spanning stijgen en je niet meer weet aan wiens kant je moet staan.

Midnight Special: Close Encounters voor volwassenen
Het Imagine Filmfestival opende met Midnight Special van Jeff Nichols. Nichols kennen we van een inmiddels indrukwekkende filmografie: Shotgun Stories, Take Shelter en Mud. Zijn films hebben als overeenkomsten de steevast gecaste acteur Michael Shannon en een vader-zoonrelatie. Take Shelter begeeft zich al op het randje van arthouse en genrefilm met zijn onheilspellende apocalyptische thema en Midnight Special is nog meer dan zijn voorganger een mengeling.

De film begint gelijk met actie: Roy (jawel, Michael Shannon) en zijn maat Lucas hebben de achtjarige Alton ontvoerd. In hun motelkamer zien ze op tv dat ze gezocht worden. Ondertussen valt de FBI een samenkomst van The Ranch, een religieuze sekte, binnen. Alton is daar weggeplukt en Roy blijkt zijn vader. Als je denkt dat je het dan doorhebt, heb je het mis. Midnight Special werkt namelijk geleidelijk aan toe naar sciencefiction en is daarmee meer crossover dan de intuïtieve apocalyptische dreiging in Take Shelter.

Maar Nichols doet dat wel op de Nichols manier: zonder te verklaren, met mooie shots van het Texaanse landschap (ook weer een overeenkomst met zijn eerdere films!) en een constante dreiging. De actie is op de juiste momenten ingezet, de dreiging voelbaar en de beelden mooi geschoten. Toch is Midnight Special niet zo fraai als zijn voorgangers. De sciencefiction maakt de film tot een Close Encounters of the Third Kind voor volwassenen, compleet met lichtflitsen en een wereld die de onze niet is. Soms is het beter om niet teveel te laten zien.

 

26 april 2016

 

IMAGINE 2016 DEEL 1

IMAGINE 2016 DEEL 2

Clan, El

Posted on

****

recensie  El Clan

Duistere familiegeheimen

door Suzan Groothuis

De Puccio’s lijken een normale familie. Nette mensen, die aspiraties hebben om tot de upper class te behoren. Maar achter het schijnbaar ideale gezin gaan duistere geheimen schuil.

El Clan speelt zich af ten tijde van de transitie van dictatuur (de gevreesde “dirty war”, een periode van staatsterrorisme door de militaire junta in Argentinië van 1976 tot 1983) naar democratie. Arquímedes Puccio, de patriarch van de familie, is een voormalig medewerker van de geheime dienst. Met de omslag naar vrijheid en democratie kan hij zijn baan niet behouden en kiest hij het criminele pad.

El Clan

El Clan is gebaseerd op het waargebeurde verhaal van de Puccio-familie. Met thema’s als corruptie, onrecht en schuld weet regisseur Pablo Trapero wel raad: eerder maakte hij de gevangenisfilm Lion’s Den (2008) en het beklemmende, met corruptie doorspekte Carancho (2010). Ook in El Clan  toont hij een grimmig beeld van Argentinië, zij het achter een façade van een ideale, hardwerkende familie.

Schijnbaar keurig gezin
De leden van het gezin Puccio staan bekend als nette winkelhouders en zoon Alejandro heeft succes als rugbyspeler. Ogenschijnlijk niets aan de hand, maar eenmaal met z’n allen thuis rond de eettafel neemt de spanning zienderogen toe.   Niet alleen door de afwezigheid van een van de zoons, die het buitenland verkozen heeft boven zijn familie. Een onderwerp dat gevoelig ligt en gemeden wordt. Wat wel besproken wordt zijn de duistere plannen van vader Arquímedes om aan geld te komen. Ontvoeringen, losgeld vragen en vervolgens liquidaties, dat soort zaken. En hij heeft Alejandro er voor nodig, want een van de slachtoffers is een teamgenoot van hem.

El Clan  is niet alleen een portret van een familie die zich met duistere zaken bezighoudt in een Argentinië in een omslagfase, maar toont ook de impact op de onderlinge verhoudingen. Vooral die tussen Arquímedes en Alejandro, waarbij de psychopathische druk die Arquímedes op zijn zoon uitoefent verstikkend werkt. Het haalt de kansen op een normaal leven, zoals Alejandro dat voor ogen heeft, onderuit. Trouwen en een eigen zaak beginnen? Niet als het ligt aan Arquímedes, die zijn zoon aan zijn zijde wil hebben.

Psychopathische patriarch
Sterke troef van de film is hoofdrolspeler Guillermo Francella, bekend van The Secret in Their Eyes (2009) en veel komische rollen. Dat hij ook een kille, psychopathische huisvader kan spelen bewijst hij in El Clan: met zijn nette voorkomen, onbewogen gezichtsuitdrukking en onvoorspelbare gedrag is hij de ultieme slechterik. Een dictator van zijn eigen gezin, die geen tegenspraak duldt en tot het uiterste gaat om zijn positie veilig te stellen en te versterken. De film werkt toe naar een zinderende finale, waarin wanhoop en chaos het overnemen van Arquímedes’ rigide beleid.

El Clan

Zijdelings aan het familiedrama is kritiek op de corruptie die in een vrij en democratisch Argentinië nog steeds doorwoekerde. Zijn voormalige positie gaf Arquímedes de mogelijkheid zich te scharen in een duistere schaduwwereld, waar verdwijningen, net als tijdens de militaire junta, even gewoon waren als het aanvegen van je stoep.

El Clan resulteert in een geslaagde, claustrofobische thriller waarbij de muzikale keuze voor The Kinks voor een wrange nasmaak zorgt. “Save me, save me, save me from this squeeze. I got a big fat mama trying to break me. And I love to live so pleasantly, Live this life of luxury ”, zingt Ray Davies in Sunny Afternoon. Vrolijke klanken verhullen de misère van iemand die alles kwijt is. Zo ook in El Clan, waar Arquímedes zijn façade niet langer kan verhullen en het nastreven van een leven van luxe ten koste van anderen – zelfs met de dood tot gevolg – genadeloos wordt afgestraft.

 

11 april 2016

 

ALLE RECENSIES

Movies that Matter Festival 2016 – Deel 2

Posted on

Festivalverslag 2016: Deel 2

door Suzan Groothuis

In dit tweede en laatste deel nemen we je mee naar een grimmig Engeland waar het vechten is tegen zinloos politiegeweld, naar Bangladesh waar goedkope krachten onder erbarmelijke omstandigheden kleding fabriceren en tot slot een fictief dystopisch Zweden.

 

The Hard Stop

The Hard Stop – George Amponash
In Het Britse The Hard Stop aandacht voor zinloos politiegeweld in Noord-Londen. Centraal staat de dood van de 29-jarige Mark Duggan, die in het troosteloze, arme Tottenham ten noorden van Londen opgroeide. Nadat zijn neef is doodgestoken in een discotheek, denkt de politie dat Mark zijn familie zal wreken. Bij zijn aanhouding menen ze dat hij een wapen bij zich heeft en schieten ze hem neer. Mark overlijdt ter plekke. Achteraf blijkt hij ongewapend.

The Hard Stop toont een vicieuze cirkel van armoede, criminaliteit, rolbevestiging en bepalende autoriteiten. Aan de hand van terugblikken van familie en vrienden op Marks leven en een inkijkje in hoe moeilijk het is om als lid van een kansloze, zwarte gemeenschap een succesvol leven op te bouwen, werken we toe naar het einde van de film, dat weinig hoopvol is.

In The Hard Stop (een benaming voor een aanhouding waarbij je wordt klemgereden en je gewapend wordt verzocht je over te geven) zien we vooral hoe de kansen op een betere toekomst schaars zijn dankzij discriminatie en politiegeweld. Des te meer respect voor Marks vrienden en familie, die blijven strijden voor rechtvaardigheid.

 

The True Cost

The True Cost – Andrew Morgan
The True Cost geeft ook al geen fraai beeld van de wereld. In Andrew Morgans film draait het om kleding en de industrie die daarachter schuilgaat. In zijn breed gedocumenteerde film bezoeken we onder meer Texas, waar de katoen zijn oorsprong vindt en Bangladesh, waar goedkope arbeidskrachten onder erbarmelijke omstandigheden kleding fabriceren. Er zijn onthullende feiten: kleding staat na olie op de tweede plek van de grootste milieuvervuilers en alle liefdadigheid ten goede gebruiken arme landen nog geen tien procent van de gedoneerde kleding. De rest belandt op een grote vuilnisbelt, waar vervuilende stoffen verder hun werk doen.

Behalve een kritische blik op hoe kleding geproduceerd wordt in landen als Bangladesh en Cambodja, laat regisseur Andrew Morgan ook zien hoe het anders kan: voorbeelden zijn organische katoenteelt in Texas en het duurzame bedrijf Eco-Age van Livia Firth (jawel, de echtgenote van). De boodschap van de film is dat het huidige consumptiegedrag van welvarende, westerse landen zal moeten veranderen wil het probleem met kleding en milieuvervuiling opgelost worden.

De meest schokkende beelden zijn dan ook niet een vervallen, met scheuren doortrokken gebouw waarin arme arbeiders in Bangladesh kleding vervaardigen, maar een binnenstormende menigte die Macy’s (een Amerikaanse warenhuisketen) onveilig maakt. Gretige dames moeten moeite doen om niet over elkaar heen te struikelen voor dat ene goedkope truitje, dat waarschijnlijk slechts een paar keer gedragen wordt en als zoveelste consumptie op de vuilnisbelt belandt.

 

The Deposit

The Deposit – Lisa Aschan
Buiten de vele documentaires waren er ook speelfilms op Movies That Matter te zien. Het Zweedse The Deposit (Det vita folket) is een donkere, dystopische film over mensen die in een ondergrondse gevangenis belanden, wachtend op hun deportatie. Waarom? Geen idee. Waarheen? Dat is niet duidelijk. We volgen de vurige Alex (Vera Vitali, eerder te zien in het prachtige Blind uit 2014) die aankomt in de gevangenis en vanaf het eerste moment vastberaden lijkt om er uit te geraken. Ze probeert haar toevlucht te zoeken tot de menselijke bewaker Josef, maar niets lijkt het strenge toeziend oog van Viktoria (Pernilla August, bekend van Call Girl) te ontgaan.

The Deposit van Lisa Aschan overtuigt met zijn kille, statische shots in sfeer en beeld. De hiërarchische verhoudingen in de gevangenis creëren een broeierige spanning, maar uiteindelijk verzandt de film in een wazige, vicieuze constructie van gevangenschap en ontsnapping. Een typisch geval van stijl boven inhoud, die met zijn summiere scenario meer vragen oproept dan antwoorden geeft.

 

31 maart 2016

 

VERSLAG MOVIES THAT MATTER 2016 DEEL 1

Movies that Matter Festival 2016 – Deel 1

Posted on

Festivalverslag 2016: Deel 1

door Suzan Groothuis

Negen dagen lang stond Den Haag in het teken van het Movies That Matter filmfestival, waarin aandacht voor mensenrechten uit alle streken van de wereld. Het Filmhuis Den Haag, Theater aan het Spui en het wat verder gelegen Nutshuis vertoonden films die op zijn minst tot nadenken stemmen.

Dit jaar een gevarieerd programma, waaronder IDFA-publieksfavoriet Sonita en de Oscar genomineerde openingsfilm Krigen. InDeBioscoop was erbij en neemt de lezer in dit eerste deel mee op een tocht door de donkere krochten van het internet, de experimenteerzucht van een sociaal psycholoog die ethische vragen oproept en Chuck Norris die Roemenië verovert.

 

Deep Web

Deep Web – Alex Winter
Te beginnen bij Deep Web, de thrillerachtige documentaire van Alex Winter over de schaduwzijde van het internet. Silk Road, een soort ondergrondse marktplaats, werd begin oktober 2013 door de FBI opgerold. Deep Web toont de opkomst en de ondergang en het vermoedelijke brein erachter. Op de site werden voornamelijk drugs verhandeld, van zuivere coke tot crystal meth. Ofwel: hoe Breaking Bad het net veroverde!

Naast drugs kon je er valse identiteitsbewijzen en pornografie kopen. Maar de site had regels: namelijk geen producten verkopen waarmee je moedwillig kwaad kon doen. Ofwel: huurmoordenaars en kinderporno trof je niet aan op Silk Road, die zich met een zekere morele code wapende. Het verontrustende Deep Web roept niet alleen vragen op over de arrestatie en het oneerlijke proces van “brein” Ross Ulbricht alias Dread Pirate Roberts, maar laat ook zien dat een site als Silk Road tegen de achtergrond van “the war on drugs” zo zijn voordelen kan hebben.

 

Experimenter

Experimenter – Michael Almereyda
Van verboden sites op internet over naar de experimenteerzucht van een psycholoog. Experimenter van Michael Almereyda geeft een inkijkje in de experimenten van sociaal psycholoog Stanley Milgram, die bekendheid verwierf met zijn roemruchte gehoorzaamheidsstudies. In iedere psychologieles komt zijn onderzoek (bekend als het Milgram-experiment) wel terug: het toedienen van opbouwende elektroshocks wanneer iemand verkeerde antwoorden geeft. Op speelse wijze, waarop hoofdrolspeler Peter Sarsgaard net als Frank Underwood in House of Cards de kijker direct aanspreekt, zien we de impact van de onderzoeken terug. Reflecties van Milgram over zijn studies, het morele vraagstuk ervan en in hoeverre de onderzoeken gemanipuleerd zouden zijn, vormen de draad van de film. Zijdelings toont de regisseur Milgrams privéleven.

Experimenter is zowel inhoudelijk als stilistisch een experiment. Zoals een duidelijk in scène gezette autorit, waarmee de regisseur lijkt te verwijzen naar het feit dat we naar een film zitten te kijken. Zo zijn er wel meer stilistische uitstapjes die voorkomen dat de film een droge uiteenzetting van Milgrams experimenten is. Bovenal stemt Experimenter tot nadenken over het gevaar van groepsdruk en laat zien dat Milgrams studies nog steeds relevant zijn in de huidige tijdgeest.

 

Chuck Norris vs. Communism

Chuck Norris vs. Communism – Ilinca Calugareanu
Vervolgens begeven we ons in een grauw Roemenië tijdens het Ceausescu-tijdperk en het verbod op alles wat met het kapitalistische vrije Westen te maken had. Wie had gedacht dat de VHS een rol zou spelen in de revolutie, die uiteindelijk leidde tot de beëindiging van Ceausescu’s dictatoriale bewind? Chuck Norris vs. Communism toont de illegale intrede van Westerse VHS-banden, die door een en dezelfde vrouw voorzien werden van ondertiteling. Zo werd Irina Nistor, met haar eentonige en wat krassige stem, het geluid van de vrijheid en de ongekende mogelijkheden.

Talking heads vertellen over hun jaren tijdens de dictatuur en hoe bepalend de rol van de video werd, steevast gedubd door Nistor ofwel “de stem uit hun jeugd”. Gekleed als Rocky gingen jongeren ’s avonds hardlopen en trainen en het vrouwelijk publiek vergaapte zich aan de nieuwste westerse mode.

Reconstructies geven een overtuigend beeld van de donkere Ceausescu-jaren, waarin de illegaal georganiseerde filmavonden de enige vorm van ontsnapping waren en bijdroegen aan het verlangen naar vrijheid. De film is een mooi opgebouwde documentaire met een donker thrillerachtig randje. Bijzonder is de aanwezigheid van Irina Nistor op het festival. Met de Q&A zet ze de film extra kracht bij en heb je niets dan respect voor een vrouw die bezieling gaf aan cinema en aan de vrijheid voor haar land.

 

27 maart 2016

VERSLAG MOVIES THAT MATTER 2016 DEEL 2

Ik wil gelukkig zijn

Posted on

***

recensie  Ik wil gelukkig zijn

Een leven voorbij laten gaan

door Suzan Groothuis

Fien de la Mar was een icoon in de Nederlandse toneelwereld. De documentaire Ik wil gelukkig zijn, een verwijzing naar het gelijknamige lijflied van Fien, laat haar succes en haar ondergang zien.

In Ik wil gelukkig zijn duiken we in het Nederland van de jaren 20 en 30. In de toneelwereld wel te verstaan, waar Fien (ook wel Fientje) de la Mar een opkomend toneeltalent was. Aangespoord door haar vader Nap de la Mar, bekend acteur en regisseur, betrad de jonge Fien het toneel om uit te groeien tot een beroemde vedette.

Ik wil gelukkig zijn

Regisseur Annette Apon (Droom en Daad, 2012) kiest voor een structuur waarin zij acteurs de tekst van mensen die Fien gekend hebben laat oplezen. Geen talking heads dus die vertellen over Fiens wispelturige leven, maar voice-overs die persoonlijke ervaringen over de toneeldiva etaleren aan de hand van foto- en archiefmateriaal. Ook zijn er beelden te zien van toneel en filmvoorstellingen, waarbij alleen de filmbeelden voorzien zijn van een geluidsband.

Juweel en onmogelijk mens
Daarnaast volgen we actrice Johanna ter Stege die in de huid kruipt van Fien de la Mar. Zij vertolkt Fiens hoogtepunt uit het Nederlandse cabaret, een monoloog over de verwoesting van Rotterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. Een tekst waar Ter Stege zichtbaar op oefent en zich op voorbereidt, maar die Fien heel eenvoudig zonder enige pathos bracht. Een scène die duidelijk maakt dat Ter Stege Fien de la Mar niet imiteert, maar zich laat leiden door de tekst en de emotie die daaruit blijkt.

Emotie en Fien staan dicht tot elkaar. Mensen uit de toneelwereld die Fien gekend hebben omschrijven haar als iemand die onfeilbaar van binnenuit wist te ontroeren. Maar Fien had twee kanten in zich: een juweel en een onmogelijk mens met wie niet te leven viel. Op het podium viel zij op door haar mateloze energie. Er gebeurde iets als Fien op de planken stond, ze bracht leven in de films. Tegelijkertijd was ze ongedisciplineerd en liet zich niet leiden. Ofwel zoals iemand het omschrijft: ze was een van de moeilijkste mensen om te begeleiden.

Ik wil gelukkig zijn

De persoon achter de actrice
Ondanks de vele talenten die Fien rijk was, verliep haar leven niet rooskleurig. Annette Apon loodst de kijker door haar roerige en grillige leven, waarin meer aandacht is voor de glamour van het toneel dan de keerzijde. Tragische gebeurtenissen zoals de dood van haar vader, het overlijden van haar man (een relatie die zich kenmerkte door elkaar vinden en verliezen) en de zakelijke mislukking van een eigen theater worden kort aangehaald. Wie Fien buiten de overrompelende persoon op de planken nou precies was, wat haar dreef en wat er in haar omging, blijft een mysterie.

Het gemis aan verdieping in haar persoonlijk leven maakt Ik wil gelukkig zijn tot een afstandelijk portret. Dat de teksten van mensen die haar gekend hebben door acteurs zijn ingesproken, zorgt ook voor een koele en gemaakte benadering – er ontbreekt een bepaalde oprechtheid en emotie. Wat blijft hangen na het zien van de documentaire, die in zijn speelduur van 72 minuten overigens vrij kort is, is het beeld van Fien op het toneel en in film. Je ziet een charismatische verschijning die het beeld volledig in beslag neemt en naar zich toe trekt.

De lovende woorden van mensen die met haar gewerkt hebben komen daarmee tot leven: overrompelend, tovenarij op het toneel. De slotscène, waarin we Fien zien in de laatste dagen van haar leven, spreekt het meest tot de verbeelding. Ze zingt: “Mij kan niets meer gebeuren, ik ben door alles heen, en intussen gaan de gebeurtenissen van mijn leven aan mijn ogen voorbij.” Hoe waar die woorden zijn spreekt uit haar ogen.

 

13 maart 2016

 

ALLE RECENSIES