Invisible Woman, The

***

recensie  The Invisible Woman

Mooi beeld van frustrerende tijden

door Karina Meerman 

De hoofdpersoon in De Onzichtbare Vrouw is juist erg zichtbaar in deze oogstrelende film, die licht werpt op voorbijgaande tijden. De moderne vrouw fronst haar wenkbrauwen en dankt de hemel voor emancipatie. 

Stel je voor: je bent een vrijgezelle vrouw, maar je mag niet zomaar met mannen omgaan en je bent ook niet vrij om het werk te doen dat je wilt. Beschaafde beroepen zoals lerares of gouvernante zijn wel acceptabel, maar op al het andere wordt neergekeken. Echte dames werken al helemaal niet. Je belangrijkste taak is om een echtgenoot te zoeken, zodat je een inkomen hebt en een maatschappelijke status.

Recensie The Invisible Woman

Een man mag een minnares hebben, maar niet openlijk. Een vrouw mag geen minnaar hebben, want dan is ze verknoeid voor het huwelijk. Mocht je dus je hart verliezen aan een getrouwde man, dan eindig je ergens in een huisje achteraf, waar je bordurend wacht tot je geliefde een keer tijd voor je heeft. Je bent een onzichtbare vrouw.  

Charles Dickens
Dat is de plek waar de jonge Nelly Ternan (Felicity Jones) uiteindelijk belandt tijdens het leven van schrijver en acteur Charles Dickens (Ralph Fiennes), maar dit is niet waar de film begint (of eindigt). The Invisible Woman opent met het beeld van Nelly die, gekleed in zwart, met ferme pas op over het strand loopt. Er zijn duivels te verdrijven, dat is duidelijk. Dickens is overleden. Nelly is getrouwd en werkt als lerares. De mensen om haar heen weten dat zij Dickens vaag kende, maar verder zwijgt zij over haar verleden. Alleen dominee William Benham (John Kavanagh) voelt dat er veer meer aan de hand is.  

Flashback naar de eerste ontmoeting tussen Dickens en Ternan. Zij is een van de drie dochters van actrice Frances Terman (Kristin Scott Thomas). Hij is op het hoogtepunt van zijn carrière. Zijn boeklezingen en theatervoorstellingen worden drukbezocht; hij is een superster, die overal wordt herkend. Wanneer de getrouwde Dickens de twintig jaar jongere Nelly voor het eerst ziet, is direct duidelijk dat hij haar bijzonder interessant vindt. Zij heeft vooralsnog niets in de gaten. Hun vriendschap ontwikkelt zich tot een romance, maar in Victoriaanse tijden gaat dat traag en voorzichtig.  

Recensie The Invisible Woman

Mannen regeren
Wat The Invisible Woman vooral laat zien, is dat die wereld werd geregeerd door mannen. Dickens’ vrouw Catherine (Joanna Scanlon) moet lijdzaam toezien hoe haar man uit haar leven verdwijnt. Zij blijft achter in het ‘country house’ met de kinderschaar. De 18-jarige Nelly kan kiezen voor een half leven, onderhouden door een man, zonder hoop op een echt huwelijk. De moderne vrouw wil beide dames bij de schouders grijpen en ze ferm door elkaar rammelen. Ze toeschreeuwen dat ze iets moeten zeggen, iets moeten doen, hun leven in eigen handen moeten nemen. Maar zo werkte dat toen niet.  

Dat maakt The Invisible Woman soms een frustrerende kijkervaring. Wie die ongelijkheid kan loslaten, kijkt naar een onderhoudende film met mooi spel en authentiek ogende decors en kostuums. Regisseur Ralph Fiennes heeft duidelijk veel plezier gehad met deze productie. Zijn Dickens is een extroverte kunstenaar, die een manier zoekt om al zijn ambities te kunnen verwezenlijken. Hij wel.  

 

23 maart 2014

 

ALLE RECENSIES

Book Thief, The

**

recensie  The Book Thief

Het boek is beter

door Wouter Spillebeen 

The Book Thief is de verfilming van het gelijknamige boek van Australisch auteur Markus Zusak. Michael Petroni schreef het script dat door Brian Perceval in beeld wordt gebracht.  

Terwijl de nazi’s in het fictieve Duitse dorp Molching systematisch Joden en politieke tegenstanders opsporen en uitroeien, wordt de tienjarige dochter van een communiste geadopteerd door pleziermaker Hans Hubermann en zijn strenge vrouw Rosa (Geoffrey Rush en Emily Watson). Liesel (Sophie Nélisse) maakt snel kennis met buurjongen Rudy Steiner (Nico Liersch), die opkijkt naar de zwarte sprinter Jesse Owens. Liesel is analfabeet, maar zeer geïnteresseerd in boeken.

Ze heeft The Grave Digger’s Handbook, dat ze samen met Hans leert lezen. De vrouw van een hooggeplaatste nazi ziet haar een boek van een brandstapel stelen en besluit het pientere meisje in haar bibliotheek te laten. Intussen zoekt de Joodse Max Vandenburg (Ben Schnetzer) bij de Hubermanns een schuilplaats. Hans en Rosa doen er alles aan om de jongeman te helpen en Liesel vindt in hem een goede vriend.

Recensie The Book Thief

Lofzang
The Book Thief is geschreven door Markus Zusak, wiens ouders in de jaren ’50 van Duitsland naar Australië migreerden. Hij is veel te jong om de oorlog te hebben meegemaakt, maar vertelt een aangrijpend verhaal alsof hij er zelf bij was. Een lofzang voor gewone mensen die hun eigen toekomst opofferen om een onschuldige te helpen. Het boek focust meer op de verschillende boeken die Liesel leest en de symboliek die ze bevatten, terwijl de film vooral de relatie tussen Liesel, de Hubermanns en Max belicht.

Het jonge meisje met de zachte blonde krullen dat gek is op boeken, het weeskinderenthema, het speelse, kinderlijke karakter, de setting van de jaren ’30 en de visuele stijl doen denken aan Martin Scorsese’s Hugo (2011). The Book Thief is echter minder fantasierijk maar realistischer.

Duits Engels
In tegenstelling tot Perceval, rustte Scorsese niet ieder personage uit met een zwaar accent. De Duitsers in The Book Thief spreken op onverklaarbare wijze allemaal vloeiend Engels met een gruwelijke tongval, op een enkele ‘und’ en ‘nein’ na. Vooral het accent van de twaalfjarige Frans-Canadese Sophie Nélisse die wel een bewonderenswaardige prestatie neerzet, is soms om van ineen te krimpen. De agressieve speeches van Duitse officieren zijn in hun originele taal gebleven en zijn om die reden veel verdraagbaarder dan de geforceerde dialogen in het Engels.

Recensie The Book Thief

De Dood, die de rol van verteller op zich neemt, is niet op zijn plaats. In het boek bezorgt hij een donkerdere en meer onheilspellende toon, maar zijn Oxford-Engels contrasteert zo hard met de dialogen in de film dat het bijna lachwekkend wordt. Naar het einde van de film toe voegt zijn stem de nodige zwaarte toe, maar het onheil is dan al geschied.

De soundtrack van legendarische filmcomponist John Williams (die onder andere Star Wars en Harry Potter onder handen nam) onderstreept zoals steeds perfect de dramatische momenten, maar zelfs dat kan The Book Thief niet van de middelmatigheid redden.

22 maart 2014

ALLE RECENSIES
 

Anchorman 2: The Legend Continues

***

recensie Anchorman 2: The Legend Continues
Willekeur is koning

door Wouter Spillebeen

De hype rond het lang geanticipeerde vervolg op de legende van Ron Burgundy was groot. Het is moeilijk aan zo’n hoge verwachtingen te voldoen, maar Anchorman 2: The Legend Continues is een verdienstelijke poging.  

Anchorman: The Legend of Ron Burgundy (2004) geniet een cultstatus onder fans van Will Ferrell en zijn medesterren. De karikaturale personages waren hilarisch en de veelal geïmproviseerde, willekeurige en absurde grappen bleken eindeloos citeerbaar. ‘I love lamp’, ‘60% of the time, it works everytime’ en ‘Boy, that escalated quickly’ zijn nog steeds geliefd op het internet. Toen regisseur Adam McKay besloot een vervolg te maken, waren de verwachtingen torenhoog.

Recensie Anchorman 2: The Legend Continues

Ron Burgundy en Veronica Corningstone (Will Ferrell en Christina Applegate) zijn getrouwd en hebben een zoon van zeven jaar. Wanneer zij gepromoveerd wordt tot het eerste vrouwelijke fulltime nieuwsanker en hij zijn ontslag krijgt, gaan de twee uit elkaar. Veronica begint een relatie met psycholoog Gary (Greg Kinnear) en Ron begint na een korte job in een waterpark te werken als anker op het eerste 24-uur nieuwskanaal. Hij verzamelt zijn oude team en de strijd om kijkcijfers barst los. Ron is eigenhandig verantwoordelijk voor de popularisering van het nieuws wanneer hij als eerste brengt wat de mensen willen horen in plaats van wat ze moeten horen.

Improvisatie
Het verhaal van Anchorman 2 kent enkele gelijkenissen met de eerste film – Ron zit in de put en klimt er weer uit – maar neemt nog meer vreemde wendingen. Het is vrij warrig, maar naar Anchorman­ -gewoonte is het verhaal niet wat de film drijft. Alles draait om de grappen, die nog steeds vaak geïmproviseerd zijn door de hoofdrolspelers. Het valt nog af te wachten of de nieuwe citaten ook een eigen leven zullen leiden, maar reken er maar niet op. Voor wie niet genoeg kan krijgen van Burgundy is er een director’s cut met maar liefst 763 nieuwe grappen. Die verschijnt voorlopig niet in de Lage Landen.

Anchorman 2 doet alles dat een vervolg moet doen en niets meer. De stijl en het gevoel van de eerste film zijn gerecreëerd. De meeste grappen draaien rond Ron Burgundy en de naïeve weerman Brick Tamland (Steve Carell). De referenties naar nieuwsfeiten en politieke situaties zijn terug, net als het over-the-top gevecht tussen nieuwsteams. De pogingen om de absurde en willekeurige humor te repliceren zijn niet slecht, maar kunnen qua originaliteit en gevatheid niet tippen aan Anchorman. Meer van hetzelfde.

In Anchorman 2  zitten zoveel cameo’s dat het bijna vreemd is een onbekend gezicht te zien. Onder andere Harrison Ford, Jim Carrey, John C. Riley, Sacha Baron Cohen, Liam Neeson, Tina Fey en Amy Poehler tonen hun gezicht. Ook Vince Vaughn keert even terug als Wes Mantooth, Burgundy’s rivaal uit Anchorman.

Recensie Anchorman 2: The Legend Continues

Promotie
Will Ferrell speelde als Ron Burgundy het anker van enkele lokale journaals, verscheen op talkshows en maakte reclamespots voor de Dodge Durango om Anchorman 2 te promoten. De enorme hype zorgde in Amerika voor een groter financieel succes dan de eerste film, ondanks een teleurstellend openingsweekend. Sommigen zeggen dat de hype te groot werd en het publiek al genoeg had van Burgundy voordat de film verscheen.

Anchorman 2  laat een dubbel gevoel achter. De film doet succesvol denken aan de eerste Anchorman, maar herinnert de kijker er meteen aan dat die beter was. Wie meer Burgundy wil en vond dat de eerste film niet absurd genoeg was, krijgt zijn zin in The Legend Continues.

 

21 maart 2014

 
ALLE RECENSIES

August: Osage County

****

recensie August: Osage County
Meryl Streep fabelachtig goed

door Alfred Bos

Familie, je wordt ermee geboren en je kunt niet zonder. En dat is niet altijd een onverbloemd genoegen. Zo ook in Osage County, Oklahoma, waar de vlaktes leeg, de harten bitter en de vrouwen dominant zijn. Meryl Streep schittert als aftakelend familieloeder. 

Anders dan in Nederland, waar alle grote succesfilms van de laatste jaren als ‘vrouwenfilm’ (Gooische Vrouwen, Komt een vrouw bij de dokter ) zijn te typeren, is het ‘zwakke geslacht’ in het Amerikaanse filmvak flink ondervertegenwoordigd. Boven een zekere leeftijd zijn vrouwelijke hoofdrollen eerder uitzondering dan regel, waardoor een enorm reservoir aan talent en vooral ervaring domweg onbenut en letterlijk buiten beeld blijft. Terwijl juist de groep van vijftigplussers groeit.

Recensie August: Osage County

Ammunitie om die actuele stelling – van het Centre for the Study of Women in Television and Film – te onderbouwen vormt August: Osage County. Het is de filmversie van het gelijknamige toneelstuk (van Tracy Letts, ze leverde ook het filmscript) rond een disfunctionele familie op het platteland van Oklahoma. Terwijl de augustuszon zindert, vormt een begrafenis de aanleiding voor een familiebijeenkomst waar met veel kabaal de skeletten uit de kast komen. August: Osage County is een toneelfilm waarin een reeks acteurs en vooral actrices van naam en faam, maar boven een zekere leeftijd, de sterren uit de hemel – of liever: het vuur uit de hel – speelt.

Collectie harpijen
Het ensemble scharniert rond het loeder van de familie, Violet Weston, onwaarschijnlijk goed neergezet door Meryl Streep. Die had voor deze rol van de boosaardige mater familias zonder twijfel een vierde Oscar verdiend. De kansen waren op voorhand klein omdat August: Osage County geen ‘filmische’ film, maar een statische en grotendeels in de geblindeerde familieboerderij spelende rolprent is. Met dialogen en toneelmatige scènes weet regisseur John Wells, tevens zeer ervaren producer en scriptschrijver voor onder meer de tv-series ER  en West Wing, overigens wel raad, maar verfilmd toneel blijft het.

In het gezin Weston zijn de vrouwen dominant. Dochter Barbara (Julia Roberts) is net als haar aan pillen verslaafde moeder door alle woede in haar lijf het contact met de realiteit kwijt en kan alleen communiceren via de frontale aanval. Op dat eenzijdige repertoire varieert Barbara met vileine terzijdes en stoten onder de gordel, niet zelden bedoeld als uiting van liefde. De derde harpij is Violets zuster, Mattie Fae (Margot Martindale), getrouwd met de onverstoorbare cowboy-gentleman Charlie Aiken (Chris Cooper).

Recensie August: Osage County

Familiegeheim
Barbara’s zussen Karen (Juliette Lewis) en Ivy (Julianne Nicholson) zijn niet minder verknipt, maar hebben andere tactieken ontwikkeld om hun valse moeder van het lijf te houden. De aangetrouwde mannen en vriendjes – vertolkt door onder meer Sam Shepard, Ewan McGregor en Benedict Cumberbatch – zijn, hoe kan het anders, meegaande types dan wel watjes, murw gebeukt door de niet aflatende stroom verbale zweepslagen en mentale vernederingen. De gespannen relaties komen tijdens de bijeenkomst tot een explosie, waarbij een familiegeheim tot onvoorziene complicaties leidt.

August: Osage County valt op door zijn sterke vrouwenrollen en wie twijfelt aan het talent van Julia Roberts wordt hier terecht gewezen. Het is evenwel Meryl Streep die de film steelt. De scène waarin ze op de nachtelijke veranda tegen haar drie dochters over zichzelf en de liefde vertelt is magisch: je ziet haar in en uit een alzheimer-verwarring zweven. Ze verliest meer dan haar geestelijke faculteiten, want in haar onvermogen om warmte te uiten lukt het haar iedereen van zich te vervreemden.

 

17 maart 2014

 
ALLE RECENSIES

Ain’t Them Bodies Saints

***

recensie Ain’t Them Bodies Saints
Outlaw met een klein hart

door Wouter Spillebeen

Regisseur en schrijver David Lowery werkt vanuit zijn buikgevoel en dat merk je in Ain’t Them Bodies Saints. Het romantische drama loopt over van sentiment, ten koste van een sterk verhaal.  

Ain’t Them Bodies Saints opent met de woorden ‘Dit was in Texas’. In de jaren ‘70 zijn overvallers Bob Muldoon (Casey Affleck) en Ruth Guthrie (Rooney Mara) tot over hun oren verliefd en in verwachting van hun eerste kind. Maar een mislukte hold-up leidt tot een vuurgevecht met de politie. Ruth schiet een agent neer en Bob geeft zich over, neemt alle schuld op zich en spaart zijn vrouw en ongeboren dochter een celstraf.

Recensie Ain't Them Bodies Saints

Vier jaar later ontsnapt hij uit de gevangenis om met Ruth en dochter Sylvie een nieuw leven te beginnen. Zijn odyssee brengt hem over de Texaanse bergen en op het pad van agenten en outlaws. Echter Ruth leeft intussen onder bescherming van oldtimer Skerritt (Keith Carradine) en is bevriend met Patrick Wheeler (Ben Foster) – de agent die ze neerschoot. Of ze zomaar zal meegaan, is nog maar de vraag.

Romantische western
Ain’t Them Bodies Saints is gedrenkt in een melancholische westernsfeer. Het zuinige gebruik van kleur benadrukt de uitzichtloze situatie van Bob en het grote contrast tussen de vuurgevechten en de klassieke romantiek doet beide aspecten veel intenser overkomen. Het merendeel van de communicatie tussen de twee hoofdpersonages gebeurt via brieven tjokvol mierzoete en naïeve verliefdheid. Het romantische sentiment druipt ervan af.

Casey Affleck speelde in 2007 al een outlaw in The Assassination of Jesse James by the Coward Robert Ford. Door Afflecks kleine postuur, hoge stem en jongensachtige blauwe ogen komt hij nooit over als een geharde crimineel. Dat ging hem zeer goed af toen hij de lafaard Robert Ford portretteerde, maar in Ain’t Them Bodies Saints maakt het hem ongeloofwaardig wanneer hij zegt dat hij vroeger de duivel was. Ook Rooney Mara geeft niet de performance van haar leven. Haar weinige scènes in Spike Jonze’s Her waren de meeste vertederende van de hele film en dat wil wat zeggen. Die magie is zoek in deze film. De beste prestaties komen van Ben Foster – die volgens onafhankelijke filmsite Indiewire een Oscarnominatie verdiende – en Keith Carradine.

Recensie Ain't Them Bodies Saints

Hereniging en opoffering
De focus van Ain’t Them Bodies Saints ligt op hereniging en romantische opoffering, niet op een gedurfde ontsnapping en far-west-achtige duellen. Dat is duidelijk door wat David Lowery besluit niet te vertellen. Hoe is Bob uit de gevangenis ontsnapt? Hoe is hij zo ver geraakt zonder gevonden te worden? Wie heeft de schietgrage outlaws op hem af gestuurd en hoe kan het dat Patrick Bob zo dicht op het spoor is? Lowery introduceert plotpunten die het verhaal verder helpen, zonder die subplots diep uit te werken. Dat kan charmant zijn, maar werpt in dit geval steeds meer vragen op.

De film is absoluut genietbaar en raakt soms alle juiste noten. Maar net als Bob Muldoon is Ain’t Them Bodies Saints en outlaw met een klein hart: een onafhankelijk ogende film met een eigen visie op de klassieke romantiek, maar net te weinig ballen om helemaal te overtuigen.

 

15 maart 2014

 
ALLE RECENSIES

Grudge Match

**

recensie  Grudge Match

Opa zint op revanche

door Cor Oliemeulen

Als je je halve leven met Razzie-verzamelaar Adam Sandler hebt gewerkt, loop je het risico dat je betere acteurs niet meer goed kunt regisseren. Peter Segal ondergaat dit lot met een komische boksfilm die beter verdient.  

Sylvester Stallone kan het boksen niet laten. Doorgebroken als Rocky in de gelijknamige film uit 1976, maakte hij na een aantal vervolgfilms dertig jaar later in Rocky Balboa zijn comeback. In Grudge Match mag hij opnieuw aan de bak. Tegen Robert De Niro, die in 1980 de legendarische Jake LaMotta neerzette in Raging Bull, de beste boksfilm ooit.

Recensie Grudge Match

Touwtje springen
Beide acteurs – de een belichaamt de domme kracht die het best tot zijn recht komt met weinig tekst, de ander is een begenadigd method actor – zijn ondertussen opa’s. Stallone was nog redelijk in conditie vanwege zijn optreden in zijn eeuwige actiefilms, De Niro moest op dieet en werkte zich maandenlang in het zweet. Verbluffend om te zien hoe de 70-jarige acteur touwtje springt en grappig hoe de 67-jarige Stallone in een slachthuis nog even op een vleeshomp wil beuken.

Stallone speelt Henry ‘Razor’ Sharp, De Niro is Billy ‘The Kid’ McDonnen. Twee rivaliserende bokskampioenen uit Pittsburgh die begin jaren tachtig elkaar ieder een keer versloegen. Van een beslissende partij kwam het niet, want Razor ging plotseling met pensioen. Als ze elkaar dertig jaar later onverhoopt treffen tijdens de productie van een videogame, krijgen ze een hilarische slaande ruzie en wordt de opname hiervan een populaire viral op het internet. Het opgewonden standje The Kid daagt de bedeesde Razor andermaal uit voor een beslissende bokspartij. Komiek Kevin Hart, in de rol van bokspromotor, heeft dollartekens in de ogen en wil de match graag regelen.

Niet grumpy genoeg
Vanaf dit moment voel je dat Grudge Match, niet gehinderd door een afgezaagd scenario, platgetreden paden gaat volgen. Hart portretteert de stereotiepe Afro-Amerikaan met een aanstekelijke babbel en een voorliefde voor geld, mooie babes en snelle auto’s. The Kid blijkt een zoon te hebben van de ex-vriendin (Kim Basinger) van Razor. En zo ontvouwt zich een verhaal dat doet denken aan Grumpy Old Men, maar dan ontdaan van de heerlijke bijtende kantjes waar het duo Jack Lemmon-Walter Matthau patent op had. Echte chemie tussen Stallone en De Niro komt pas uit de verf als ze elkaar uiteindelijk treffen in de ring. Het boksen ziet er verrassend goed uit.

Recensie Grudge Match

De Niro doet met het materiaal wat hij kan, Stallone is – bewust of onbewust, je weet het nooit met deze spierbundel – een houten klaas, Kim Basinger is nog steeds aangename beeldvulling en Alan Arkin (Razors oude bokstrainer) kan zich te weinig profileren. Grudge Match is leuk voor boksliefhebbers (blijf zitten tot de aftiteling!) en was misschien een aardige kerstfilm geweest, maar als aansprekende mix van comedy en drama is hij onder de maat.

14 maart 2014

 
ALLE RECENSIES

Grand Budapest Hotel, The

*****

recensie  The Grand Budapest Hotel

Verlopen schoonheid betovert

door Alfred Bos 

Relaties staan centraal (à la Woody Allen), de humor is droog-absurdistisch (Coen Brothers), de filmverwijzingen postmodern (Tarantino) en de stylering eerder Japans dan Amerikaans, maar Wes Anderson is zijn eigen man. Met The Grand Budapest Hotel overtreft hij zichzelf. 

Wes Anderson, de regisseur wiens verbeelding wegheeft van een kleuterschool bevolkt door volwassenen, is mid-veertiger. Een kleine twintig jaar actief als filmmaker heeft hij inmiddels zeven speelfilms op zijn naam staan. Er staan krasjes op zijn ziel, hij heeft de ervaring van een veteraan en is in de kracht van zijn leven; tijd dus voor zijn magnum opus. En de man die de kijker telkens weet te verrassen met zijn kinderlijke fantasie doet precies wat er van hem wordt verwacht: hij levert.

Recensie The Grand Budapest Hotel

The Grand Budapest Hotel, Andersons achtste film, is een absurdistische pastiche van de Hollywood-actiekomedie, strak gecomponeerd en fraai gestyleerd op de wijze die zijn handelsmerk is geworden en films als The Life Aquatic with Steve Zissou (2005, zijn ‘doorbraak’ in Nederland) of Moonrise Kingdom (2012, zijn voorlaatste) tot zo’n onverdeeld genoegen maakten. Voeg daarbij een overdaad aan topacteurs, ook voor de bijrollen, en het resultaat is een maf meesterwerkje dat de potentie heeft om de cultstatus te ontstijgen.

Vernuftige vertelvorm
Andersons motief is de familie, of liever: de gebroken familie en hoe mensen dat gemis compenseren door surrogaatverwanten rond zich te verzamelen, en The Grand Budapest Hotel is daarop geen uitzondering. De film, geïnspireerd door het werk van de Oostenrijkse auteur Stefan Zweig, speelt in het denkbeeldige centraal-Europees staatje Zubrowka tussen de twee Wereldoorlogen en draait rond een verdwenen Renaissance-schilderij. M. Gustave (Ralph Fiennes) is conciërge van het Grand Budapest Hotel, die vriendschap sluit met de nieuwe piccolo Zero Moustafa (Tony Revolori), een Arabische vluchteling.

De vertelvorm is vernuftig. Er zijn drie verhaallagen: het boek waarnaar de film is vernoemd, de auteur op leeftijd van het boek (Tom Wilkinson) en Zero senior (F. Murray Abraham), eigenaar van het verlopen hotel, die zijn verhaal vertelt aan de jeugdige versie van de auteur (Jude Law). Zero’s verhaal is de film, die vervolgens in vijf aktes is opgedeeld. Veel wordt verteld via voice-over, vaak een irritante kunstgreep die in dit geval evenwel naadloos aansluit op de ‘boekige’ vorm. Het geeft de film vaart en houdt het verhaal overzichtelijk.

Eindeloze rij kwaliteitsacteurs
Het hotel is, zoals een van de personages opmerkt, een ‘betoverende ruïne’. Net als in La grande bellezza is verlopen schoonheid het thema van The Grand Budapest Hotel. De nostalgische inhoud (de kracht van de traditie tegenover de leegte van de consumptiemaatschappij) heeft een actuele boodschap (de morele kanker van vreemdelingenhaat) en wordt gebracht in een eenentwintigste eeuwse vorm. Compositie, montage, mise-en-scène en kleurgebruik verwijzen eerder naar de Japanse cinema dan naar de screwball comedy’s uit het Hollywood van de jaren dertig die Anderson als voorbeeld nam.

Recensie The Grand Budapest Hotel

Opvallend maar passend is de ‘ouderwetse’ 1,37:1 aspect ratio waarin de film (grotendeels) is gedraaid, want er is in elk shot zoveel te zien dat breedbeeld de kijker wellicht horendol had gemaakt. Nu kan die kijker zich concentreren op een eindeloze rij kwaliteitsacteurs. Een kleine greep: de voortreffelijke Tilda Swinton als de licht geschifte Madame D om wier erfenis de plot draait; Willem Dafoe die kostelijk de sinistere schurk Jopling vertolkt; Jeff Goldblum als de met Freud-baard getooide advocaat Deputy Kovacs. Voor de liefhebber zijn er een aantal verwijzingen naar klassieke Hollywood-films. Zo valt er op meerdere manieren te genieten van dit fantasierijke kunststukje.

11 maart 2014

 
ALLE RECENSIES

Hartenstraat

***

recensie  Hartenstraat

De ideale date-film

door Simone Vogel 

Het aanbod van Nederlandse romantische komedies films groeit fors. Het is dus niet verrassend dat actrice Sanne Vogel voor haar regiedebuut kiest voor dit genre. Hartenstraat weet te verrassen en verovert een plaatsje in de top tien van beste Nederlandse romantische komedies.  

De Negen Straatjes in Amsterdam. Een ‘dorp’ binnen de grote stad. Iedereen in de Hartenstraat, één van de negen straatjes, is op zoek naar de liefde. Behalve Daan (Marwan Kenzari). Samen met zijn dochter Saar (Nadia Koetje) leidt hij een rustig leven. Tot modezaak Neuf  wordt geopend naast de winkel van Daan. De knappe maar oppervlakkige Katje (Bracha van Doesburgh) zet de Hartenstraat op zijn kop.  

Recensie Hartenstraat

Afwisseling
Sanne Vogel, die vooral bekend is van romantische komedies als Verliefd op Ibiza, heeft met Hartenstraat haar eerste grote film als regisseur te pakken. De opbouw van het verhaal is, zoals bij de meeste romantische komedies, nogal standaard. We krijgen een introductie van alle karakters en zien hoofdpersoon Daan. Wanneer Katje ten tonele verschijnt, wordt al snel duidelijk dat deze twee tegenpolen elkaar zullen vinden aan het einde van de film. Het is echter de weg naar het ‘happy end’ die verrast. De karakters zijn goed uitgewerkt en weten de kijker te emotioneren. De film voelt hierdoor intenser aan dan de gemiddelde romantische komedie.  

Humor
Ook in Hartenstraat is gekozen voor populaire acteurs als Bracha van Doesburgh en Georgina Verbaan. Jan Kooijman, die steevast wordt ingezet als knappe vrijgezel en veelal shirtloos door het beeld beweegt, speelt in deze film slechts een kleine rol als homo. Een rol die hij geloofwaardig en vol humor weet neer te zetten. Verbaan vertolkt de rol van de tikkeltje gestoorde stalker Mara, die zo gek is, dat een ieder moet lachen.  

Recensie Hartenstraat

Humor is de rode draad in Hartenstraat. Van de overdreven seksistische Bas (Tygo Gernandt), de verveelde, roddelende Mirjam (Susan Visser) tot het overdreven jaloerse homostel Rein (Egbert-Jan Weeber) en Jacob (Sieger Sloot). Het zijn allemaal uitvergrote karakters die los van elkaar erg vreemd en ongeloofwaardig overkomen. Wanneer deze types worden samengevoegd, met als achtergrond de Negen Straatjes, krijg je een hilarische cast die doet denken aan een film als Chez Nous.  

Hartenstraat is de ideale date-film. Sanne Vogel heeft een film afgeleverd om trots op te zijn. Binnen de Nederlandse filmwereld, die wordt gedomineerd door producties van Johan Nijenhuis, is Hartenstraat  een lichtpuntje aan de romcom-horizon.

 

7 maart 2014

 

 

ALLE RECENSIES

Kenau

***

recensie  Kenau

Feeks temt furie, voor even

door Alfred Bos 

De aandacht voor de historische figuur Kenau Simonsdochter Hasselaer – boeken, tentoonstellingen, zelfs een opera – mondt uit in een filmepos rond een legendarische episode uit de vaderlandse historie. Op zijn Hollands gebracht, dat ook. 

De vaderlandse geschiedenis zit vol met meeslepende verhalen die smeken om vertelling via het filmdoek, maar het duurde tot 2011 eer een regisseur – Reinout Oerlemans – zich eraan waagde. Diens Nova Zembla is om uiteenlopende redenen niet helemaal je dat, dus Kenau kon op voorhand, bij deze kijker althans, rekenen op hoopvolle belangstelling. Zou er een jeugddroom, een spannend filmepos over (een episode uit) de Tachtigjarige Oorlog, in vervulling gaan? 

Recensie Kenau

Niet helemaal. De film is er en Kenau doet een gooi naar allure – en mist. Het gegeven is spectaculair: het Beleg van Haarlem door Fadrique Álvarez de Toledo, zoon van de infame landvoogd Alva. Het is de meest spraakmakende episode van de Spaanse veldtocht van 1572-73, die als de Spaanse Furie (bloedbad in Zutphen, Naarden uitgemoord) bekend is geworden. Haarlem hield lang stand, maar werd uiteindelijk opgeofferd om Alkmaar te redden, waar vervolgens de victorie begon. Politieke intrige, massale vechtscènes, duivelse dilemma’s, persoonlijke offers – daar zit een megafilm in. Maar daar moet je dan wel het budget voor hebben. 

Gelaagd personage
Aan de acteurs ligt het niet. Monic Hendrickx doet wat ze in de tv-serie Penoza eerder deed: ze speelt een sterke vrouw met gewonde ogen die door omstandigheden wordt gedwongen van zich af te bijten. Haar Kenau is een mengeling van woede en mededogen, een gelaagd personage dat Hendrickx ondanks de beperkingen van het scenario – zo zijn veel scènes nogal karig met dialoog bedeeld – overtuigend neerzet. Barry Atsma vertolkt adequaat de gezant van de Prins van Oranje, Wigbolt Ripperda, terwijl betrekkelijke nieuwkomer Sallie Harmsen als Kenau’s oudste dochter Kathelijne de camera als het ware naar zich toe zuigt. 

De makke van Kenau, dat om kostenredenen werd gefilmd in Hongarije, zit hem in het gat tussen pretentie en realisering. Regisseur Maarten Treurniet oogstte veel lof voor De Heineken ontvoering (2011), maar het voor een historisch epos schamele budget van (naar verluidt) zes miljoen euro slaat hem de middelen uit handen om zijn bedoelingen recht te doen. De computerbeelden van het beleg en de zestiende-eeuwse binnenstad ogen onaf en zijn niet overtuigend in de live action geïntegreerd. Ook valt het op dat alle stadscènes maar op twee of drie locaties zijn gedraaid. En dan de dialogen, als ze er al zijn: zo praten mensen alleen op papier. 

Recensie Kenau

Overval op het ijs
Er valt ondanks die beperkingen het een en ander te genieten. Al is het niet optimaal in beeld gebracht – je moet er niet aan denken wat een Ridley Scott met zo’n scène had gedaan – de episode waarin de vrouwen tijdens de barre winter van 1573 een Spaans voedseltransport op de bevroren Haarlemmermeer, in het wit gekleed en op de schaats, slinks beroven is origineel en nog niet eerder op het witte doek vertoond. Dan weten regisseur en scenaristen met beperkte middelen wel te verrassen en bij de kijker diens ‘suspension of disbelief’ te activeren. Er hadden meer van zulke momenten mogen zijn. 

Kenau biedt geen geschiedenisles, maar romantische verdichting rond een historisch gegeven. Zo werd Kenau in werkelijkheid door de Spanjolen niet in het Spaarne gekieperd, een lot dat veel Oranje-soldaten wel ondergingen. Ook komt de boertige scène rond Kenau’s vrouwenleger op de stadswallen waar, om de Spaanse soldaten af te leiden, de rokken omhoog en de buizen uit gaan, uit de verbeelding van de schrijvers. We kijken naar de zestiende eeuw met eenentwintigste-eeuwse ogen. Was Kenau een feministe avant la lettre? Om het pedante slotwoord van de filmmakers te citeren: wij weten beter.

 

3 maart 2014

 

ALLE RECENSIES

We Are The Best!

***

recensie  We Are The Best!

Onstuitbare puberpunkers

door George Vermij

We Are The Best! toont dat zelfs de saaie buitenwijken van Stockholm niet veilig waren voor de energie van de punkexplosie. De pubermeisjes Bobo en Klara herontdekken zichzelf in de harde gitaarklanken en onconventionele gitaarstijl van de stroming, waarna ze besluiten om een band te beginnen. Regisseur Lukas Moodysson laat met de film zien dat hij weer terug in vorm is en de zware pretenties van zijn vorige films heeft laten varen. 

De carrière van Lukas Moodysson heeft wat pieken en dalen gekend. Hij viel op met charmante maar realistische films zoals Fucking Åmål en het lekker nostalgische Together. In die films vermengde hij drama met humor en maakte zo herkenbare portretten van buitenbeentjes. Dit veranderde met zijn keiharde en troosteloze film over kinderprostitutie Lilja Forever. Hierna leek Moodysson zich verloren te hebben in experimentele en pretentieuze films zoals Container  om vreemd genoeg terug te komen met de grotere Amerikaanse film Mammoth. In die film probeerde hij grotere maatschappelijke problemen aan te kaarten in de vorm van een mozaïekfilm zoals Babel en Crash. De film was echter commercieel noch kritisch een succes.

Recensie We Are The Best!

Gelukkig is Moodysson nu weer terug op vertrouwd terrein met We Are The Best!. Hij laat zien dat hij een ongekend talent heeft om met jonge acteurs te werken. De film speelt zich af in de vroege jaren tachtig en Moodysson filmt het met hetzelfde licht nostalgische en komische oog voor detail als de jaren zeventig in zijn film Together. We Are The Best! heeft ook meer links met zijn vroege films. Zo is het pubermeisje Bobo net zozeer een outsider als de kinderen die in de commune wonen van Together en de twee meisje die vastzitten in het saaie Åmål.

Nostalgische energie
Bobo en Klara vinden uiteindelijk troost bij elkaar en in de muziek van Zweedse punkbands die de burgerlijke wereld bekritiseren. Moodysson is hier wel zo eerlijk om te laten zien dat de meisjes nog deels onvolwassen zijn en niet altijd begrijpen wat het nou is waar ze tegen zijn. Ze zijn nog in ontwikkeling met alle komische misverstanden die dat met zich meebrengt. Ook zijn er de terecht puberale discussies over welke bands wel of niet punk zijn en welke groepjes op school truttig zijn.

Bobo en Klara worden perfect vertolkt door Mira Barkhammer en Mira Grosin en ze vormen een leuk contrast. Waar Bobo met haar sombere gezicht constant chagrijnig is en meer iets weg lijkt te hebben van een jongen, is Klara impulsiever en de knappere van de twee. Dit leidt ook tot spanningen als ze allebei verliefd worden op een punker. Waar de meisjes ook goed in zijn is het narren en provoceren van de buitenwereld. De dynamiek wordt nog eens versterkt als er een net christelijk meisje bij de groep komt omdat Bobo en Klara vinden dat ze goed gitaar kan spelen, waarna zij gaan oefenen voor hun eerste grote optreden.

Recensie We Are The Best!

Genieten
We Are The Best! is grappig en herkenbaar, maar wordt nergens te serieus. In zijn vorm is de film daarmee ook punk en soms iets te vrijblijvend en stuurloos. Together is in vergelijking een betere film. Moodysson heeft wel duidelijk genoten van de jeugdige energie en het oproepen van een verloren decennium. Als kijker ga je daarom makkelijk mee in de punkpassie van pubers die eindelijk iets gevonden hebben waar ze een deel van uitmaken. Het zal herkenbaar zijn voor iedereen die zelf jong is geweest en het strubbelende pad van de puberteit heeft bewandeld.

 

2 maart 2014

 
ALLE RECENSIES