Categorie: AMERIKA

Hobbit: An Unexpected Journey, The

Posted on

****
recensie The Hobbit: An Unexpected Journey
Genot voor Tolkien-fan

door Karina Meerman

Overvol spektakel dwingt tot vergelijkingen met de vorige trilogie, maar The Hobbit heeft ook zijn eigen verhaal. De dwergen zijn geen komische noten en Gandalf is een kick-ass tovenaar in deze bijzonder rijke film.

Waar te beginnen met het recenseren van The Hobbit… Met de wetenschap direct weer thuis te zijn in Midden-Aarde? Met vergelijkingen met The Lord of the Rings? Met literaire verwijzingen naar het kinderboek van J.R.R. Tolkien uit 1937? Of misschien gewoon met het verhaal?

The Hobbit: An Unexpected Journey

Het verhaal
In een hol onder de grond woonde een hobbit… Bilbo is een huismus van een hobbit, die door tovenaar Gandalf wordt verleid tot een avontuur. Nou ja verleid, overdonderd is misschien een beter woord. Een collectief van dwergen valt zijn huis binnen en plundert zijn voorraadkast. Maar deze dwergen zijn geen komische noten, het zijn stoere kerels die hun rijk proberen terug te veroveren van de draak Smaug. Dit enorme monster heeft hen verdreven uit hun thuisland Erebor en bewaakt de gouden schat die ooit de rijkdom was van het dwergenvolk. Berooid en thuisloos dolen ze door Midden-Aarde, tot prins en krijger Thorin Eikenschild besluit zijn rijk terug te veroveren. Slechts dertien dwergen gaan met hem mee – en een onwillige hobbit. Hun avontuur naar de Eenzame Berg voert hen langs gevaarlijke aardmannen, orks, tovenaars en wargs. En Bilbo ontmoet Gollem (hoogtepunt!) en vindt een gouden ring, waarvan niemand weet hoe belangrijk die is.

Weer thuis
Zodra de eerste noten klinken, zijn we weer thuis in Midden-Aarde. We kennen het lieflijke Hobbitstee, de oogverblindende landschappen onderweg, de magische personages. Er zijn talloze overeenkomsten met The Lord of the Rings en dat moet natuurlijk ook, want dit is de voorgeschiedenis. Maar dat maakt het erg lastig om onbevangen te kijken. Terwijl een deel van het brein de draden van het grote verhaal aan elkaar probeert te knopen en vergelijkingen maakt, moeten we bedenken dat The Hobbit ook een eigen film is. Een film van bijna drie uur, met alle ruimte voor lange gesprekken, zijlijnen, achtervolgingen en pittige gevechten. Want The Hobbit is misschien een kinderboek, in dit avontuur is niet alles leut en kinderlol: voldoende aardmannen, orks en wargs in dit verhaal en speculaties over een duistere macht die groeiende is.

De personages
Martin Freeman (Sherlock, Hitchhiker’s Guide to the Galaxy) speelt de jonge Bilbo. Regisseur Peter Jackson noemt hem de ultieme Engelsman en vond hem daarom zo geschikt voor de rol. Freeman is subtiel en heeft iets charmant neurotisch. Het duurt daarom ook vrij lang voor hij zijn plek vindt in het bonte gezelschap van drinkende, rokende krijgers. (Ja ja, 2012 en alle helden roken en drinken. Top.) We zien een zestig jaar jongere Gandalf (Ian McKellan), die veel beter overweg kan met paard en zwaard dan zijn oudere versie. Ook andere bekenden zijn strakker, energieker en minder grijs. Zelfs Gollem (Andy Serkis) ziet er beter uit. Hij is nog niet zo verbitterd en we begrijpen Bilbo prima, wanneer hij zijn belangrijkste beslissing neemt. Maar de echte held van het verhaal is Thorin Eikenschild (Richard Armitage), gefrustreerde zoon van een gevallen koning, leider van een verloren volk. Hij blijft een dwerg, qua lengte, maar in karakter heeft hij het formaat van de vrij onsmakelijke Goblin Koning (Barry Humphries).

The Hobbit: An Unexpected Journey

De film
Hoe maakte Peter Jackson een trilogie van een redelijk dun kinderboek? Door al het materiaal van Tolkien door te spitten en toe te voegen, niet alleen uit In de Ban van de Ring, maar ook de Silmariliën, de bijlagen en epilogen. The Hobbit is dus meer dan een luchtig verhaal waarin een hobbit onverwacht met dertien dwergen op stap gaat om goud te stelen van een draak. Het is een uitbreiding van het universum dat neergezet is in de eerste trilogie, maar zich afspeelt voor het verhaal dat we al kennen. Dat maakt van The Hobbit een hele rijke film, waar Tolkien-fans van zullen genieten, maar die voor anderen wellicht te dichtbevolkt is met schijnbaar nutteloze informatie. We worden heen en weer geslingerd tussen ernst en komedie, tussen rust en avontuur, tussen praten en doen. We leren een heel groot gezelschap kennen en dat kost altijd tijd. En wanneer komt verdorie die draak nou eens echt in beeld?!

Wie van Midden-Aarde houdt, moet The Hobbit: An Unexpected Journey gaan zien. Natuurlijk. Ga vooral naar de 3D-versie in de bioscoop want de beelden zijn spectaculair en de muziek is weer prachtig. Maar probeer je hoofd thuis te laten en de analyses stop te zetten. Dompel jezelf onder in de wereld van Jackson en Tolkien en laat je meenemen op avontuur.

 

11 december 2012

 

ALLE RECENSIES

Looper

Posted on

****

recensie  Looper

Jezelf tegenkomen

door Cor Oliemeulen

Een huurmoordenaar moet de oudere versie van zichzelf doden. Een dosis fantasie is noodzakelijk om de futuristische actiethriller Looper op zijn merites te kunnen beoordelen.

Joe is een looper. Hij elimineert mensen uit de toekomst die door een bende naar het heden worden teruggestuurd. Het vonnis voltrekt hij met een blunderbuss, een krachtig geweer met een bereik van slechts een paar meter. Meer is niet nodig, want zijn slachtoffers komen op een afgesproken tijdstip uit het niets op schietafstand opduiken. Eén schot is voldoende. Hierna hoef je alleen nog maar het lichaam discreet te laten verdwijnen. Aan Joe’s dagelijkse routine komt plots een einde als de dertig jaar oudere versie van zichzelf uit de lucht komt vallen.

Looper

Meest veelbelovende acteur van 2012
Regisseur Rian Johnson liep al rond met het idee voor dit spannende sciencefiction avontuur nadat hij in 2005 Brick had gemaakt. Hij vond Joseph Gordon-Levitt, die in dit mysterie zijn eerste hoofdrol speelde, de ideale acteur voor de rol van Joe. Jaren later werd opnieuw een goede keus gemaakt: Bruce Willis als oudere versie van de looper. Geen andere actieheld blijkt zo geschikt om, na het achteloos omleggen van een dozijn gewapende opponenten, zijn sympathie en geloofwaardigheid te behouden.

Het was een grote uitdaging om de jonge en oudere Joe enigszins op elkaar te laten lijken. Iedere dag opnieuw moest Gordon-Levitt zich urenlang kleine protheses van neus, lippen, oren en wenkbrauwen laten aanmeten om het aannemelijk te maken dat hij hetzelfde personage is. De make up is echter af en toe hinderlijk zichtbaar. Het ogenschijnlijk gemakkelijk aanpassen van stem, houding en gebaren –  ook in The Dark Knight Rises, Premium Rush en Lincoln, dat begin volgend jaar in de bioscoop komt – maakt Joseph Gordon-Levitt de meest veelbelovende acteur van 2012.

Recensie Looper

Indrukwekkende staaltjes telekinese
Bijzonder is de keuze voor Jeff Daniels als gangsterbaas Abe, een soort vaderfiguur voor Joe. Hij wordt altijd gecast als goeierd, met als uitschieter zijn rol van oersul in Dumb & Dumber (1994). Nu speelt hij een ijskoude bendeleider die zelf is teruggestuurd naar het verleden om de loopers in het gareel te houden. Anno 2074 houdt hij de hele stad in zijn greep en schroomt niet om ongewenste personen in de tijdmachine te stoppen.

Emily Blunt is prima als Sara, die op een boerderij woont met het kleine jochie Cid (de eng goede Pierce Gagnon die doet denken aan Damien in The Omen). Samen spelen ze een sleutelrol in het bepalen van de toekomst. Terwijl de jonge Joe de oudere Joe achtervolgt en de oudere Joe op zoek gaat naar het brein achter het verfoeilijke tijdreizen, bieden vrouw en kind gelegenheid voor enkele indrukwekkende staaltjes telekinese. De apotheose bevat de enige juiste actie om de cirkel van het intelligente verhaal rond te maken en bevestigt dat Looper  een genreklassieker in wording is.

 

27 november 2012

 
ALLE RECENSIES

Cave of Forgotten Dreams

Posted on

*****

recensie  Cave of Forgotten Dreams

Kathedraal uit stenen tijdperk

door Alfred Bos

De Duitse regisseur en documentairemaker Werner Herzog stapt met 3D-camera een Franse grot binnen en toont ons de oudst bekende rotsschilderingen. Een verbluffende ervaring.

De Chauvet-grot in het Franse departement Ardèche, nabij de Franse Alpen, is vernoemd naar een van de drie speleologen (grotvorsers), die op 18 december 1994 een van de grootste cultuurschatten van de mensheid ontdekten. In een verscholen grottencomplex, dat 20.000 jaar geleden door een aardverschuiving afgesloten raakte, vonden ze vele honderden rotstekeningen, sommige 32.000 jaar oud. Tweemaal zo oud als de vroegst bekende wandschilderingen tot dat moment.

cave of forgotten dreams

De grotten zijn sindsdien uitgebreid onderzocht door wetenschappers, maar niet toegankelijk voor publiek. Daarvoor zijn de spelonken, met hun spectaculaire druipsteenformaties en bizarre calsietafzettingen, te kwetsbaar. Ook de afbeeldingen kunnen gemakkelijk worden aangetast door het ademvocht van menselijke bezoekers. Er zijn plannen voor een exacte kopie op schaal die wél open is voor toeristen. Wie daar niet op kan wachten, kan terecht bij de indrukwekkende documentaire van Werner Herzog.

Je hoort de paarden bijna hinniken
Dertigduizend jaar geleden lag een groot deel van Europa onder een reusachtige gletsjer van enkele kilometers dikte. Aan de zuidrand van dat pakijs heerste een toendraklimaat, vergelijkbaar met het noorden van Alaska nu. De Chauvet grot was niet bewoond, maar heeft waarschijnlijk gediend als spirituele pleisterplaats voor de toenmalige mensen, de Cro Magnons (niet te verwarren met de Neanderthalers). Chauvet is een kathedraal uit het stenen tijdperk.

Herzog is goed doordrongen van het belang van de grot en zijn bijzondere boodschap. Chauvet is een tijdcapsule die ons een blik gunt in de belevingswereld van onze verre voorouders. De rotsschilderingen zijn van een ongekende schoonheid; zo levensecht dat je de paarden bijna hoort hinniken, zoals een van de geïnterviewde wetenschappers invoelbaar maakt.

cave of forgotten dreams

Spectaculair reliëf
Herzog draaide zijn documentaire in 2010 met speciale toestemming van de Franse overheid. Hij is eerder getoond op het festival IDFA en als 2D-versie beschikbaar op dvd. Het loont echter om deze 3D-bioscoopversie te gaan zien. Want de kunstenaars van Chauvet maakten op intuïtieve wijze gebruik van het reliëf van de rotswanden; ze schilderden niet op een vlak, maar op een welvende ondergrond. Dat reliëf komt alleen in de driedimensionale versie tot recht en het resultaat is spectaculair.

De regisseur vergelijkt ‘Chauvet’ met rotsschilderingen uit Zuid Afrika en Australië; ook trekt hij lijnen naar de vondst van steentijd-beeldjes in Zuid-Duitsland. Is dit een droge les kunstgeschiedenis, hoofdstuk 1: de oertijd? Nee, allesbehalve. Cave of Forgotten Dreams grijpt je bij de lurven. Dit is geen sciencefiction of surrealisme, maar een virtuele reis door de tijd. Verscholen achter een 3D-bril, in een 21ste eeuwse bioscoop, gebiologeerd staren naar het creatieve werk van 32.000 jaar oude voorvaderen. Hiervoor is 3D cinema uitgevonden.

 

26 november 2012

 
ALLE RECENSIES
 

Cloud Atlas

Posted on

****

recensie  Cloud Atlas

Knap goochelen met ruimte en tijd 

door Alfred Bos

De gelaagde succesroman Cloud Atlas geldt als ‘onverfilmbaar’. Dat weerhield de Duitse regisseur Tom Tykwer (Perfume) en de Amerikaanse Wachowski’s (The Matrix) niet om de handen ineen te slaan voor een hyper-ambitieus epos van bijna drie uur lengte.

Ga er gerust voor zitten: een propvol verhaal, of eigenlijk zes (!) verhalen die spelen in zes totaal uiteenlopende tijdsgewrichten. Locaties en omstandigheden verschillen, maar niettemin zijn alle episodes op subtiele en betekenisvolle wijze met elkaar verbonden. Personages uit de ene verhaallijn duiken op in een andere. Gebeurtenissen hebben consequenties over eeuwen heen. Er staat niets minder op het spel dan de toekomst van de mensheid.

Cloud Atlas

Kunststukje
In 2004 publiceerde de Engelse schrijver David Mitchell zijn derde roman Cloud Atlas, waarin hij goochelt met tijd, ruimte, personages en vertelstructuur. Een literaire tour de force, die onmogelijk leek te transformeren naar het witte doek. Leek, want al is de verfilming geen ongenaakbaar meesterwerk, de mozaïek vertelling van het drietal regisseurs verveelt geen seconde.

De film vraagt de volle aandacht van de kijker. Anders dan in het boek zijn de verhaallijnen (spelend in de Stille Zuidzee 1849, Schotland 1936, San Francisco 1973, Engeland 2012, Nieuw Seoul 2144, en ergens op een verre planeet 2321) door elkaar gesneden, zodat de handeling voortdurend heen en weer springt. In 1936 doet iemand een deur open, waarop in 1973 iemand anders een kamer binnen stapt. De montage is een kunststukje.

Bovendien spelen de belangrijkste acteurs (Tom Hanks, Halle Berry, Hugh Grant en Jim Broadbent) elk vier tot zeven, zeer uiteenlopende personages. En er is een spirituele boodschap: ons leven is niet van onszelf, hoe we omgaan met anderen bepaalt onze toekomst.

Cloud Atlas

Informatiedragers
Inderdaad, dat riekt naar een filosofische overpeinzing à la The Tree Of Life (2011), maar er is een belangrijk verschil. De film van Malick is een impressionistisch filmgedicht zonder dialoog of uitgewerkt plot. Cloud Atlas is een gelaagde vertelling, virtuoos gemonteerd uit zes subverhalen, waarvan de Wachowski’s de jaargangen 1849 en de futuristische segmenten 2144 (een deprimerende megapolis) en 2321 (sprookjesplaneet, hoewel) voor zijn rekening neemt. Hun bijdragen zijn naadloos verweven met de meer eigentijdse segmenten van Tom Tykwer, die tekent voor de meest humoristische episode (Londen, 2012): een uitgever op leeftijd moet zich de criminele vriendjes van zijn succesauteur van het lijf houden en dat loopt aardig uit de hand.

Wat in de complexe vertelling opvalt, is de rol van informatiedragers als boeken, brieven, films, muziek en sculpturen. Ze vormen de rode draad in het verhaal dat zich niet in een paar zinnen laat navertellen. In theorie heeft deze film alles om uit te draaien op een gigantische mislukking. Gigantisch is Cloud Atlas inderdaad, maar zeker geen mislukking. Hulde voor de lef, applaus voor het vakmanschap.

 

23 november 2012

 
ALLE RECENSIES
 

Lawless

Posted on

***
recensie Lawless
Familie trotseert corrupte autoriteiten

door Alfred Bos

Het is 1931. De corrupte bestuurders van Lincoln County, een landelijke streek in de Amerikaanse staat Virginia, zetten de markt voor illegaal gestookte drank met bedrog en grof geweld naar hun hand. Lawless overtuigt als verfilming van een waar gebeurd verhaal.

De Bondurants, drie bootleggende broers, wensen hun lucratieve handel niet te delen en dat betekent oorlog met de criminele zetbazen. Daar ligt de oudste broer, Forrest, niet echt wakker van, want hij heeft als enige van zijn regiment de loopgraven van de Eerste Wereldoorlog overleefd en geniet in de streek de reputatie onsterfelijk te zijn. Terwijl de tommyguns hun eeuwige refrein stotteren, blijkt Forrest – alle aanslagen ten spijt – inderdaad onverwoestbaar.

Lawless

Frisgroen hakhout
Lawless is, net als de voorlaatste film van de Australische regisseur John Hillcoat, The Proposition (2005), een uit ruw eikenhout gehakte saga over een onbuigzame familie die corrupte autoriteiten trotseert. Multi-talent Nick Cave leverde ook voor die film het script en de soundtrack. Wie aan The Proposition plezier beleeft, zal bij Lawless eveneens aan zijn trekken komen. Vervang in gedachten de gortdroge Australische outback door het frisgroene hakhout van Virginia en je komt een heel eind.

Hillcoat begon als clipregisseur voor ondermeer INXS en Nick Cave’s Bad Seeds, en is een verklaard liefhebber van genrefilms, met een voorkeur voor western (The Proposition) en misdaadfilm (Lawless). Die achtergrond maakt hem sterk in sfeer en strak gefotografeerde shots, zoals de openingsminuten van deze film fraai aantonen. Acteurs aansturen is een heel andere discipline. Dan helpt het wanneer de cast bestaat uit talenten als Tom Hardy (Forrest Bondurant) en Guy Pearce (de sinistere ordehandhaver Charlie Rakes, met geschoren scheiding). Gary Oldman is briljant als altijd, nu in de bijrol van gangster die geen partij kiest.

Lawless

Woeste romantiek
Naast geweld is er, zoals dat hoort in genrefilms, woeste romantiek. De jaren waarin drooglegging en crisis elkaar overlapten (1929-1932) waren voor niemand fijn en voor vrouwen al helemaal niet. Maggie Beauford, een rol van de onvolprezen Jessica Chastain, is de stripclubs van de grote stad ontvlucht en vindt in de vrijplaats van de Bondurants haar waardigheid terug. De jongste Bondurant, Jack (Shia LaBeouf), valt tussen al het geweld voor een ongenaakbare (en mandoline spelende) domineesdochter en weet, wellicht door zijn naïviteit, beide uitdagingen – het geweld overleven en haar hand winnen – tot een goed einde te brengen.

Lawless wint geen punten voor originaliteit of vernieuwingsdrang, maar weet anderhalf uur te overtuigen met fraai gefotografeerde shots van een verdwenen, en in onze 21ste-eeuwse ogen, nogal primitieve wereld. Wat ook helpt is dat deze film en het boek waarop het is gebaseerd, een waar gebeurde familiegeschiedenis vertellen. Dit zijn geen clichés, dit was, excuus, is het leven.

 

9 november 2012

 

ALLE RECENSIES

Manchurian Candidate, The

Posted on

*****

recensie  The Manchurian Candidate

Meesterlijke politieke thriller

door Cor Oliemeulen

Richard Condon (Prizzi’s Honor) schreef in 1959 The Manchurian Candidate waarin een onschuldige man te maken krijgt met een communistische samenzwering. Regisseur John Frankenheimer maakte drie jaar later een politieke thriller die zijn tijd ver vooruit was.

In 1952 wordt een kleine compagnie van in Korea vechtende Amerikaanse soldaten gevangen genomen, naar Mantsjoerije (Noordoost-China) gebracht en drie dagen lang gehersenspoeld. De mannen wanen zich gasten van een damesclub bij een lezing over botanische planten, maar fungeren in werkelijkheid als proefkonijnen, die worden gadegeslagen door een delegatie Koreanen, Chinezen en Russen. Sergeant Raymond Shaw (Laurence Harvey) wordt ter plekke geprogrammeerd als moordenaar. Na de Koreaanse oorlog ontvangt hij – opmerkelijk genoeg – een hoge onderscheiding voor getoonde heldenmoed.

The Manchurian Candidate

Communistisch complot
Korea-veteraan Bennett Marco (Frank Sinatra) krijgt na terugkomst voortdurend nachtmerries over zijn gehersenspoelde compagnie waarin Shaw onder hypnose twee compagnieleden moet doden. Langzaam ontdekt Marco dat Shaw’s heldenverering onterecht is en ontrafelt hij een luguber politiek complot. Uiteindelijk kan hij de legerleiding overtuigen dat Shaw nog steeds ongewild een pion van de communisten is. Maar ook zijn manipulatieve moeder (Angela Lansbury) heeft niet nagelaten Raymond voor haar karretje te spannen. Evenals haar tweede man, senator John Yerkes Iselin (James Gregory), met wie ze ook grote plannen heeft.

De acteerprestaties zijn van grote klasse. Laurence Harvey als de snobistische, maar tragische en zielige figuur Raymond Shaw. Angela Lansbury in een imposante krachttoer als zijn gemene moeder Eleanor Shaw. Frank Sinatra die van gekwelde geest transformeert naar majoor met een missie, op emotioneel en amoureus vlak gesteund door de bevallige Eugenie Rose Chaney (Janet Leigh). En niet te vergeten James Gregory, die in zijn rol van senator sterk doet denken aan communistenjager Joseph McCarthy.

The Manchurian Candidate

Voortdurende spanning
Met verschillende verhaallijnen steekt het script van The Manchurian Candidate formidabel in elkaar. Anno 2012 oogt de film aanvankelijk wat gedateerd, maar het vlotte tempo, de sfeervolle zwart-wit fotografie en de voortdurende spanning bieden onvervalst kijkgenot. Let ook op enkele memorabele scènes. Een man wordt doodgeschoten met een kogel die eerst een pak melk en dan het hart doorboort. Frank Sinatra zit vol angstzweet en zenuwen in een trein en krijgt het niet voor elkaar zijn sigaret met een lucifer aan te steken.

De films van John Frankenheimer worden gekenmerkt door sociale en filosofische thema’s. Samen met Birdman of Alcatraz (ook 1962) en Seven Days in May (1966) behoort The Manchurian Candidate tot zijn beste werk. Tegen de achtergrond van de Koude Oorlog en opkomende paranoia door de beoogde werelddominantie van het communisme toont de regisseur zich een meester van de politieke thriller. Bovendien zal een potje Patience na het kijken van deze film nooit meer hetzelfde zijn.

 

22 oktober 2012

 
ALLE RECENSIES

End of Watch

Posted on

***

recensie  End of Watch

Eerbetoon aan politie in pakkend drama

door Cor Oliemeulen

In zogenaamde buddy cop films  zie je meestal een tegenstelling tussen de twee hoofdrolspelers. In End of Watch, dat zich laat kijken als semi-documentaire, draait alles om collegialiteit, motivatie en opoffering.

‘Ik ben de politie. Ik kom je arresteren, want je hebt de wet overtreden. Als je wegrent, achtervolg ik je. Als je met me vecht, dan vecht ik terug. Als je op me schiet, dan schiet ik terug. Ik ben je noodlot met een badge en een pistool. Maar achter mijn badge zit een hart, net als dat van jou. Achter mij staan duizenden broers en zussen die hetzelfde zijn als ik. Zij beschermen mij, zoals ik hen bescherm. Samen beschermen we de prooi tegen de roofdieren, de goeden tegen de kwaden. Wij zijn de politie.’

End of Watch

Routineklussen en gruwelijke strafbare feiten
De monoloog van agent Brian Taylor (Jake Gyllenhaal) zou zomaar uit een promotiefilm van de politie kunnen komen. Met zijn maatje Mike Zavala (Michael Peña) patrouilleert hij in een minder aantrekkelijk deel van Los Angeles. Tijdens een routineklus vinden ze geld en wapens die blijken te behoren tot leden van een berucht drugskartel. Aanvankelijk leidt dit niet tot enige paniek, maar later zal een verschrikkelijke confrontatie volgen. Tot die tijd houdt het duo zich bezig met het opsporen van, soms onvoorstelbaar gruwelijke, strafbare feiten en zijn ze zelfs niet te beroerd om kinderen uit een brandend huis te redden.

Achtervolgingen en schietpartijen zijn opgenomen met een surveillancecamera vanuit de politiewagen. Er zijn shots vanuit alle hoeken en gaten, maar ook van de videocamera van Taylor zelf. Tot ergernis van zijn superieuren heeft hij het apparaat namelijk altijd in de aanslag. Hij wil het dagelijkse leven als politieagent vastleggen. Of dat nu tijdens arrestaties, het invullen van papierwerk, in de kleedkamer of privé is. Net als in The Blair Witch Project (1999) en Cloverfield (2008) is het idee van een schokkerige cameravoering functioneel. Hoewel soms een tikkeltje overdreven, zet deze documentaireachtige aanpak je regelmatig op het puntje van je stoel.

End of Watch

Geloofwaardig
De boeven in LA South Central zijn wel wat stereotiep. Het zijn in het bijzonder Afro-Amerikanen en Spaanstaligen die zich bezighouden met drugshandel en overdadig gebruik van wapentuig. Vroeger kennelijk veel gespijbeld, want ze kennen alleen maar de krachtterm ‘fucking’ als bijvoeglijk naamwoord. Realistischer is de communicatie tussen Taylor en Zavala. Ze ogen volstrekt geloofwaardig als integere en gemotiveerde politieagenten, die het ook buiten het werk goed met elkaar kunnen vinden. Dat maakt End of Watch niet alleen een mooi eerbetoon aan de politie, maar bovenal een pakkend en soms bloedstollend filmdrama.

 

13 oktober 2012

 
ALLE RECENSIES
 

Being Flynn

Posted on

***
recensie Being Flynn

Zo vader, zo zoon

door Cor Oliemeulen

Een jongeman probeert zich te ontworstelen aan het doembeeld te eindigen als zijn in een illusionaire wereld gevangen vader. Being Flynn is een realistisch, goed geacteerd maar somber drama.

‘Amerika kent maar drie klassieke schrijvers: Mark Twain, J.D. Salinger en ik’. Jonathan Flynn (Robert De Niro) heeft alle vertrouwen in eigen kunnen. ‘Al mijn pennenvruchten zijn meesterwerken. Heel binnenkort zal ik beroemd zijn’, mijmert hij. Ondertussen werkt hij als taxichauffeur (!) en weet iedereen behalve hijzelf dat hij het nooit zal gaan redden als schrijver. Narcistisch, racistisch en opvliegend als hij is, leeft hij in een wereld die elk moment als een ballon kan worden doorgeprikt.

Being Flynn

Niets zinnigs op papier
Zoon Nick Flynn (Paul Dano) heeft ook de ambitie om schrijver te worden. Hij is minder overtuigd en ijvert om wat zinnigs op papier te krijgen. Zijn ouders scheidden toen hij jong was en zijn moeder Jody (Julianne Moore) liet het leven op zijn 22ste. Nick heeft altijd in de schaduw van zijn vader gestaan terwijl die niet eens in de buurt was. Hij kent Jonathan van de meer dan honderd brieven die hij stuurde nadat hij met de noorderzon was vertrokken. Vele jaren later neemt hij contact op met Nick omdat hij zijn huis is uitgezet.

Regisseur Paul Weitz (About a Boy, 2002) toont een bewogen portret van een vader en zoon, gebaseerd op het autobiografische werk Another Bullshit Night in Suck City van dichter Nick Flynn. Het gebruik van twee voice-overs – van zowel Jonathan als Nick – is origineel en functioneel. Maar zelfs op die manier lukt het Weitz niet goed om echt contact met de ploeterende protagonisten te maken, laat staan om enige sympathie voor ze op te wekken. Humor, voor broodnodig relativeren, is in het script nauwelijks te vinden.

Being Flynn

Geen sprankje hoop
In Being Flynn gloort geen sprankje hoop. Na een kort zwerversbestaan komt Jonathan terecht in het daklozencentrum waar Nick is gaan werken. De vader is egoïstisch en leugenachtig, de zoon te zwak en onmachtig om met de nieuwe situatie om te gaan. Nick kan zijn vader niet luchten of zien, maar kan hem ook niet buiten in de winterkou laten creperen. Door schaamte en schuldgevoel gaat hij drank en drugs gebruiken. In zijn vlucht naar een andere realiteit en zelfdestructie gaat hij steeds meer op zijn vader lijken.

Als kijker ben je uiteindelijk even veel betrokken bij het trieste lot van de daklozen als bij de twee hoofdpersonen die continu met elkaar en met hun emoties worstelen. Dat kan nooit de bedoeling zijn geweest. Er wordt echter wel formidabel geacteerd. De rol van de altijd wilskrachtige en nooit opgevende Jonathan Flynn is bij Robert De Niro in perfecte handen. Ook Paul Dano (Little Miss Sunshine, 2006) is geloofwaardig als de eeuwige twijfelaar Nick Flynn. Rasactrice Julianne Moore is als de ongelukkige moeder Jody Flynn overtuigend als altijd in dit te donkere drama, dat wel het hart op de goede plaats heeft.

 

21 september 2012

 
ALLE RECENSIES
 

Detachment

Posted on

****

recensie  Detachment

Je kunt niet elke arme kinderziel redden

door Cor Oliemeulen

In het gevoelige, inspirerende drama Detachment lijkt iedereen te lijden door fouten in het verleden. Een sublieme Adrien Brody gaat voorop in de universele zoektocht naar identiteit en genegenheid.

Met het uiterlijk van een beatnik onderstreept Engelsman Tony Kaye zijn eigenzinnigheid. Gelauwerd als maker van muziekvideo’s en commercials, is hij de laatste jaren voornamelijk actief als singer/songwriter, cinematograaf, documentairemaker en regisseur. Zijn verpletterende speelfilmdebuut in 1998 was American History X, het grimmige verhaal over twee broers die proberen hun neonazistische denkbeelden los te laten. Met Detachment voegt hij een mooi sociaalrealistisch werk aan zijn filmoeuvre toe. Een drama over de erbarmelijke toestand op een middelbare school in een Amerikaanse stad waar een invalleraar een verschil probeert te maken en ondertussen met zijn eigen demonen moet zien af te rekenen.

Detachment

Chronisch gebrek aan ouderlijke begeleiding
Het leven is zwaar voor veel kinderen én volwassenen. Kaye blijkt een meester in het schetsen van herkenbare problemen zonder de stereotype karakters zwaar aan te zetten in zijn aanklacht tegen het Amerikaanse schoolsysteem. Kinderen moeten nu eenmaal naar school, iets leren boeit de meesten niet. Een chronisch gebrek aan ouderlijke begeleiding en liefde uit zich regelmatig in fysieke en seksuele bedreigingen naar medeleerlingen, leraren en schoolleiding. In deze jungle van individualiteit, chaos en onmacht krijgt Henry Barthes (Adrien Brody) contact met zelfs de lastigste scholieren door ze gedichten te laten lezen.

Het gegeven van de inspirerende leraar die zieltjes probeert te redden op een achterstandsschool is zeker niet nieuw. In Blackboard Jungle (1955) wordt een Engelse oorlogsveteraan ingehuurd om een gewelddadige klas discipline bij te brengen. Hierna volgde een hele rits films waarin onconventionele lesmethodes succesvol zijn toegepast. Stand and Deliver (1988): bendeleden worden geënthousiasmeerd voor rekenkunde; Dangerous Minds (1995): het ontleden van songteksten van Bob Dylan; Take the Lead (2006): probleemkinderen krijgen discipline door volgen van ballroomlessen; Entre les murs (2008): de leerlingen mogen alles en worden bewust geprovoceerd.

Detachment

Visuele trip
Ondanks sommige clichés en voorspelbare plotwendingen is Detachment goed geschreven en grandioos geregisseerd. De montage is briljant. Onconventionele close-ups, artistiek gebruik van bewegende tekeningen en woorden op een schoolbord en schakelen tussen verleden en heden gebeurt probleemloos en functioneel. De visuele trip met mooie soundtrack (die inderdaad soms aan een videoclip doet denken) biedt soepel ruimte aan de veelvuldige overgangen tussen het privé- en schoolleven van de invalleraar. Terwijl hij zelf gelukkig probeert te worden, zijn dementerende vader regelmatig moet bezoeken en thuis een minderjarig straathoertje opvangt, wacht zijn school waar hij ook mensen moet redden van de ondergang.

Tony Kaye schaart acteur Adrien Brody graag in het rijtje namen Robert De Niro, Al Pacino en Dustin Hoffman. In zijn beste rol sinds The Pianist (2002) speelt Brody het klaar om op overtuigende en geloofwaardige wijze een heel scala aan emoties over te brengen: van neerslachtigheid en traumatische pijn tot en met berusting en geluk. Sterke bijrollen zijn er van Marcia Gay Harden (die zich als schooldirecteur probeert te handhaven ondanks bureaucratische, psychische en politieke druk), James Caan (die een leerling die ‘fuck your shit’ tegen hem zegt geweldig van repliek dient, maar later toegeeft aan een collega dat hij pilletjes slikt omdat hij het anders niet volhoudt) en Tim Blake Nelson (als uitermate zielige leraar die volstrekt onzichtbaar is voor zowel zijn leerlingen als het thuisfront). Detachment bewijst dat lesgeven een passie moet zijn. Nog een film over een kinderzieltjes reddende leerkracht is overbodig.

 

7 september 2012

ALLE RECENSIES

God Bless America

Posted on

***

recensie  God Bless America

Irritante aso’s moeten dood

door Cor Oliemeulen

‘Ik wil alleen maar mensen doden die verdienen te sterven’, stelt hoofdrolspeler Frank. In de zwarte komedie God Bless America moeten mensen uit realityshows en commercials, nieuwslezers, rechtse politici en andere irritante aso’s vrezen voor hun leven.

Regisseur Bobcat Goldthwait (World’s Greatest Dad, 2009) schreef naar eigen zeggen het verhaal nadat hij ooit met stijgende verbazing een marathonuitzending van het realityprogramma My Sweet Sixteen had gekeken. Hij dacht ogenblikkelijk aan een ‘liberal with a gun’, die de verloedering om zich heen niet langer pikt.

God Bless America

Onophoudelijke stroom van vulgaire stompzinnigheid
Veertiger Frank (Joel Murray) lijdt aan slapeloosheid en migraine, wordt onterecht ontslagen en krijgt te horen dat hij een hersentumor heeft. Tijdens het nachtelijke zappen aanschouwt hij een onophoudelijke stroom van vulgaire stompzinnigheid in realityprogramma’s, reclamespotjes en het nieuws. Een varken in een cartoon laat een scheet, Obama met Hitlersnorretje in een nazipak, een show over ruziënde vrouwen van wie eentje een gebruikte tampon bij de ander in het gezicht smijt, jongens die een dakloze in brand steken en het filmpje op YouTube zetten. Niets is te gek in het door God gezegende Amerika in de 21ste eeuw.

Frank wordt er niet blij van. Aan de telefoon hoort hij de enorme boosheid van zijn achtjarige dochtertje omdat haar moeder als verjaardagsgeschenk geen iPhone maar een Blackberry heeft gekocht. Juist als hij op het punt staat zelfmoord te plegen, ziet hij op straat Chloe, het verwende nest van Super Sweet Sixteen. Hij besluit háár te doden in plaats van zichzelf. Haar klasgenote Roxy (Tara Lynne Barr), die Franks actie heeft gadegeslagen, is vol lof en bewondering. Samen besluiten ze om alle hatelijke en vervelende mensen naar de andere wereld te helpen.

God Bless America

Vette knipogen
Hun moordtocht doet denken aan Natural Born Killers (1994). Waar Mickey en Mallory zich ontwikkelen als psychopathische seriemoordenaars, doden Frank en Roxy niet zomaar voor de kik, maar uit frustratie die wordt opgewekt door gedrag van anderen. Dezelfde beweegredenen heeft Michael Douglas in Falling Down (1993), zij het dat God Bless America overloopt van de satire. Hier en daar is er een vette knipoog, bijvoorbeeld naar Taxi Driver (1976) als een handelaar uiterst zakelijk uitleg geeft over de effectiviteit van verschillende wapens.

De moordpartijen zijn gestileerd in beeld gebracht. Ze worden ondersteund door vrolijke deuntjes of klassieke muziek. Antiheld Frank, die zijn daden pleegt gekleed in een keurig vest met twee paardenhoofden, is intelligent en heeft een uitgesproken mening over de vrije val van normen en waarden. Dit blijkt uit de scène in de bioscoop, waar de enige van het luidruchtige gezelschap die niet dood wordt geschoten, beleefd krijgt te horen: ‘bedankt voor het stoppen met praten en het uitzetten van je mobieltje’.

Tea Party
In het land waarin alleen conservatieven worden geassocieerd met wapens ontstond direct een controverse nadat God Bless America was uitgebracht. Politiek links verkneukelt zich om de belachelijke liefhebberijen en verwerpelijke opvattingen van het andere kamp, rechts spreekt schande van de scène waarin Frank en Roxy enkele leden van de Tea Party doodschieten. Als kijker is het moeilijk je blijvend te identificeren met de hoofdpersonages: mensen simpelweg afknallen kan nooit de oplossing zijn. Dit neemt niet weg dat er genoeg momenten zijn dat je kunt gniffelen en uitbundig lachen in deze originele aanklacht tegen het ‘moderne’ Amerika.

 

20 augustus 2012

 
ALLE RECENSIES