Devil’s Knot

**

recensie  Devil’s Knot

Dossier 666

door Cor Oliemeulen

Over sommige gebeurtenissen zijn bijna evenveel films gemaakt als over de dood van John F. Kennedy. Met Devil’s Knot blijft Amerika in de ban van een geruchtmakende drievoudige moordzaak. Maar wat voegt het toe?  

Sommige mensen worden agressief van Justin Bieber. Anderen associëren het luisteren naar heavy metal met het plegen van geweld. Zo verging het de West Memphis Three, drie tieners die in 1994 werden veroordeeld voor de gewelddadige dood van drie achtjarige jongens. Het trio luisterde vaak naar Metallica en zou zich hebben beziggehouden met duivelsrituelen. De conservatieve gemeenschap in Arkansas had geen enkele twijfel over de toedracht, priesters preekten over de komst van Satan, waarna de jury het oordeel uitsprak op basis van zeer dubieus bewijs.

Recensie Devil's Knot

Beleving
De kwestie veroorzaakte in het hele land veel commotie die pas ophield nadat de veroordeelden na achttien jaar cel werden vrijgelaten op basis van een DNA-test. Tijdens de detentie van het trio verscheen onder meer een breed gewaardeerd drieluik onder de titel Paradise Lost, waarin achtereenvolgens het proces, de omstreden nasleep en het leven in de gevangenis zijn gedocumenteerd. Regisseur Atom Egoyan waagde zich aan een filmdrama over het rechtbankproces van de West Memphis Three. Devil’s Knot is gebaseerd op het gelijknamige boek van Mara Leveritt die zich focust op de persoonlijke beleving van de moeder van een van de vermoorde jongetjes (Reese Witherspoon) en een privédetective die zich in de zaak bijt (Colin Firth).

Ook deze film bevat een reconstructie: de jongens die op hun fietsjes een verboden stuk bos betreden, de zoektocht, de vondst, de mysterieuze bebloede man, de getuigenissen onder dwang, het door de politie veranderde dossiernummer en de rechtszaak. Het drama houdt zich aardig aan de feiten, maar verzuimt spannend te worden. Spijtig genoeg komen de karakters en de emoties van de drie verdachten te weinig aan bod, waardoor er nauwelijks compassie voor hun niet te benijden lot is.

Recensie Devil's Knot

Afstandelijk
Ook Colin Firth oogt saai en afstandelijk, daar kan het stoere Amerikaanse accent van de Britse acteur weinig aan veranderen. En Reese Witherspoon krijgt de ondankbare opdracht zich te vertonen in het schoolklasje van haar zoontje waar de kinderen haar als moeder van hun overleden klasgenootje massaal komen troosten. Zo verwordt Devil’s Knot een zouteloos, weinig enerverend drama met de insteek en het niveau van de gemiddelde tv-film die wil scoren op een meelijwekkend non-fictief avontuur. Gelukkig is het strijkorkest thuisgebleven.

Alsof alle aandacht voor de drie gemartelde, naakt vastgebonden en dood gevonden jongetjes nog niet genoeg is, verschijnt dit najaar opnieuw een film over de (en onder de titel) West Memphis Three. Het is zeer de vraag wat de oudgediende regisseur Monte Hellman (Two-Lane Blacktop, 1971) in satansnaam nog aan het hele relaas weet toe te voegen.

 

1 juni 2014

 
ALLE RECENSIES

Aftermath

****

recensie  Aftermath

Het verleden laten rusten?

door Cor Oliemeulen 

De terugkomst van een dorpsbewoner veroorzaakt een spannende, tumultueuze nasleep van een oorlogsperiode waarin je ‘goed’ of ‘fout’ was.  

Aftermath (Poklosi) is gebaseerd op Jedwabne in het noordoosten van Polen. In 1939 werd het dorp door de Sovjets bezet en twee jaar later waren de nazi’s er de baas. Er werden meer dan 1.600 Joden vermoord. Het filmdrama van regisseur Wladyslaw Pasikoswki, in eigen land bekend van succesvolle misdaadthrillers, laat zien hoe het zover kwam. Hij neemt in het eerste uur ruim de tijd voor karakterduidingen en het schetsen van achtergronden om vervolgens alle puzzelstukjes in elkaar te schuiven en af te sluiten met een gebeurtenis, die even controversieel is als zijn film sinds de Poolse première twee jaar geleden.

Recensie Aftermath

Joodse grafstenen
Twintig jaar geleden emigreerde Franciszek Kalina (Ireneusz Czop) naar Amerika, totdat hij in 2005 onaangekondigd terugkeert in het ouderlijke huis. De vrouw van zijn broer Józef (Maciej Stuhr) bleek ook naar Amerika vertrokken, maar wilde niet vertellen waarom ze haar man heeft verlaten. Aldus komt Franciszek poolshoogte nemen en wordt door zijn broer met gemengde gevoelens onthaald. Józef neemt het zijn broer kwalijk dat hij hem destijds alleen heeft achtergelaten om het land te bewerken en dat hij niet is komen opdagen op de begrafenissen van hun ouders. Niet veel later vliegt er een steen door een keukenruit en blijkt snel dat de familie Kalina niet populair is in deze contreien.

Józef heeft dan ook een typische bezigheid: hij verzamelt Joodse grafstenen, zet ze op zijn land en maakt ze schoon. Als blijkt waarom hij dit doet, gaat Franciszek op onderzoek uit en ontdekt beetje voor beetje, geïntimideerd en bedreigd, waarom zijn broer een Jodenbegraafplaats bouwt en wat de rol is van de plaatselijke kerk, politie en bewoners. Gewone, katholieke mensen die niets hebben met politiek, keuzes hebben gemaakt en zwijgen omdat je het verleden toch niet kunt – en wilt – veranderen.

Recensie Aftermath

Tijd staat hier stil
De tijd lijkt hier sinds de Tweede Wereldoorlog stil te staan, enige moderniteiten zijn nergens te bespeuren. De boerenbevolking is chagrijnig, het is grauw en modderig. Maar als je verder kijkt, zie je mooie landschappen en breekt zelfs soms de zon door, waarna je wordt terug geworpen op zoek naar resten uit het verleden en komt op duistere plaatsen die voorheen werden gemeden. Alles kundig in beeld gebracht door Pawel Edelman, die zijn sporen verdiende bij de Poolse topregisseurs Roman Polanski (Oscarnominatie fotografie The Pianist, 2002) en Andrzej Wajda.

De beelden en de schokkende historische ontdekkingen worden gepast begeleid door ingehouden, klassieke muziek van Zbigniew Preisner, in de jaren ’90 huiscomponist van Krzysztof Kieslowski (Dekalog, La double vie de Véronique en de Trois Couleurs-trilogie). Vooral de broers acteren goed en zijn volkomen geloofwaardig in hun rollen. Aftermath bouwt traag op en blijft mysterieus tot aan de tikkeltje pathetische, religieus symbolische finale. Een geslaagd filmdrama over een vergeten geschiedenis, realistisch en onwerkelijk tegelijk.

15 mei 2014

ALLE RECENSIES

Zombie; The Resurrection of Tim Zom

***

recensie  Zombie; The Resurrection of Tim Zom

Pleurisjong wordt sportheld

door Cor Oliemeulen

Persoonlijk, evenwichtig portret van een irritant Rotterdams straatschoffie dat uitgroeit tot een gerespecteerde skateboarder.  

Lange blonde haren, petje, bleek gezicht met baardje, littekens op de handen en ellebogen. Onder op zijn skateboard prijkt de niets verhullende tekst: ‘Show me your tits’. We zien oude opnames van de jonge getalenteerde Tim op zijn skateboard. Overal waar het maar kan balanceert hij op een plankje met wieltjes. Metrotrappen, railings, leuningen, muurtjes, brievenbussen, niks is hem te gek. Hij steekt graag zijn middelvinger(s) op en laat zich niet snel wegsturen door een buurtbewoner of winkelier, want Tim moet nu eenmaal die sprong maken. Hoe heftiger hoe beter, steeds weer een nieuwe uitdaging. Hij valt regelmatig, vloekt, smijt zijn plank op de grond en maakt de volgende jump.

Recensie Zombie; The Resurrection of Tim Zom

Machteloos
Regisseur Billy Pols kwam twaalf jaar geleden in contact met Tim Zom en raakte geïntrigeerd door diens volwassen instelling van steeds vallen en weer opstaan. Hij maakte een documentaire van de in Zuid geboren en getogen Rotterdammer, die op het punt staat internationaal door te breken als professioneel skateboarder. Aan het woord komen sponsors, vrienden en familie. Er ontstaat een beeld van een jongen met een grote mond en een klein hartje. Gesloten, gefrustreerd en soms opgefokt. In de film zit een fragment van een vechtpartij waarvan de slachtoffers op last van de rechter onherkenbaar moesten worden gemaakt.

Zijn stiefvader noemt Tim een eikel en een moeilijk mannetje. Zijn moeder vertelt dat ze vroeger regelmatig werd aangesproken door andere ouders. “Ben jij de moeder van dat pleurisjong?” Ze voelde zich machteloos. “Tim vocht vier keer per dag op het schoolplein en was een lopende tijdbom.” Volgens oma is het feit dat haar kleinzoon wel eens gestolen heeft de schuld van de regering, want die moet maar voor werk zorgen. “Hij is eigenwijs, maar een hartstikke lieve jongen, je moet hem gewoon kennen.” En Tims vriendin vond hem een “mongool” toen ze hem voor het eerst ontmoette. “Ik vond zijn doen en laten leuk. Hij had al tien jaar geen verjaardagscadeau gehad en was erg blij met zijn T-shirt met een naakte vrouw erop.”

Recensie Zombie; The Resurrection of Tim Zom

Stunts
De interviews worden afgewisseld door sfeervolle opnames van straten, bruggen en industrieel Rotterdam bij avond. Het geluid van een skateboard, een flits en op de achtergrond de lichtjes van de flats. Er zijn prachtig gefilmde actiescènes waarbij skaters met camera’s de skills en stunts feilloos vastleggen. Tom kickt op de actie. “Ik voel de adrenaline. Je hart bonkt in je keel, je lichaam zegt: fuck it! Als je twijfelt ben je de lul, gaan je benen rare dingen doen.”

Het aardige van de documentaire is dat Zombie, zoals zijn fans hem noemen, zich langzaam ontwikkelt van vervelend mannetje tot een gepassioneerde sportheld. Als Tim praat over zijn overleden vader is hij voor de afwisseling niet stoer, maar aandoenlijk en aardig. De toon van het portret gaat van rauw en grimmig naar vrolijk en hoopgevend. In het eindshot geeft Tim zijn vriendin grimassend een hele lange zoen onder de zoetgevooisde klanken van Sugar Baby Love. De wederopstanding van Zombie lijkt een feit.

 

8 mei 2014

 
ALLE RECENSIES

Anni felici

***

recensie Anni felici
Lampen van vrouwentorso’s

door Cor Oliemeulen

Aardig tijdsbeeld van de jaren zeventig waarin kunstenaars smeten met verf en open relaties vanzelfsprekend werden.  

Na Mio fratello è figlio unico (2007) en La nostra vita (2010) portretteert de Italiaanse regisseur Daniele Luchetti opnieuw een gezin, maar ditmaal is het filmdrama geïnspireerd op zijn eigen familie. In Anni felici groeien twee broertjes begin jaren zeventig op in een sterk veranderende maatschappij met nieuwe menselijke verhoudingen en morele waarden. Zo noemen ze hun ouders bij hun voornamen. Vader Guido (Kim Rossi Stuart) maakt met avant-gardistisch elan lampen van vrouwentorso’s. Moeder Serena (Micaela Ramazzotti) kan alleen maar gissen of Guido nog meer uitspookt met zijn modellen dan hen alleen maar met gips insmeren.

Recensie Anni Felici

Geklieder met verf
Volgens Serena’s moeder hoeft ze niet jaloers te zijn. ‘Laat ze lol hebben’, adviseert ze. ‘Jij hebt hem twee kinderen gegeven, je zult andere vrouwen altijd verslaan. Jouw vader heeft mij zo vaak bedrogen, maar uiteindelijk hield hij alleen maar van mij.’ Haar woorden helpen niet veel en zowel Guido als hun twee zoontjes, die op de hoogte zijn van vaders fysieke uitingen, laten niets los over de avonturen van de kunstenmaker. Dus rijdt Serena als verrassing met haar kroost in hun Deux-Chevaux naar Milaan waar Guido een performance geeft. Ze komen juist binnen op het moment dat Guido op het toneel zit en zich door zeven eveneens naakte modellen laat vol kliederen met verf.

Galeriehoudster Heike (Martina Gedeck) stimuleert Serena om meer voor zichzelf op te komen. Samen vertrekken ze naar een feministisch zomerkamp in Zuid-Frankrijk waar Serena leert over onderdrukking, seksisme en vrijheid om vervolgens temperamentvol haar onschuld te verliezen. Net als in haar bekroonde rol van La prima cosa bella (2010) weet Micaela Ramazzotti te overtuigen en te ontroeren en ontdekt ze dat het huwelijk meer is dan het slaafs volgen van een narcistische echtgenoot. En ook hier geschiedt haar metamorfose met een lach en een traan.

Recensie Anni Felici

Relaties en seksuele vrijheden
Uiteindelijk gaat Anni felici over relaties en seksuele vrijheden. Neergezet in een tijd waarin alles in theorie moest kunnen, maar in de praktijk soms verdraaid lastig was. Ook voor Serena en Guido. Zij lijken teveel bezig met hun eigen beslommeringen en vinden het gewoon om hun kinderen getuige te laten zijn van hun intieme gesprekken en ruzies. Totdat hun oudste zoon Dario er genoeg van heeft, schreeuwt dat ze allebei klootzakken zijn en demonstratief in het water springt.

Als Dario jaren later terugkijkt op de persoonlijke ontdekkingstochten van zijn ouders en zijn eigen ervaringen concludeert hij dat het gelukkige tijden waren, maar niemand realiseerde zich dat toen.

 

4 mei 2014

 
ALLE RECENSIES

Railway Man, The

***

recensie  The Railway Man

Een leger van geesten

door Cor Oliemeulen

De Engelse ex-officier Eric Lomax weet wat lijden is. Zijn levensverhaal mondt uit in een confrontatie met de hoofdschuldige. The Railway Man is de verfilming van Lomax’ autobiografie. Tijdens de montage overlijdt hij. Opdracht volbracht. 

“We leven niet, we kunnen niet liefhebben, we kunnen niet slapen, we zijn een leger van geesten”, zegt Finlay (Stellan Skarsgård) tegen Patti (Nicole Kidman), de vrouw van Eric Lomax (Colin Firth) met wie hij in een Jappenkamp zat. Even later stelt Finlay een onomkeerbare daad om zijn oude kameraad duidelijk te maken dat hij moet afrekenen met het verleden.

Recensie The Railway Man

Birma-spoorlijn
In 1942 geven de Engelsen zich in Singapore over aan het Japanse militarisme. De meeste krijgsgevangenen worden in Thailand tewerkgesteld om een 415 kilometer lange spoorlijn door de jungle naar Birma aan te leggen. In deze hel vinden meer dan 80.000 mensen de dood waaronder ruim 6.000 Britten. De 21-jarige Eric Lomax (Jeremy Irvine) heeft het geluk dat hij zich nuttig mag maken als technicus, maar de pech dat hij wordt betrapt nadat hij een radiozender in elkaar heeft geknutseld. De martelingen zullen de rest van zijn leven beheersen.

Ook nog als hij in 1980 verliefd wordt op Patti, die hij ontmoet in een trein. Eric weet alles van treinen en imponeert haar met zijn vakkennis en lichte onbeholpenheid. Ze trouwen, maar al snel weet Patti zich geconfronteerd met zijn nachtmerries en posttraumatische stress. Beetje bij beetje ontdekt zij Erics verschrikkelijke verleden en dringt zij aan om stoom af te blazen. Een confrontatie met de man die verantwoordelijk is voor al het leed, is bittere noodzaak. Eric reist naar Thailand en ontdekt dat zijn persoonlijke vijand westerse toeristen rondleidt in het kamp waar hij gruwelijk is mishandeld.

Recensie The Railway Man

Wraak of verzoening?
Hier zien we de grote acteur Colin Firth die zijn beul (Hiroyuki Sanada) ontmoet, worstelt met zijn diepste gevoelens en heen en weer wordt geslingerd tussen wraak en vergeving, haat en verzoening. Hij zwaait met een mes, sluit de Japanner op in een kooitje waarin hij zelf gevangen zat en betreedt de ruimte waarin hij destijds heel hard om zijn moeder riep.

Hoe verbazingwekkend, hoopgevend en inspirerend de finale ook is, The Railway Man blijft een beetje vlak. De personages zijn ingetogen en blijven teveel op afstand, het ontbreekt aan voldoende emotionele betrokkenheid. De regie van Jonathan Teplitzky is zwaar en zuigt je niet in het verhaal, er is geen kwinkslag en nauwelijks een lachje. Hoe dan ook heeft de film een krachtige boodschap en overstijgt het nut van welke Waarheidscommissie dan ook.

 

26 april 2014

 
ALLE RECENSIES

Immigrant, The

***

recensie  The Immigrant

Fatale driehoeksverhouding

door Cor Oliemeulen

Een Poolse immigrante worstelt met levensvragen in een magnifiek geschoten film over een driehoeksverhouding die gedoemd lijkt te mislukken.  

In de eerste helft van de vorige eeuw arriveerden miljoenen immigranten per boot in het beloofde land. Voordat ze werden toegelaten moesten ze door de poorten van het verwerkingscentrum op Ellis Island in de haven van New York. Immigranten met een crimineel verleden of een chronische ziekte werden geweigerd.

Recensie The Immigrant

Als de Poolse Ewa (Marion Cotillard) in 1921 het vasteland bereikt, constateren de autoriteiten bij haar zus Magda een fout hoestje, zodat ze in quarantaine moet. Ewa belandt in de charmante handen van Bruno (Joaquin Phoenix), baas van een pikant variétégezelschap dat als dekmantel dient voor zijn pooieractiviteiten. Ewa heeft weinig keus, vooral als Bruno zegt zich te zullen ontfermen over de doodzieke Magda.

Verhitte gemoederen
Met The Immigrant bevestigt regisseur James Gray zijn voorkeur voor romantische drama’s over mensen met verschillende achtergronden. Net als in The Yards en Two Lovers heeft hij de beschikking over Joaquin Phoenix (Walk the Line, The Master, Her) die nooit faalt. Zelfs niet als hij kijkt in de grote ogen van Marion Cotillard (La Môme, Midnight in Paris, De rouille et d’os). Hun relatie is afstandelijk, want Ewa haat Bruno, terwijl Bruno haar wel ziet zitten, en liggen. Als de illusionist Orlando (Jeremy ‘The Hurt Locker‘ Renner) in beeld komt, raken de gemoederen verhit en de rapen gaar.

Hoewel er uitmuntend wordt geacteerd, het verhaal consistent is en het Poolse accent van de immigrante aandoenlijk, zijn er te weinig indringende en verrassende momenten en laat de intrige te lang op zich wachten. Daarentegen is de klassieke muziek stemmig en zijn de kaders beeldschoon. Cinematograaf Darius Khondji (Delicatessen, Se7en, Amour, To Rome with Love) liet zich inspireren door schilderijen van George Bellows, bekend van diens realistische plaatjes van New York van het begin van de twintigste eeuw en door Everett Shinn die de toenmalige variététheaters vastlegde. De belichting van Robert Bressons meesterwerk Journal d’un curé de campagne (1951) gold als uitgangspunt. Zelfs Ewa’s biechtscène is een ode aan de Franse meester-cineast.

Recensie The Immigrant

Thematische worstelingen
Ook de grauwgrijze opnames op Ellis Island zien er prachtig uit. Destijds moest Francis Ford Coppola voor The Godfather II nog een deel van de gebouwen van het eiland laten nabouwen. The Immigrant is de eerste speelfilm die op Ellis Island mocht worden opgenomen, inclusief memorabele slotscène. Bijna twee uur thematische worstelingen – liefde en haat, geven en nemen, zonde en vergeving – cumuleren in een finale die liefhebbers van melodrama zal bekoren.

 

11 april 2014

 
ALLE RECENSIES

Bag Man, The

*

recensie The Bag Man
Bagger, man!

door Cor Oliemeulen

Een man beschermt een tas met zijn leven. Een vrouw speelt een gevaarlijk spel. The Bag Man is een moderne film noir met perspectief.  

Crimineel Jack (John Cusack) krijgt opdracht een tas met onbekende inhoud op te halen om die te overhandigen aan gangster Dragna (Robert De Niro). Ze zullen elkaar treffen in een afgelegen motel in het diepe zuiden van Amerika. De sfeer is broeierig, bevreemdend en onbestemd. De afspraak is dat Jack niet in de tas mag kijken, want anders kan hij fluiten naar zijn beloning. Met alles wat de komende anderhalf uur te wachten staat, blijkt dat een ware beproeving.

Recensie The Bag Man

Wat zit er in die tas?
Zijn eerste ontmoeting is met moteleigenaar Ned (Crispin Glover, bekend als George McFly, de stuntelige toekomstige vader van Marty in Back to the Future) die zich merkwaardig opricht vanachter de desk en achterdochtig en mysterieus zijn nieuwe klant opneemt. Hierna zal een illustere stoet van marginale figuren Jacks pad kruisen: foute buren, een agressieve pooier en enge dwerg, sadistische agenten en een femme fatale met gevaarlijke rondingen. Er is een stoere antiheld, (erotische) spanning en je wordt snel nieuwsgierig wat er in die verdomde tas zit.

De vraag is: waartoe leiden alle confrontaties, het geweld, de moorden en het nachtbraken? Het antwoord is: nergens. The Bag Man begint hoopvol als interessante film noir, ontspoort en crasht zoals alleen éénsterrenfilms dat kunnen. John Cusack heeft aanvankelijk genoeg charisma, maar krijgt te maken met een verhaal dat steeds verder uit zijn voegen barst van niet uitgewerkte karakters, erbarmelijke dialogen, onzinnige plotwendingen en teveel ongeloofwaardigheden. Is er nou niemand die tegen debuterend regisseur David Grovic had kunnen zeggen: ‘Beste man, je hebt talent, maar je kunt geen keuzes maken.’

Robert De Niro
En waar zijn in hemelsnaam de vrienden en vertrouwelingen van Robert De Niro? Natuurlijk, de 70-jarige geboren New Yorker heeft zijn sporen al lang en breed verdiend en zeker hij mag doen en laten wat hij wil. Echter na de gestaag opstapelende optredens in dubieuze producties van de laatste jaren rijst de vraag of een van de grootste acteurs uit de geschiedenis daadwerkelijk kijkt naar de films waarin hij speelt. Van tevoren én erna.

Recensie The Bag Man

In 1976 ontving De Niro voor zijn rol als wereldverbeteraar in Taxi Driver het schamele bedrag van 35.000 dollar, in 2010 mocht hij na de uitgekauwde formule van Little Fockers liefst 20 miljoen dollar op zijn bankrekening laten schrijven. Wat hij heeft gekregen voor The Bag Man is niet bekend; een geldboete zou meer op zijn plaats zijn. Hij komt maar een minuut of tien in beeld en het enige waarmee zijn met Liberace-kapsel uitgedoste personage imponeert is de manier waarop hij de neus van een vrouw breekt. Fans van Robert De Niro dienen zich echter serieus af te vragen of ze hun held willen zien falen in de potsierlijke finale. Anderen zouden beter halfweg de zaal verlaten om zelf verder te fantaseren hoe mooi het allemaal had kunnen zijn.

 

28 maart 2014

 

MEER RECENSIES

Grudge Match

**

recensie  Grudge Match

Opa zint op revanche

door Cor Oliemeulen

Als je je halve leven met Razzie-verzamelaar Adam Sandler hebt gewerkt, loop je het risico dat je betere acteurs niet meer goed kunt regisseren. Peter Segal ondergaat dit lot met een komische boksfilm die beter verdient.  

Sylvester Stallone kan het boksen niet laten. Doorgebroken als Rocky in de gelijknamige film uit 1976, maakte hij na een aantal vervolgfilms dertig jaar later in Rocky Balboa zijn comeback. In Grudge Match mag hij opnieuw aan de bak. Tegen Robert De Niro, die in 1980 de legendarische Jake LaMotta neerzette in Raging Bull, de beste boksfilm ooit.

Recensie Grudge Match

Touwtje springen
Beide acteurs – de een belichaamt de domme kracht die het best tot zijn recht komt met weinig tekst, de ander is een begenadigd method actor – zijn ondertussen opa’s. Stallone was nog redelijk in conditie vanwege zijn optreden in zijn eeuwige actiefilms, De Niro moest op dieet en werkte zich maandenlang in het zweet. Verbluffend om te zien hoe de 70-jarige acteur touwtje springt en grappig hoe de 67-jarige Stallone in een slachthuis nog even op een vleeshomp wil beuken.

Stallone speelt Henry ‘Razor’ Sharp, De Niro is Billy ‘The Kid’ McDonnen. Twee rivaliserende bokskampioenen uit Pittsburgh die begin jaren tachtig elkaar ieder een keer versloegen. Van een beslissende partij kwam het niet, want Razor ging plotseling met pensioen. Als ze elkaar dertig jaar later onverhoopt treffen tijdens de productie van een videogame, krijgen ze een hilarische slaande ruzie en wordt de opname hiervan een populaire viral op het internet. Het opgewonden standje The Kid daagt de bedeesde Razor andermaal uit voor een beslissende bokspartij. Komiek Kevin Hart, in de rol van bokspromotor, heeft dollartekens in de ogen en wil de match graag regelen.

Niet grumpy genoeg
Vanaf dit moment voel je dat Grudge Match, niet gehinderd door een afgezaagd scenario, platgetreden paden gaat volgen. Hart portretteert de stereotiepe Afro-Amerikaan met een aanstekelijke babbel en een voorliefde voor geld, mooie babes en snelle auto’s. The Kid blijkt een zoon te hebben van de ex-vriendin (Kim Basinger) van Razor. En zo ontvouwt zich een verhaal dat doet denken aan Grumpy Old Men, maar dan ontdaan van de heerlijke bijtende kantjes waar het duo Jack Lemmon-Walter Matthau patent op had. Echte chemie tussen Stallone en De Niro komt pas uit de verf als ze elkaar uiteindelijk treffen in de ring. Het boksen ziet er verrassend goed uit.

Recensie Grudge Match

De Niro doet met het materiaal wat hij kan, Stallone is – bewust of onbewust, je weet het nooit met deze spierbundel – een houten klaas, Kim Basinger is nog steeds aangename beeldvulling en Alan Arkin (Razors oude bokstrainer) kan zich te weinig profileren. Grudge Match is leuk voor boksliefhebbers (blijf zitten tot de aftiteling!) en was misschien een aardige kerstfilm geweest, maar als aansprekende mix van comedy en drama is hij onder de maat.

14 maart 2014

 
ALLE RECENSIES

Touch of the Light

***

recensie  Touch of the Light

Kleuren voelen

door Cor Oliemeulen

Hij leeft voor de muziek, zij voor de dans. Touch of the Light is een romantische inspiratiefilm uit Taiwan. Braaf, honingzoet, maar oprecht.  

In zijn eerste lange film portretteert regisseur Rong-ji Chang het leven en de herinneringen van de blinde pianist Yu-Siang Huang. Geboren op het Taiwanese platteland speelde hij al heel vroeg piano. Elke noot die Yu-Siang hoorde, onthield hij en speelde hij moeiteloos na. Zijn moeder maakte vanaf het begin talloze opnames van zijn spel. Nu is de tijd aangebroken om muziek te gaan studeren aan de universiteit. Vader en kleine zusje blijven thuis, moeder brengt hem met de auto naar de grote stad en maakt hem wegwijs op de campus.

Recensie Touch of the Light

Groot hart
Het leven als blinde is niet gemakkelijk. Zeker niet in een nieuwe omgeving waar sommigen je eerder zien als last dan een verrijking. Echter na een stroef begin en de kennismaking met zijn vrolijke kamergenoot, wordt Yu-Siangs muzikale talent snel opgemerkt. ‘Door muziek kan ik de kleuren in de wereld voelen’, zegt hij. Bovendien blijkt Yu-Siang te beschikken over een groot hart, innerlijke rust en een sensitiviteit waarmee hij stemmingen en gevoelens van anderen kan waarnemen. De jongeman lijkt de goedheid zelve.

De regisseur zal dit graag bevestigen. Hij werd in 2005 getroffen door de grote lach op het gezicht van Yu-Siang toen deze piano speelde. Ze werden bevriend en Chang werd nieuwsgierig naar de onbekende wereld waarin blinden leven. Een jaar lang deden ze audities, maar lukte het niet een geschikte acteur voor de rol te vinden. Dus ging Yu-Siang maar zichzelf spelen. Een goede keus, want het verschaft de film de vereiste authenticiteit. Nu nog een verhaal verzinnen en de camera’s konden draaien.

Niet dansen is niet leven
De mooie frisdrankverkoopster Xiao Jie komt als geroepen. Ze staat een tikkeltje sikkeneurig in het leven omdat ze vindt dat ze niet leeft als ze niet kan dansen. Actrice Sandrine Pinna, voor haar rol bekroond als beste actrice tijdens het Tapei Film Festival, moest letterlijk leren dansen en dat zie je mooi terug in Touch of the Light. Het is even wachten voordat de wegen van Yu-Siang en Xiao Jie elkaar kruisen. Hij vraagt haar wat dansen is. Zij leert hem enkele dansbewegingen. Hij leert haar hoe het is om niets te zien.

Recensie Touch of the Light

Twee zielen die elkaar ontmoeten. Een vriendschap die gelukkig niet uitmondt in een romance. Er is muziek om Yu-Siangs wereld te construeren en de dans van Xiao Jie om zijn wereld te visualiseren. De cinematograaf zorgt voor extra sfeer: door het spelen met licht en schaduw vervaagt hij de contouren van de pianist. De editor slaagt erin de innerlijke intensiteit van de danseres belangrijker te maken dan haar sierlijke bewegingen. In Amerikaanse handen was het inspirerende verhaal vast verschrikkelijk uit de bocht gevlogen, de Taiwanezen houden hun melodramatische neigingen gepast onderdrukt.

 

4 februari 2014

 
ALLE RECENSIES

12 Years a Slave

****

recensie  12 Years a Slave

Een bezoek van de zweep

door Cor Oliemeulen

Een verzonnen verhaal, hoe fantasierijk dan ook, kan nooit de onvoorstelbare werkelijkheid benaderen. Als het lukt om een echt gebeurd relaas zonder franje, pretenties en aanzwellende violen te verfilmen, kan zomaar een meesterwerk ontstaan.  

Na de bevlogen Zwarte Pietendiscussie en het wezenlijke soap- en blote borstengehalte van het overigens niet onverdienstelijke Hoe Duur was de Suiker kan Nederland zich opmaken voor de release van 12 Years a Slave. Het onwaarschijnlijke verhaal van de violist Solomon Northup die aanvankelijk gelukkig leeft met vrouw en kinderen in het New York van 1841. Als een van de weinige kleurlingen, gestoken in keurig kostuum, beweegt hij zich ongehinderd en gerespecteerd in sociale en politieke kringen. Na een optreden in Washington wordt hij bedwelmd, ontvoerd en als slaaf op transport gezet naar het racistische zuiden.

Recensie 12 Years a Slave

Persoonlijke hel
De tegenstelling tussen de noordelijke en zuidelijke staten over de afschaffing van de slavernij wordt breed uitgemeten in Steven Spielbergs Lincoln met de magistrale titelrol van Daniel Day-Lewis. De Britse regisseur Steve McQueen vertelt de omgekeerde chronologie: een vrije man is gedoemd tot slaaf. Geen politiek verhaal, maar een persoonlijke hel. Gebaseerd op een krantenartikel in The New York Times uit 1853 en het bij monde van Solomon Northup zelf door ene David Wilson opgetekende verhaal Twelve Years a Slave. De vrouw van Steve McQueen ontdekte het boek bij toeval. De regisseur zocht vervolgens contact met scenarist John Ridley, die een gat in de lucht sprong, omdat hij al een tijd rondliep met de wens om een uniek slavendrama te schrijven.

Dat is 12 Years a Slave ook zeker geworden. Met een fantastische hoofdrol van de relatief onbekende Chiwetel Ejiofor die zijn roots heeft in de toneel- en theaterwereld van Londen. Een pijnlijk zielig hoofd, grote ogen met daartussen diepe groeven tamboereren zijn onfortuinlijke lot. Een beroemde filmacteur had nooit met dezelfde geloofwaardigheid een schijntje van de intellectuele slavenidentiteit van Solomon Northup kunnen oproepen. Ejiofor speelt een erudiete man, die snel doorheeft dat hij niet al teveel mag opvallen. Niet zeggen wie je bent, betekent overleven. Ook niet als een slavenhandelaar vraagt of hij onderwijs heeft genoten. ‘Nee’, zegt Solomon uit zelfbehoud. ‘Nikkers worden ingehuurd om te werken, niet om te lezen of schrijven.’ Desondanks weet hij zich door zijn kennis, slimheid en vioolspel te onderscheiden van zijn lotgenoten. En van zijn meester.

Omdat God het zo wil
Zijn bijzondere karakter valt ook Edwin Epps op. Michael Fassbender (schitterde al in Steve McQueens Hunger  en Shame) is eng realistisch als de meedogenloze, tirannieke landeigenaar. Het psychologische kat- en muisspel met zijn gekochte slaaf Solomon vormt het hoogtepunt van de film. Seksueel wordt Epps aangetrokken door de slavin Patsey (indrukwekkend speelfilmdebuut van Lupita Nyong’o). Van alle slaven plukt zij het meeste katoen, soms wel 500 pond per dag. Geboren en opgegroeid op de plantage is ze voor Epps een geschenk van God, die hem uiteraard toestaat het meisje te misbruiken en op gruwelijke wijze te straffen, onder het aanmoedigende oog van zijn echtgenote (Sarah Paulson).

Recensie 12 Years a Slave

Het lukt slechts een enkeling de horror van zweepslagen, ophangingen en vernederingen te ontvluchten. De zwarte vrouw van de mildere landeigenaar Shaw vertrouwt Patsey toe: ‘Eens heb ik gediend, nu heb ik anderen die mij dienen. De kosten van mijn huidige bestaan zijn om de genegenheid van meester Shaw te beantwoorden.’ Met haar pink omhoog neemt ze een slokje van haar thee en vervolgt: ‘Ik weet hoe het is om het doel van een meester zijn voorliefde en eigenaardigheden te zijn. Een wellustig bezoek in de nacht of een bezoek van de zweep. Maar de Heer zal met Epps en met iedereen afrekenen.’

Vergetelheid
Prachtige rollen in kleine, intieme settings met sublieme dialogen doen soms denken aan Shakespeare. Mooie natuurplaatjes en kleurrijke luchten contrasteren met de verschrikkingen van het slavenleven. Maar gelukkig is er één persoon die uiteindelijk weet te ontsnappen aan zijn beroerde voorzienigheid. Na twaalf jaar als slaaf zal Solomon Northup ontegenzeggelijk een toontje lager spelen. Niemand heeft later nog ooit iets van de violist vernomen. Tot nu.

 

14 februari 2014

 
ALLE RECENSIES