Age of Adaline, The

**

recensie The Age of Adaline
Ontsnappen aan onsterfelijkheid

door Suzan Groothuis

Na een auto-ongeluk blijft Adaline Bowman 29 jaar oud. Terwijl de tijd als een geschiedenisles vervliegt, brengt zij haar dagen eenzaam door. Tot de liefde op haar pad komt…

Een mannelijke voice-over introduceert het leven van Adaline Bowman (Blake Lively, bekend uit de serie Gossip Girl), geboren in 1908 en gezegend met een serene schoonheid en hoge intelligentie. Wanneer haar man na een incident om het leven komt, blijft Adaline achter met haar dochter Flemming. Maar het lot beslist dat Adaline na een auto-ongeluk, waarbij zij tijdens een storm door de bliksem geraakt wordt, voor eeuwig 29 jaar jong blijft. Terwijl de jaren verstrijken blijft zij haar jonge uiterlijk houden, wat argwaan wekt bij de FBI. Om zichzelf en haar dochter te beschermen besluit Adaline om de tien jaar een andere identiteit aan te nemen en haar heil elders te zoeken.

Recensie The Age of Adaline

En zo belanden we in het heden en is Adaline al flink wat jaartjes verder. In de identiteit van Jennifer Larson leidt ze een teruggetrokken leven in San Francisco. Voor de buitenwereld is ze een aantrekkelijke, gesloten jonge vrouw. Haar thuis verraadt subtiel haar werkelijke zijn: relikwieën als een oude typemachine sieren het huis en fotoalbums tonen het verloop van de jaren. Dochter Flemming is inmiddels bejaard en hondje Reese blijkt de zoveelste generatie die rondsnuffelt in huize Bowman.

Niet meer alleen
Op een oudejaarsavond krijgt het leven van Adaline een andere wending. Ze ontmoet Ellis (Michiel Huisman), een romantische filantroop die haar al snel weet te beroeren. Maar hoe kan Adaline toegeven aan een liefde, terwijl ze een leven van ontsnapping leidt?

Op die vraag bouwt The Age of Adaline voort. Terwijl haar gevoelens voor Ellis toenemen, zegt haar verstand dat ze hem moet laten gaan. De enige met wie Adaline haar verwarring kan bespreken is Flemming (Ellen Burstyn), die haar aanspoort niet langer een eenzaam leven te leiden (“You don’t have to be alone forever” ).

The Age of Adaline, van de hand van de jonge regisseur Lee Toland Krieger, doet in meerdere opzichten denken aan David Fincher’s The Curious Case of Benjamin Button (hierin wordt het titelpersonage steeds jonger). Een verhalende voice-over, niet vanzelfsprekend ouder worden en een liefde die daardoor onmogelijk is. De film is, net als in The Curious Case, dramatisch opgezet met verwijzingen naar de geschiedenis van de twintigste eeuw. Overigens doet Krieger dat met een minder groot gebaar: dat Adaline bijna de gehele twintigste eeuw heeft meegemaakt maakt zij duidelijk in een potje Trivial Pursuit.

Recensie The Age of Adaline

Kuise Huisman
De film is prachtig geschoten, maar stelt op inhoudelijk vlak teleur. Waar Blake Lively’s tijdloze schoonheid, decors en kostuums overtuigen, is het scenario zwak en voorspelbaar. Zoete en bedachte dialogen (Ellis: “Years, lovers and glasses of wine. These are things that should never be counted.” Adaline: “ You have no idea” ), voorziene plotwendingen en de onwaarschijnlijkheid van leven, dood en de krachten der natuur maken van The Age of Adaline  een misbaar sprookje. Daarbij ontbreekt de chemie die Brad Pitt en Cate Blanchett in The Curious Case of Benjamin Button wel hadden.  Lively’s spel is ondanks Adaline’s grondige verlangen lief te hebben en een normaal leven te leiden vlak; Huisman is de grote romanticus die vastbijt en niet meer loslaat. De scène dat de twee elkaar voor het eerst ontmoeten maakt opzichtig duidelijk dat ze voorbestemd zijn voor elkaar.

Om er nog wat spanning in te mengen volgt de introductie van de vader van Ellis (Harrison Ford), met wie Adaline een verleden deelt. Maar het clichématige verloop ziet de kijker al van verre aankomen. Ook Anna Kendrick (Pitch Perfect) zal teleurgesteld zijn: haar ‘hunk’ Michiel Huisman (momenteel ook te bewonderen in het vijfde seizoen van Game of Thrones) paradeert ondanks haar verzoek op Twitter om meer mannelijk naakt – “Madonna kissed Drake, Hilary’s running for president, but HBO STILL hasn’t shown this dude’s dick??”  – in The Age of Adaline slechts in ontbloot bovenlijf rond.

15 juni 2015

ALLE RECENSIES
 

Macondo

***

recensie  Macondo

Volwassen op je elfde

door Cor Oliemeulen

Tijdens het integratiedebat zijn het al snel buitenstaanders die een mening hebben zonder de vluchtelingen zelf hierin te betrekken. In Macondo volgen we de worstelingen van de elfjarige Tsjetsjeense jongen Ramasan.

De in Iran geboren regisseur Sudabeh Mortezai vindt dat vluchtelingen vaak worden behandeld als onderwerp of kwestie. Als ervaringsdeskundige belicht zij in Macondo het perspectief van binnenuit. Mortezai verhuisde van Teheran naar Wenen toen ze twaalf was en situeert haar eerste speelfilm in Macondo, een buitenwijk van de Oostenrijkse hoofdstad. In de jaren vijftig werden er de eerste Hongaarse vluchtelingen gehuisvest, later kwamen er asielzoekers uit Tsjecho-Slowakije, Chili en Vietnam. Op dit moment wonen er zo’n tweeduizend mensen met twintig nationaliteiten. Door recente internationale conflicten bestaat de nieuwe lichting vooral uit Afghanen, Somaliërs en Tsjetsjenen.

Recensie Macondo

Man in huis
Eén van de gebroken gezinnen in Macondo is afkomstig uit de laatstgenoemde autonome Russische republiek. De elfjarige Ramasan woont er met zijn moeder en twee jongere zusjes. Vanuit de eigen moslimtraditie voelt hij zich verantwoordelijk als de enige ‘man’ in huis. Aangezien zijn moeder bijna geen Duits kan, doet Ramasan het woord tijdens de aanvraag van de asielprocedure en fungeert hij als tolk. Op straat probeert hij zijn mannelijkheid te bewijzen door het luidruchtig rondhangen en het plegen van vandalisme. De imam wil dat Ramasan vaker naar de moskee komt en vindt het tijd dat er een volwassen man in hun huis komt.

Een gegadigde hiervoor is Isa, die vlakbij in de vluchtelingenwijk woont en Ramasans vader kende omdat ze samen vochten tijdens de oorlog in hun moederland. Het lot van de vader is niet bekend; volgens Ramasans moeder is hij gesneuveld, maar tijdens de asielprocedure kan zij dit niet aantonen. Als Isa voor het eerst het gezin ontmoet, overhandigt hij Ramasan een foto en het horloge van zijn vader. Terwijl Ramasan zijn onbekende vader verder idealiseert, biedt Isa aan om klusjes voor hun gezin te doen, waardoor er langzaam een band tussen Ramasan en Isa ontstaat.

Recensie Macondo

Acteertalent
Sudabeh Mortezai slaagt in het geloofwaardig neerzetten van een authentiek bestaan in een vluchtelingenwijk. Haar cast is een mix van bewoners en onervaren acteurs, wat Macondo bij vlagen een documentaire-achtige ondertoon geeft. De jongen Ramasan blijkt een absoluut acteertalent: door de omstandigheden groeit hij sneller op dan misschien goed voor hem is, worstelt hij met zijn identiteit en probeert de rol van zijn vader op zich te nemen. Tegelijkertijd voelt hij zich verantwoordelijk voor zijn getraumatiseerde moeder.

De relatie tussen Ramasan en Isa ontwikkelt zich tot een vriendschap, echter als Isa in de ogen van Ramasan te dichtbij komt en zich als vaderfiguur opwerpt, dreigt de situatie volledig uit de hand te lopen. Het onvermijdelijke conflict maakt van Macondo een mooi opgebouwd en overtuigend drama (waarin nauwelijks plaats voor vrouwen is). Een intiem portret van een intelligente jongen die goed om zich heen kijkt, zijn best doet om zich te bewijzen, maar ondertussen een zware last met zich meezeult.

 

12 juni 2015

 
ALLE RECENSIES

Testament of Youth

***

recensie  Testament of Youth

Vrouw aan het front

door Cor Oliemeulen

De eerste speelfilm waarin we de verschrikkingen van de Eerste Wereldoorlog zien door de ogen van een Engelse vrouw. Een technisch vakkundig gemaakt, treurig kostuumdrama met als enige echte verrassing de uitstekende hoofdrol van de Zweedse actrice Alicia Vikander.

Regisseur James Kent duikt graag in het leven van historische figuren (o.a. Mozart en Margaret Thatcher), maar schuwt niet om ook minder bekende, maar niet minder aansprekende, mensen te portretteren. Tot dusver deed hij dat in documentaires en tv-films. Testament of Youth, naar de autobiografische bestseller van de Engelse schrijfster, feministe en later pacifist Vera Brittain, is zijn eerste bioscoopfilm.

Recensie Testament of Youth

Van Oxford naar slagveld
Niet iedereen in Engeland viert het einde van de Eerste Wereldoorlog even uitbundig. Net als de meeste van haar landgenoten heeft Vera (Alicia Vikander) een hoop leed te verwerken. Enkele geliefde personen in haar directe omgeving hebben de verschrikkingen van het slagveld niet overleefd. Mannen, vaak nog jongens, die vol avontuur en plichtsbesef naar Frankrijk vertrokken met de overtuiging de Duitse vijand in korte tijd een kopje kleiner te maken, vielen aan het front, in de loopgraven, onder wapens en mosterdgas.

Ook Vera wil zich niet onbetuigd laten en de oversteek maken, nadat ze in de krant pagina’s vol namen van gesneuvelde landgenoten ziet en zich realiseert dat ook haar geliefde Roland en close broer Edward er zijn gaan vechten tegen ‘de Hun’. Vera is vastbesloten de gewonden te gaan verzorgen, maar haar plan wordt ten zeerste afgekeurd door haar ouders, die er aanvankelijk ook op tegen waren dat Vera wilde gaan studeren. Pa vindt dat Vera beter kan gaan trouwen dan studeren: ‘Vrouwen in Oxford kunnen niet eens een graad krijgen. Het is weggegooid geld.’

Duitse soldaat
Vera’s eigen wil is bewonderenswaardig. Nadat ze op het vasteland in een verpleegstersuniform is gehesen, beschouwen haar leidinggevenden en collega’s Vera in eerste instantie als het welgestelde universiteitsmeisje uit een ivoren toren, maar dit verandert snel als zij zien dat Vera vol overgave de gewonden verzorgt. Vera’s belevingswereld verandert drastisch als zij in een barak met louter zwaargewonde Duitse soldaten moet werken. Hier vindt ze de inspiratie voor haar pacifistische boodschap in haar latere leven. Hoogtepunt van de film is dat Vera de hand van een stervende Duitse soldaat vastpakt en tot hem spreekt alsof zij zijn geliefde is zodat hij vredig zijn laatste adem kan uitblazen.

Het lukt regisseur James Kent om sentimentele valkuilen te vermijden, gesteund door de overtuigende acteerprestatie van Alicia Vikander. In de momenteel nog in de bioscoop draaiende originele sciencefictionthriller Ex Machina speelt zij een bijna emotieloze robot met kunstmatige intelligentie die niets liever wil dan een mens worden. In Testament of Youth kan Vikander juist haar hele scala van emoties tentoonspreiden: geluk, hartstocht, radeloosheid, pijn en vastbeslotenheid.

Recensie Testament of Youth

Van onbezonnenheid naar wanhoop
Vera’s gevoelens worden regelmatig ondersteund door close-ups en sfeerrijke beelden van de omgeving: vanaf haar onbezonnen jeugd als Vera met haar broer en vrienden schaterend ravot in de natuur en zwemt in een meer, tot en met haar wanhoop als Vera buiten in de zompige grond te midden staat van honderden brancards met zwaargewonden en doden terwijl de camera van boven langzaam uitzoomt om de omvangrijkheid van de oorlogswaanzin aan te zetten.

Hoewel Testament of Youth door de ingehouden sensualiteit en het hartverscheurende van het leven qua verhaal en setting beslist authentiek oogt, mankeert het de film gevoelsmatig aan een serieuze intrige zoals in het sterkere romantische oorlogsdrama Atonement (2007). En het feit dat onze protagonist te boek staat als feministe komt slechts tot uiting in Vera’s opvatting dat zij liever gaat studeren dan trouwen, en in de scène waarin de vrouwelijke Oxford-rector haar toevertrouwt dat een vrouw tweemaal zo hard moet studeren dan mannen. Maar ook zonder noemenswaardige verrassingen in het scenario is de filmbiografie de moeite waard.

 

9 juni 2015

 
ALLE RECENSIES

Taxi Teheran

****

recensie  Taxi Teheran

Blik op de Iraanse weg

door Suzan Groothuis

Ondanks een beroepsverbod kroop de Iraanse regisseur Jafar Panahi achter het stuur in een taxi met drie webcams. Waarmee de kijker vervolgens getrakteerd wordt op scherpe, humoristische en maatschappijkritische conversaties met zijn passagiers. 

De openingsscène toont een druk kruispunt, gefilmd vanaf de voorruit van een taxi. Dan draait de camera en toont de passagiers in de auto. Een man en een vrouw discussiëren hevig over het stelen van autobanden. Volgens de man moet de dader opgehangen worden, maar de vrouw bekijkt de situatie meer vanuit sociaal-maatschappelijk perspectief. Misschien had de dader er wel een reden voor. De chauffeur, niemand minder dan regisseur Jafar Panahi zelf (The Circle, Offside, This Is Not a Film) houdt zich op de achtergrond. Wanneer de twee uitstappen, herkent de derde passagier hem en begint er een anekdotische scène over buitenlandse arthouse films.

Recensie Taxi Teheran

En zo volgt de kijker diverse passagiers. Mannen en vrouwen, jong en oud, de een verkoper van illegale dvd’s, de ander een bevriend mensenrechtenadvocaat. En twee vrouwen met een kom met een goudvis, een subtiele verwijzing naar Panahi’s The White Balloon (1995). Tijdens de rit wordt gesproken over de rechten van een vrouw wanneer haar man overlijdt, bijgeloof en de restricties van film maken. Wanneer Panahi zijn jonge nichtje oppikt vertelt ze hem wat ze geleerd heeft over film maken. Natuurlijk volgens de huidige Iraanse maatstaven.

Subtiele maatschappijkritiek
Die Iraanse maatstaven schudt Panahi met Taxi, net als in zijn voorgaande films, van zich af. Want van restricties moet hij niets hebben. In Offside laat hij zien dat een groep meisjes zich er niet van laat weerhouden om een voetbalwedstrijd (alleen toegankelijk voor mannen) bij te wonen. En in The Circle toont hij het lot van vrouwen die zich staande moeten zien te houden in een door mannen gedomineerde maatschappij.

Taxi is, zeker in vergelijking met het claustrofobische The Circle, opvallend luchtig van toon. Er wordt wat af gebabbeld – passagiers onderling, tegen zichzelf of gericht aan Panahi. Maar ondertussen komen subtiel de restricties die Iran rijk is aan bod. Zo vrij bewegen is het niet in een land waar dat feitelijk gezien wel mogelijk is.

Recensie Taxi Teheran

Scherpzinnig en eigenwijs
Taxi is de derde film die Panahi clandestien Iran uit smokkelde. In 2010 werd hem een beroepsverbod opgelegd, wat betekent dat hij twintig jaar lang niet mag filmen. Dat hij zich niet uit het veld laat slaan, blijkt wel uit hoe hij Taxi heeft opgenomen. Gefilmd met drie webcams in de auto, op klaarlichte dag in de drukke, kleurrijke straten van Teheran. Panahi werkte met niet-professionele acteurs en vrienden, wiens identiteit anoniem blijft.

De regisseur beweert altijd films te zullen blijven maken, want cinema is de vorm waarin hij zich kan uitdrukken. Gelukkig maar, want Taxi vormt wederom een scherpzinnige visie op een land waarin vrijheid van meningsuiting geen vanzelfsprekendheid is.

 

7 juni 2015

 
ALLE RECENSIES

Spy

****

recensie  Spy

XXL Karateheldin

door Alfred Bos

Van Sofia, via Parijs en Rome, naar Budapest en het Ballatonmeer, Spy is de ideale familiefilm: een parodie op James Bond, met net genoeg spanning om voor thriller door te kunnen gaan. En Jason Statham blijkt een komisch talent, vooral in vermomming.

Genrefilms zijn een dankbaar doel om te parodiëren en weinig genres geschikter voor kolderieke quatsch en snaakse slapstick dan de spionagethriller. Spy houdt, heel slim, het midden tussen kolder en actie, en moduleert voortdurend tussen adrenaline-stimulerende sensatie en de bevrijdende lach. Als kers op de taart is er de ontdekking van Jason Statham als komediant.

Recensie Spy

In Spy werken regisseur Paul Feig (bekend van tv-series met een satirische inslag als Nurse Jackie en The Office; hij heeft een remake van Ghostbusters in voorbereiding) en de van origine stand-up comédienne Melissa McCarthy opnieuw samen. Twee jaar geleden maakten ze The Heat, waarin McCarthy als FBI-agente met veel absurdistische omhaal een drugsbaron uitschakelt. Ditmaal is de tonronde actrice een CIA-agent die haar bureaubaan verruilt voor de rol van infiltrant in een internationaal crimineel netwerk dat een atoomwapen wil verhandelen.

Verrassende aangever
Deze keer tekende regisseur Feig ook voor het draaiboek en Spy balanceert vakkundig op het koord dat parodie en ‘the real thing’ van elkaar scheidt. Met de tegenwoordig voor het James Bond-genre verplichte hoppen tussen fotogenieke locaties, doorgaans Europese hoofdsteden met historische allure en kosmopolitische flair, volgt de film de blauwdruk van de actiethriller. Doch die hebben doorgaans geen obese vrouw als vuilbekkende en taekwondoënde protagonist.

Dat is normaliter de rol van Jason Statham, maar die speelt hier een persiflage  – lees, een intensivering – van zijn standaardpersonage: een over de top strak staande vechtjas die, al dan niet in hilarische vermomming, McCarthy uit benarde situaties redt. Statham blijkt de ideale aangever en het verrassende contrapunt bij McCarthy’s tikje ordinaire humor, die alleen overkomt omdat die uit de mond van een vrouw rolt. Hij heeft ook de laatste grap van de film. En let op de aftiteling voor meer grollen.

Recensie Spy

Franchise in wording
Spy werkt omdat we zijn model, de actiethriller à la Bond, Bourne en Bryan Mills (Taken), zo goed kennen. We zijn vertrouwd met de paranoïde plot waarin het verraad driedubbelgelaagd is, de verwikkelingen als Twitter-berichten over elkaar heen tuimelen en de handeling die over de wereldkaart verspringt als was het popcorn op de bakplaat. Plak er een aantal sterren in – Jude Law als de gesoigneerde spion, Bobby Cannavale als de decadente schurk, 50 Cents als zichzelf – en voeg enkele stereotype bijrollen toe (de Italiaanse vrouwengek: Peter Serafinowicz; de Britse muurbloem: Miranda Hart) voor het effect. Vervolgens niet te hard schudden, want het schuimt al uit zichzelf.

De film houdt knap het midden tussen The Naked Gun-trilogie en de reeks Mission Impossible-films, en doet in zijn kluchtige uitvergroting van genreclichés denken aan het verfilmde stripboek Red. Hé, allemaal franchises, of minstens succesfilms met een vervolg. In Amerika is Spy al met veel jubel ontvangen, dus let op: dit wordt een franchise voor dikke dames plus actiehelden op leeftijd. Expendables meets Charlie’s Angels, maar dan XXL.

 

2 juni 2015

 
ALLE RECENSIES

Dancing Arabs

***

recensie  Dancing Arabs

Palestijn in Israël

door Cor Oliemeulen

Tieners worden geacht te worstelen met hun identiteit: wie ben ik en wat moet ik met mijn leven? In het intrigerende opgroeidrama Dancing Arabs volgen we een jonge Palestijn in Israël, die extreme maatregelen neemt om zijn toekomst veilig te stellen.

Als opgroeiende Palestijn in Israël krijgt het zoeken naar identiteit een extra dimensie. Neem nu Eyad. Hij woont in Tira, een typisch Arabisch stadje in Israël. Maar wie of wat is hij eigenlijk? Is hij Palestijn of Israëli? Een jood of een moslim? En is zijn woonplaats bezet of bevrijd? Eén van bekendste regisseurs van Israël, Eran Riklism, hakte al vaker met het Joods-Israëlische identiteitsbijltje en portretteert in Dancing Arabs een jongeman die uiteindelijk een belangrijke, maar omstreden, keuze zal maken.

Recensie Dancing Arabs

Tussen hoop en vrees
Riklism schetst zijn hoofdpersonage Eyad als iemand die voortdurend op verkenningstocht is: wie hij is, wie hij zou moeten zijn en wat van hem wordt verwacht. Zijn aspiraties, dagelijkse strijd, hoop en angsten. Eyad heeft de ziel van een dansende Arabier, die zich onderzoekend beweegt tussen de ambities, illusies, zorgen en spanningen van zowel zijn land als zijn volk. Een dans die begint als Eyad zich als slim, klein jongetje profileert op een Joods-Israëlische school, waar hij zijn leraar liever zijn vingers blauw laat slaan dan te moeten toegeven dat zijn vader ‘slechts’ een fruitplukker is. Later zal blijken waarom vader vroegtijdig zijn studie moest opgeven.

Het verhaal van Eyad is gebaseerd op de bestseller Dancing Arabs van Sayed Kashua, die ook het scenario schreef en zelf in de jaren tachtig opgroeide in Tira. Israël valt Libanon weer eens binnen en verklaart de oorlog aan de PLO (Front voor de Bevrijding van Palestina) van Yasser Arafat. In Israël zelf ontstaan initiatieven om Palestijnen en Joden te laten verbroederen. Zo zien we hoe een doorvoed joods jochie in het kader van Children for Peace tijdelijk bij Eyad en zijn gezin komt wonen. Het levert enkele leuke fragmenten op, zodat ernst kan worden gerelativeerd met humor en ironie.

Recensie Dancing Arabs

Liever kanker dan een Arabisch vriendje
Als Eyad in 1988 als enige Palestijn aan een universiteit in Jeruzalem mag gaan studeren, is aanpassen het devies. Het duurt een poos voordat hij gewend is aan de taal, de cultuur en de godsdienst. Eyad wordt geplaagd, soms gediscrimineerd en een lerares spreekt consequent zijn naam verkeerd uit. Hij wordt verliefd op de joodse studente Naomi, maar mag niet bij haar thuis komen. Naomi’s moeder had liever gewild dat ze lesbisch of drugsverslaafd was of dat ze kanker had dan een Arabisch vriendje. Eyads moeder vindt het geen problemen dat haar zoon een joodse vriendin heeft; daarentegen staat de hele familie op het dak te juichen als er tijdens de Golfoorlog een raket in Tel Aviv inslaat.

Veel gemakkelijker en prettiger verloopt Eyads omgang met de aan een spierziekte lijdende joodse jongen Jonathan en diens moeder. Eyad zorgt voor Jonathan, ook als die langzaam aftakelt, en gebruikt Jonathans identiteitskaart om een baantje te kunnen krijgen. Eyads ultieme actie mag dan wel wat abrupt en een tikkeltje ongeloofwaardig overkomen, zijn persoonlijke offer is kennelijk wel een garantie om als Palestijn in Israël te kunnen slagen.

 

30 mei 2015

 
ALLE RECENSIES
 

Desierto, El

***

recensie  El Desierto

Zombie-verveling

door Suzan Groothuis

In een post-apocalyptisch Argentinië volgen we een trio dat zich heeft opgesloten in een huis. Voor zombies, zo leren we later, maar de werkelijke dreiging lijkt toch in de mens zelf te zitten.

Axel, Ana en Jonathan: drie twintigers, opgesloten in een bouwvallig pand dat met de buitenwereld is verbonden via microfoons die signalen van buiten oppikken en versterkt laten horen. Ondertussen worden de drie overspoeld door een benauwende hitte en een horde aan vliegen.

Recensie  El Desierto

Ze doden de tijd met truth or dare, verveling en het inspreken van videoboodschappen in een privékamertje. Een idee van Ana en niet bedoeld om met de anderen te delen. Weet zij veel dat Axel haar bespiedt en haar ingesproken boodschappen afluistert.

Verloren verhoudingen
Eens vormden ze de perfecte liefdesdriehoek, maar daarin is verandering gekomen. Ana is nu met Jonathan en Axel is alleen. Hij tatoeëert zijn lichaam vol  met vliegjes en zal het huis verlaten als er geen vrij plekje op zijn lichaam meer over is. Intussen komen de verhoudingen steeds meer onder druk te staan, vooral wanneer Axel en Jonathan een zombie in huis halen.

Niet dat El Desierto een film is die inhaakt op het fenomeen van grommende, angstaanjagend uitziende zombies die zich hongerig storten op mensenvlees. Regisseur Christoph Behl richt zich met zijn eerste film juist op menselijke verhoudingen en hoe die onder druk komen te staan in een post-apocalyptische samenleving.

Veroordeeld tot elkaar
Nieuw is dit gegeven niet: Jeremy Gardner verraste in 2012 met zijn The Battery, waarin twee slackers op elkaar aangewezen zijn in een wereld gedomineerd door zombies. Dat leverde verfrissende cinema, waarin verveling, humor en natuurlijk ook vriendschap en overleven centraal staan. Zombies zijn amper te bekennen, buiten een claustrofobische scène in een auto.

El Desierto volgt die lijn, hoewel de sfeer en toon een stuk duisterder zijn. Gevangen in donkere, grauwe kleuren volgen we de drie, die zich vrijwel altijd in het gebarricadeerde huis bevinden. Het enige moment van vrijheid is wanneer het regent en Ana buiten opzoekt om de zinderende hitte gelukzalig van zich af te spoelen.

Recensie  El Desierto

Echte dreiging zit in de mens zelf
Welgeteld één zombie rijk volgen we het lot van drie mensen die als een Huis clos  tot elkaar veroordeeld zijn. Niet voor niets is de film gebaseerd op Sartres toneelstuk, waarin de hel gelijk staat aan de andere mensen. Zo ook in El Desierto: Axel komt gevaarlijk dicht bij Ana, aangespoord door Jonathan. De drie bedenken steeds nieuwe regels en uitdagingen, waaronder hun onderlinge relaties gebukt gaan.

Toch ademt de film ondanks zijn post-apocalyptische dreiging vooral leegte en verveling. De slotscène gaat vergezeld van het nummer ‘Love is a shield’ van de Duitse New Wave band Camouflage. Terwijl de tekst But nothing is quite forever, especially staying together uit de geïmproviseerde speakers klinkt, leren we dat liefde, mogelijk de laatste bron van overleven, uitgeput is. En, niet verrassend, dat de echte dreiging in de mens zelf zit.

 

29 mei 2015

 

 

ALLE RECENSIES

 

Charlie’s Country

****

recensie  Charlie’s Country

Vasthouden aan eigen roots

door Suzan Groothuis

In Rolf de Heers veertiende speelfilm ziet Aboriginal Charlie zijn toekomst met zorgen tegemoet. Hij neemt het heft in eigen handen en trekt de Australische outback in. Een charismatisch portret van een man die koppig vasthoudt aan zijn roots en net niet ten onder gaat.

In Charlie’s Country wordt het gebied waar de tegendraadse Aboriginal Charlie woont, ingeperkt met nieuwe regels en wetten. Een beleid waar het politiebureau, dat gebouwd is op het land van de Aboriginal-gemeenschap, streng op toeziet. Charlie ligt dan ook geregeld overhoop met de politie, die hem aanspreekt op de regels maar hem tegelijkertijd gebruikt om zijn kennis van het gebied in te schakelen.

Recensie Charlie’s Country

Wanneer Charlie’s geweer en speer worden ingenomen, essentieel om te jagen en te overleven, besluit hij zich terug te trekken in de bush en zijn leven op zijn manier – gepaard gaande met oude tradities (“To live the old way”) – in te vullen. Wat volgt is een pijnlijke constatering dat vroeger en nu niet meer samengaan. Een gegeven dat Charlie dwingt anders naar de situatie te kijken, vooral wanneer zijn gezondheid zienderogen achteruit gaat.

De outback als uitweg
Charlie’s Country is het verhaal van een man die vasthoudt aan zijn roots en zich weigert te conformeren aan nieuwe geldende wetten, uitgevoerd door blanke “Aussies”.  Het begin van de film start nog mild, met veel humor, maar hoe meer Charlie afgenomen wordt, des te opstandiger hij wordt. David Gulpilil, de meest gecaste Aboriginal-acteur in films (The Tracker (eveneens van Rolf de Heer) Walkabout, The Proposition en Rabbit-Proof Fence) zet Charlie neer als een krachtige persoonlijkheid die zich niet laat kennen. Maar hoe lastiger het hem gemaakt wordt en hij het zichzelf maakt, des te tragischer zijn lot.

Rolf de Heer (Alexandra’s Project, Bad Boy Bubby) schreef het script samen met Gulpilil. Tijdens de vertoning van de film het afgelopen IFFR vertelde De Heer tijdens de Q&A dat Charlie’s  Country veel overeenkomsten met een fase uit Gulpilils leven heeft. Een gegeven dat zeker bijdraagt aan zijn intense vertolking van Charlie. Voor zijn rol werd Gulpilil in Cannes bekroond met de Un Certain Regard Best Actor-prijs.

Recensie Charlie’s Country

Krachtige overlevingstocht
Charlie’s Country is een mooi invoelend verhaal, waarin een man zijn identiteit en waarden niet opgeeft en vecht voor zijn land en zijn bestaan (“I’m born in the bush”). Daarbij is Charlie niet een typische held, want met zijn destructieve karakter ligt hij herhaaldelijk in de clinch – met de autoriteiten, de Aboriginal-gemeenschap en zichzelf.

Het afgelegen Northern Territory dompelt de kijker onder in een krachtige overlevingstocht: de schone beelden van de omgeving en geluiden van kwetterende vogels en insecten gaan samen met de zoektocht naar eten en slechte weersomstandigheden. De camera neemt de tijd om Charlie, zoekend naar harmonie en vrijheid, waar te nemen in zijn vertrouwde omgeving. De film doet langer aan dan zijn speelduur, wat het haast tot een meditatieve ervaring maakt tussen mens en natuur.

 

25 mei 2015

 

Vijf leuke titelpersonages met de naam Charlie

 

ALLE RECENSIES

 

Citizenfour

****

recensie  Citizenfour

Het einde van privacy

door George Vermij

Het verhaal rond Edward Snowden was natuurlijk al wereldnieuws, maar Laura Poitras’ terugblik Citizenfour blijft een essentieel en intrigerend document. Zij filmde de eerste ontmoeting tussen journalisten met de beruchte klokkenluider en de reactie van media en overheden op zijn schokkende onthullingen.

De film opent met berichten tussen Poitras en de mysterieuze informant Citizenfour die werkt binnen het netwerk van de Amerikaanse inlichtingendiensten. De communicatie verloopt in het geheim en door middel van beveiligde berichten wegens de grote risico’s als hij betrapt wordt. Hij heeft schokkende informatie over de onwettige spionagepraktijken van de National Security Agency (NSA) die hun grip op het verkrijgen van data aan het vergroten zijn.

Recensie Citizenfour

Citizenfours keuze om contact met Poitras te zoeken komt voort uit haar unieke positie. Tijdens eerdere opnames voor een documentaireserie over de oorlog in Irak werd zij al snel op een watchlist gezet door de geheime dienst. Samen met journalisten Glenn Greenwald en Ewen MacAskill probeert zij vervolgens een ontmoeting te regelen met de klokkenluider die de grootschalige surveillance -projecten openbaar wil maken.

Stilte voor de storm
Ze ontmoeten hem in een hotelkamer in Hong Kong waar hij zijn identiteit ook prijsgeeft. Edward Snowden praat vervolgens beheerst over zijn werk en de nieuwe verstrekkende methodes die door inlichtingendiensten worden gebruikt om aan informatie te komen. Grote telecombedrijven vormen een deel van het complot en stellen, zonder gebruikers te informeren, al hun communicatieverkeer bloot.

Poitras wisselt de momenten met Snowden af met andere sprekers die het probleem van privacyschending door de Amerikaanse overheid aankaarten. Ook hanteert ze segmenten met verraderlijke serene statische shots. Zo zien we de bouw van een grootschalige elektronische spionagefaciliteit van de NSA en filmt ze een bedrieglijk pittoreske plek aan de Britse kust waar al het internetverkeer in Engeland wordt onderschept. De beelden hebben een stilte-voor-de-storm dreiging en contrasteren met de soms niet te bevatten schaal van de spionagepraktijken van de Britse en Amerikaanse overheid die opeens in de openbaarheid komen.

Recensie Citizenfour

Ongeloofwaardige samenzweringsthriller 
Dat sommige critici Citizenfour vergelijken met een thriller is niet vreemd. Die prangende vergelijking toont echter aan hoe onze werkelijkheid is gaan lijken op een slechte en ongeloofwaardige samenzweringsthriller. Neem de sinistere benamingen van de afluister- en datamining-projecten: PRISM, Stellar Wind of Tempora. Zijn het niet namen die je verwacht in een matige Bondfilm? Een arrogante en paternalistische paranoia lijkt voor overheden genoeg te zijn om basale burgerrechten te negeren of te ondermijnen in naam van veiligheid.

En dan is er nog een prachtig shot tegen het einde van de film dat toont wat er wordt opgegeven als wij het zo ver laten gaan. Poitras filmt van een afstand het appartement waar Snowden in Moskou verblijft, terwijl er een arrestatiebevel tegen hem is uitgevaardigd wegens spionage. Zijn vriendin is na veel bureaucratische rompslomp overgekomen om bij hem te zijn. Je ziet ze door het raam in hun keuken een maaltijd voorbereiden. Een scène van huiselijke intimiteit totdat je beseft dat hun levens nooit meer hetzelfde zullen zijn en dat dat eigenlijk voor iedereen geldt. Ons kwetsbare privéleven zal in de toekomst alleen maar meer onder druk komen te staan van verborgen krachten die je vóór het zien van deze docu niet voor mogelijk zou hebben gehouden.

 

24 mei 2015

 
ALLE RECENSIES
 

Woman in Gold

**

recensie  Woman in Gold

Eén dame, twee partijen en één gelijk

door Joris van Huët

Het goud schittert het meest waar de deugd niet meer blinkt. Een strijd om het bezit van een gouden dame. Een dame met een indrukwekkend achtergrondverhaal: gestolen door nazi’s, geclaimd door een staat en nagestreefd door een 80-jarige politieke vluchteling. Haar spectaculaire verhaal verbloemt de saaie zit in de rechtszaal.

Woman in Gold opent met een korte scène over de Oostenrijkse schilder Gustav Klimt, gespeeld door de Duitse acteur Moritz Bleibtreu met Rasputin-achtige baard. Hij landt zijn laatste penseelstreken op het doek van zijn meesterwerk in 1907: Portret van Adèle Bloch-Bauer I. Hierna maken we kennis met Maria Altmann (gespeeld door Helen Mirren), een Weens geboren inwoner, die is geëmigreerd naar Los Angeles. Dit waargebeurde verhaal betreft haar acht jaar durende rechtszaak tegen de Oostenrijkse autoriteiten om het bezit van Klimts schilderij, dat haar joodse familie ontnomen werd door de nazi’s zestig jaar geleden. De advocaat die haar helpt is de kleinzoon van de componist Arnold Schönberg: Randol Schönberg (Ryan Reynolds).

Recensie Woman in Gold

Kristallnacht
Een sluier duisternis overdekt de koude winternacht in Wenen. De stad wordt het podium voor de eerste grote aanval op de joodse gemeenschap door nazi-Duitsland. Joseph Goebbels geeft het bevel en het gevolg is georganiseerd geweld tegen joden, hun huizen, bedrijven en synagogen. De twee dagen van rellen die volgen, staan bekend als de Kristallnacht, het begin van de Holocaust.

Een van de getroffen huishoudens is dat van Maria Altmann’s rijke familie. Haar kostbare schilderijen, sieraden, en andere eigendommen van onbetaalbare waarde worden geplunderd door de troepen van Adolf Hitler. Het meest waardevolle bezit is het Portret van Adèle Bloch-Bauer 1 (Woman in Gold) van Gustav Klimt, die vaak echt goud in zijn schilderen verwerkte. Dit schitterende werk kwam na de oorlog in de Weense Galerie Belvedere te hangen en werd later het duurste schilderij ooit. De persoonlijke waarde voor de familie is onschatbaar.

Slap
In George Clooney’s The Monuments Men (2014) riskeert een groep Amerikaanse soldaten hun levens om beroemde kunstwerken die waren gestolen door de nazi’s tijdens de Tweede Wereldoorlog te heroveren. Het is niet bepaald een grootse film maar hij tekent wel het plaatje van de waarde die we hechten aan historische kunst in de huidige maatschappij.

Woman in Gold belicht dit vanuit het perspectief van een individu. De emotionele contouren van Maria Altmanns leven vormen de rode draad in deze film. Een politieke vluchteling die dagelijks herinneringen heeft van de wreedheden uit de Tweede Wereldoorlog. Na zestig jaar keert zij terug naar haar moederland om het schilderij van haar familie terug te winnen. Het doet enorm denken aan Stephen Frears’ Philomena ( 2013), waarin een oudere dame na een lang leven terug reist naar haar roots om iets persoonlijks te vinden. Alleen Philomena is een stuk beter.

Recensie Woman in Gold

Dialoogbombardement
Regisseur Simon Curtis is succesvoller met zijn flashbacks dan met de met dialoog gebombardeerde rechtszaalscènes. Die lijken bevlekt door het slapste koffiemerk dat er is, genaamd Cliché – terwijl juist een sterk bakje pleur wenselijk is bij de slaapwekkende zittingen. De spanning van Woman in Gold is terug te vinden tijdens Maria’s ontsnapping uit het door de nazi’s bezet Wenen. Een paar ontroerende optredens van Tatiana Maslany als de jonge Maria redden de film.

Alom een saai drama met teveel mager uitgewerkte concepten en voorgekauwd sentiment. De Oostenrijkse staatslieden zijn dusdanig in uniform, dat zij een nazi-vibe met zich meebrengen. Het is bijna beledigend aan de kijkers de mate waarin Curtis de good guy – bad guy verhoudingen er zo dik bovenop legt. Daarnaast is de interactie tussen onze hoofdrolspeelster en haar advocaat bijzonder ongeloofwaardig. Dat maakt van Woman in Gold een film met weinig uitdaging. Jammer, er zit veel meer potentie in het waargebeurde verhaal.

 

24 mei 2015

 
ALLE RECENSIES