Chaos in de wereld is niet nieuw. Ook vroeger kon het er flink chaotisch aan toegaan. In Seattle, Buenos Aires en online, via de klokkenluiderswebsite van WikiLeaks. Drie films geven aan dat overheden en burgers niet altijd een geweldige match zijn.
WTO/99 – Escalatiemismanagement in Seattle Wat een chaos in 1999 in Seattle! Wat begint met wat demonstranten die hun ongezouten mening geven, gaat over in een strijd tussen demonstranten en politie, met traangas en rubberen kogels.
De film van Ian Bell analyseert niet wat er voorviel maar registreert de escalatie zoals het van minuut tot minuut plaatsvond. Een bizar verslag. Aan de ene kant de politie die bij een persconferentie rustig vertelt hoe weinig schadelijk traangas en rubberkogels zijn. En de demonstranten aan de andere kant die het gevoel hebben dat ze in een oorlog terecht zijn gekomen: ‘Twee keer traangas en ik werd geraakt in het been, dat was het.’ Over handel gaat het vervolgens helemaal niet meer.
Fascinerend hoe het zo enorm snel kon escaleren. Het is reactie op reactie op reactie. Arrestaties aan de lopende band. Bussenvol rijden ze ergens heen om daar uren stil te staan. Mensen geven interviews door half geopende raampjes.
Het is ook een blik op een tijd dat mensen – een interessante mix van arbeiders, studenten, winkeliers en boeren – nog massaal woedend waren op hoe de wereldhandel achter gesloten deuren werd geregeld. Een bezoekende handelaar zegt cynisch: ‘De onwetendheid over handel is óók schokkend.’ Dat zal wel, maar goed uitleggen is ook belangrijk.
Allemaal boos op de boosdoener van toen: globalisering. Ik vraag me af wat diezelfde mensen denken van deze tijd, waarin we zijn teruggekeerd bij de tegenpool: protectionisme.
Diciembre – Vijf weken van extreme chaos Woonde je in begin jaren nul in Argentinië, dan was het geen makkelijke tijd. In een paar weken stortte de complete economie in. Je kon vrijwel geen geld meer opnemen bij banken. ‘Er is niets meer’, zegt een van de vijf presidenten van die tijd.
Een economische crisis van jewelste – die al jaren borrelde – bracht het hele land in doffe ellende. Dit is dus hoe dat eruit ziet. Massademonstraties, plunderingen van winkels en politie die hardhandig probeerde te handhaven waren het gevolg.
Er woedt dan ook een politieke storm, met vijf presidenten die elkaar opvolgen in een paar weken tijd: Medem, De la Rua, Puerta, Camaño en Duhalde. ‘Ik heb liever een hond als president’, zegt een boze demonstrant.
We zien vooral beelden van de straat in die tijd. Scènes als brood door een rolluik geven in verband met veiligheid, mensen die aanvallen op een straat waar boodschappen liggen uitgespreid, mensen die in kilometers lange rijen wachten om een beetje geld bij een bank te kunnen halen, en nog veel meer. Er vielen 42 doden in deze vijf weken.
Deze film van Lucas Gallo heeft opvallende gelijkenissen met die over de WHO-conferentie in Seattle. Ook hier boosheid, rellen en de film is zelfs hetzelfde opgebouwd, door via archiefbeelden commentaarloos bij wijze van spreken alles van minuut tot minuut te laten zien.
The Six Billion Dollar Man – Van lekken je beroep maken Nog meer politieke chaos zien we in deze film over Julian Assange en WikiLeaks. We zien in de film van Eugene Jarecki (Why We Fight) hoe WikiLeaks furore maakt. De club die geheimen (‘lekken’) aan de wereld deelde via één website. Een informatierevolutie.
Journalisten maakten gretig gebruik van de schandalen die het openbaarde – vooral over de Irakoorlog. Reactie van de politiek: schandalig dat er is gelekt.
Daarna duikt Assange onder bij de ambassade van Ecuador in Londen na een zedenzaak in Zweden (als je zonder zo’n zin zonder voorkennis leest, denk je: dat gebeurt alleen in films). Dan hebben we het nog niet over het schandaal dat hij afgeluisterd/bespioneerd wordt in de ambassade zelf. Of dat een de van de leden van WikiLeaks aangeeft te hebben gespioneerd.
Ook in deze film gaan alle deuren open. Knap dat ze zoveel mensen bereid hebben gevonden er iets over te zeggen (onder andere Edward Snowden). Vlot verteld. Het is al met al een belangrijk hoofdstuk uit de moderne, digitale klokkenluidersgeschiedenis. Fascinerend én schokkend af en toe.
Het nadeel is dat de film wel wat lang duurt en als je niet superveel interesse hebt in het Assange/WikiLeaks-verhaal, zal je deze documentaire vermoedelijk niet uitzitten. De documentaire had écht impact kunnen hebben als het wat filosofischer het concept ‘waarheid’ had onderzocht, waar we nu mee worstelen in het post-truth-tijdperk en tijdperk van AI. Dan denk ik al snel aan de films van Adam Curtis, die dat grondig onderzoekt. Dat is het verhaal waar we nu op wachten in een film, in plaats van een verhaal dat we al een beetje kennen uit de media.
Tot slot
Dit was onze laatste bijdrage over IDFA 2025. Het was een vrij stabiel, weinig verrassend festival. Dat heeft denk ik minder met het festival maar meer met de trends in de documentairewereld te maken. Het mag een paar onsjes minder navelstaren zijn en minder hechten aan ‘urgente thema’s’, die de documentaires soms iets te veel in hun greep hebben. Juist de wat meer avontuurlijke en thema-loze films blijven je bij, zoals het geestige Solenopsis invicta, In the Manner of Smoke of To Use a Mountain. Wij hebben er in elk geval weer van genoten en hopen dat ook de lezer er plezier aan heeft beleefd.
Experimentele docu’s, vaak in het Paradocs-programma, zijn het artistieke hart van IDFA. De oogst is divers.
Solenopsis invicta – Een pratende cactustuin De Ibervillea-cactustuin in Sicilië is een plek voor mensen met mentale klachten. Ze hebben veel natuur om hen heen, katten, wormen, vogeltjes, slakken en… vuurmieren. Die laatste zijn invasieve exoten, horen hier dus niet thuis.
De vrede in de tuin verdwijnt als een verdelger in wit pak langskomt met een rookmachine om de vuurmieren te verjagen. ‘Wat is je werk?’ ‘Basically, ik vermoord dieren.’
De film van Victor Missud is geen docu in de traditionele zin. Hoewel de mensen daar echt zijn, spelen ze meer een rol. Het is meer een mystieke korte speelfilm over het thema kwetsbaarheid.
Wel verrassend geestig, met veel metaforen (de plotselinge dreiging en de redder in nood, blauwe lichtjes die vrede zeggen) in het luchtige verhaal van dertig minuten.
Underground – Tunnels en grotten en vraagtekens Onder de grond valt er veel te beleven. In Underground gaat Kaori Oda in een blauwe jurk Japanse tunnels en grotten in.
Ondertussen horen we van een lokale gids over de geschiedenis die daar onder de grond plaatsvond. Bijvoorbeeld in Okinawa in de Tweede Wereldoorlog als Japanse soldaten zich hebben verschanst tegen de Amerikanen.
Het is zonder context vrij lastig om te bevatten waar Underground over gaat. We zien ook lange scènes van Oda die opstaat, kookt en yoga doet. We zien haar hand op bepaalde plaatsen zoeken naar een schaduwhand. Soms is er elektriciteit. En we zien overal projecties. Waarom dit allemaal? De vrijheid van de kunstenaar is een mooi goed.
Ik hou van eigenzinnigheid en ook van mysterie, maar de een zit de ander hier een beetje in de weg. De film had ook wat korter en vlotter gekund. Onthaasten is oké maar dit gaat wel ver.
Bardo – Abstracte verbeelding van het niets Zeven dagen opsluiting in een geluiddichte en donkere kamer om jezelf te behandelen. Wat zie je dan nog?
Bardo is een visueel verslag van wat het brein van regisseur Viera Čákanyová ervaarde toen ze erin zat. ‘Ik ben een enorme sequoia die zijn wortels stuurt naar het hele gebied.’ Of: ‘Ik ben het medium waardoor het duister passeert.’ Of: ‘Kan ik mijn atomen laten afremmen tot een niet-menselijk niveau?’
Erg trippy en origineel idee, soms ook griezelig. Ik heb nog nooit zoiets gezien maar iedereen die wel eens gemediteerd heeft, kan er wel iets in herkennen, in deze abstracte verbeelding van wat je ziet ‘achter de ogen’.
Een film van een half uurtje met bizar denken volgens een Tibetaanse traditie. Nou maar hopen dat het werkt. Meer kunstwerk dan docu.
The In-the-head Film – Duel met je brein Deze korte film van kunstenaar Konstantin von Sichart zal toch wel een van de meest experimentele zijn van IDFA 2025.
We zien iemand geanimeerd een wenteltrap omhoog lopen. Het duel met zijn eigen brein begint. ‘Ik wil rustig kunnen ademen.’
De film is een draaikolk van beelden, een soort trip met een voice-over. Indrukwekkend ideeënrijk. ‘Ik zie eruit als slechte AI.’ Leuk grapje in een ondoorgrondelijke maar wel artistieke film.
A Missed Call – Games en video 8 in de mix We besluiten dit deel met een van de alleraardigste films, ook al duurt die amper tien minuten.
A Missed Call van Francesco Manzaro is echt een gemiste voicemail van Manzaro’s opa. De Manzaro van nu mixt video 8-beelden van vroeger met gamestijlscènes van iemand die rondreist en planeten bezoekt. Het grappige is dat de tekst van het gemiste gesprek daar óók bij past.
Inventieve film die grenzen verlegt op een sympathieke manier.
Met zoveel (auto)biografische films bij IDFA kunnen we niet achterblijven. We bekeken een selectie. De oogst was wisselend.
Letters From Wolf Street – Je straat als inspiratiebron Arjun is tien jaar geleden naar Polen gekomen. Het ontstond een beetje uit balorigheid: hij en een vriend keken oude Poolse films en dachten: waarom gaan we het daar niet proberen? De vriend is er helaas niet meer.
Voor Arjun geldt de oude wet: film of schrijf over wat dichtbij je is. Zijn eigen straat, de wolf-straat in Warschau, biedt een mooie doorsnede van de Poolse maatschappij. Een slager, kapper, kioskverkoopster, dansleraar, bezemende buurman, anarchistische schoenmaker, regisseur: ze gaan allemaal met hem in gesprek. ‘Iedere straat zou zijn eigen chroniqueur moeten hebben.’
Arjun legt deze micropolis op een luchtige manier bloot (waarbij je buren ook figuurlijk kunt opvatten). Hij vraagt voorzichtig aan de Warschauers naar de soms lastige verhouding met migranten. En vraagt migranten naar hun situatie.
Hij ontwapent mensen geregeld met wat ironie. Een goed moment voor de film is als hij Oskar ontmoet, een Poolse Roma. En met wie hij mee naar zijn dorp gaat. ‘Als Oskar en zijn familie al niet zijn geaccepteerd na eeuwen, hoe moet het mij dan lukken?’
Arjun krijgt steun van regisseuse Mo Tan, hier op IDFA aanwezig met haar eigen film (zie hieronder). De film oogt luchtig maar de buitenlandershaat die soms aan oppervlakte komt, is wel een probleem.
De film rekt het idee wel een beetje maar het is geen straf om de film uit te zitten. Fijn om te zien dat de meeste Polen gewoon vriendelijke mensen zijn.
Confessions of a Mole – Luchtig dagboek van een pukkeleigenaar En hier zien we dan Mo Tan zelf, die vanwege een pukkel onder haar linkeroog (‘mole’ in Engels) na haar studie in Polen terugkeert in China, bij haar ouders Chen en Bauwei.
Iedereen in de familie heeft een mening over haar. ‘Je moet dit jaar stoppen met single zijn!’ Haar conclusie: de pukkel zorgt voor pech. En als ze borstkanker heeft, lijkt dat ook zo te zijn.
Dit is zoals een egodocument hoort te zijn: een genadeloos persoonlijk zelfportret. Mo Tan schetst zichzelf niet te fraai. Ze is opdringerig, agressief soms zelfs. Maar iedereen staat er scherp op. Zoals haar neef, die terugbetalen aan ouders het belangrijkste vindt om te doen. Of vriendjes. En haar ouders die regelmatig ruziemaken. ‘Hij heeft de ogen van een predator.’
De film grijpt de aandacht met een slimme combinatie van speelsheid en ernst, met soms Jan Svankmajeriaanse momenten (de ogen, de blauwe draden, de borst op een bordje). Ze filmt alles – en iedereen laat zich filmen – dus komt elk gesprek in de film, hoe lastig ook. Schetst de film het privéleven, of is het privéleven eigenlijk een film die nog niet gemaakt is?
Zoals altijd vraag je je af wat toeval en wat een beetje té geregisseerd is. Neemt niet weg dat de film moedig was om te maken voor alle betrokkenen. Minpuntje: het duurt allemaal nét iets te lang.
Endless Cookie – Animatie niet voor iedereen
Twee halfbroers met dezelfde vader. Peter, wiens moeder een native-Canadian is en die in het noorden woont. Seth, wiens moeder wit is en die in Toronto woont. We kijken naar de animatieversie over de film, die negen jaar duurde om te maken.
De twee broers praten en ondertussen zien we de gevisualiseerde beelden van hun zinnen. Het doet soms een beetje denken aan podcasts die geanimeerd worden. De film bestaat vooral uit Peter die aan de lopende band anekdotes tapt. Over zijn hand die in een dierenval terecht komt. Over geslachte kippen die in een douche hangen. Over zijn ’tequila fase’, waarin hij vaak dronken werd en zelfs in zijn oude huis inbrak om in zijn oude slaapkamer te slapen. Verder een vader die een portal zag langs zweven, een tipi die heropgebouwd wordt en een bizarre moord in het bos.
De film heeft plus- en minpunten. Eerst maar de eerste. Het had ook een hele degelijke, serieuze dramadocumentaire kunnen zijn. Dat is de film niet: het is veel creatiever.
De South-Park-achtige animatie biedt veel mogelijkheden tot kleine grapjes die je zo mist als je niet goed oplet. Van bewegende verpakkingen in een supermarkt tot autostoelen die radio gaan luisteren, van een boot die in een meer blijft hangen achter de telefoonlijn tot een bezemende persoon die in een hoofd stress opruimt. Al anekdoten tappend blijft er veel hangen uit Peter en Seths levens.
Aardig is dat de productie van de film ook een rol speelt. ‘Soms weet ik niet zeker of het verhaal van de film mij volgt, of dat ik het volg.’ Of dat de subsidiegever bij een scène over pizza’s inbreekt en zegt: ‘Te lang! Waarom duurt deze scène zo lang!’ Seth antwoordt: ‘O, dat is een cultureel ding in Toronto.’ ‘Oh, cultuur! Dat is mooi.’ Ondertussen brandt de subsidie voor de film er snel doorheen. De dochter: ‘Ik was tien toen jullie begonnen en nu ben ik negentien!’
De minpunten zijn dat een vrij drukke film is en het daardoor ook lastig te volgen is – je moet de film eigenlijk twee keer kijken om te kunnen waarderen. Afgezien van de twee broers zijn er veel karakters die in de geanimeerde versie lastig uit elkaar te houden zijn. En ze zijn lastig te verstaan.
Al met al zal de film niet voor iedereen zijn maar het is weer een nieuwe tak aan de boom van animatiedocumentaires.
The Stories of a Lie – laten we het vooral niet hebben over de ziekte
Olia Verriopoulou keert terug in Griekenland. Een vriendin heeft kanker maar niemand zegt het tegen haar. Iedereen vindt het normaal. Sommige mensen willen het juist niet weten, zegt men. Olia vindt het wel een beetje gek.
Olia wil weten waar het vandaan komt. Met haar vader, tandarts, bespreekt ze hoe hij dat doet in zijn praktijk, en vervolgens met andere artsen en professionals. ‘Het is niet wat zij weten, maar wat de dokter zegt.’
Het is blijkbaar een Griekse gewoonte om niet over ziektes te beginnen. De afdeling oncologie heet bijvoorbeeld ‘speciale afdeling’. Er is zelfs een soort zwijgafspraak over kanker. ‘In het verleden zeiden artsen niet wat er aan de hand was. Als iemand stierf, was het niet hun schuld maar die van de ziekte.’
Ook weer flink autobiografisch. Olia laat haar kies door haar vader trekken, ze knipt zijn haren en we zien haar jeugdvideo’s, op zoek naar leugens. Dan heeft haar vader (weer) kanker en komen ook oudere vrienden van hem ter sprake die overleden zijn aan kanker.
Rustige productie en aardig gevonden onderwerp. Het eigen leven is hier functioneel voor het verhaal.
Au Bain des Dames – Uitdagen op het strand Een strandje in de buurt van Marseille. Oudere vrouwen praten over seks en mannen. ‘Ik had alleen geen condooms.’ ‘Je kon ze toch halen!’ ‘Om 11.00 ‘s ochtends?’ En oudere mannen flirten gezellig terug.
Leuk sfeerportret van een mini-ecosysteem, waarbij de jongeren op verzoek van de oudjes Johnny Hallyday gaan zingen. Maar achter de lol en plagerijtjes zit ook flink wat drama als we de biografie van Joëlle, een van de vrouwen, horen.
We hoeven geen illusies te hebben of dit gestuurd is: de korte film van Margaux Fournier oogt met deze vrij grappige montage meer als een speelfilm dan een docu. Is het erg? Dat hangt ervan af hoe puristisch je bent over wat een documentaire betekent.
Dreams for a Better Past – Familietaboe bespreken Grootvader van regisseur Albert Kuhn was een SS-officier in Brno. Foto’s hiervan zijn verbrand. Maar er zijn nog wel andere documenten. Albert gaat uitzoeken wat het hem leert. En ontdekt dat zijn opa meedeed aan massa-executies.
Zijn vader die jaren geleden naar Barcelona verhuisde, worstelt er enorm mee en heeft er nooit iets over aan Albert gezegd. Ook nu heeft hij geen zin om de boekjes van zijn vader (Alberts opa) te lezen. ‘Ik staak.’
Een typische film over duistere familiegeschiedenis. Hoe mee in het reine te komen? Dit is een weg. Degelijke korte film had misschien nog iets spannender gemogen in de productie.
IDFA biedt dit jaar veel films over natuur en milieu. De nadruk ligt steeds meer op de zichtbare veranderingen van het klimaat. De filmmakers laten in beelden zien wat de wetenschappers al jaren zeggen.
Melt – Sneeuw als gereedschap van de planeet In Melt kijken we naar hoe mensen overal ter wereld omgaan met sneeuw, gletsjers en ijs. We zien talloze sneeuwlandschappen, waar de mens ook zijn weg weet te vinden, gefilmd over drie jaar. Ondertussen vertellen mensen over hun ervaringen. ‘Het sneeuwt, het sneeuwt, het is ook nodig… Het is alleen niet meer zoals vroeger.’
In de Japanse Niigata-regio zien we bewoners hun dak sneeuwvrij houden. De sneeuwbuien zijn hier nu kort en heftig en niet consistent meer, zegt een bewoner. Ze maken er ook rijst.
Bij de Jungfrauhoch in Zwitserland is er ogenschijnlijk ook voldoende sneeuw, metershoog. Er is zelfs een tunnel van ijs. Ook hier neemt de sneeuw af, zegt een ‘snow farmer’, wat volgens hem de meest ecologische manier is om het smelten van de gletsjer af te remmen.
Dan gaan we naar een ijsweg in Canada, sneeuwschuivers in Oost-Tirol, een sneeuwcorridor in Japan, sneeuwkanonnen in Val d’Isère, kabelbanenafbouwers in Dachstein, gletsjerbezoekers In IJsland en wetenschappers op Antarctica.
Nikolaus Geyrhalters film is een afspiegeling van zijn eigen interesses, die we eerder in andere films als Erde en Homo Sapiens hebben gezien. Mens en zijn struggle met de aarde. Of we meer leren van gletsjers en ijs weet ik niet, en de film mist een beetje focus, maar het is een zeer kalme film die het in de bioscoop veel beter doet dan thuis, met huisjes als kiezels en auto’s als speelgoedwagentjes in een immens wit landschap.
A Brief History of Chasing Storms – Reizen door tornadoland Kansas, Oklahoma en Texas liggen precies op de grens van tornadoland. Ze worden er regelmatig door getroffen. Filmmaker Curtis Miller komt ervandaan, reist naar de plaatsen waar grote tornado’s huishielden, en observeert. Tornado’s zien we bijna niet, wel stadjes die getroffen zijn, en mensen die iets met tornado’s te maken hebben.
Lubbock in Texas werd bijvoorbeeld in 1970 zwaar getroffen. Een expert vertelt erover. We zien beelden van gebouwen, een snelweg en dan legt een overlevende uit wat hij beleefd had. ‘We liepen naar het huis van mijn grootvader en daar was geen huis meer.’
In Wakita, Oklahoma is er een museum over dé tornadofilm: Twister. Elders kijken we naar echte storm chasers. En naar een ‘safe room’ verkoper. ‘Het wordt erger, gebieden die niet geraakt werden, worden geraakt.’
Aantrekkelijke documentaire. Fijn samenspel tussen informatie en observatie. Bovendien een persoonlijk project van de regisseur. Dit gaat erin als koek. Opvallende muziekkeuze met blije tornadoliedjes en vrij hysterische trompetteraars.
Monikondee – Rivier als cultuurverbinder Rondom de Maronirivier tussen Suriname en Guyana is er veel handel. Bepaalde boten – zoals die van Boogie – zijn daarin gespecialiseerd. Ze vervoeren van alles. De tochten zijn soms behoorlijk uitdagend.
De mensen die hier wonen zijn een smeltkroes van culturen en inheemse stammen die bij de Maroni wonen. Zoals de Panama, Wayana, Aluka en Ndyuka.
Het probleem is dat de rivier bevuild wordt met afval, vooral door de goudmijners (waar Boogie ironisch genoeg zelf de benzine voor levert). En dat trawlers rivieren leegvissen.
Het verhaal mist wat focus en komt niet echt uit de verf, maar visueel is de schets van deze culturen aan de Maronirivier wel interessant. Tandenpoetsen in de boot, leegscheppen tijdens varen, achteloos meloenen overgooien als bowlingballen, rustig varen door de zijriviertjes, met kruiwagens door de jungle, een meeting middenin het bos, het maken van ‘kwaka’. De cinematografie – logistiek uitdagend bij een rivier – is verzorgd.
Een minpunt van de film van Tolin Erwin Alexander, Lonnie van Brummelen en Siebren de Haan is dat het soms wat te geregisseerd overkomt. Bijvoorbeeld bij het stuk over de vrouw die klaagt over gestegen prijzen. Of de onderhandelingen over een propeller. Daarnaast mist het naar het einde toe wat vaart. Maar het geeft wel een beeld van Suriname dat weinig mensen kennen.
In the Manner of Smoke – Staren naar pluimen Brand in natuurgebieden komt steeds vaker voor – dat weet iedereen. Maar wie staart naar de verte om de brand in de kiem te kunnen smoren? Dat zijn de ‘lookouts’.
We zien en horen drie mensen die ermee bezig zijn: een ‘firewatch’, een kunstenaar en de regisseur – Armand Yervant Tufenkian – zelf via vertelde anekdotes.
Wie de game Firewatch heeft gespeeld, heeft al een goed beeld van wat je in deze docu kunt verwachten. Het ziet er exact zo uit. Inclusief een verrekijker, walkietalkie en radio. Staren naar pluimen en gevaar. De eentonigheid van het leven van een ‘firewatch’ komt goed over.
Artistieke film. Kunst speelt letterlijk een rol in de film, die meer associatief is dan informatief. Zoals de beelden van de kunstwerken die overgaan in foto’s waar een vuurramp te zien is.
Erg visueel en onthaastend. Een paar minuten naar een zonsondergang kijken: deze film doet het gewoon. Het is geen ecologisch pamflet of iets dergelijks. Wel denk ik dat de voiceoverstukken van Yervant Tufenkian een stuk vlotter hadden gekund.
Now That We Are Sending You to The End – 10 minuten materiaal voor depressie In deze korte film van Blake Knecht kijken we naar de Nevadawoestijn. Karkassen, droge bodems, grijze uitzichtloosheid. ‘Het is niet zoals het moet zijn.’
Onscherp, stilstaande beelden, vlekken en strepen en dan ineens een close-up van een oog.
Weird! Maar dat is een bewuste keuze. Want zout van de Great Salt Lake werd gebruikt voor de emulsie van de negatieven. En Knecht begroef daarna de film nog eens in de aarde van een bosbrand.
Met andere woorden: de omgeving is niet alleen in beeld maar heeft ook de film gevormd, dat kunnen er niet veel zeggen.
Portretten van gewone mensen in ongewone beroepen is een soort klassieker bij IDFA. Ieder jaar verwonderen we ons over banen die we zelf niet hebben (gehad) of waarvan we de ins en outs niet wisten.
Agatha’s Almanac – Met 90 plezier hebben als boerin Amalie Atkins bezoekt haar tante Agatha op haar boerderij in Manitoba, Canada. Ze volgt haar op haar land. Het planten, oogsten, harken. Ze geeft commentaar op alles en ze heeft haar eigen werkwijze voor bijna alles.
We zien hoe ze pierogi’s maakt (kleine deeghapjes). Zaden van haar moeder plant. Werkelijk alles van labels voorziet. Ze had tien jaar lang geen kraanwater maar het deerde haar niet, ze doucht met regenwater.
We horen haar over eenzaamheid. Fysieke klachten, zoals breken pols en rug en een dubbele longontsteking. Sterven van jonge zussen. Maar ook dat ze elke dag broodjes met radijs eet. En af en toe wat retrobeelden met zweverige muziek.
Agatha is erg innovatief. Weckpotten voor alles! Afplaktape en dan duct-tape om iets waterdicht te krijgen. Tikken op een watermeloen om te checken of het rijp is. Een ventilator gebruiken voor bonen. Aardwormen tegengaan met lege tonijnblikjes.
Prettige onthaastende docu is niet erg vernieuwend maar verveelt ook niet. Het is passie en plezier voor de natuur die Agatha drijft en haar optimisme (ze klaagt geen een keer in de film) dwingt respect af.
GEN_– In harmonie met je lichaam zijn Dr. Bini is in de laatste dagen van zijn baan als fertiliteitsarts, of genderdokter, want het beperkt niet alleen meer tot heteroseksuele stellen met vruchtbaarheidsproblemen. Hij werkt in Milaan, gaat spoedig met pensioen en plukt op zijn vrije dagen paddenstoelen.
Hij krijgt allerlei mensen aan zijn bureau. Een vrouw van mid veertig die nog kinderen wil en dat niet mag volgens toekomstige regels (‘maar artsen zijn geen proceduralisten’), een jonge vrouw die niet zwanger kan worden, iemand uit een bergdorp die van geslacht wil veranderen, enzovoort. Het is niet allemaal even makkelijk in Italië met een conservatieve regering.
Iedere situatie heeft een oplossing op maat nodig en gesprekken gaan daardoor overal over. ‘Ik zie mezelf als non-binair maar voel mezelf als enorm binair in de werkelijkheid.’ Of: ‘Welke kleur wil je dat het kind heeft?’ Of: ‘Geluk moet meegroeien met de grootte van het kind; klein kind, dan ook klein geluk.’ En soms loopt er een assistent binnen terwijl een vrouw het net over haar baarmoeder heeft.
Dr. Bini articuleert duidelijk, is rechtdoorzee, maar ook empathisch en behandelt iedereen hetzelfde. Dat zorgt voor nuchterheid in een ingewikkelde wereld.
Een typische docu over iemands praktijk, zoals we meerdere hebben gehad afgelopen IDFA’s. Ik kijk er graag naar. Opvallend is de muziekkeuze, die sterk afwijkt van het doorsnee gepingelpangel in documentaires. Eindelijk eens echte muziek. Sowieso moedig van iedereen die zich liet filmen – ze helpen met de genderemancipatie overal ter wereld. Minpuntje is misschien de lengte (iets te lang).
Steal This Story Please! – Het leven van een activistische journalist Amy Goodman is journalist/activist en boegbeeld van de zender Democracy Now. Die zender is sinds de jaren negentig overal waar democratische crises plaatsvinden, en zet al decennialang allerlei zaken op de kaart.
Ze wilde beginnen bij het commerciële programma ‘Donahue’ maar kreeg alleen een uitnodiging om in het publiek te zitten. Daarna ging ze naar onafhankelijke stations. Als ze een onschuldig opgesloten man vrij krijgen door veel media-aandacht, is dat een opsteker. Maar bij een demonstratie in Oost-Timor worden ze bijna gedood, zoals tientallen demonstranten wel overkomen.
Democracy Now is een soort linkse, activistische versie van rechtse mediaconglomeraten zoals Fox News. In de jaren negentig maakt de zender furore. Ken Sara-Wiwa, Oost-Timor, Chevron: een paar voorbeelden van nieuws waar Democracy Now als eerste in de VS veel aandacht aan gaf. Bill Clinton belt haar plotseling op tijdens de verkiezingsdag in 2000 en ze zenden het kritische vraaggesprek live uit. ‘Er was salsamuziek en ondertussen hoorde je Clinton zeggen: Hallo Hallo?’
Ze doen live verslag vanuit ground zero na de aanslagen van 11 september. Daarna volgt de invasie in Irak. De sfeer verhardt en het halve team wordt gearresteerd bij demonstraties. Beter wordt het niet in het Trump-tijdperk. Het thema klimaatverandering is nu een heikel thema.
Sympathiek maar ook wel wat conventioneel portret van een gedreven journaliste.
The Man Who Plants the Baobabs – De baobabfluisteraar El Hadj Salifou plant overal in het noorden van Burkina Faso baobabboompjes. Iedereen vraagt om zijn advies. ‘Als het recht wordt gezet aan een staak, krijgt het zijn gezondheid weer terug.’ Waarom die baobabs? Van baobabs kun je saus maken. En baobabblaadjes kun je verkopen op de markt.
Hij heeft een religieuze achtergrond en behandelt de jonge boompjes die hij plant ook bijna als heilige wezens. Hij praat tegen ze. ‘In al mijn werk is water de grootste uitdaging.’
Zelden eerder droeg de titel van een docu zo precies uit wat de inhoud is. El Hadj Salifou is een uniek karakter maar als portret had het denk ik ook in dertig minuten gepast. De kracht zit hem juist in de interview-uitstapjes, als de film meer andere mensen spreekt in het baobabwereldje. En samen het baobabecosysteem duidelijk maken. Maar dat blijft nu een beetje oppervlakkig.
Docu’s kijken is de wereld rondreizen en Michel K. Zongo heeft intussen een specialisme gemaakt van films over dit land.
Nomad Spirit –Wie onze arabicabessen draagt ‘Chena’ doet seizoenswerk. Een nomadisch bestaan. Arabicabessen (waar koffiebonen in zitten) plukken overal in het land. Soms wat andere klussen, zoals kweekvissen vangen of houtzagen. En dat om haar zoontje Totoi een goed leven te kunnen bekostigen.
Zwaar werk maar ze is vastbesloten onafhankelijke vrouw te zijn. Zakken de berg op tillen. Uren achtereen de rode arabicabessen van de planten halen. Maar ook geinen met de gasten op de slaapzaal. En af en toe schrijft Chena over haar leven in een notitieblok.
Ze is een leuke rode draad om het doorsnee Colombiaanse leven te schetsen. De modderige wegen, de fascinerende uitzichten, een huwelijk, busreizen, familie-etentjes, een doktersbezoek, dansen in een kroeg.
De documentaire van Raúl Soto Rodríguez kijkt makkelijk weg. Je krijgt veel respect voor het fysiek zware bestaan van Chena en vele anderen met haar, die ons lekkere kopje koffie verzorgen.
Het is inhoudelijk niet een van de meest interessante films, maar wel een puur visueel verteld verhaal. Met een paar wanhopig bewegende vinnen van één gevangen vis aan de rand van een ton als tragisch hoogtepunt.
International Documentary Festival Amsterdam 13-23 november 33 Tips voor IDFA 2025
door Bob van der Sterre
Over een week zijn duizenden liefhebbers van documentaires weer op pad in Amsterdam. Keuze genoeg. Lees hier onze 33 tips voor IDFA 2025.
Wat kunnen we verwachten bij IDFA 2025? IDFA heeft een nieuwe artistiek directeur: Isabel Arrate Fernandez, die al jaren bij IDFA Bertha Fund werkzaam was. Lees de profielen in de Filmkrant of in Variety van april dit jaar.
Het politieke rumoer dat voorgaande edities bezighield (lees al onze IDFA-bijdragen) is nu misschien ook wel een beetje bedaard.
Een niet al te verrassend programma. We zien weer veel opnieuw veel familiegeschiedenissen, films over klimaatverandering, oorlog en gender/identiteit. En vrij weinig films over actuele onderwerpen als wetenschap, digitalisering of economie. Daarnaast zou hier en daar wat meer humor en experiment wenselijk zijn. Lees onze uitgebreide feedback bij de tips van vorig jaar.
Dit zijn onze 33 Tips. Dat wil niet zeggen dat je er blind heen moet of er verder geen andere films de moeite waard zijn. Er zijn ontzaglijk veel films en elke selectie helpt met meer dan 250 films. Klik op de titel voor een link naar de website van IDFA. Daar kun je eventueel tickets bestellen. Welke films je ook kiest, de redactie van InDeBioscoop wenst je alvast veel kijkplezier!
Top 33
Activisme Who/99 IDFA-films hebben altijd al veel activisme. Deze film gaat over de demonstraties in 1999 in Seattle, waar veel media-aandacht voor was: mondiaal activisme. WHO/99 schetst de geschiedenis van die woelige dagen. Geen trailer.
AI Synthetic Sincerity
Filmmaker Marc Isaacs (bekend van A Filmmaker’s House) bemoeit zich met een onderzoek naar het creëren van een AI-karakter. IDFA legt het zo uit: “Synthetic Sincerity onderzoekt de relatie tussen mens en machine met een mix van documentaire, fictieve scènes en licht absurde humor.”
Auteurscinema Trillion
Victor Kossakovsky twee keer in een rij! Na Architectron vorig jaar, dit jaar de film Trillion. We worden verwend. Ook deze film is net als Gunda een pleidooi volgens IDFA. Maar waar gaat het over? Dat moeten we maar in de zaal leren want een trailer is er helaas nog niet. Kossakovsky kennende zal het in elk geval verrassend zijn.
Coming of Age The Prince of Nanawa
Clarisa Navas kwam bij het filmen in Paraguay de negenjarige jongen Ángel tegen. Vanaf dat moment volgen we hem in zijn leven. En dus zijn puberteit. Het levert een aandoenlijk portret van 212 minuten op en doet een beetje denken aan de beroemde Up-series van Michael Apted. Ik verwacht een dik applaus na afloop van de screening. Meer coming of age is Rashid, l’enfant de Sinjar, die gevangen is geweest door Islamitische Staat en daar nu mee moet leven.
Dieren Ghost Elephants
Wat heeft Werner Herzog nu weer op de hals gehaald, denk je als je ziet dat hij een film heeft gemaakt over niet-bestaande olifanten in Angola en Namibië. Boyes, een zoöloog, is ervan overtuigd dat ze wel bestaan. Hij gaat op zoek met spoorzoekers. Helaas geen trailer te vinden.
Drama Das Deutsche Volk
In 2020 werden er in Hanau, Duitsland negen Duitsers met een migratieachtergrond doodgeschoten. In feite een racistische seriemoordenaar. Regisseur Marcin Wierzchowski heeft er al twee films over gemaakt en dit is zijn definitieve film over het onderwerp. Ongetwijfeld schokkend en een intense zit. Ook intens zal Mailin zijn, waarbij María Silvia Esteve samen met Mailin het seksueel misbruik van haar jeugd onderzoekt. En in De Sessies van Sien Versteyhe luisteren we naar sessies van een verkrachte vrouw met een psycholoog.
Economie Elon Musk Unveiled – The Tesla Experiment
Het kon niet missen, een onderzoeksdocumentaire over Elon Musk (toevallig werd deze week bekend dat hij mogelijk in aanmerking komt voor een bonus van 1000 miljard dollar!). Deze film gaat over Tesla en het pushen van de grens van de zelfrijdende auto. Film van Andreas Pichler heeft helaas geen trailer.
Egodocumenten Confessions of a Mole Mo Tan gaat van Polen waar ze woont terug naar haar familie China. Ze verfilmt haar verblijf, dat gaat met de nodige cultuurclashes gepaard. Volgens IDFA is het ‘een tragikomische melodrama met veel zelfspot en grappige stop-motion animaties.’ Dat belooft veel goeds maar helaas geen trailer.
Zoals gebruikelijk zijn er veel regisseurs die hun eigen leven als startpunt nemen: Flood (Katy Scoggin bezoekt haar religieuze vader), Imago (Déni Oumar Pitsaev bezoekt familie in Georgië), Letters to my Dead Parents (Ignacio Agüero bekijkt archiefbeelden van overleden ouders), Liti Liti (Mamadou Khouma Gueye bezoekt haar moeder in Senegal), Memory (Vladlena Sandu kijkt terug op haar jeugd in door oorlog verscheurde Tsjetsjenië; zie trailer hieronder), My Armenian Phantoms (Tamara Stepanyan beschrijft het leven van haar overleden vader), Aqui não entra luz (Karol Maia zoekt contact met moeder over haar werk), Paikar (Dawood Hilmandi bezoekt zijn Afghaanse vader), Palimpsest: The Story of a Name (Mary Stephen onderzoekt waarom ze deze achternaam heeft), Remake (Ross McElwee staat stil bij de dood van zijn zoon), Stories of a Lie (Olia Verriopoulou bezoekt een vriendin die kanker heeft maar niemand vertelt het haar), We Were Left Alone (Adrián Canoura wil zijn vader beter leren kennen), A Scary Movie (Sergio Oksman leert zijn zoon omgaan met angst), El viento y todos los tiempos (Carla Valencia Dávila ziet videofilms van zichzelf terug als ze fietsend een rondreis maakt).
Essay Every Contact Leaves a Trace
Film van Lynne Sachs begint bij haar visitekaartjes. Ze heeft er velen verzameld in haar leven en ze interviewt mensen van wie ze kaartjes kreeg. Welk spoor laten contacten bij jou achter als mens? Lastig te zeggen of deze film de hele 83 minuten blijft boeien maar het is in elk geval een leuk startpunt voor een documentaire. En altijd al meer over schimmels willen weten? Bekijk dan het Litouwse/Franse/Letse filmessay Biodestruktoriai (of lees dit interview over een kunstenares die werkt met schimmels).
Experiment Underground
Lastig kaas te maken waar deze film over gaat op basis van de tekst op de site of de trailer.. Kaori Oda onderzoekt volgens mij de wereld onder de grond naar geschiedenissen, zoals sommige urbexers ook doen op Instagram. Hoe dan ook is het een interessante, avontuurlijke film.
Feelgood Letters From Wolf Street
Het migrantenthema maar dan luchtig? Ja graag! Arjun Talwar uit India woont al tien jaar in Polen en filmt op luchtige toon de straat in Warschau waar hij woont. Hij praat met mensen. Trailer belooft een vriendelijke, lichtvoetige film, vergelijkbaar met de film over een Pools balkon een paar jaar geleden: The Balcony Movie. In elk geval knap dat je rustig kan blijven als een extreemrechtse meute je passeert. Ook vrij luchtig is de satirische documentaire Paperland: The Bureaucrat Observed uit 1979.
Fotografie Love + War
Lynsey Addario is oorlogsfotografe. Natuurlijk een zwaar bestaan, nauwelijks te verenigen met het hebben van een gezin. Toch doet ze het. Chai Vasarhelyi en Jimmy Chin van de bergbeklimfilm Free Solo volgen haar op de voet. Toegankelijke film is aangekocht door National Geographic.
Gaza & Palestina Palestina Comedy Club
Het was te verwachten dat er best wat films zouden zijn over de oorlog in Gaza. Er is genoeg serieus drama over dit onderwerp maar wie even wat anders zoekt, kan terecht bij het portret van een Palestijnse standup-comedy-groep van Alaa Aaliabdallah. Zij gaan op tour door Palestijnse en Israëlische steden. Humor is zo belangrijk in het leven, bewijst deze film maar weer. Maar ook voor deze groep wordt het na 7 oktober 2023 moeilijk. Meer films over dit onderwerp: Gaza’s Twins Come Back to Me, Life is Beautiful, House of Hope, With Hasan in Gaza, en The Clown of Gaza. En over de strijd in Zuid-Libanon gaat Tales of the Wounded Land van Abbas Fahdel.
Gender & seksualiteit Queer as Punk
Queer zijn in Maleisië is wat anders dan bij ons. Maar bang zijn ze niet, de leden van de queer punkband Shh…Diam! Yihwen Chen volgt leadzanger Faris en muzikanten Yon en Yoyo. Tegelijkertijd krijgen we een hoop couleur locale mee van Maleisië. Wil je luchtig? We Are Pat is dan wel iets voor je (over een item van comedyshow Saturday Night Live over een non-binairpersonage). Wil je experimenteler? Dan is Sirens Call de film voor je. Volgens IDFA “een combinatie van documentaire, roadmovie en sciencefiction”. Zie de trailer:
Geschiedenis Diciembre
We denken veel van geschiedenis te weten, maar wie weet bijvoorbeeld nog dat Argentinië eind 2001 te maken had met een grote economische crisis? In vijf weken had het land vijf verschillende presidenten. Een ongetwijfeld pakkende sociale geschiedenis van regisseur Lucas Gallo, met ik gok veel beelden van demonstraties, rellen, politie met knuppels en wanhopige politici. Meer geschiedenis zien we in Do You Love Me (archiefbeelden van Libanon), Dall Polo all’Equatore (archiefbeelden van Italiaanse wereldreiziger begin twintigste eeuw, film is van 1986).
IDFA-eregast: Susana de Sousa Dias 48
Film uit 2009 van eregast Susana de Sousa Dias gaat over de dictatuur van Salazar in Portugal, die 48 jaar duurde. Ze deed dat met foto’s van de politieke gevangenen van toen. We horen ze terugdenken aan die periode. Wie meer wil weten over dit onderwerp, moet ook de film As Armas en O Povo uit 1975 gaan zien (uit de top 10 van De Sousa Dias). Meer Portugese geschiedenis vind je in Susana de Sousa Dias’ films Viagem ao Sol, Natureza morta – Visages d’une dictature en Luz Obscura.
Inheemse volken Endless Cookie
De halfbroers Peter en Seth Scriver wonen in Canada ver van elkaar vandaan: de een in het Shamattawa-reservaat en de ander in Toronto. Reken op veel grappen over cultuurverschillen in deze geanimeerde documentaire. Won al diverse prijzen bij andere documentairefestivals. Meer films over inheemse culturen: Free Leonard Peltier (gevangen inheemse-Amerikaan), Minha terra estrangeira (de Suruí, inheemse stam in Brazilië), Powwow People (powwow van de Ho-Chunk Nation).
Journalistiek Cover Up
Seymour Hersh is misschien wel de beroemdste onderzoeksjournalist ter wereld. Hij is het voorbeeld voor veel studenten journalistiek. Maar het is niet alleen journalistenromantiek natuurlijk, want hij is vaak tegengewerkt door overheden. Daar gaat deze film over. Hij is intussen ver in de tachtig en vertelt aan Laura Poitras (bekend van Citizenfour) zijn verhaal. Vergelijkbaar maar net iets minder statisch is Steal This Story, Please! met een portret van onderzoeksjournaliste Amy Goodman. Meer media zien we in Contre-Pouvoirs (Algerijnse krant); La Maison de la Radio (een dag in het leven van een Frans radiostation van Nicolas Philibert) en My Undesirable Friends – Part 1: Last Air in Moscow (portret van Russische vrouwelijke journalisten door Julia Loktev, 324 minuten!).
Klimaat en milieu Lowland Kids
Wat vertelt het klimaatveranderingsverhaal beter dan mensen die er middenin zitten? Zoals de hoofdrolspelers van deze film, die op het Isle de Jean Charles wonen in Louisiana. Grote bedrijven veranderen de omgeving en stormen hebben steeds meer impact op hun levens. Ongetwijfeld keiharde realiteit, waar je niet altijd vrolijk van wordt. Meer klimaatdrama in Monikondee, over het Surinaamse stukje regenwoud Marowijne en in A Brief History of Chasing Storms, over de tornadocultuur in de VS.
Kolonialisme Amilcar
Net als vorige IDFA’s gaan diverse films over kolonialisme. De film van Miguel Eek gaat over bij ons nauwelijks bekende geschiedenis van de dekolonialisering van Guinee Bissau en Kaapverdië. Amilcar Cabral speelde hierbij een grote rol. Hij schreef ook gedichten. Ook over kolonialisme gaat de film van Gregor Brändli over de kunst die uit Sri Lanka mee naar Zwitserland is genomen: Elephants and Squirrels.
Landbouw Seeds
Een film over landbouw in het zuiden van de VS van zwarte boeren. IDFA: “In 1910 bezat de zwarte gemeenschap in deze regio naar schatting 6,5 miljoen hectare grond. Nu is daar nog slechts een fractie van over. Terwijl witte boeren in de omgeving moeiteloos toegang hebben tot financiering, strijden zwarte boeren tegen discriminatie en armoede. Al improviserend knopen ze de eindjes aan elkaar.” Ook interessant is vermoedelijk Abel (trailer). Wat hebben Sardijnse herders en Palestijnse bedoeïenen gemeen? Ze leven beiden naast een dreigende plek. Ook mooi over het boerenleven is Agatha, over een 90-jarige boerin in Manitoba (Canada), dat doet denken aan Gerlach, de succesdocu van 2023. En dan nog twee interessante films over Tsjechisch platteland: Better Go Mad in the Wild, over tweelingbroers op het Boheemse platteland, en Západ, een puur observerende docu over landbouw.
Lengte exergue – on documenta 14
Ieder jaar zijn er weer documentaires die de grenzen van de lengte oprekken. We hebben al diverse indrukwekkend lange films gehad. Dit jaar grenst de topper bijna aan het onmogelijke: 848 minuten. En het gaat over de opening van documenta, de beroemde kunstbeurs in Kassel. In 14 hoofdstukken van een uur lang (ja, de film duurt 14 uur) volgt regisseur Dimitris Athiridis artistiek directeur Adam Szymczyk en curatoren meer dan twee jaar in de aanloop naar het evenement. In 2017 opende het in zowel Kassel als Athene. Meesterwerk of 14 uur die je niet meer terugkrijgt?
Medisch GEN_
Hoofd vruchtbaarheids- en genderafdeling van Milaans ziekenhuis, Dr. Bini, gaat met pensioen. Typische fly-on-the-wall-docu van Gianluca Matarrese volgt de arts in deze laatste weken. Vermoedelijk warme, leerzame documentaire die prettig is om aan te zien. Volgens IDFA een “portret van een gedreven, onconventionele arts nodigt uit tot reflectie op het doel van geneeskunde en de rol van compassie in de gezondheidszorg.” Er is nog een film van Matarrese te zien: Il quieto vivere, over een familieruzie in Calabrië. En meer ziekenhuis zie je in Notre Corps van Claire Simon.
Mensen Fantasy
De film Fantasy begint voor de verandering van binnenuit. De hoofdpersoon is een gewoon meisje, Louise. De film van Isabel Pagliai begint bij dagboekteksten, fantasieën en monologen. Fictie en realiteit lopen in elkaar over. Klinkt als een prettige, eenvoudige film maar of het echt een hele film boeiend blijft, dan moeten we maar zien. Meer mensen zien we in Cherry Ferry, over filmmaker Midi Z die naar zijn geboorteland Myanmar gaat en daar alleen registreert. En in Plato a Mierda, waarin Toia Bonino en Marcos Joubert het supereentonige gevangenisleven van Marcos registreren.
Muziek It’s Never Over, Jeff Buckley
De schok over de dood van Jeff Buckley in 1997 was enorm, bijna vergelijkbaar als toen Kurt Cobain stierf. Hij was toen ook maar 30 jaar. Nu is dát weer bijna 30 jaar geleden (ja echt) en heeft documentairemaakster Amy Berg eindelijk toegang gekregen tot zijn archief. Verwacht een vlotte en rijk gevulde docu die fans van Buckley zeker niet mogen missen. Meer muziek is te zien in de semi-fictiefilm over Marianne Faithfull (Broken English) en over funk (We Want the Funk!).
Natuur Melt
Nikolaus Geyrhalter – vaste klant bij IDFA – heeft al een paar interessante films over de omgang van de mens met de natuur gemaakt (denk aan Erde uit 2019). Ook deze over sneeuw en ijs en hoe mensen ermee omgaan, staat hoog op mijn lijstje. Ook over natuur gaat de film The Man Who Plants the Baobabs over een baobab-planter in Burkina Faso, van Michel K. Zongo; Weeping Rocks, over een entomoloog in Californië, en Le Chants de Forêts over de Vogezen van Vincent Munier, waarschijnlijk een erg mooie film om te zien.
Oorlog in Oekraïne 2000 Meters to Andriivka
Rondom Andriivka is heel fel strijd geleverd en dat zien we terug in deze film van Mstyslav Chernov (van 20 Days in Mariupol). Een strijd over drie kilometer, waar maanden over werd gedaan. Niet voor de ‘faint of heart’ vermoedelijk, maar meer oorlog dan in deze documentaire wordt het niet. Meer Oekraïne in Militrantopos, over de impact van de oorlog op mensenlevens; Silent Flood van Dmytro Sukholytkyy-Sobchuk gaat over over hoe levens van soldaten en boeren met elkaar kruisen bij de Dnjestr; in Time to the Target zien we hoe men in het westen in Lviv de oorlog ervaart (film van Vitaly Mansky, die er geboren is); en in Timestamp zien we hoe filmmaker Kateryna Gonorstai dwars door het land reisde en observeert hoe de oorlog in de levens van schoolklassen kruipt.
Psychologie Woestijn van de werkelijkheid
Wat is een psychose en hoe is het om dat te ervaren? Luuk Bouwman (bekend van Gerlach) doet hier een poging. IDFA legt uit wat je kunt verwachten: “De ontwapenende en emotionele interviews (…) worden afgewisseld met geënsceneerde beelden die een weerspiegeling zijn van ervaringen van de geïnterviewden.” Helaas geen trailer te vinden.
Steden Sotto le Nuvole
Napels ligt vlak onder de Vesuvius. Alsof dat niet genoeg is, heeft de stad ook te maken met de I Campi Flegrei, een caldera in de baai van Napels. De bekende regisseur Gianfranco Rossi duikt in de Napolitaanse krochten om hier meer te weten over te komen. Rossi (bekend van Fire at Sea, 2016) maakt hiermee vermoedelijk een visueel aantrekkelijke film (deels zwartwit) over ondergronds Napels. Voor de liefhebbers van vulkanisme en deze bijzondere stad.
Theater Bobò
Regisseur Pippo Delbono kwam ooit in een psychiatrische instelling Bobò tegen. Hij was doof en analfabeet en aan zijn lot overgelaten. Hij nam hem op in zijn moderne theatergroep. Bleek een gouden greep. Ongetwijfeld hartverwarmende film over relaties tussen mensen én de intussen bijna vergeten kunst van het theater. Meer theater zie je in Outliving Shakespeare van Inna Sahakyan, over Shakespeare in een Armeens verzorgingstehuis.
Vluchtelingen Eyes of the Machine
Een Oeigoerse vluchtte in 2019 uit China. Ze vertelde daarna over interneringskampen in Oost-Turkestan (Xinjiang) waar de Oeigoeren wonen. Haar echtgenoot is sindsdien spoorloos. Triest en wrang verhaal. Meer films over vluchtelingen: A Fox under a Pink Moon (Iraanse beeldhouwer heeft gewelddadige man en probeert land te ontvluchten, film werd stiekem met haar mobiel gemaakt) en True North, over de moeizame integratie van Haïtianen en Caribische mensen in Canada.
Vrouwen And She Didn’t Die
Film over verzetsstrijder tijdens de Apartheid: Lauretta Ngcobo, die naar Londen vluchtte. Filmmaker is haar dochter: Kethiwe Ngcobo. We zien homevideo’s, archiefmateriaal, interviews, boekfragmenten en nagespeelde scènes. Meer films over inspirerende vrouwen: 32 Meters (vrouw in Turkse dorpsgemeenschap), All My Sisters (zussen die opgroeien in Iran), Cutting Through Rocks (een vrouwelijk raadslid in Iran), Flana (een zoektocht naar een jeugdvriendin in Irak), Rio Turbio (een ode aan het zware leven van ‘kolenvrouwen’ in Patagonië), Truck Mama (vrouwelijke vrachtwagenchauffeur in Kenia), The Woman who Poked the Leopard (activist Stella Nyanzi komt op voor vrouwenrechten in Oeganda).
Werk Nomad Spirit
In Andariega blijkt hoe moeilijk het is om seizoensarbeider te zijn. Raúl Soto Rodríguez volgt María ‘Chena’ Benítez. Ze werkt op koffieplantages, in de visteelt en als houtbewerker. Een zwaar leven, maar dit portret – dat vertelt hoe zwaar seizoensarbeiders het hebben – maakt vermoedelijk wel iets goed.
Imagine 2025 – Deel 5: Horror Duistere ogen leiden naar onheil
door Bob van der Sterre
Horror is populair! Ook deze Imagine valt weer genoeg te griezelen. Met iets meer aandacht voor verhalen, lijkt het. Van zwarte ogen tot een bizar radiostation.
Kinki – Zwarte ogen
Een redacteur van mysterieuze verhalen – Sayama – is spoorloos. Zijn kantoor was in de kelder van de redactie. We zien wat er is gebeurd: een monster verschijnt en hij krijgt opeens een lekkend zwart oog.
Hij laat enorme research achter waar twee andere schrijvers, Ozawa en Chihiro, in duiken om een feature van 25 bladzijden te maken. Videobanden, cd’s en tijdschriften schetsen een beeld van waar Sayama mee bezig was.
Op de een zien we schoolkinderen bang worden van een heel laag geluid. Ze vallen opeens neer. Op de ander hoort een videoblogger bij een tempel opeens hetzelfde geluid. Dan zien we een streamer die een haunted house bezoekt dat volhangt met galgen. En dan gaat hij ‘van de radar’.
De twee ontdekken dat de rode draad is dat de bron komt uit de regio Kinki. Vaak gaat de ellende vergezeld van de zin: ‘Vergezel mij op de berg.’ Ze gaan erheen, komen daar Sayama en zijn vrouw tegen maar worden er niet veel wijzer van.
Heel aardig vond ik het toepassen van al die oude videotechnieken als research. Dat maakt het creepy en overtuigend, en af en toe horen we een soort didgeridoo. Deze eenvoudige effecten doen een beetje denken aan horrorklassieker The Blair Witch Project. Maar ook aan een game als Silent Hill 2.
Wel is het begin beter dan het wat tegenvallende einde. Film is van Kôji Shiraishi – maakte eerder het soortgelijke Okaruto in 2009.
Mag Mag – Nog meer zwarte ogen
Een dik meisje, Yurika, wordt gepest en springt van het dak van de school (uiteraard voor een groepje in wit geklede kinderen, die onder het bloed komen). Daarna sterven de rotzakjes die haar beledigden een voor een. Ze zijn eerst een poosje waanzinnig maar niemand ziet waar zij nou zo bang voor zijn. Ze eindigen ogen-loos. ‘Als je haar ziet, is het te laat. Als ze verliefd op je wordt, is dood de enige uitvlucht.’
Een meisje genaamd Sanae, type creepy stalker kunstenares, was verliefd op Hiroshi, een van de vermoorde jongens. En zag voor haar ogen hoe haar vriendje in spe stierf. Dus wil ze weten wie de geest is. Alles krijgt een twist als Yurika gewoon nog blijkt te leven.
Tot de helft is het redelijk rechtdoorzee horror (het genre heet j-horror). Een steeds terugkerend kinderliedje, lange zwarte haren, een bizar spook en ook hier weer zwarte ogen… of eigenlijk leegte waar ze hadden moeten zitten.
Dan slaat Sanae midden in de film opeens aan het zingen en wordt het alsmaar raadselachtiger. De link van de geest van Mag Mag krijgen we onthuld maar de kijker moet wel echt door een pittig (veel karakters) en een wat onevenwichtig verhaal heen alvorens het zover is. Een type film waar de plot een grote rol in speelt.
Mag Mag is de eerste film van K2 Pictures, waar regisseurs Takashi Miike, Hirokazu Koreeda en Miwa Nishikawa bij werken, en die de Japanse cinema willen vernieuwen. Deze film is van Yuriyan Retriever, en het verhaal is een beetje op haar eigen ervaringen gebaseerd.
La Frecuencia Kirlian – Radiostation in een raar stadje
Ergens in 1987 presenteert een mismaakte man met een doodshoofd een radioprogramma over de mysterieuze Argentijnse wijk die intussen verdwenen is van de kaart: Kirlian. Een schijnbaar vervloekte wijk in de provincie Buenos Aires. Het is ook de avond dat een komeet passeert.
De eerste gast is schooldirecteur Gladys. Zij vertelt over haar bizarre ervaringen met de seksstrip Fleisch Welt, die blijkbaar vervloekt is als je het uitleest. Daarna vertelt Julio Vergara van een groot bedrijf over de bouw van een nieuwe wijk, waar blijkbaar paarse smurrie etende aliens bij betrokken waren. Dan vertelt Paz Nunez, sociaal activist in Kirlian, over haar tijd op school toen de buurt geterroriseerd werd door ‘een monster’. ‘Het was toen de eerste moord plaatsvond.’
Na een bekentenis van Vicente Larrosa, de eigenaar van het radiostation, volgt ‘de buitenlander’ Abel Eldritch, die nog meer identiteiten herbergt.
Sfeervol en interessant experimenteel met verschillende stijlen. De echte scènes in de radiostudio. Hun verhalen zijn fraai geanimeerd. En er zijn geschreven dialogen (als er muziek draait of tijdens de animaties). Ik vond die mix verfrissend – weinig regisseurs durven het aan om echte acteurs en animatie te mengen.
La Frecuencia Kirlian was oorspronkelijk een cultserie waarvan een paar afleveringen op YouTube en Vimeo verschenen. Later zelfs op Netflix. Nu is er de film van bedenker Christian Ponce. Met een dikke knipoog naar de 80’s serie The Twilight Zone.
Shorts: Don’t Be Afraid Fotograaf maakte een persoonlijke serie over zijn zoontje dat spoorloos is: Pelle. Sterke korte Zweedse film van Mats Udd is goed geacteerd en heeft een mooie griezelige apotheose.
dont.4get2smile Oei, dit is echt creepy. Een moordende Instagrammer post foto’s terwijl hij in het huis een meisje volgt. Negen minuten maar meer griezeligheid dan in menig film, deze film van Stefano Pennisi..
Imagine 2025 – Deel 4: Luchtig Tegenslag in het kwadraat
door Bob van der Sterre
Er zijn niet veel komedies pur sang, eigenlijk geen een, maar wel een aantal luchtige films. Bekijk onze selectie.
Flush – Met je kop in het toilet
Luc sluit zich op in een van de oude wc’s van een bar. Gebruikt een beetje drugs, verstapt zich en komt met zijn voet vast te zitten in zo’n Franse hurk-wc. Al zoekende naar zijn schoen vindt hij een zak drugs met alles verpakt in kleine zakjes. Hij werkt alles snel naar binnen.
Twee mannen komen binnen. Dankzij een getrainde rat weten ze dat Luc liegt en de drugs heeft ingeslikt. Sam, de barman/baas van de drugshandel, slaat zijn hoofd dwars door het gat van de hurk-wc heen, ze doen de deur op slot en hangen een bordje op: buiten werking. Dat regelen ze later wel.
Ondertussen verplaatst de camera zich naar de onderkant van de wc – daar hangt het hoofd van Luc. Dan wordt het pas afzien. Als iemand in de wc ernaast pist, verdrinkt hij bijna in het water. Als hij met zijn mobiel probeert te bellen met zijn stem, zegt zijn mobiel: ‘Praat dichter in de microfoon, ik kan je niet verstaan.’ ‘Appelez la police!’ ‘Je wilt The Police afspelen. Wil je Message in a Bottle of Every breath you take?’
Als je denkt dat je het slecht hebt, moet je je even verplaatsen in Luc, die bijvoorbeeld met zijn mond een oordopje in zijn (afgesneden) oor probeert te doen om dan omhoog te hijsen om een gesprek te voeren. Het zal ook een heftige acteerervaring zijn geweest voor Jonathan Lambert. Hij heeft een mooi karakteristiek gezicht in het roodgroene licht van onder de pot.
Inhoud? Nee. Maar wel onderhoudend en inventieve body horror. Het hangt af van je gevoel voor slechte smaak of je erom lacht maar gegarandeerd dat bij Imagine geschaterd wordt. Afgrijzen hoort er nou eenmaal bij. Voor velen zijn de ervaringen in een hurk-wc erger dan wat je in een horrorfilm krijgt te zien.
Aardig om te weten: Imagine had een paar jaar terug óók een film over een man die vastzat in een wc: Ach, du Scheisse.
Reflet dans un diamant mort – Stijlvol duel in een pulpcomicstrip
Diamantmiljonair Strand moet worden beveiligd door een ‘speciaal agent’, John Diman. Hij heeft een partner, maar die wordt vermoord. De aartsvijand, Serpentik, zit erachter. Maar wie of wat is Serpentik? En wie is hij zelf?
De geheim agent kijkt hier jaren later op terug in hetzelfde luxe hotel. Hij herinnert zich hoe hij zijn opponent moest uitschakelen. De herinneringen van mr. Diman zijn wel bedrieglijk.
Een verrassend toegankelijk verhaal dit keer in de film van het duo Hélèna Cattet en Bruno Forzani, bekend onder andere van hyperstilistische genrefilms als Laissez Bronzer les Cadavres, L’etrange Couleur des Larmes en Amer.
Vaak zijn hun films stijl, stijl, stijl. Zoveel aandacht voor beeld, licht, details, geluid, cameralenzen, schaduwen, etc. Dat levert heerlijke visuele films op, maar ook wel lastig te volgen verhalen. Hun giallo-interpretatie L’etrange Couleur des Larmes is bijvoorbeeld spectaculair gefilmd maar mist de eenvoud die de giallo’s wel hebben.
Maar wat is in deze film werkelijkheid, herinnering, film of zelfs comicstrip? Het is knap dat het duo dit zo op speelse manier weet uit te buiten in hun film. Hoe dan ook is het een film over onze obsessie met lichamen en knappe gezichten in films. En voor de liefhebber van cinema een feest van herkenning. Natuurlijk James Bond, maar ook jaren zestig spionagepulpfilms, giallo’s maar ook de klassieke films van Diabolik (hier Serpentik).
Ik word heel blij met deze aandacht voor een van de meest onderschatte onderdelen van film: stijl. Ook deze film van Cattet en Forzani zit boordevol briljante creatieve ideeën. In de zaal kun je alleen niet op pauze drukken om even op adem te komen. Dat is een aandachtspunt voor de volgende keer: iets meer rustpunten waarin niets gebeurt.
Hold the Fort – Nieuwe buren en een aanval van slechte geesten afslaan
Jenny en Lucas komen net wonen in een dorp. Ze hebben in hun eerste week een feestje met hun nieuwe VVE (Vereniging van Eigenaren – HOA in het Amerikaans).
Daar krijgen ze meteen uitleg hoe ze tijdens equinox (toevallig die avond) zich kunnen verdedigen tegen heksen, weerwolven en anderen. Lucas krijgt een shotgun via een loterij en iedereen is jaloers op hem.
Voor ze het weten slaan ze een aanval van heksen af, kamikazevleermuizen en een weerwolf. Slachtoffers vallen en de enige die weet wat ie doet, is door stom toeval tijdelijk verlamd. Lucas gezicht wordt rood van alle bloed.
Deze maffe B-film zal de handen op elkaar krijgen bij Imagine, ongetwijfeld. Lekker joelen als er weer een monster aan gaat. De film van William Bagley is een mild-vermakelijke B-film met lowbudget-effecten, maar meer ook niet.
Shorts: Check please Hoe het afrekenen in een Koreaans restaurant uitmondt in een martial arts-duel. Creditcards werpen en bezemvechten. Vermakelijk filmpje van Shane Chung.
El Vocho del Averno Een groene taxi is als je niet oplet erop uit om een contract met satan te tekenen. Met cumbiamuziek een van de vrolijkste films op Imagine. Film van Gerardo Oñate.
Imagine 2025 – Deel 2: Mysterie en spanning Stress op locatie
door Bob van der Sterre
Spanning is terugkerend bij Imagine met suspense-, mysterie- en actiefilms. Ook bij deze Imagine zien we weer veel nagelbijters die het vaak van een plot moeten hebben.
Honey Bunch – Sessies om weer jezelf te worden, en meer
Dokter Tréphine heeft een grote reputatie met behandelen van mensen met traumatische problemen in het geïsoleerde landhuis Les Retrouvailles. Haar behandeling is wel heel geheimzinnig, merkt Diana die een auto-ongeluk heeft gehad en zich niets meer kan herinneren. Ze kan niet meer goed lopen. Haar partner Homer helpt haar.
Met zwemoefeningen, pillen en andere sessies keert het geheugen langzaam terug. En rennen kan ze ook weer snel. Maar ze beleeft in het landhuis een paar vreemde momenten en begint te twijfelen aan de rol van Homer. En waarom zegt een partner van een andere patiënt: ‘Dan neem ik Josephina 3 wel?’
Deze Canadees-Britse film van Dusty Mancinelli en Madeleine Sims-Fewer (maakten samen ook Violation) mist misschien wat kansen op echt interessant mysterie, maar is onderhoudend genoeg om tot het einde te blijven kijken. Daarnaast is het onderwerp iets waar we in de toekomst misschien wel mee te maken krijgen (ik verklap het niet wat anders verraad ik de plot).
Acteurs, ook al zijn de meeste niet bekend, passen goed bij het verhaal. Vooral voor Grace Glowicki was het een uitdaging, denk ik. Daarnaast heeft het een aangename 70s-sfeer, toen er volop in landhuizen werd gefilmd, een traditie die een beetje is verdwenen.
Retreat – Gezellig zonder woorden
Wederom een landhuis en een plek om therapie te doen. Eva komt uit Duitsland, is mentaal de weg kwijt en gaat naar een retraite, Chillmark. Een verschil met Les Retrouvailles is dat bewoners allemaal doof zijn, of hoe ze zelf zeggen: mensen, want het woord doven is een stempel van horenden, legt Mia uit. Zij runt de retraite.
De therapie heet ‘Waking Up’. Eva kiest Matt als haar buddy maar hij heeft geen trauma’s omdat hij al als kind al bij de retraite kwam. Waar Eva zich snel beter gaat voelen en geld doneert aan de retraite, voelt Matt zich leeg, onaf. Wie is hij? Hij is nog nooit buiten het terrein geweest en wil graag die sprong met Eva maken. Maar die voelt weer meer voor de beloften van leider Mia.
Waar is de spanning in deze volstrekt ‘gesprokendialooglozefilm’ van regisseur Ted Evans? De geheimzinnige, sektarische trekjes trekken de film een beetje uit de plooi van een gewone film. Het is als een sekte zonder religie. Hoezo die vage tests? Die openbare vernedering? En waarom willen ze Eva’s donatie in cash hebben?
Film is prima uit te kijken. Vorig jaar zag ik bij IDFA The Tuba Thieves, ook een film louter over doven. Retreat is niet zo avontuurlijk in stijl, maar je hoort letterlijk geen gesproken woord. En dat is een bijzondere ervaring als kijker. Het doet de subtiele muziek ook veel goeds want het is letterlijk het enige wat je hoort.
Le Roi Soleil – Een bonnetje van bijna 300 miljoen euro
Giacomo Casanova introduceert de loterij bij de Franse koning. Bespottelijk! vindt die dat idee. De koning kon ook niet bevroeden dat op een zeer vroege ochtend in een verre toekomst een oudere man 294 miljoen euro wint met een loterij. Hij leert dat heel vroeg in de ochtend in buurtcafé Le Roi Soleil in Parijs. Hij is zo van zijn a propos dat hij naar buiten gaat en het bonnetje vergeet. Niet handig…
Een opgefokte gast ziet een buitenkans en zwaait met een geroofd wapen van een van de aanwezige agenten. Schoten klinken. En dan begint de ellende.
Opeens is daar een wild plan. De man is toch overleden, wat als wij met alle aanwezigen – de vijf gasten, de eigenaar en zijn medewerker – het geld van het bonnetje verdelen? Dat is 36 miljoen euro per persoon. Het plan is al snel zo lek als een mandje. Wat als hij met vaste nummers speelt? De huisbaas komt de huur innen. Een jongen verliest veel bloed. De crimineel wil ontsnappen.
Net als in Flush (zie humor) en Phase (zie SF) opnieuw een kleine, claustrofobische locatie, waar alle mogelijkheden van gebruikt worden, tot en met kelders met tunnels. Het lijkt een variant op een bekend thrillerverhaal van Agatha Christie, maar oogt nogal plotloos.
De filmstijl van Le Roi Soleil is aangenaam om te kijken. Aardig zijn de wisselende perspectieven, intermezzo’s met slow motions, visualisaties van ‘het verhaal’ dat ze gaan vertellen. Vermakelijk genoeg om uit te kijken. Opmerkelijk is de dikke knipoog naar de kijker halverwege dat het niet allemaal echt is, ik begreep niet het idee daarvan.
La Città Proibita – Wraak in twee culturen
Yun en Mei zijn twee Chinese meisjes in de tijd van het eenkindbeleid. Mei moet altijd verstopt worden als bijvoorbeeld de postbode langskomt. Jaren later gaat ze naar Rome om haar zus te vinden, die in de prostitutie is gerold. Dankzij de lessen kungfu als kind is zij een topvechter.
Ze leert dat Yun vermoord is, samen met Alfredo (vader van Marcello), die haar uit de prostitutie wilde helpen. Op Marcello’s menu – hij is kok – staat pasta, op de hare wraak. Wang, de baas van het bordeel waar Yun werkte, moet eraan. Wat is eigenlijk de rol van hun (xenofobe) familievriend?
Een eerste poging moet ze bijna bekopen met de dood. Daarna herstelt ze bij Marcello thuis en rijden ze rond met de Vespa. Gevoelens springen over. Dan krijgt ze een nieuwe wraakkans bij een rapconcert van de zoon van de trotse Wang.
La Città Proibita is een interessante blend tussen Italiaanse en Chinese cultuur en maakt de hele film door bewuste statements over xenofobie en vreemdelingenhaat.
Het is ook een blend in genres: actiefilm, lichtvoetige romcom en drama. Die soms goed werkt (sommige gevechten, met name de eerste, zijn indrukwekkend) en soms wat minder (met name de te lange dramatische passages), maar wie niet al te kieskeurig is en een goed geproduceerde film over een actueel thema wil, zit hier goed.
Shorts: Carve Boek nooit een afspraak om een standbeeld van jezelf te maken, en zeker niet als de maker het meteen wil uitvoeren. Aardige korte film van Femke Huurdeman.
The Second Time Around In een bar na sluitingstijd krijgt de serveerster bezoek van iemand die een paraplu is vergeten. Ze lijkt uit de toekomst te komen. Rustige film van Jack Howard biedt een afgerond verhaal in nog geen 10 minuten.
Saint Maria’s Way Vrouw wordt achterna gezeten. Ze belt de politie maar lijkt dan zelf ook niet meer te zijn wie ze is. Zijn de slachtoffers niet de dader aan het opjagen? Inventieve horror met cctv-camera’s van Chris Turner heeft zelfs wat Lynchiaanse momenten.
Les Dernières Neiges
Een van de spannendste korte films deze Imagine. Sterk gebruik van de omgeving, de duisternis en de berg. Eentje om in de bioscoop te zien. Plot is alleen wel zwak. Film van Sarah Henochsberg.
Imagine 2025 – Deel 1: Sciencefiction Ongelukkig zijn in meerdere dimensies
door Bob van der Sterre
Sciencefiction is niet meer het genre dat het ooit was – dat hebben we al bij eerdere Imagine’s geconstateerd. Er is steeds meer kennis over astronomie maar dat betekent vooralsnog geen betere films. Ook deze Imagine valt het iets tegen.
Bulk – Een multidimensionaal huis
Corey Harlan is zeker weten Corey Harlan. Zegt hij. Een journalist op onderzoek in een huis. Hij is warrig, gedrogeerd, vergiftigd. De man die hem binnenbracht, Kurt Sessler, verzekert hem al dat hij straks alles is vergeten. Daar is ook Aclima Benton, de wetenschapster en gids. Het huis is van de rijke tech-ondernemer Anton Chambers.
Aclima’s introductievideo legt uit: het huis is een set van coördinaten in een multidimensionale constructie (de ‘Bulk Brane’). ‘Het huis is een op verhalen gebaseerde leerervaring. Je gaat van de ene dimensionale kamer naar de andere.’
Hij komt in de kamers. Hij ontmoet ‘een Aclima’ van Aclima’s Bevrijdingsfront. Een kartonnen decor, een AI-versie van Anton, een monster van steen, een storm, een frontlinie, wat overkomt hem allemaal?
Het tweede deel legt de geschiedenis uit van de explosie van de ‘brain collider’, waarmee de ellende is begonnen.
Dapper misschien van Ben Wheatley (Kill List, Free Fire, Sightseers, High-Rise) om zoveel risico’s te nemen, en in zwartwit nog wel, maar het is te chaotisch in stijl en ideeën om echt te werken: close-ups, hypersnelle edits, aparte geluiden, amateuristische effecten (expres), geschud met camera’s, dat leidt af van het al lastig te volgen verhaal. Het is een beetje grappig en SF-serieus tegelijk: een moeilijke combo.
Het is met veel van dit soort films: ze vermoeien snel en ook deze heb ik niet tot het einde volgehouden. De film heeft interessante visuele ideeën hier en daar (het karton uit het decor pakken!) en ik denk dat dit een prima film van maximaal drie kwartier had kunnen zijn, maar nu is het wat too much.
Redux Redux – Blijven moorden in álle universums
Een man in een snackbar – Neville – wordt neergeschoten. En nog een keer, en nog een keer.
In alle parallelle universa vermoordt Irene de moordenaar van haar dochter. Dat is honderden keren bij elkaar. Ze kan niet meer stoppen. Ze stapt telkens in haar tijdreiskist en verkast naar een ander universum. Maar in elk universum is haar dochter er niet meer.
In een universum bevrijdt ze een vijftienjarig meisje uit zijn kidnappende handen en gaan ze samen op pad om de man te killen. ‘Hij heeft mij vermoord en ik laat hem er niet mee wegkomen.’
Gemiddelde film, en ook wel overdadig veel geweld. Het doet een beetje denken aan een combinatie van Groundhog Day (minus de humor) en tijdreisfilm Primer (minus het scenario). Daarnaast is het multiversumverhaal intussen een beetje afgezaagd aan het worden. En de 80’s synthesizersoundtrack hebben we ook al veel vaker gehoord.Het verhaal is ook een beetje gek als je bedenkt welke impact verschillen zouden hebben in de andere universums. Die zouden na een paar eeuwen werkelijk gigantisch moeten zijn, andere mensen, andere geschiedenissen, andere maatschappijen. Terwijl deze werelden als twee druppels water op elkaar lijken.
Phase – Zwanger in de ruimte
Ursula Klauber maakt voor de derde keer een zootje van een missie. Ze wordt ontslagen en krijgt van haar bedrijf met haar pod een enkele reis naar station Heraklion bij Jupiter.
Bij het docken blijft ze hangen want haar software is verouderd. Ze wil ene Liam ontmoeten en ze is zwanger. Opeens loopt er een man in haar pod.
Ze vluchten van het dockingadres. Hij wil naar de aarde terug en omdat haar pod zo oud is, kan hij die reis ongeregistreerd maken. De vraag is: wat gaat zij doen? En wie moet ze vertrouwen, hem of Liam die ineens contact zoekt?
Het probleem van Phase is dat er werkelijk niets bijzonders gebeurt. Voor SF zijn claustrofobische ruimteschepen interessant om neer te zetten. Maar met zo’n kleine setting, met maar twee acteurs, moet het verhaal wel heel sterk zijn. En het is vooral veel drama en maar een heel klein beetje SF (eigenlijk niet meer dan het retro ogende interieur). Waarom dan niet wat meer humor proberen? Dat had wat licht in de krapte van de pod gegeven.
Shorts: Corps Étranger In een afgelegen klooster is een ‘figuur’ letterlijk uit de hemel gevallen. Agente June mag de alien onderzoeken. Moeder-overste doet alvast de deur dicht. De alien neemt natuurlijk de benen. Sfeervolle productie (nacht, regen, meer) van Cécile Delberghe en Mathieu Mortelmans.
Primus the Robot Gevonden robot – een van de vele, vele arbeiders – wordt bij de baas van het land gebracht. Hij wil het laten smelten, maar een ex-zuster van een klooster denkt dat er wel degelijk gevoelens in zitten. De robot maakt gebruik van de situatie. Mooie, trage Franse zwartwitfilm van Max Delagrave is gemaakt op basis van een verhaal van Karel Capek. Visueel interessant is de afwisseling met fisheye-beelden. Met drie scènes in drie hoofdstukken.
